Wśród wielu wartości, określających życie człowieka i społeczeństwa, szczególne znaczenie posiada idea niesienia pomocy ludziom w sytuacjach zagrożenia. Historia Ochotniczej Straży Pożarnej w Łodygowicach jest tego najlepszym przykładem, sięgając korzeniami do wydarzeń, które uświadomiły lokalnej społeczności potrzebę zorganizowanej ochrony przeciwpożarowej.
Wprowadzenie: Idea Służby i Początki OSP Łodygowice
Późną jesienią 1896 roku w pobliżu kościoła w Łodygowicach wybuchł pożar, który w krótkim czasie zniszczył jeden budynek i trzy stodoły pełne zboża. Wobec takiego żywiołu ludzie byli bezradni, gdyż we wsi nie było żadnego sprzętu gaśniczego. Właśnie to zdarzenie sprawiło, że światli ludzie Łodygowic, którym leżało na sercu bezpieczeństwo wsi, postanowili zebrać się i podjąć próbę utworzenia grupy przeciwpożarowej. Już w styczniu 1897 roku zwołano pierwsze Walne Zgromadzenie Towarzystwa. Na jego czele stanęli: prezes - ks. Jan Masny, naczelnik - Wojciech Worek, zastępca naczelnika - Jan Hetnał, a także dziewięciu członków.
Rozwój i Budowa Podstaw (1897-1913)
W sierpniu 1897 roku zakupiono pierwszą sikawkę za pieniądze częściowo zebrane od społeczeństwa, a częściowo otrzymane od Towarzystwa Wzajemnych Ubezpieczeń w Krakowie. Równocześnie, dzięki przychylności naczelnika gminy pana Marcina Wajdy, zaczęto gromadzić drewno na budowę pomieszczeń na sikawkę i pozostały sprzęt. Budowę tę rozpoczęto w 1899 roku, a ukończono w 1905 roku. Jednocześnie Towarzystwo prowadziło działalność kulturalno-społeczną i wychowawczą, sprawując również opiekę nad zespołem dramatycznym. Drugą sikawkę dla Łodygowic Górnych zakupiono w 1901 roku, za pieniądze zebrane od społeczeństwa i otrzymane od Uprzywilejowanej Kolei Północnej. Ze względu na brak wiedzy fachowej członków oddziałów, Wojciech Imielski został oddelegowany na kurs pożarniczy, po ukończeniu którego prowadził szkolenie wszystkich czynnych członków Towarzystwa. Wyróżniającym się ofiarodawcom, po raz pierwszy Wydział przyznał w dniu 31 stycznia 1904 roku dyplomy uznania.
W 1904 roku pojawiła się myśl budowy strażnicy wraz z zapleczem, ze względu na trudności lokalowe. Do realizacji tego przedsięwzięcia doszło dopiero w 1912 roku. Po zakupieniu starej, przeznaczonej do rozbiórki strażnicy w Żywcu, cegłę przewieziono w czynie społecznym. Budowę „Strażnicy” (Domu Strażaka), obecnie Gminnego Ośrodka Kultury, zatwierdziło Walne Zebranie w dniu 6 kwietnia 1913 roku, wybierając komitet budowy. Budowę rozpoczęto od wmurowania kamienia węgielnego 22 czerwca 1913 roku, a wykonawcą był Maciej Cembala.
Okres Międzywojenny i Wzrost Znaczenia (1914-1939)
W okresie I wojny światowej, w latach 1914-1918, działalność Towarzystwa była ograniczona. W 1922 roku rozpoczęto budowę remizy w Łodygowicach Górnych, którą przekazano do użytku w 1924 roku. Przełomowym momentem dla jednostki był rok 1925, kiedy to zakupiono sikawkę motorową oraz samochód pożarniczy marki „Chewrolet”. Sikawka otrzymała nazwę „Florianka”, a samochód „Grom”. Od tego czasu OSP w Łodygowicach była pierwszą zmotoryzowaną jednostką w powiecie żywieckim. Operatywność w gaszeniu pożarów i zwalczaniu klęsk żywiołowych postawiły jednostkę w pierwszym rzędzie liczących się straży. W 1926 roku OSP przejęła bibliotekę wraz z księgozbiorem, sprawowała opiekę nad Kółkiem Rolniczym, Klubem Sportowym i Kółkiem Amatorskim, co świadczyło o jej szerokim zaangażowaniu społecznym.
