Ciśnienie w oponach wozów strażackich: klucz do bezpieczeństwa i efektywności

Znaczenie prawidłowego ciśnienia w oponach ciężarowych

Kontrola ciśnienia w oponach ciężarowych, w tym wozów strażackich, jest szczególnie ważna, gdyż wpływa na ich żywotność i przebieg. Prawidłowe ciśnienie to także komfort jazdy, mniejsze zużycie paliwa i przede wszystkim bezpieczeństwo kierowców i pasażerów. Wozy strażackie charakteryzują się intensywną eksploatacją, dlatego tak ważna jest regularna kontrola. Jest to szczególnie istotne, gdy pojazdy te pokonują długie trasy lub są obciążone ciężkimi ładunkami.

Optymalne ciśnienie w oponach wozów strażackich wpływa na zwiększenie komfortu kierowcy oraz obniżenie poziomu zużycia paliwa. Przede wszystkim przekłada się ono na bezpieczeństwo podczas pokonywania setek czy tysięcy kilometrów. Opona to jedyny element pojazdu mający kontakt z podłożem. Ogumienie ma zatem kluczowe znaczenie pod względem bezpieczeństwa kierowcy, pasażerów, jak i przewożonych towarów.

Prawidłowe ciśnienie w oponie jest istotnym elementem zapewniającym bezpieczeństwo oraz prawidłowe osiągi ogumienia. To właśnie ciśnienie umożliwia utrzymanie ciężaru pojazdu i transport ładunków lub ludzi, zapewniając:

• Bezpieczeństwo
• Trwałość ogumienia
• Ekonomiczną eksploatację
• Komfort

Czynniki wpływające na ciśnienie i jego utratę

Główne przyczyny uchodzenia powietrza z opon

Uchodzące powietrze z opon zależy od kilku czynników. Najgłówniejszym powodem są małe cząsteczki gazu, które z łatwością uchodzą przez wszelkie nieszczelności w napompowanych oponach.

W pojazdach ciężarowych, takich jak wozy strażackie, istnieje kilka nierówności, które mają wpływ na zmniejszające się ciśnienie. Jedną z nich jest styk opony z felgą, która nie przylega w 100%. Z tego względu można obserwować samoczynny spadek ciśnienia. Aby zapobiec tej sytuacji, należy prawidłowo przeprowadzić montaż opon.

Innym czynnikiem są wszelkie uszkodzenia mechaniczne spowodowane długim użytkowaniem opon, a także jazdą po utrudnionych warunkach drogowych. Do zniszczeń może również dojść na skutek rozcięcia lub przebicia opony. Na ciśnienie w ciężarówkach (i wozach strażackich) wpływają także warunki drogowe, prędkość pojazdu oraz ciężar ładunków. Należy również wziąć pod uwagę temperaturę na zewnątrz, która ma wpływ na niskie ciśnienie w oponach.

Jakie ciśnienie jest prawidłowe dla wozów strażackich?

Prawidłowe ciśnienie w oponach wozów strażackich, podobnie jak w innych pojazdach ciężarowych, znacznie różni się od tego w przypadku ogumienia samochodów osobowych. Nie ma jednak jednoznacznych parametrów dla wszystkich pojazdów ciężarowych, gdyż wszystko zależy od modelu auta. Z tego względu producenci stworzyli specjalne tabele ciśnień, w których określone jest właściwe ciśnienie dla danego samochodu pod względem wielkości ogumienia, rodzaju bieżnika, pozycji na osi, a także od użytkowania pojazdu. Ważne jest przestrzeganie wartości podanych w instrukcji obsługi pojazdu.

Przeważnie odpowiednie ciśnienie w oponach samochodów ciężarowych osiąga wartość od 5,5 do 9 barów. W praktyce, ciśnienie opon wynoszące około 5 barów stosowane jest w mniejszych autokarach lub pojazdach ciężarowych. Z kolei prawidłowe ciśnienie w znacznie większych samochodach, w tym dostawczych oraz większych przyczep z dużym obciążeniem wynosi około 9 barów. Jeśli nie dysponujemy danymi, warto poszukać tabel dotyczących wartości ciśnienia w zależności od pojazdu w internecie.

Informacje o prawidłowych wartościach, w zależności od osi czy obciążenia znajdziemy w instrukcji pojazdu, a także na naklejkach: na klapce wlewu paliwa oraz słupku przy drzwiach kierowcy. W razie potrzeby można też skorzystać z materiałów, przeliczników oraz tabeli ciśnień dostępnych w Internecie. Odpowiednio dopasowane ciśnienie znacząco wpływa na długość eksploatacji opon oraz poziom zużycia paliwa przez pojazd.

