Praca strażaka jest trudna, ciężka i odpowiedzialna, a kandydat na strażaka musi być także bardzo sprawny ruchowo. Temat strażaków wzbudza u dzieci niemałą fascynację, co sprawia, że jest doskonałą podstawą do różnorodnych zabaw i zajęć edukacyjnych. Wdrażanie dzieci do dbałości o bezpieczeństwo własne oraz innych jest kluczowe. Poniżej przedstawiamy propozycje aktywności związanych z pracą strażaków, które rozwijają zarówno sprawność fizyczną, jak i wiedzę o bezpieczeństwie.
Wprowadzenie do Świata Strażaków
Dzień Strażaka i jego znaczenie
4 maja obchodzimy Dzień Strażaka. Strażacy to niesamowicie odważni ludzie, a ich praca zasługuje na wielki szacunek. Wokół tego dnia można zorganizować wiele zajęć, aby przypomnieć o bohaterstwie i znaczeniu tej profesji.
Poznajemy pracę strażaka - wiersze i dyskusje
Jednym z pierwszych kroków w poznawaniu pracy strażaka jest wysłuchanie wierszy, takich jak „Pożar” W. Broniewskiego:
Gwałtu, rety! Dom się pali!
Już strażacy przyjechali.
Prędko wleźli po drabinie
I stanęli przy kominie.
Polewają sikawkami
Ogień, który jest pod nami.Dym i ogień bucha z dachu,
Ale strażak nie zna strachu,
Choć gorąco mu okropnie,
Wszedł na górę, już jest w oknie
I ratuje dzieci z ognia,
Tak strażacy robią co dnia.
Po wysłuchaniu wiersza warto omówić jego treść, zadając pytania: „Co się paliło?”, „Co robili strażacy?”, „Kogo uratowali strażacy?”, „Czy strażacy są odważni?”. Można również posiłkować się filmikiem edukacyjnym pt. „Poznajemy pracę strażaka”.
Learn about Firefighters for Kids
Kolejnym etapem jest burza mózgów i swobodne wypowiedzi dzieci na temat pracy strażaka. Oglądanie ilustracji przedstawiających strażaków w akcji, np. gaszących pożar, ratujących ludzi z wypadku, zdejmujących kota z drzewa, ratujących powodzian czy usuwających powalone drzewa, pomaga w wizualizacji i zrozumieniu różnorodności zadań.
Rozwijanie Sprawności Ruchowej - Zabawy Rytmiczne i Fizyczne
Kandydat na strażaka musi być sprawny ruchowo, dlatego zabawy rozwijające motorykę dużą, zwinność i szybkość są niezwykle cenne.
Zabawy ruchowe z plastikowymi butelkami
- Dziecko otrzymuje jedną, pustą, półtoralitrową butelkę. Stojąc w miejscu, przekłada butelkę z ręki do ręki (przed sobą, nad głową, za sobą).
- Dziecko maszeruje w różnych kierunkach, wysoko unosząc kolana, trzymając butelkę oburącz ponad głową.
Tor przeszkód dla dzieci
Tor przeszkód to uniwersalny pomysł na świetną zabawę, który służy prawidłowemu rozwojowi dziecka. Czołganie się, przeskakiwanie, przeciskanie, zbieranie po drodze przedmiotów - wszystko to pomaga rozwijać motorykę dużą i małą, zwinność i szybkość. Do jego stworzenia wcale nie potrzeba specjalistycznego sprzętu ani dużo miejsca. Nawet w wąskim pokoju można ustawić szlak, prowadząc go przez różne pomieszczenia.
Domowy tor przeszkód można zbudować wyłącznie z przedmiotów, które mamy pod ręką:
- Poduszki lub oparcia kanap - mogą służyć jako slalomowe słupki do ominięcia lub miejsca, na które należy wskoczyć/wejść.