Czasy Wojny i Powojennej Odbudowy (1939-1950s)
Lata 1939-1945 były okresem ograniczonej działalności OSP na skutek zajęcia Domu Strażaka przez administrację niemiecką. Po zaprzestaniu działań wojennych OSP Łodygowice natychmiast wznowiła działalność, a pierwsze Walne Zebranie odbyło się 4 sierpnia 1945 roku. Nowym zadaniem zarządu po II wojnie światowej był remont „Domu Strażaka”, oraz remont starego i zakup nowego sprzętu pożarniczego. Już 20 grudnia 1945 roku przystosowano do celów pożarniczych samochód „Stayer” oraz uruchomiono motopompę typu „Magierus”. W 1948 roku czyniono starania o ponowne uruchomienie kina, które działało w okresie międzywojennym w sali „Strażnicy”, a starania te w krótkim czasie zostały zrealizowane. W latach pięćdziesiątych notujemy wzmożony rozwój życia świetlicowego.
W tym okresie zrodziła się również myśl modernizacji remizy przy drodze do Żywca, wybudowanej w czasie okupacji przez Niemców. Rozbudowę i modernizację obiektu prowadzono w trzech etapach. W 1952 roku wybudowano dyżurkę, magazyn paliw, łaźnię, wieżę i założono centralne ogrzewanie. Trzeci etap prac wymagał poszerzenia terenu, wywiezienia ziemi, wykonania muru oporowego wraz z odwodnieniem, wykonania utwardzonego placu ćwiczeń, dobudowania garażu z dwoma boksami, warsztatu, sali posiedzeń wraz z zapleczem oraz wykonania pokrycia dachowego. Strażaków OSP z Łodygowic widać było wszędzie, aktywnie uczestniczących w życiu społeczności.
Lata Dynamicznego Rozwoju i Modernizacji (1961-2000)
W 1961 roku, w czasie uroczystości jubileuszowej 65-lecia istnienia, jednostka otrzymała ufundowany przez zakłady pracy typowy sztandar, wykonany zgodnie z postanowieniami nowego statutu. W roku 1973 powstały zarządy gminne oraz powołano komendantów OSP. Jednostka aktywnie uczestniczyła w działaniach przeciwpowodziowych, które nawiedziły rejon w 1980 roku. Dzięki staraniom zarządu OSP w 1984 roku, przejęto od Komendy Rejonowej w Żywcu samochód pożarniczy GCBA 6/32 typu Jelcz 004. W 1987 roku odbyło się walne zgromadzenie sprawozdawczo-wyborcze, połączone z uroczystością jubileuszu 90-lecia OSP.
W swojej działalności OSP Łodygowice gasiła:
- 18 budynków lub zabudowań gospodarczych na terenie sołectwa,
- 20 budynków lub zabudowań gospodarczych pozamiejscowych, domki kempingowe, zakłady, warsztaty rzemieślnicze, piekarnie, koparki.
Podczas uroczystości jubileuszu 100-lecia OSP w Łodygowicach, jednostce wręczono nowy sztandar i samochód marki „Ford”. W związku z jubileuszem podjęto wiele prac organizacyjnych i porządkowych. Niezależnie od tego, OSP brała udział w ochronie mienia społecznego, zabezpieczała je przed pożarami i powodziami, a także dbała o bezpieczną drogę, np. podczas przejazdu Papieża Jana Pawła II przez Łodygowice 22 maja 1995 roku. Szeregi OSP poszerzyły się o Młodzieżowe Drużyny Pożarnicze: żeńską i męską. Ponadto 4 czerwca 2000 roku dh Józef Kubica został odznaczony Medalem Honorowym. W tym też roku rozpoczęła działalność Młodzieżowa Orkiestra Dęta przy Ochotniczej Straży Pożarnej w Łodygowicach.
Współczesność i Ciągłe Doskonalenie (2009-2014)
Po kilkuletnich staraniach zarządu OSP, w 2009 roku doszło do sfinalizowania zakupu fabrycznie nowego, średniego samochodu ratowniczo-gaśniczego marki „Renault Midlum”. Przeprowadzono szkolenie i egzamin z zakresu obsługi aparatów ochrony dróg oddechowych w komorze szkolno-treningowej, mieszczącej się w budynku Państwowej Straży Pożarnej Katowice-Piotrowice. W tym okresie doszło także do dużego pożaru magazynu PKP na terenie Łodygowic, z którym zmagało się 12 zastępów straży pożarnej. W kolejnym roku strażackiej służby wykonano i poświęcono figurę Św. Floriana. Druhowie uczestniczyli w VI Ogólnopolskiej Pielgrzymce na Jasną Górę. Czterech strażaków odbyło kurs kwalifikowanej pierwszej pomocy, uzyskując tytuł ratownika. Swoje kwalifikacje podnosili np. podczas III Beskidzkich Zintegrowanych Ćwiczeń Służb Ratowniczych w Rybarzowicach.
