Poniższa artykuł przedstawia przegląd wybranych zbiorów archiwalnych, koncentrujących się na dokumentacji kancelarii notarialnych oraz archiwów i urzędów górniczych z terenu Zagłębia Dąbrowskiego. Kolekcje te oferują cenne źródła do badań nad historią gospodarczą, społeczną i prawną regionu w XIX i XX wieku, dokumentując działalność notariuszy oraz rozwój przemysłu wydobywczego.
Kancelarie Notarialne w Będzinie
W Będzinie zdeponowane zostały akta szeregu kancelarii notarialnych, które działały na przestrzeni lat 1870-1939. Dokumentacja ta obejmuje akta notarialne, skorowidze oraz repertoria, stanowiąc kompleksowy zapis czynności prawnych.
| Numer Funduszu | Nazwa Funduszu | Zakres Dat | Ilość Jednostek | Zawartość Funduszu |
|---|---|---|---|---|
| 12/811/0 | Kancelaria notariusza Michała Cieszkowskiego w Będzinie | 1889-1914 | 299 | Akta notarialne z lat 1889-1914, sygn. 1-191; Skorowidze z lat 1890-1914, sygn. 192-216; Repertoria z lat 1889-1914, sygn. 217-278. |
| 12/812/0 | Kancelaria notariusza Wacława Kowalczewskiego w Będzinie | 1934-1939 | 21 | Akta notarialne z lat 1934-1939, sygn. 1-13, poz. spisu 1-2; Skorowidze z lat 1934-1938, sygn. 14-15; Repertoria z lat 1934-1938, sygn. 16-19. |
| 12/813/0 | Kancelaria notariusza Bolesława Płodowskiego w Będzinie | 1919-1920 | 10 | Akta notarialne z lat 1919-1920, sygn. 1-5; Skorowidze z lat 1919-1920, sygn. 6-7; Repertoria z lat 1919-1920, sygn. 8-10. |
| 12/814/0 | Kancelaria notariusza Wacława Polendra w Będzinie | 1932 | 2 | Akta notarialne z lat 1932, sygn. 1-2. |
| 12/815/0 | Kancelaria notariusza Władysława Przesmyckiego w Będzinie | 1870-1878 | 35 | Akta notarialne z lat 1870-1878, sygn. 1-30; Skorowidze z lat 1870-1878, sygn. 31-32; Repertoria z lat 1876-1878, sygn. 33-35. |
| 12/816/0 | Kancelaria notariusza Witolda Raczkiewicza w Będzinie | 1932-1934 | 20 | Akta notarialne z lat 1932-1934, sygn. 1-13; Skorowidze z lat 1932-1934, sygn. 14-16; Repertoria z lat 1932-1934, sygn. 17-20. |
| 12/817/0 | Kancelaria notariusza Edmunda Salaka w Będzinie | 1934-1939 | 37 | Akta notarialne z lat 1934-1939, sygn. 1-23, poz. spisu 1-5; Skorowidze z lat 1935-1938, sygn. 24-27; Repertoria z lat 1935-1938, sygn. 28-32. |
| 12/818/0 | Kancelaria notariusza Teodora Stokowskiego w Będzinie | 1915-1918 | 16 | Akta notarialne z lat 1915-1918, sygn. 1-9; Skorowidze z lat 1915-1918, sygn. 10-11; Repertoria z lat 1915-1918, sygn. 12-15; Księga opłat z lat 1916, sygn. 16. |
| 12/819/0 | Kancelaria notariusza Witalisa Swolkienia w Będzinie | 1931-1933 | 11 | Akta notarialne z lat 1931-1933, sygn. 1-5; Skorowidze z lat 1931-1933, sygn. 6-8; Repertoria z lat 1931-1933, sygn. 9-11. |
| 12/820/0 | Kancelaria notariusza Teodora Szrettera w Będzinie | 1921-1932 | 84 | Akta notarialne z lat 1921-1932, sygn. 1-53; Skorowidze z lat 1921-1932, sygn. 54-64; Repertoria z lat 1921-1932, sygn. 65-84. |
| 12/821/0 | Kancelaria notariusza Wacława Wieleckiego w Będzinie | 1933-1934 | 6 | Akta notarialne z lat 1933-1934, sygn. 1-3; Skorowidze z lat 1933-1934, sygn. 4; Repertoria z lat 1933-1934, sygn. 5-6. |
| 12/822/0 | Kancelaria notariusza Józefa Żyżniewskiego w Będzinie | 1879-1890 | 78 | Akta notarialne z lat 1879-1889, sygn. 1-50; Skorowidze z lat 1879-1889, sygn. 51-61; Repertoria z lat 1880-1889, sygn. 62-72. |
Kancelarie Notarialne w Czeladzi
W Czeladzi zachowały się akta jednej kancelarii notarialnej, obejmujące lata 1937-1938, co również stanowi ważne źródło danych historycznych.
