Artykuł ten przedstawia zarys historyczny i działalność wybranych jednostek Ochotniczych Straży Pożarnych (OSP), opierając się na udostępnionych informacjach. Skupia się na kluczowych wydarzeniach, jubileuszach, a także udziale w zawodach strażackich oraz wzmiankach o osobach o imieniu Remigiusz w kontekście strażackim, z uwzględnieniem wydarzeń z roku 1997.
Ochotnicza Straż Pożarna w Błędowie - Stulecie Działalności
Dla strażaków, mieszkańców Błędowa i okolicznych wiosek, dla których miejscowa Jednostka Operacyjno Techniczna OSP stanowi bezpośrednie zabezpieczenie przed ogniem i wszelkimi innymi zagrożeniami, 100-lecie OSP Błędowo było bardzo ważnym świętem. Obchody, które odbyły się 31 maja 2014 roku, były między innymi wynikiem kwerendy w miejscowej kronice szkolnej, w której zapisano pierwszą pisemną informację o działalności strażaków w momencie ogłoszenia mobilizacji przez władze pruskie, wysyłające błędowskich mężczyzn na I wojnę światową.
Z okresu międzywojennego wyszperano kilkanaście zapisów świadczących o szerokiej publicznej pracy błędowskich strażaków. W celu uczczenia pięknych tradycji w służbie ochrony życia i mienia mieszkańców wsi, na zebraniu strażackim w 2013 roku podjęto decyzję o zorganizowaniu obchodów 100-lecia i o staraniach ufundowania z tej okazji sztandaru dla OSP Błędowo. Na czele Komitetu Ufundowania Sztandaru zgodził się stanąć proboszcz błędowski, ks. kanonik Stefan Szajda. Zespół ten zajął się szczegółami przygotowań, zbiórką funduszy i wspomnianym ufundowaniem sztandaru. Nad opracowaniem scenariusza obchodów pracował Jarosław Tylmanowski, którego obowiązkiem było napisanie szkicu historycznego i materiałów upowszechniających te obchody w kronikach i na strażackiej stronie internetowej.
Jednocześnie Zarząd Oddziału Gminnego ZOSP w Płużnicy uznał, iż dzień 31 maja 2014 roku będzie świętem wszystkich strażaków gminy Płużnica. Poczyniono starania o przyznanie, na wniosek Zarządu OSP Błędowo, odznaczeń i wyróżnień dla strażaków, oraz w związku z „okrągłą” rocznicą o przyznanie dla jednostki błędowskiej najwyższego odznaczenia strażackiego - Złotego Znaku Związku. Głównymi sprawcami tego złożonego przedsięwzięcia byli członkowie Zarządu OSP Błędowo: prezes Kazimierz Chmielewski, naczelnik Marek Łęgowski, sekretarz Krzysztof Szyszka, skarbnik Paweł Doktycz oraz gospodarz Andrzej Szyszka.
Uroczystości jubileuszowe w Błędowie (2014)
Uroczystość w Błędowie rozpoczęła się dnia 31 maja 2014 roku zbiórką miejscowych strażaków i delegacji z 10 OSP gminy Płużnica na placu przed remizą OSP o godz. 14:00. Dzień był ciepły i słoneczny, niestety kilkanaście minut później nadeszła trwająca ponad godzinę ulewa, która zmoczyła strażaków podczas przemarszu do parafialnego kościoła pw. Michała Archanioła. Tam z mszą w intencji strażaków czekali ks. kanonik Stefan Szajda i gminny kapelan strażaków. Po mszy, w bardziej przyjaznej pogodzie, w szyku marszowym przeszli na plac przy remizie, gdzie odbył się przewidziany regulaminem ceremoniał strażacki.