W ramach akcji „Stop Powodziom”, Fundacja Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy zakupiła dla jednostki motopompę szlamową Honda WT40X. Ponadto pozyskano samochód terenowy SLRR „Uaz”. Podczas walnego zebrania sprawozdawczo-wyborczego w 2011 roku wybrano nowe władze OSP, dokonano wyboru delegatów na Zjazd Gminny oraz przedstawicieli do Zarządu Gminnego Związku OSP RP. W kwietniu rozpoczęto remont garaży. W tym roku realizowano projekt „Nie bądź obojętny, uratuj ludzkie życie”, mający na celu poszerzenie wiedzy mieszkańców Gminy Łodygowice z zakresu pierwszej pomocy przedmedycznej. Reportaż podsumowujący projekt uzyskał nagrodę główną w etapie ogólnopolskim.
W roku 2012 przeprowadzono prace związane z termomodernizacją budynku remizy. Wymieniono stolarkę okienną i drzwiową, skończywszy na generalnym remoncie wewnętrznym. Strażacy aktywnie podnosili kwalifikacje oraz umiejętności, biorąc udział w szkoleniach i ćwiczeniach. Pozyskano samochód terenowy SLRR marki „Land Rover”, który uroczyście został poświęcony podczas obchodów dnia strażaka w 2013 roku, a zarazem wprowadzony na podział bojowy. W 2014 roku walne zebranie sprawozdawcze miało niecodzienny przebieg: w trakcie zebrania sygnał syreny alarmowej poderwał do akcji obradujących strażaków. Zastęp strażaków natychmiast wyruszył do pożaru, a na stołach pozostały tylko galowe czapki, co najlepiej świadczy o ich gotowości.
1% podatku na rzecz OSP Łodygowice
Uroczystości Jubileuszowe 120-lecia OSP Łodygowice
Niedzielną uroczystość upamiętniającą 120 lat istnienia Ochotniczej Straży Pożarnej w Łodygowicach rozpoczął przemarsz zastępów ochotników, pod dowództwem mł.asp. Marcina Matlaka, spod budynku GOK w Łodygowicach do pobliskiego kościoła pw. Szymona i Judy Tadeusza. Marszowi towarzyszyła muzyka tutejszej orkiestry dętej, za którą podążały poczty sztandarowe, pododdziały Ochotniczych Straży Pożarnych oraz zaproszeni goście. Wśród nich byli m.in. Pani poseł na Sejm RP Małgorzata Pępek, członkowie Zarządu Wojewódzkiego w osobach st. bryg. w st. spocz. Stanisław Kuliński, dh Stanisław Kucharczyk, prezes Zarządu Oddziału Powiatowego ZOSP RP dh Andrzej Zieliński, komendant powiatowy PSP w Żywcu bryg. Andrzej Graca.
Prezes OSP Łodygowice, dh Tomasz Góra, serdecznie powitał wszystkich zgromadzonych gości. W swoim wystąpieniu przypomniał pokrótce historię OSP oraz istotę działalności opierającej się na haśle „Bogu na chwałę, bliźniemu na ratunek”. Historycznym momentem uroczystości było pożegnanie starego sztandaru OSP Łodygowice, nadanego w 1996 roku, oraz nadanie nowego sztandaru jednostce. Kolejnym punktem uroczystości było wręczenie odznaczeń, którego dokonał st. bryg. w st. spocz. Stanisław Kuliński. Po wręczeniu odznaczeń nadszedł czas na wystąpienia zaproszonych gości, którzy serdecznie gratulowali zaszczytnego jubileuszu, dziękując za zaangażowanie w pracę społeczną i podkreślając, że pomimo upływu czasu strażacy wypełniali swoją służbę, niosąc pomoc i ratunek potrzebującym podczas pożarów oraz innych zdarzeń. Na zakończenie Prezes podziękował serdecznie wszystkim gościom za przybycie, uświetnienie uroczystości, a przede wszystkim za wsparcie działań OSP. Wyraził on również wdzięczność wszystkim druhom za codzienne zaangażowanie w tworzeniu jednostki, mieszkańcom Łodygowic, wszystkim sponsorom i darczyńcom za docenienie tej działalności, czego wyrazem było ufundowanie nowego sztandaru.
Podziękowania i Dziedzictwo
Historię każdej organizacji tworzą ludzie z oddaniem w niej działający. Nie sposób wszystkich wymienić, a przecież każdy ma swój duży wkład pracy w tej organizacji. Działalność Ochotniczej Straży Pożarnej w Łodygowicach przez 120 lat to świadectwo niezłomnego ducha społeczności, poświęcenia i gotowości do niesienia pomocy, co stanowi fundament jej trwałego dziedzictwa.
tags: #120 #lecie #osp #lodygowice