W każdym biurze, zakładzie pracy, szkole i innych placówkach publicznych muszą znajdować się znaki przeciwpożarowe. Informują one o umieszczeniu sprzętu ppoż. bądź o wytycznych zgodnych z przepisami przeciwpożarowymi. Jednym z niezwykle ważnych elementów w łańcuchu bezpieczeństwa przeciwpożarowego jest znak ewakuacyjny „Nie używać dźwigu w przypadku pożaru”. Pełni on kluczową rolę w zapewnieniu bezpieczeństwa i minimalizacji ryzyka wypadków podczas ewakuacji z budynków.
Dlaczego nie wolno korzystać z windy podczas pożaru?
Windy umożliwiają szybkie i komfortowe przemieszczanie się pomiędzy kondygnacjami bez konieczności pokonywania schodów. Ułatwiają poruszanie się pomiędzy piętrami osobom z wózkami dziecięcymi, osobom niepełnosprawnym, o ograniczonych możliwościach poruszania się oraz osobom starszym. Szczególnie w budynkach wielopiętrowych stanowią niezastąpiony środek transportu nie tylko dla osób, ale i ładunków.
Jednak w sytuacji pożaru windy stają się bardzo niebezpieczne. Zasadniczo dźwigi osobowe i osobowo-towarowe nie są przeznaczone do ewakuacji w razie pożaru. Korzystanie z windy w sytuacji zagrożenia może być bardzo niebezpieczne, między innymi ze względu na ryzyko awarii zasilania lub systemów sterujących. Pasażerowie mogą utknąć w kabinie, a winda może stać się pułapką. Zakaz używania windy w razie pożaru jest jedną z podstawowych zasad bezpieczeństwa, mającą na celu ochronę życia i zdrowia osób znajdujących się w budynku.
W niektórych budynkach mogą znajdować się dźwigi dla ekip ratunkowych. Również takie windy nie są przeznaczone do ewakuacji - chyba że pod kontrolą straży pożarnej.
Ewakuacja z budynku w razie pożaru.
Cel i znaczenie znaku
Głównym celem znaku ewakuacyjnego „Nie korzystać z windy w razie pożaru” jest bezwzględne zakazanie używania wind (dźwigów) osobowych podczas ewakuacji z powodu pożaru. Jest to tablica informacyjna stosowana w budynkach, mająca na celu wskazanie drogi ewakuacji w przypadku pożaru i informowanie o zakazie korzystania z windy. Znak ma na celu minimalizację ryzyka wypadków i urazów podczas ewakuacji. Zwiększa on świadomość o zagrożeniach i zachęca do zachowania uwagi podczas ewakuacji. Jest to ważny element oznakowania budynku, który pełni kluczową rolę w zapewnieniu bezpieczeństwa. Stosowanie znaków ewakuacyjnych jest obowiązkowe zgodnie z przepisami prawa i normami BHP.
Normy i certyfikaty
Znak „Nie używać dźwigu w przypadku pożaru” spełnia wymogi określone w normie PN-97/N-01256/04 (Znaki bezpieczeństwa - Techniczne środki przeciwpożarowe), która określa znaki ochrony ppoż. przeznaczone do oznaczania dróg ewakuacyjnych i dróg pożarowych. Dodatkowo, wiele takich znaków posiada certyfikat (świadectwo dopuszczenia) z CNBOP (Centrum Naukowo-Badawczego Ochrony Przeciwpożarowej), który gwarantuje poprawność wykonania tego znaku oraz zgodność z normą ISO 7010.
Wykonanie i umiejscowienie
Materiały i trwałość
Znak „Nie używać dźwigu w przypadku pożaru” jest wykonywany z wysokiej jakości materiałów o dużej wytrzymałości na warunki atmosferyczne i mechaniczne. Przykładowo, może być wykonany z trwałej płyty PS o grubości 0,5mm lub płyty PCV, co zapewnia odporność na warunki atmosferyczne i długą żywotność. Trwały nadruk utrzymuje się przez wiele lat. Znaki na płycie PCV posiadają piankowe przylepce umożliwiające montaż na dowolnej powierzchni. Dostępne są również naklejki z samoprzylepnej folii, która wspaniale układa się i trzyma na gładkich, czystych powierzchniach, takich jak drzwi, ściany, panele przy windach czy obudowy szybów windowych.
Piktogram i rodzaje znaków
Warto również znać inne znaki wskazujące na zakaz używania windy w razie pożaru, które mogą pojawić się w różnych miejscach (np. znaki zakazu BHP, znaki technicznych środków przeciwpożarowych, znaki ratunkowe). Wszystkie łączy podobny piktogram - przekreślony rysunek symbolicznie przedstawiający postać (lub postaci) w windzie i płomienie.
Zasady umieszczania
Znak powinien być umieszczony w widocznym miejscu, na przykład w pobliżu windy, na korytarzach, czy przy wyjściach ewakuacyjnych. Jest on przeznaczony do oznakowania wind oraz ich otoczenia w budynkach wymagających czytelnego i trwałego oznaczenia zasad ewakuacji. Aby użytkownicy mieli świadomość zakazu i aby zminimalizować ryzyko w sytuacjach awaryjnych, należy zadbać o odpowiednie i czytelne oznakowanie.