| Numer Funduszu | Nazwa Funduszu | Zakres Dat | Ilość Jednostek | Zawartość Funduszu |
|---|---|---|---|---|
| 12/823/0 | Kancelaria notariusza Feliksa Kokczyńskiego w Czeladzi | 1937-1938 | 7 | Akta notarialne z lat 1937-1938, sygn. 1-5; Skorowidze z lat 1937-1938, sygn. 6; Repertoria z lat 1937-1938, sygn. 7. |
Kancelarie Notarialne w Dąbrowie Górniczej
Dąbrowa Górnicza również posiada w swoich zbiorach dokumentację notarialną, z przykładem kancelarii działającej przez znaczący okres czasu.
| Numer Funduszu | Nazwa Funduszu | Zakres Dat | Ilość Jednostek | Zawartość Funduszu |
|---|---|---|---|---|
| 12/824/0 | Kancelaria notariusza Klemensa Cichońskiego w Dąbrowie Górniczej | 1908-1939 | 109 | Akta notarialne z lat 1908-1939, sygn. 1-60, 60a-j, poz. spisu 1-2; Skorowidze z lat 1908-1938, sygn. 61-67, 67a-d; Repertoria z lat 1908-1938, sygn. 68-89, 89a-d. |
Kancelarie Notarialne w Sosnowcu
Archiwa w Sosnowcu gromadzą obszerne zbiory akt notarialnych, obejmujące działalność wielu notariuszy w różnych okresach, od końca XIX wieku do połowy XX wieku.
| Numer Funduszu | Nazwa Funduszu | Zakres Dat | Ilość Jednostek | Zawartość Funduszu |
|---|---|---|---|---|
| 12/825/0 | Kancelaria notariusza Antoniego Boguckiego w Sosnowcu | 1936-1939, 1945 | 13 | Akta notarialne z lat 1936-1939, 1945 sygn. 1-9, poz. spisu 1; Skorowidze z lat 1936-1939, sygn. 10-11; Repertoria z lat 1936-1937, sygn. 12. |
| 12/826/0 | Kancelaria notariusza Jana Dreszera w Sosnowcu | 1929-1931 | 16 | Akta notarialne z lat 1929-1931, sygn. 1-7; Skorowidze z lat 1929-1931, sygn. 8-10; Repertoria z lat 1929-1931, sygn. 11-16. |
| 12/827/0 | Kancelaria notariusza Romana Ettingera w Sosnowcu | 1909-1912 | 23 | Akta notarialne z lat 1909-1912, sygn. 1-11; Skorowidze z lat 1909-1912, sygn. 12-14; Repertoria z lat 1909-1912, sygn. 15-21. |
| 12/828/0 | Kancelaria notariusza Piotra Eydziatt - Zubowicza w Sosnowcu | 1933-1936 | 15 | Akta notarialne z lat 1933-1936, sygn. 1-7; Skorowidze z lat 1934-1936, sygn. 8-10; Repertoria z lat 1933-1936, sygn. 11-15. |
| 12/829/0 | Kancelaria notariusza Aleksandra Jasińskiego w Sosnowcu | 1919-1929 | 48 | Akta notarialne z lat 1919-1929, sygn. 1-24; Skorowidze z lat 1919-1929, sygn. 25-33; Repertoria z lat 1921-1929, sygn. 34-45. |
| 12/830/0 | Kancelaria notariusza Kazimierza Jewniewicza w Sosnowcu | 1934-1939 | 23 | Akta notarialne z lat 1934-1939, sygn. 1-11; Skorowidze z lat 1934-1939, sygn. 12-17; Repertoria z lat 1934-1939, sygn. 18-23. |
| 12/831/0 | Kancelaria notariusza Teodora Kalczyńskiego w Sosnowcu | 1931-1933 | 13 | Akta notarialne z lat 1931-1933, sygn. 1-5; Skorowidze z lat 1931-1933, sygn. 6-8; Repertoria z lat 1931-1933, sygn. 9-13. |
| 12/832/0 | Kancelaria notariusza Mikołaja Lermontowa w Sosnowcu | 1903-1914 | 17 | Akta notarialne z lat 1912-1914, sygn. 1-8; Skorowidze z lat 1912-1914, sygn. 9-10; Repertoria z lat 1912-1914, sygn. 11-15. |