Na uroczystość stawili się m.in. poseł na sejm RP i jednocześnie wiceprezes Zarządu Oddziału Wojewódzkiego ZOSP RP w Toruniu Zbigniew Sosnowski, prezes Zarządu Oddziału Powiatowego ZOSP Jarosław Herbowski, przewodniczący Rady Powiatu Adam Puchała, prezes Zarządu Powiatowego PSL-radny powiatowy Mieczysław Toś, komendant PSP w Wąbrzeźnie bryg. Sławomir Herbowski oraz przewodniczący Rady Gminy Wiesław Karwan. Po przedstawieniu szkicu historycznego przez Damiana Dąbrowskiego, poseł Zbigniew Sosnowski wręczył sztandar. Dla upamiętnienia uroczystości dokonano odsłonięcia i poświęcenia tablicy, do czego poproszono seniora Jana Szatkowskiego, Kazimierza Chmielewskiego, Andrzeja Szyszkę oraz ks. Proboszcza.
Odznaczenia w asyście Marioli Łęgowskiej i Natalii Groth wręczali Zbigniew Sosnowski i Jarosław Herbowski. Po ceremoniale wszyscy zasiedli do strażackiej grochówki i stołu przygotowanego przez błędowskie panie ze Stowarzyszenia „Nasza Wieś". Wśród wymienionych członków OSP, w grupie seniorów, obecny był m.in. dh Remigiusz Balon. Obecnie OSP Błędowo stanowi jedną z trzech jednostek bojowych (obok Nowej Wsi i Płużnicy) na terenie gminy, zdolnych do prowadzenia akcji gaśniczych i likwidacji skutków innych zdarzeń. W 2005 roku w samym Błędowie jednostka uczestniczyła w sześciu akcjach bojowych.
Zarys historyczny wydarzeń w Błędowie
W przeszłości mieszkańcy wsi, w tym i Błędowa, często organizowali się w „strażach ogniowych” do obrony przed żywiołami. Pierwsza wzmianka o takiej straży pochodzi z kroniki Paula von Snarskiego, który w kronice błędowskiej szkoły zapisał o mobilizacji z 2 sierpnia 1914 roku, w związku z wybuchem I wojny światowej. Dzień wcześniej, 1 sierpnia, ogłoszono to wydarzenie za pośrednictwem dzwonów kościelnych oraz trębaczy straży pożarnej.
Dnia 3 sierpnia 1897 roku kilka uderzeń pioruna nastąpiło w okolicy miejscowości, jeden uderzył w drzewo naprzeciw szkoły, wybijając szyby. 25 listopada 1923 roku o godz. 14:00 pożar całkowicie zniszczył kościół błędowski. Relacja Ottona Arlega, nauczyciela, opisuje, jak z synem rolnika Friedricha przyniósł pas strażacki bezpieczeństwa i drabinę na miejsce pożaru. Mimo wysiłków straży z Błędowa i sąsiednich wiosek, kościół spalił się, a dzwonnica runęła. Dzięki staraniom ks. Proboszcza von Bieleckiego i ofiarności ludności, kościół odbudowano, a po raz pierwszy poświęcił go proboszcz Bielecki w przededniu Wigilii 1923 roku. W 1924 roku wzniesiono nową ceglaną świątynię z wykorzystaniem zachowanych gotyckich murów, dobudowując prezbiterium z zakrystią i kaplicę św. Barbary.
Wichura w dniu 23 marca 1929 roku w Błędowie wywołała ogromne straty. Rolnikowi Grothowi zerwała dach z domu, z domu gminnego zostały zniszczone dwa szczyty, Fuchsowi Reinholdowi chlew, Henrykowi Oziemkowskiemu stodoła, Stanisławowi Padle stodoła, chlewy i dom mieszkalny, Rudolfowi Damsowi stodoła, szopa i chlew, Fryderykowi Breitkreuzowi dach z nad szopy, a Fryderykowi Korthalsowi i Ottonowi Bonertowi wichura zdemolowała domy mieszkalne. W 1935 roku wybrano zarząd OSP w składzie: prezes wójt Zygmunt Frąckowiak, naczelnik Walenty Groth, sekretarz Franciszek Kwiatkowski, skarbnik Tadeusz Pronobis. 25 października 1936 roku odbyły się manewry rejonowe straży pożarnych Robakowa, Wabcza, Obór, Błędowa i innych, prowadzone przez naczelnika Jana Ewertowskiego z Robakowa. W 1939 roku prowadzono zbiórkę na Pożyczkę Obrony Przeciwlotniczej. Do ważnych zadań, oprócz gaszenia pożarów, należało wybudowanie świetlicy i remizy przez społeczność wsi w 1970 roku. Do najgroźniejszych pożarów z ostatnich lat zalicza się pożar gminnego domu 24 kwietnia 2003 roku, gdzie mieszkała rodzina Makowieckich.