- Książki - wykorzystane w tym samym celu lub jako elementy utrudniające przejście (np. część trasy trzeba pokonać z książką na głowie).
- Krzesła - mogą być miejscami, na które należy wejść lub przejść pod nimi. Można też rozpiąć między nimi sznurki, by dziecko musiało się przeciskać lub wyginać ciało.
- Tunel - dobrym pomysłem będzie wykorzystanie kocy lub materacy do stworzenia tunelu do czołgania się.
- Nieduże meble (skrzynie, pudła, pufy, siedziska), fotele, materace, karimaty, dywaniki - idealne do czołgania się lub jako elementy do pokonania.
Aby zachęcić dziecko do przejścia przez tor, można rozsypać puzzle lub klocki w jednym z punktów trasy. Można także powiesić na krześle bluzę zapinaną na guziki, a maluch przejdzie dalej, gdy zapnie wszystkie guziki. Podobnie można zawiesić kłódkę z kluczykiem na sznurku, której otworzenie umożliwi dalsze etapy. Wspólne budowanie toru przeszkód może być równie przyjemne co jego przechodzenie.
Zabawa ruchowa „Powódź”/„Powódź, pożar”
Na dywanie rozłożone są duże koła, w których stoją dzieci. Na hasło „Dzieci na spacer” - wychodzą z kół i spacerują. W tym czasie nauczyciel zabiera jedno koło. Na hasło „Powódź” - dzieci szybko zajmują miejsca w kołach. Dziecko, dla którego zabrakło koła, odchodzi z zabawy.
Inna wersja: nauczycielka gra na tamburynie. Na hasło „powódź” - dzieci wbiegają na dywan, na hasło „pożar” - dzieci znajdują się poza dywanem.
Zabawa tematyczna „Gasimy pożar”
Na dywanie leży ławka lub grube sznury. Dzieci, trzymając koła (imitujące kierownice), naśladują jazdę wozem strażackim oraz udają odgłosy syreny strażackiej. Na hasło „pożar” - dzieci podnoszą zrobione „sikawki” (lub sznury) i naśladują gaszenie pożaru. W „kąciku z maskotkami” na hasło „ratujemy maskotki” dzieci wynoszą je do przygotowanych pojemników. Po „pożarze” następuje porządkowanie, a wszystko wraca na swoje miejsce.
Karty ruchowe - strażackie zadania
Wykorzystaj karty ruchowe, na których dzieci wcielą się w rolę strażaka i wykonają strażackie zadania. To świetny egzamin sprawnościowy i uwielbiana przez dzieci zabawa.
Poznanie Sprzętu i Wiedzy Strażackiej
„Czego strażacy potrzebują w swojej pracy?”
Ważne jest, aby dzieci poznały sprzęt, którym posługują się strażacy. Wokół postaci strażaka można układać napisy lub ilustracje z nazwami ubrań i sprzętów, takich jak: wóz strażacki, drabina, wąż, hełm, toporek, bosak, gaśnica, piła spalinowa, strój ochronny, aparat oddechowy. Należy omówić wygląd i sposób wykorzystania każdego z tych przedmiotów.
Budowanie drabin z patyczków
Potrzebne są patyczki od lodów i kostka do gry. Dzieci rzucają kostką i układają drabinę z takiej ilości patyczków, ile oczek wypadło. To ćwiczenie rozwija liczenie i motorykę precyzyjną.
Edukacja w Zakresie Bezpieczeństwa - Numery Alarmowe
Każda okazja jest dobra, żeby przypomnieć o numerach alarmowych, bo taka wiedza może uratować zdrowie i życie.
Znaczenie numerów alarmowych
Dzieci powinny wiedzieć, na jaki numer dzwonimy, aby wezwać straż pożarną (998 lub 112). Należy uczyć dzieci POPRAWNEGO informowania i dzwonienia na numery alarmowe. Muszą umieć podać:
- Miejsce zdarzenia (ważne jest uczenie dzieci znajomości adresu miejsca zamieszkania i przedszkola) najdokładniej, jak potrafią.