| 12/833/0 | Kancelaria notariusza Romana Pruszyńskiego w Sosnowcu | 1934-1939 | 21 | Akta notarialne z lat 1934-1939, sygn. 1-10, poz. spisu 1; Skorowidze z lat 1934-1938, sygn. 11-15; Repertoria z lat 1934-1938, sygn. 16-20. |
| 12/834/0 | Kancelaria notariusza Jana Raykowskiego w Sosnowcu | 1894-1933 | 147 | Akta notarialne z lat 1908-1933, sygn. 1-68; Skorowidze z lat 1908-1933, sygn. 69-92; Repertoria z lat 1908-1933, sygn. 93-137. |
| 12/835/0 | Kancelaria notariusza Władysława Różyckiego w Sosnowcu | 1885-1900 | 69 | Akta notarialne z lat 1885-1900, sygn. 1-48; Skorowidze z lat 1885-1900, sygn. 49-52; Repertoria z lat 1885-1900, sygn. 53-69. |
| 12/836/0 | Kancelaria notariusza Adama Strawińskiego w Sosnowcu | 1932-1933 | 7 | Akta notarialne z lat 1932-1933, sygn. 1-3; Skorowidze z lat 1932-1933, sygn. 4-5; Repertoria z lat 1932-1933, sygn. 6-7. |
| 12/837/0 | Kancelaria notariusza Antoniego Szczepkowskiego w Sosnowcu | 1928-1933 | 15 | Akta notarialne z lat 1928-1933, sygn. 1-7; Skorowidze z lat 1928-1933, sygn. 8-9; Repertoria z lat 1928-1933, sygn. 10-15. |
| 12/838/0 | Kancelaria notariusza Aleksandra Wolskiego w Sosnowcu | 1901-1909 | 49 | Akta notarialne z lat 1901-1909, sygn. 1-33; Skorowidze z lat 1901-1909, sygn. 34-38; Repertoria z lat 1901-1909, sygn. 39-49. |
Archiwa i Urzędy Górnicze Zagłębia Dąbrowskiego
Dokumentacja górnicza stanowi niezwykle cenne źródło do badania historii przemysłowej regionu, obejmując szeroki zakres zagadnień, od spraw personalnych po szczegółowe dane dotyczące wydobycia i zarządzania.
Archiwum Górnicze z Dąbrowy Górniczej (Fundusz 12/839/0)
Ten obszerny fundusz, obejmujący lata 1799-1918 [1939], zawiera 5669 jednostek i dokumentuje różnorodne aspekty działalności górniczej w regionie.
- Akta personalne: akta osobowe wyższych urzędników, nadsztygarów, uczniów i praktykantów górniczych, lekarzy, nauczycieli, stróżów i oficjalistów z magazynów solnych oraz rodowody górnicze (spisy górników zawierających dane o stanie rodzinnym, złożeniu przysięgi i okresie służby) z lat 1810-1914, sygn. 1-330.
- Rządowe zakłady górnicze: zarządzenia, spisy planów, wykazy zarobków, sprzedaż żelaza i stali, sprawy nieruchomości, rejestry pomiarowe, plany wydatków, dostarczanie materiałów do robót w kopalniach z lat 1804-1893, sygn. 331-692.
- Poszukiwania górnicze: raporty dotyczące wyników poszukiwań, rozchód materiałów na poszukiwania, dzienniki robót z lat 1803-1902, sygn. 693-733.
- Kopalnie węgla kamiennego: rozchód i kontrola wydatku węgla, zestawienia i kontrole przychodu i rozchodu materiałów i narzędzi, bruliony pomiarowe, deputat dla robotników, działalność maszyn kopalnianych, produkcja i zbyt z lat 1799-1914, sygn. 734-2153.
- Kopalnie węgla brunatnego: produkcja i zbyt z lat 1914-1918, sygn. 2154-2165.
- Kopalnie galmanu: produkcja, zbyt, przychód i rozchód materiałów pomocniczych i narzędzi, wykazy zarobkowe z lat 1823-1918, sygn. 2167-2277.