Rozwój i Wyzwania Innych Jednostek OSP
OSP w Trzciance
W sierpniu 1945 roku powołano w Trzciance Ochotniczą Straż Pożarną. Organizatorami byli strażacy-ochotnicy, którzy przybyli do miasta w pierwszych miesiącach 1945 roku. Początkowo jednostka miała siedzibę przy ul. Wiosny Ludów, obecnie w budynku Jednostki Ratowniczo-Gaśniczej Państwowej Straży Pożarnej w Trzciance. OSP Trzcianka posiada średni samochód ratowniczo-gaśniczy marki STEYER i lekki operacyjny marki Renault Kangoo. W ubiegłym roku jednostka wzbogaciła się o nowy specjalistyczny sprzęt: dron ratowniczy z kamerą termowizyjną, wykorzystywany do oceny sytuacji przy rozległych pożarach oraz do poszukiwań ludzi w trudnym terenie.
Dron z kamerą termowizyjną dg-dron.pl
OSP w Białej
Ochotnicza Straż Pożarna w Białej została założona 2 marca 1945 roku przez Bogusława Sojkę i Stanisława Ludwiczaka. W 1986 roku wybudowano nową remizę, która służy strażakom do dzisiaj. Pierwszym autem strażackim był GLM na podwoziu Żuka, kolejne to GBAM na podwoziu Star 25 i Star 200, a obecnie jednostka posiada nowy wóz GBART na podwoziu Volvo. W 2003 roku jednostka została włączona do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego (KSRG). W 2014 roku strażnica OSP Biała przeszła modernizację, a w maju 2016 roku obchodzono 70-lecie jednostki, połączone z wręczeniem sztandaru. W październiku 2020 roku jednostka otrzymała nowy średni samochód ratowniczo-gaśniczy. Poza ratowaniem życia i mienia strażacy angażują się w życie kulturalne i sportowe gminy. W ostatnim czasie włączyli się w pomoc strażakom z Ukrainy, przekazując sprzęt. W 2019 roku jednostka zajęła pierwsze miejsce w powiatowym plebiscycie na najlepszą jednostkę OSP. Od 2001 roku prezesem OSP Biała jest Ryszard Wilant.
OSP w Niekursku
Pierwszymi organizatorami bezpieczeństwa pożarowego na terenie wsi Niekursko byli druhowie Bronisław Dubicki i Edward Matus. W 1947 roku jednostka zawiązała się jako Ochotnicza Straż Pożarna i została doposażona w motopompę. W latach 1953-54 odbudowano salę wiejską i wybudowano remizę strażacką. W latach 70-tych minionego stulecia nastąpiła zmiana w składzie zarządu OSP; obowiązki naczelnika przejął dh Antoni Stasiak, a prezesa dh Józef Raczyński. Od roku 1997 do dziś prezesem OSP Niekursko jest dh Adam Kotiuszko, a naczelnikiem Bogumił Michalak. Jednostka wzbogacała się o kolejne pojazdy: samochód ciężarowy „Lublin”, GBM - Star 28, Żuk GLM-8, a obecnie GBM 2/8 na podwoziu terenowym Star-266.
