Ochotnicze Straże Pożarne w Polsce: Sto Lat Tradycji i Służby w Szynkielowie

Bezpieczeństwo Polski oraz bezpieczną przyszłość Polaków w dzisiejszych czasach gwarantuje między innymi NATO, Unia Europejska i Ochotnicze Straże Pożarne. Ochotnicze Straże Pożarne (OSP) odgrywają kluczową rolę w zapewnianiu bezpieczeństwa lokalnym społecznościom, a ich historia nierzadko sięga ponad 100 lat.

Ogólnopolskie Obchody 100-lecia Związku Ochotniczych Straży Pożarnych RP

Z okazji 100-lecia Związku Ochotniczych Straży Pożarnych RP, w piętnastu województwach, ukazał się specjalny dodatek do lokalnych tytułów Grupy Polska Press. Zamieszczono w nim cyfrową wersję tego historycznego wydania.

W ramach tych uroczystości po raz pierwszy uhonorowano strażaków ochotników nowym odznaczeniem - Krzyżem Rycerskim Świętego Floriana za Męstwo, Ratowanie Życia i Ochronę Mienia, ustanowionym przez Zarząd Główny ZOSP RP 14 lipca w roku obchodów 100-lecia.

Z tej samej okazji Narodowy Bank Polski wprowadził do obiegu monetę o wartości nominalnej 10 zł, upamiętniającą 100-lecie powstania Związku Ochotniczych Straży Pożarnych. Zarząd Główny ZOSP RP przygotował również medal okolicznościowy oraz znaczek, celebrując stulecie zjednoczenia ruchu strażackiego pod jednym wspólnym sztandarem.

Regionalne Manifestacje Jubileuszu

Wojewódzkie obchody 100-lecia Związku Ochotniczych Straży Pożarnych RP miały miejsce w różnych regionach kraju. Przykładem są uroczystości, które odbyły się w niedzielę 26 września 2021 roku w miejscowości Zwierzyniec, w powiecie zamojskim.

Również w Morawicy, w powiecie kieleckim, 26 kwietnia odbyły się huczne obchody 100-lecia aż pięciu jednostek Ochotniczych Straży Pożarnych: z Bilczy, Brudzowa, Morawicy, Radomic i Woli Morawickiej. Wydarzenie to charakteryzowało się podniosłą atmosferą, wyjątkową oprawą oraz obecnością przedstawicieli władz krajowych, samorządowych i służbowych. Burmistrz Morawicy, Marian Buras, podkreślił dumę z faktu, że cztery z tych jednostek (OSP Bilcza, Brudzów, Morawica i Wola Morawicka) działają w ramach Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego, a jedna z kompanii honorowych z Brudzowa regularnie uczestniczy w centralnych uroczystościach w Warszawie. Obecność orkiestry, licznych kompanii reprezentacyjnych i pocztów sztandarowych sprawiła, że obchody w Morawicy były wyjątkowe, a najbardziej zasłużeni strażacy zostali uhonorowani złotymi, srebrnymi i brązowymi odznakami.

Uroczystości jubileuszowe Ochotniczych Straży Pożarnych z pocztami sztandarowymi i orkiestrą

Historia i Współczesność OSP Szynkielów

Upamiętnienie Tragicznego Pożaru w Szynkielowie (1914-2014)

W Szynkielowie społeczność lokalna pielęgnuje pamięć o swojej historii i znaczącej roli Ochotniczych Straży Pożarnych. W dniu 25 maja 2014 roku dokonano odsłonięcia i poświęcenia tablicy upamiętniającej ofiary tragicznego pożaru wsi Szynkielów, który miał miejsce 21 maja 1914 roku. To wydarzenie było ważnym momentem, gdyż to właśnie Prezes OSP w Szynkielowie Druh Rafał Kolanek poprowadził uroczystość upamiętniającą stulecie tej katastrofy. Uroczystości rozpoczęły się mszą świętą odprawioną w intencji Strażaków Ochotników, a tablica pamiątkowa została umieszczona na terenie Strażnicy OSP w Szynkielowie. W obchodach wzięli udział liczni druhowie z jednostek OSP z terenu Gminy Konopnica, a także Wójt Gminy Konopnica - Mariola Hernas.

Parafia Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Szynkielowie: Fundament Wspólnoty

Lokalna społeczność Szynkielowa aktywnie dba o pamięć o swoich przodkach i regionie, nieustannie dopisując nowe rozdziały do historii parafii Narodzenia Najświętszej Maryi Panny. Najstarsze informacje odnoszące się do trzech wsi tworzących dzisiejszą parafię pochodzą z 1391 roku. Samodzielna placówka duszpasterska - ekspozytura - została powołana 27 czerwca 1937 roku przez biskupa częstochowskiego Teodora Kubinę. Powołanie ekspozytury było możliwe dzięki przekazaniu przez mieszkańców wsi ziemi pod budowę kościoła oraz cmentarza, co zaowocowało powstaniem nowego kościoła w latach 1936-1937, w miejscu istniejącej już kaplicy. Obecnie kaplica stanowi prezbiterium kościoła, wybudowanego ogromnym wysiłkiem mieszkańców przy wsparciu księdza.