- Kopalnie rudy żelaza: produkcja, zbyt, przychód i rozchód materiałów pomocniczych i narzędzi, wykazy zarobkowe z lat 1816-1918, sygn. 2278-2306.
- Kopalnie srebra i ołowiu: produkcja, zbyt, przychód i rozchód materiałów pomocniczych i narzędzi, wykazy zarobkowe z lat 1817, sygn. 2307.
- Kopalnie glinki: produkcja, zbyt, przychód i rozchód materiałów pomocniczych i narzędzi, wykazy zarobkowe z lat 1824-1876, sygn. 2308-2320.
- Kamieniołomy i wapielnie: produkcja, zbyt, przychód i rozchód materiałów pomocniczych i narzędzi, wykazy zarobkowe z lat 1844-1918, sygn. 2321-2341.
- Cegielnie i kopalnie gliny: produkcja, zbyt, przychód i rozchód materiałów pomocniczych i narzędzi, wykazy zarobkowe z lat 1833-1890, sygn. 2342-2396.
- Huty żelaza: produkcja z lat 1814-1913, sygn. 2397-2406.
- Huta Bankowa: budowa i produkcja z lat 1833-1918, sygn. 2407-2485.
- Huta Henryków: zarządzenia władz, budowa, przychód i rozchód materiałów, bieg pieców, sprawy nieruchomości z lat 1834-1864, sygn. 2486-2521.
- Pudlingarnia Koniecpolska: produkcja z lat 1833-1878, sygn. 2522-2529.
- Walcownia w Pankach: wykaz planów i szkiców, przychód materiałów i produktów, korespondencja z władzami z lat 1842-1890, sygn. 2530-2541.
- Huta w Pradłach: budowa, przychód i rozchód materiałów, korespondencja z władzami z lat 1838-1851, sygn. 2542-2549.
- Walcownia Sławkowska: produkcja, przychód i rozchód materiałów, korespondencja z władzami z lat 1828-1887, sygn. 2550-2595.
- Huty cynku: budowa hut, zestawienia rozchodu materiałów na budowę Huty Bankowej, sprzedaż cynku z lat 1808-1914, sygn. 2596-2643.
- Wypadki nieszczęśliwe: ogólne zestawienia i korespondencja dotycząca wypadków w kopalniach i hutach i zawiadomienia o wypadkach z lat 1841-1918, sygn. 2644-2752.
- Robotnicy: zatrudnienie, płace, odrabianie pańszczyzny w kopalniach, budowa domków robotniczych, korespondencja i księga kasowa "kasy braterskiej" robotników kopalni "Jan", spisy robotników i fragmenty rodowodów górniczych z lat 1826-1914, sygn. 2753-3047.
- Urzędnicy: przyjmowanie, zatrudnianie, uposażenie i opinie z lat 1828-1914, sygn. 3048-3080.
- Praktykanci i uczniowie górniczy: przyjmowanie, zatrudnianie, uposażenie i opinie z lat 1834-1876, sygn. 3081-3091.
- Medycyna: szpitale, lekarstwa, choroby robotników z lat 1831-1914, sygn. 3092-3131.
- Nadania górnicze: sygn. 3135-3181.
- Magazyny solne: rachunki roczne, księgi rachunkowe i zestawienia dotyczące przychodu i rozchodu soli i pieniędzy, zarządzenia władz z lat 1811-1886, sygn. 3200-3897.
- Budownictwo: budowa budynków rządowych, dzienniki i raporty roczne budowy, księgi przychodu i rozchodu materiałów z lat 1823-1886, sygn. 3898-4128.
- Licytacje i kontrakty: zbiory kontraktów i sprawy dotyczące licytacji z lat 1839-1886, sygn. 4129-4158.
- Inwentarze: sumaryczne wykazy szacunkowe majątku zakładów rządowych i księgi amortyzacyjne z lat 1855-1908, sygn. 4159-4337.
- Drogi państwowe: budowa, remont i konserwacja dróg bitych w Okręgu Zachodnim z lat 1826-1888, sygn. 4338-4384.
- Kasa Zakładów Górniczych: rachunki roczne kasy Zakładów Górniczych Okręgu Zachodniego i Dozorstwa Olkusko-Siewierskiego, kasy Stowarzyszenia Górniczego i kas górniczych poszczególnych oddziałów, rachunki różnych funduszów, rewizje kasy z lat 1816-1913, sygn. 4385-4884.