- Powód wezwania (uczyć dzieci dokładnego opisywania, co się dzieje, czy widzą wypadek, czy stan chorobowy, nazwy poszczególnych symptomów i na czym polegają, np. utrata przytomności, krwawienie, drgawki).
- Ilość osób, którym coś się stało, oraz kim dla dzieci są (mama, tata, ciocia, wujek, brat, pani nauczycielka).
- Swoje nazwisko i imię, oraz swój numer telefonu.
Można zadzwonić pod numer alarmowy jeszcze raz, gdy sytuacja się pogarsza, a pomoc jeszcze nie przyjechała. Należy uczyć, że po straż pożarną dzwonimy nie tylko, kiedy się pali, ale także w przypadku wypadków, powalonych drzew czy innych zagrożeń.
Symulacja zgłaszania zdarzenia
Wciel się w rolę dyspozytora, który odbierze telefon od dzwoniącego dziecka z informacją o zdarzeniu. Dziecko informuje o rodzaju zdarzenia (np. wybuchu pożaru w domu, przewróconym drzewie na ulicy przy domu), adresie zdarzenia, swoim imieniu i nazwisku oraz numerze telefonu.
Kreatywne i Sensoryczne Aktywności
Aktywności te wspierają rozwój kreatywności, motoryki małej i percepcji sensorycznej.
Praca samodzielna: rysowanie wozów strażackich i palących się domów
Każde dziecko otrzymuje rysunek przedstawiający pięć wozów strażackich i pięć palących się domów. Celem może być np. łączenie odpowiednich elementów lub kolorowanie.
Zabawa sensoryczna „Poszukiwanie skarbów”
Dzieci uwielbiają szukać skarbów, którymi w tym przypadku będą obrazki ze strażackimi atrybutami ukryte wśród paseczków żółtej i czerwonej krepiny. Każdy obrazek omawiamy i opowiadamy, do czego strażakowi jest potrzebny. To zabawa sensoryczna i dydaktyczna w jednym.
Zabawa „Ciepło-zimno”
Jedno z dzieci opuszcza salę, a pozostałe muszą schować wybrany przedmiot związany ze strażakami (obrazek, rzecz). Gdy przedmiot jest ukryty, zapraszamy dziecko do sali. Pozostałe dzieci podpowiadają, mówiąc „ciepło”, jeśli szukający zbliża się do przedmiotu, a „zimno”, gdy się od niego oddala. Bardzo blisko - „gorąco”, daleko - „lodowato”.
Zabawa „Wymazujemy płomienie”
Na kartce rysujemy ogień i wręczamy dziecku gumkę do mazania (można do niej przykleić rysunek gaśnicy). Zadaniem dziecka jest wymazanie płomieni. W wersji skomputeryzowanej: płomienie rysujemy w programie graficznym, a dziecko za pomocą opcji gumki je wymazuje.
Praca plastyczna „Ogień”
Do wykonania tej pracy potrzebne są pastele, kartka z wyciętym ze środka szablonem płomieni i taśma malarska. Dzieci kolorują przestrzeń wokół szablonu, a po zakończeniu delikatnie odklejają szablon. Świetnie wygląda na czarnej kartce.
Sensoryczna ścieżka „Wóz strażacki”
Stwórz dziecku ścieżkę sensoryczną, po której strażak (dziecko) może wyobrażonym wozem strażackim przejeżdżać stopami (bez butów).
Zabawy klamerkowe
Gra, w której dziecko dzieli na sylaby rzeczy potrzebne w pracy strażaka, a następnie zaznacza odpowiednią cyfrę klamerką. To doskonałe ćwiczenie fonologiczne i manualne.
Osłuchanie się z piosenką „Strażak”
Piosenki tematyczne pomagają utrwalić wiedzę i umilić zajęcia.