OSP w Stobnie
Ochotnicza Straż Pożarna w Stobnie powstała w 1946 roku, powodem były liczne podpalenia na łąkach. Jej założycielami byli: Jan Misiukiewicz, Eugeniusz Wędrychowicz, Stanisław Sochaj, Józef Lewanda, Alojzy Chudziński i Julian Teterus. Na początku jednostka posiadała konną sikawkę, którą zastąpiono motopompą w latach 50. Pod koniec lat 50. OSP otrzymała pierwszy samochód gaśniczy typu Lublin. Kolejnymi pojazdami były dwa Żuki. W 2004 roku straż pozyskała samochód gaśniczy typu GBA 2,5/16 na podwoziu Star 244. W 2016 roku strażacy przenieśli się do nowej remizy. OSP w Stobnie bierze czynny udział w akcjach ratowniczo-gaśniczych oraz w zawodach sportowo-pożarniczych. Wśród jej największych sukcesów jest zajęcie pierwszego miejsca w zawodach wojewódzkich w Złotowie w 1984 roku.
OSP w Nowej Wsi
Ochotnicza Straż Pożarna Nowa Wieś jest jednostką typu S, niebędącą w Krajowym Systemie Ratowniczo-Gaśniczym. Zrzesza 12 strażaków biorących czynny udział w zdarzeniach oraz 16 członków wspierających. Od 1987 roku służył pojazd marki Żuk, zastąpiony w 2010 roku przez pojazd marki Steyr 590 z zabudową Rosenbauer. Jest to średni samochód ratowniczo-gaśniczy (GBA), który druhowie osobiście sprowadzili z Austrii. W 2022 roku udało się pozyskać sprzęt do ratownictwa drogowego. Trwają prace projektowe nad nową remizą. Prezesem jest Marek Bednarek, a skarbnikiem Radosław Banasik.
OSP w Siedlisku
Ochotnicza Straż Pożarna w Siedlisku powstała w kwietniu 1946 roku, a jej założycielem i pierwszym naczelnikiem był dh Franciszek Sikora. Przełom nastąpił w 1978 roku, kiedy jednostka otrzymała pierwszy samochód pożarniczy Star A-29 GBM, który służył do września 1995 roku i został zamieniony na samochód GBA 2,5/16 na podwoziu Star 244. W 2015 roku, dzięki wsparciu funduszu unijnego, pozyskano nowy samochód GBA Rt 2,5/16 na podwoziu Renault. Rok 1999 to kolejne zmiany dla druhów, powstaje Krajowy System Ratowniczo-Gaśniczy, do którego zostaje wpisane OSP Siedlisko. W 1996 roku powstała Młodzieżowa Drużyna Pożarnicza, której opiekunem był dh Mieczysław Grela.
OSP Stara Święta - Od początków do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego
W 1865 roku w małej wiosce Stara Święta Jakub Kachelek, widząc liczne pożary i potrzebę obrony przed żywiołem, zainicjował utworzenie straży pożarnej. 80% mieszkańców wsi stanowili wtedy Polacy. W 1905 roku straż w Starej Świętej obchodziła uroczystość przejęcia pierwszej pompy, a przed rokiem 1939 objęła w posiadanie pierwszą pompę motorową. Działania wojenne nie oszczędziły materialnego dorobku OSP. Straż zalegalizowała się ponownie w 1947 roku, postanawiając zaopatrzyć się w sprzęt własnymi funduszami oraz nagrodami zdobytymi na zawodach strażackich i w konkursach PZU. W 1965 roku OSP w Starej Świętej obchodziła 100-lecie swojej działalności, z tej okazji wybudowano nową murowaną remizę.
Rozwój i osiągnięcia w latach 1996-2015
W styczniu 1996 roku wybrano nowe władze Zarządu OSP Stara Święta. W dniu 23 maja 1997 roku, zgodnie z decyzją Komendanta Głównego PSP nr 29/37/KSRG, jednostka wstąpiła do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego (KSRG), jako pierwsza w Gminie Złotów. Od tego momentu utrzymuje wysokie standardy wyposażenia, przeszkolenia druhów oraz gotowości. Dzięki obecności w KSRG w 2006 roku Straż Pożarna w Świętej otrzymała używany średni wóz ratowniczo-gaśniczy GBA 2,5/16, wyprodukowany w 1995 roku na bazie Stara 244.