- Różne: dzienniki korespondencyjne, inspekcje fabryczne w zakładach prywatnych, wytyczanie granicy między Niemcami a Rosją w Zagłębiu Dąbrowskim w latach 1912-1914, sprawy kościelne, płace, działalność teatru amatorskiego w Dąbrowie Górniczej, udział w wystawach międzynarodowych z lat 1908-1914, sygn. 4895-5259.
- Mapy i plany: kopalnie węgla, kopalnie glinki, miedzi, siarki, galmanu, rudy żelaza, kamieniołomy, wapienniki, huty: Bankowa, Henryków i w Pradłach; fryszerki, walcownie w Pankach i Sławkowie, osady, kościoły, domy, ulice, grunty z lat 1833-1915, sygn. 5260-5795.
Okręgowy Urząd Górniczy w Dąbrowie Górniczej (Fundusz 12/840/0)
Fundusz obejmuje lata [1884] 1919-1939 i zawiera 963 jednostki dokumentacji związanej z nadzorem i zarządzaniem górnictwem.
- Der Kaiserliche Deutsche Bergrevierbeamte in Sosnowitz (Cesarsko-Niemiecki Okręgowy Urzędnik Górniczy w Sosnowcu): akta dotyczące ruchu kopalń, wykazy produkcyjne, spisy robotników kopalń węgla kamiennego i brunatnego z lat 1914-1918, sygn. 1-33.
- Registratura "okręgu dąbrowskiego" (System registraturalny obowiązujący w latach 1922-1932): plany robót górniczych, kopalń, inwestycji, statystyka węglowa z lat 1922-1932, sygn. 33a-c, 34-188.
- System registraturalny obowiązujący w latach 1933-1935: sprawozdania własne, zarządzenia władz i własne dotyczące bezpieczeństwa w kopalniach, urządzenia techniczne, zabezpieczenie powierzchni, szkody górnicze z lat 1933-1935, sygn. 189-209.
- Registratura okręgu "sosnowieckiego": nadania górnicze, wywłaszczenie gruntów, korcowe, ruch kopalń (grupa D) z lat 1884-1939, sygn. 210-775.
- Miernictwo (grupa F): z lat 1919-1939, sygn. 776-799.
- Nadzór nad kopalniami, plany ruchu, urządzenia górnicze, szkody górnicze (grupa G): pożary, eksplozje, ratownictwo górnicze z lat 1919-1939, sygn. 951-952.
- Kamieniołomy, wapienniki, kopalnie glinki ogniotrwałej (grupa P): z lat 1937-1939, sygn. 952a-953.
- Akta dotyczące spraw tajno-mobilizacyjnych: z lat 1923-1932, sygn. 954-956.
Urząd Górniczy Sosnowiec - Północ (Fundusz 12/841/0)
Fundusz obejmuje lata [1887] 1942-1945 i zawiera 534 jednostki dokumentacji Urzędu Górniczego Sosnowiec - Północ, ze szczególnym uwzględnieniem okresu II wojny światowej.
- Sprawy prawne i organizacyjne: z lat 1887-1945, sygn. 1-48.
- Sprawy urzędnicze: z lat 1935-1945, sygn. 49-53.
- Nadania górnicze: z lat 1939-1945, sygn. 54-78.
- Sprawy robotnicze: zatrudnianie, czas pracy, praca kobiet i młodocianych, jeńcy, robotnicy przymusowi z lat 1939-1945, sygn. 79-101.
- Policja górniczo-przemysłowa: zabezpieczanie zakładów, ratownictwo górnicze, sprawy BHP z lat 1930-1945, sygn. 102-175.
- Ruch kopalń: plany robót górniczych kopalń, urządzenia techniczne, miernictwo, szkolenie robotników, dozór techniczny, obrona przeciwlotnicza z lat 1939-1945, sygn. 176-421.
- Nieszczęśliwe wypadki: dochodzenia z lat 1939-1944, sygn. 422-475.
- Statystyka i sprawozdania: statystyki płac robotniczych, sprawozdania roczne (fragmenty), statystyki produkcji, powypadkowa z lat 1939-1945, sygn. 476-508.
- Sprawy ogólne: nagrody, odznaczenia, obrona przeciwlotnicza, ubezpieczenia z lat 1939-1945, sygn. 509-522.
- Piaskownia Rogoźniki-Czeladź: z lat 1933-1944, sygn. 523-534.
Wystawa "Różne światy – jedna historia. Dzieje ludności żydowskiej w Zagłębiu Dąbrowskim"
tags: #112 #zawiercie #pozar #w #ciagowicach