Tabela ciśnień dla pojazdów ciężarowych, ciągników siodłowych, naczep, przyczep

Przedstawiona poniżej tabela ciśnień dotyczy uniwersalnych wartości ciśnienia w oponie ciężarowej. Szczegółowe informacje dotyczące zalecanego ciśnienia znajdują się na oponie i/lub w książeczce serwisowej pojazdu.

Uniwersalne, zalecane wartości ciśnienia w oponach dla pojazdów ciężarowych:

Oznaczenia: 1 - Ciągniki siodłowe wg norm EWG, P - Układ pojedynczy, B - Układ bliźniaczy, PK - Przednie koło, TK - Tylne koło. * Przy montażu opony na osi prowadzącej: nacisk na oś = ciśnienie. Przykład: 7,5 ton = 7,5 bara, 8 ton = 8 barów. ** Dla osi tylnych, w innym wypadku 9,0 barów. *** Przy montażu na osi pojedynczej: 7,1 ton = 8,5 bara. **** Przy montażu na osi pojedynczej: 7,5 ton = 8,5 bara.

Ciśnienie w oponach wozów strażackich w terenie

Ciśnienie w oponach jest jednym z najważniejszych elementów techniki jazdy w terenie. To najtańsza i najszybsza metoda poprawy przyczepności. W terenie ciśnienie obniża się w zależności od nawierzchni, co znacząco poprawia trakcję, komfort i kontrolę pojazdu. Obniżone ciśnienie poprawia trakcję i amortyzację, zwiększa powierzchnię styku opony z podłożem.

Przykładowe zakresy ciśnienia terenowego dla różnych nawierzchni:

• Piasek: W zależności od typu pojazdu, aby „wydłużyć” oponę i zapobiec zakopywaniu. Dla ciężkich wyprawówek zaleca się zakresy 1,0-1,4 bara.
• Skały i kamienie: 0,8-1,6 bara (zależnie od masy auta), aby opona lepiej „układała się” po skale i tłumiła uderzenia. Zbyt niskie ciśnienie zwiększa ryzyko przebicia bokiem lub zsunięcia z felgi.
• Błoto: 1,2-2,0 bara. Zbyt szeroka, spłaszczona opona może się zalepić błotem zamiast wgryzać w podłoże.

Ważne: Po wyjeździe na asfalt należy natychmiast dopompować opony do wartości zalecanych przez producenta dla jazdy drogowej. Jazda na niskim ciśnieniu jest możliwa tylko przy niskich prędkościach.

Procedura kontroli i pompowania ciśnienia

Kiedy i jak sprawdzać ciśnienie?

Sprawdzenie ciśnienia w oponach samochodów ciężarowych, w tym wozów strażackich, najlepiej wykonać, kiedy ogumienie będzie zimne. Warto odczekać kilka chwil, zwłaszcza po dłuższej trasie, by opony ostygły. Dopiero wtedy ciśnieniomierz pokaże najbardziej rzeczywistą wartość.

Natomiast, jeśli kierowca jest w pośpiechu i nie ma czasu, by czekać na oziębienie się opon, można zmierzyć ciśnienie na ciepłym ogumieniu, jednak należy wziąć pod uwagę, iż wartość ciśnienia będzie wtedy wyższa niż rzeczywista o około 1,5 bara. Jeżeli mimo nagrzanych opon ciśnienie będzie wskazywać zaniżone wartości, konieczna będzie inspekcja opony oraz demontaż.

Sprawdzanie stanu poziomu ciśnienia w oponach ciężarowych powinno być przeprowadzane regularnie, zwłaszcza jeżeli pokonywane są długie trasy przy większym obciążeniu. Pomiar ciśnienia nie musi odbywać się wyłącznie na stacjach benzynowych czy w zakładach wulkanizacyjnych. Można wyposażyć się w niewielki ciśnieniomierz, który pozwoli sprawdzić poziom ciśnienia w oponach, co zapewni bezpieczną i komfortową jazdę.

W przypadku samochodów ciężarowych znacznie trudniej zauważyć zmianę ciśnienia, dlatego tak ważny jest regularny pomiar. Jeśli chodzi o odstępy czasowe, ciśnienie w oponach najlepiej sprawdzać raz lub dwa razy do czterech tygodni, a w przypadku intensywnej eksploatacji przynajmniej raz na dwa tygodnie. Szczególnie ważny jest pomiar ciśnienia przed każdym wyjazdem w dłuższą trasę lub w teren.

Właściwe pompowanie opon

Ogumienie powinno być zimne zarówno podczas kontroli poziomu ciśnienia, jak i w trakcie pompowania. Co istotne, wszelkie korekty ciśnienia w oponie ciężarowej najbezpieczniej jest wykonywać w specjalnej klatce. Jej zadanie to ochrona przed groźnymi skutkami ewentualnego wybuchu, spowodowanego wtłoczeniem zbyt dużej ilości powietrza do ogumienia.