Dnia 22 maja 2010 roku Ochotnicza Straż Pożarna w Świętej obchodziła 145-lecie swego istnienia. Uroczystość rozpoczęła się mszą św. w miejscowym kościele, podczas której poświęcono nowy sztandar jednostki. W trakcie obchodów wręczono cztery nowe sztandary dla jednostek OSP z terenu gminy Złotów. OSP w Świętej jest uczestnikiem każdych zawodów sportowo-pożarniczych odbywających się na terenie powiatu złotowskiego. Zarówno drużyny z grup A i C, jak i zrzeszone drużyny MDP zdobywają czołowe miejsca. Zwieńczeniem ciężkich prac przygotowawczych było zajęcie pierwszego miejsca przez drużyny A i C w zawodach powiatowych w 2013 roku, co pozwoliło im reprezentować powiat złotowski na Wojewódzkich Zawodach Sportowo-Pożarniczych w Wągrowcu w 2014 roku (druga taka okazja po udziale Grupy C w 2000 roku w Międzychodzie).
W 2015 roku druhowie wraz z mieszkańcami Świętej przywitali nowy ciężki wóz bojowy M.A.N. 18.340, który został uroczyście przekazany 27 czerwca 2015 roku podczas obchodów 150-lecia powstania OSP w Świętej i ochrzczony imieniem „Romek”. Wśród obecnego składu OSP Stara Święta wymieniono dh Remigiusza Wendta (na liście z 2015 roku).
Stowarzyszenie Inżynierów i Techników Pożarnictwa (SITP) w Kielcach - Działalność i Reaktywacja
W 1983 roku w Komendzie Głównej Straży Pożarnych powstała grupa inicjatywna, którą tworzyli młodzi oficerowie pożarnictwa. Wśród delegatów aktywnie reprezentujących Kielecczyznę na zjeździe był ppłk poż. Remigiusz Kot, kierownik służby kwatermistrzowskiej KW SP. Wkrótce zorganizowano w Kielcach pierwsze walne zgromadzenie zwolenników wstąpienia w szeregi stowarzyszenia SITP. Okres aktywnej działalności zaowocował wieloma przedsięwzięciami, w tym wydaniem poradników z zakresu ochrony przeciwpożarowej (1986, 1987). Przełom lat 80-tych i 90-tych XX wieku to okres stagnacji, który odbił się na aktywności stowarzyszenia. W 1991 roku Sejm uchwalił ustawę o Państwowej Straży Pożarnej, co doprowadziło do zmian kadrowych w KW PSP.
Działalność Stowarzyszenia osłabła, ale we wrześniu w Komendzie PSP w Kielcach odbyło się zebranie oficerów i aspirantów PSP, potraktowane jako walny zjazd członków SITP, w którym uczestniczyło 49 osób. Dopełniono formalności związane z reaktywacją zarządu oddziału. W grudniu 1996 roku odbyło się wyjazdowe zebranie wszystkich członków oddziału SITP w Sielpi k. Kielc. W 1999 roku powstało województwo świętokrzyskie, co wpłynęło na skład oddziału. W 2000 roku nowy zarząd przyjął ambitny plan działania, który zaowocował zorganizowaniem Krajowego Sympozjum Medycznego oraz Ogólnopolskiej Konferencji Naukowo-Szkoleniowej „Bezpieczeństwo pożarowe budynków - projektowanie i realizacja”.
Rok 2002 był również okresem wytężonej pracy społecznej, a Sąd Rejonowy w Warszawie wpisał Świętokrzyski Oddział SITP. W roku 2003 zorganizowano konferencję na temat bezpieczeństwa budynków pod honorowym patronatem Komendanta Głównego PSP. Zarząd Oddziału kontynuował aktywną działalność, organizując konferencje i spotkania integracyjne. W 2009 roku powołano nowy zarząd Świętokrzyskiego Oddziału SITP, który zorganizował IV Konferencję Naukowo-Szkoleniową na temat „Bezpieczeństwo pożarowe budynków w aspekcie zmian w przepisach przeciwpożarowych”. Aktualnie Świętokrzyski Oddział SITP zrzesza 72 członków.
tags: #zawody #strazackie #1997 #remigiusz