Historyczny kościół parafialny w Szynkielowie

Wojenne Losy i Odbudowa Kościoła

Wojenne losy nie oszczędziły świątyni. W czasie okupacji niemieccy żandarmi zajęli kościół, przekształcając go w magazyn zboża, miejsce zbiórki ludności przed wywozem na roboty przymusowe oraz skład amunicji. W domu parafialnym urządzono wówczas areszt. Po wkroczeniu Armii Czerwonej do Szynkielowa, 28 stycznia 1945 roku, ocalały dzwon wezwał parafian na modlitwę. W 1957 roku biskup Zdzisław Goliński podniósł ekspozyturę do rangi parafii, a w sierpniu 1959 roku dokonał konsekracji kościoła.

Pożar Kościoła i Błyskawiczna Akcja Ochotników

Ksiądz Jacek Fryś, obecny proboszcz w Szynkielowie, objął posługę 20 lat temu po powrocie z misji w Zambii. Początkowo zastał kościół z drewnianą podłogą i popękanym stropem. Po niecałym roku jego posługi, świątynia doświadczyła kolejnej tragedii - wybuchł pożar, który wyrządził szkody nie tylko w kościele, ale i w całej wsi. Przyczyną pożogi było niezwykle rzadkie zjawisko - piorun kulisty. Ksiądz Fryś wspomina: „Był wielki huk. Znajdowałem się wtedy w pobliżu i widziałem, jak kula światła zbliża się do wieży kościoła. Na szczęście mogliśmy zareagować natychmiast i już po kilku minutach ochotnicy ze straży pożarnej przystąpili do akcji gaśniczej.” Mimo natychmiastowej reakcji i wysiłku mieszkańców, straty były znaczne, a kościół wymagał pilnego remontu. Ten incydent podkreśla niezastąpioną rolę lokalnych strażaków ochotników w sytuacjach kryzysowych.

Płonący kościół na osiedlu Jaroszówka. Trwała akcja Straży Pożarnej

Wspólny Wysiłek Społeczności i Odbudowa

Sytuacja po pożarze skłoniła całą społeczność lokalną do wspólnego wysiłku i niezwłocznego podjęcia działań remontowych. Proboszcz Jacek Fryś doświadczył wówczas niezwykłego zaangażowania parafian. „Zobaczyłem wielki zapał wśród ludzi i wiedziałem, że damy radę” - podkreśla. Po pożarze stworzono komitet odbudowy kościoła pod nazwą Szynkielowskie Stowarzyszenie Razem. Rozpoczęto poszukiwania środków na odbudowę, drukowano i rozprowadzano cegiełki w pobliskich parafiach. Dzięki temu udało się zabezpieczyć budynek przed zimą, mimo że był mocno zalany w wyniku działań gaśniczych.

Olbrzymie potrzeby finansowe zostały pokryte dzięki uruchomieniu kontaktów księdza Jacka i solidarnemu zaangażowaniu parafian, którzy z wielką determinacją wygospodarowali kolejne fundusze. Pożar stał się impulsem dla wspólnoty, a mieszkańcy poczuli potrzebę działania na rzecz dobra wspólnego. Wyzwanie związane z remontem scaliło wspólnotę, która do dzisiaj nieprzerwanie prowadzi prace remontowe, a przestrzeń wokół kościoła nabiera nowego blasku.

Zaangażowanie Mieszkańców i Duma z Proboszcza

Parafianie Szynkielowa wyrażają głębokie zaangażowanie w życie swojej społeczności i parafii. Czesław Warszawski, mieszkaniec Dymka i wieloletni członek rady parafialnej, zawsze jest gotowy do pomocy. Danuta Majda z Rychłocic wraca do Szynkielowa z sentymentem, podkreślając swoje przywiązanie do rodzinnego domu i cudownego obrazu Matki Bożej. Krystyna Urbaniak, parafianka od urodzenia, wyraża zżycie z miejscem i docenia starania księdza Jacka. Elżbieta Wolniewicz, również z Rychłocic, często wraca na cmentarz, gdzie spoczywają jej bliscy, i zwraca uwagę na troskę proboszcza o starszych i schorowanych, podkreślając: „Oddaje całe swoje serce wszystkim parafianom i całej parafii.” Zbigniew Ćwirat od urodzenia związany z parafią, odnotowuje zmiany, które zaszły „od kiedy przybył do wspólnoty ks. Jacek”. Stanisław Karczewski, emeryt, aktywnie pomaga w pracach remontowych. Mieszkańcy cieszą się swoją parafią, są dumni ze swojego proboszcza i wspólnie zapisują współczesną historię swojego sołectwa, koncentrując działania wokół małego, wiejskiego kościółka.

tags: #100 #lat #osp #szynkielow