Skutki nieprawidłowego ciśnienia w oponach

Zbyt niskie ciśnienie

Zbyt niskie ciśnienie ma zdecydowanie niekorzystny wpływ na bezpieczeństwo i komfort jazdy. Powoduje nierównomierne zużywanie się opon - bark eksploatuje się wtedy szybciej niż część centralna.

Może dochodzić również do tarcia ogumienia o obręcz, co z kolei prowadzi do uszkodzenia stopki, czyli miejsca styku z felgą. Nieodpowiednie ciśnienie w oponach ciężarowych wiąże się w tym przypadku z ryzykiem przegrzania i odsłonięcia konstrukcji. Zbyt niskie ciśnienie w oponach może być konsekwencją uszkodzonego ogumienia, dlatego tak ważne jest regularne sprawdzanie poziomu ciśnienia, by zapobiec całkowitemu zniszczeniu opon i potencjalnemu wypadkowi drogowemu.

Według przeprowadzonych badań, nieodpowiednie ciśnienie w oponach dostawczych i ciężarowych zwiększa zużycie paliwa. Na każde przejechane 100 km może być ono większe nawet o 0,5 litra. Niskie ciśnienie powoduje także zmniejszoną siłę opon, wydłuża drogę hamowania oraz zmniejsza przyczepność na drodze.

Zbyt wysokie ciśnienie

Z drugiej strony, zbyt wysokie ciśnienie wpływa na pogorszenie właściwości jezdnych ogumienia. Konsekwencją jest m.in. słabsze tłumienie nierówności, przez co podróżowanie nie jest komfortowe.

Co więcej, może to powodować szybsze zużywanie się elementów zawieszenia pojazdu, na które przenoszone są wstrząsy i wibracje. Jednocześnie skróci się okres eksploatacji samego ogumienia - i to niezależnie od jego modelu. Bieżnik będzie się szybko ścierał i jednocześnie wzrośnie podatność opon na przecięcie czy przebicie. Pogorszeniu ulegną też opory toczenia, mające wpływ na poziom spalania paliwa przez samochód.

Trzeba mieć na uwadze, że wszystkie te czynniki mogą doprowadzić do uszkodzenia ładunku, awarii samochodu lub nawet wypadku. Bez względu na to, czy ciśnienie w oponach ciężarowych jest za niskie, czy za wysokie, zawsze narażamy się na niebezpieczeństwo.

Kontrola stanu ogumienia podczas sprawdzania ciśnienia

Kontrola ciśnienia w oponach ciężarowych jest świetną okazją do tego, aby przyjrzeć się kołom nieco bliżej i ocenić ich stan. Będzie miało to przełożenie na bezpieczeństwo na trasie.

Nasze zainteresowanie powinny zwrócić wszelkie defekty ogumienia, w tym m.in. przecięcia, pęknięcia czy bąble, a także zbyt niski poziom bieżnika. Nawet tak często występujące zjawisko jak ząbkowanie opony nie może być przez nas ignorowane. Powodem do niepokoju są też uszkodzenia zaworów oraz felg.

Jeżeli zauważymy znaczące różnice w poziomie ciśnienia pomiędzy oponami, warto zasięgnąć rady specjalisty. Jednocześnie pamiętajmy o tym, aby systematycznie kontrolować też koła zapasowe.

Opony użytkowane z nieodpowiednio dostosowanym ciśnieniem mogą ulec nieodwracalnemu uszkodzeniu, spowodować zniszczenie całego koła lub wybranych części pojazdu. Koła i opony, dla których podejrzewa się dłuższą eksploatację na zawyżonym lub zaniżonym ciśnieniu, powinny przejść inspekcję przez certyfikowanego wulkanizatora, który oceni stopień uszkodzenia i możliwości dalszego użytkowania ogumienia.

Systemy monitorowania ciśnienia (TPMS)

Przez wiele lat czujniki ciśnienia w oponach ciężarowych nie były powszechnie stosowane, jednak za sprawą rozporządzenia Komisji Europejskiej ma to ulec zmianie. Wszystkie ciężarówki, naczepy oraz przyczepy wprowadzane na rynek po 6 lipca 2022 roku muszą być wyposażone w system kontrolujący ciśnienie i temperaturę. W 2024 roku obowiązek ten zostanie rozszerzony na wszystkie nowe egzemplarze.

Dzięki systemowi TPMS (Tire Pressure Monitoring System) kierowcy mogą na bieżąco kontrolować ciśnienie w oponach samochodów ciężarowych, a w razie jakichkolwiek nieprawidłowości otrzymują oni informację o tym w czasie rzeczywistym. Jak się okazuje, to rozwiązanie, które nie tylko zwiększa bezpieczeństwo, ale również świetnie sprawdza się w przypadku flot, pozwalając na zwiększenie ekonomii jazdy.

tags: #wozy #strazackie #cisnienie #w #oponach