Samochód pożarniczy, potocznie nazywany wozem strażackim lub beczkowozem, to specjalnie oznakowany i przygotowany pojazd. Jest on używany przez straż pożarną albo inną jednostkę ochrony przeciwpożarowej do udziału w akcjach ratowniczo-gaśniczych lub innych działaniach statutowych, takich jak działania prewencyjne.
W większości państw świata wozy strażackie malowane są na czerwono (zazwyczaj wg skali RAL 3000). Pojazdy strażackie są także uprzywilejowane w ruchu drogowym. Współczesne samochody pożarnicze są wyposażone w silniki EURO 4, EURO 5, i choć nie posiadają ogranicznika momentu, to jedynie monitorują emisję spalin.

Podział i klasyfikacja oznaczeń pojazdów strażackich
Oznakowanie taktyczne wozów strażackich według Polskiej Normy PN-79/M-51300
System oznakowania taktycznego wozów strażackich, zgodny z Polską Normą PN-79/M-51300, obowiązywał od 1974 do 2004 roku. Norma ta dzieliła samochody pożarnicze według ich typu, wagi i rodzaju.
Podział samochodów pożarniczych według typów:
- Samochód gaśniczy - oznaczany literą G
- Samochód specjalny - oznaczany literą S
Podział według wagi samochodu:
- Lekki - (L) - do 3,5 tony masy własnej
- Średni - (M) - od 3,5 tony do 12 ton masy własnej
- Ciężki - (C) - od 12 ton masy własnej
Rodzaje samochodów gaśniczych (G):
- Ze zbiornikiem na wodę - pojemność podaje się w m³
- Z autopompą (A) - wydajność podaje się w m³ na minutę
- Z motopompą (M) - wydajność podaje się w m³ na minutę
- Proszkowy (Pr) - masę proszku podaje się w kilogramach
- Śniegowy (Sn)
Przykładem oznaczenia zgodnego z tą normą jest GCBA 5/24, co oznacza Ciężki Samochód Gaśniczy ze zbiornikiem na wodę o pojemności 5 m³ i autopompą o wydajności 2,4 m³ na minutę. Każdy samochód ze zbiornikiem na wodę posiadał także zbiornik na środek pianotwórczy, który przeważnie stanowił 10% pojemności zbiornika głównego - w tym przypadku pojemność zbiornika na środek pianotwórczy wynosiła 500 litrów.

Rodzaje samochodów specjalnych (S):
- Rt - ratownictwa technicznego
- Rd - ratownictwa drogowego
- Rchem - ratownictwa chemicznego
- Rekol - ratownictwa ekologicznego
- Rwod - ratownictwa wodno-nurkowego
- Rmed - ratownictwa medycznego (także Ambulans)
- Rwys - ratownictwa wysokościowego
- D - autodrabina - wysięg maksymalny podawany w metrach
- H - podnośnik hydrauliczny - wysięg maksymalny podawany w metrach
- Dz - dźwig - maksymalny udźwig podawany jest w tonach
- W - wężowy - do przewozu odcinków (głównie W-110) - długość odcinków podawana w metrach
- Kn - kontenerowy - do przewozu kontenerów
- Kw - kwatermistrzowski
- On - oświetleniowy
- Op - operacyjny
- Rr - ratowniczo-rozpoznawczy
- DiŁ - dowodzenia i łączności
- Pgaz-pdym - służący do przewozu aparatów ochrony dróg oddechowych
- Pr - poszukiwawczo-ratowniczy (należący do Specjalistycznych Grup Poszukiwawczo-Ratowniczych)
Przykładem oznaczenia samochodu specjalnego jest SCRd, które oznacza Ciężki Samochód Ratownictwa Drogowego.
Każdy nowy pojazd z tej manufaktury to święto motoryzacji [Supersamochody]
System oznaczeń według nowej normy europejskiej PN-EN 1846-2:2001
System oznaczeń zgodny z nową normą europejską PN-EN 1846-2:2001 obowiązuje od 14 października 2004 roku. Norma ta określa kryteria charakteryzowania samochodów pożarniczych, ustalając klasy i kategorie w zależności od przeznaczenia i masy samochodu.
Klasy pojazdów samochodowych w zależności od masy:
- LEKKA - oznaczenie (L). Do tej klasy należą samochody, których masa jest nie mniejsza niż 2 tony i nie większa/równa 7,5 tony.
- ŚREDNIA - oznaczenie (M). Do tej klasy należą samochody, których masa jest nie mniejsza niż 7,5 tony i nie większa/równa 14 ton.
- CIĘŻKA - oznaczenie (S). Do tej klasy należą samochody, których masa jest większa niż 14 ton.
Kategorie pojazdów samochodowych w zależności od zdolności do poruszania się po określonych nawierzchniach:
- Kategoria 1 - MIEJSKA (drogowa). Pojazdy samochodowe przeznaczone do poruszania się po drogach o twardej nawierzchni.
- Kategoria 2 - UTERENOWIONA. Pojazdy samochodowe zdolne do poruszania się po wszystkich drogach o twardej nawierzchni i w ograniczonym zakresie poza tymi drogami.
- Kategoria 3 - TERENOWA. Pojazdy samochodowe zdolne do poruszania się po wszystkich drogach i bezdrożach.

Podział pojazdów samochodowych w zależności od zastosowania (grupy):
- Samochody ratowniczo-gaśnicze
- Samochody ratowniczo-gaśnicze z pompą - samochody pożarnicze wyposażone w pompę pożarniczą i zazwyczaj w zbiornik na wodę, a także w inny sprzęt używany podczas akcji ratowniczo-gaśniczej.
- Samochody ratowniczo-gaśnicze specjalne - samochody pożarnicze ze specjalnym sprzętem, z dodatkowymi specjalnymi środkami gaśniczymi lub bez nich.
- Samochody z drabiną mechaniczną i/lub podnośnikiem hydraulicznym
- Drabina mechaniczna - wysuwana konstrukcja z przęsłami w kształcie drabiny, z koszem lub bez kosza ratowniczego, zamontowana obrotowo na podstawie.
- Podnośnik hydrauliczny - składana konstrukcja z koszem ratowniczym, składająca się z jednego sztywnego lub teleskopowo wysuwanego elementu, lub kilku takich elementów, lub z mechanizmu nożycowego, ewentualnie z kombinacji tych elementów, z drabiną lub bez drabiny. Urządzenie jest montowane obrotowo na podstawie.
- Samochody ratownictwa technicznego - samochody pożarnicze z wyposażeniem umożliwiającym prowadzenie akcji ratowniczych, m.in.:
- poszukiwania i ratowania osób,
- usuwania skutków wypadków (drogowych, lotniczych, kolejowych),
- awaryjnego odblokowywania wejść,
- ratowania zwierząt.
- Samochody ratownictwa medycznego - pojazdy samochodowe obsługiwane przez strażaków i przeznaczone do opieki nad pacjentami i transportu pacjentów. Mogą być wyposażone w inne urządzenia związane ze specyficznymi warunkami działania straży pożarnej.
- Samochody sprzętowe ratownictwa chemicznego - samochody pożarnicze wyposażone w środki ochrony indywidualnej i sprzęt do ograniczania szkód w środowisku naturalnym, na przykład takich jak:
- niebezpieczeństwo skażenia środowiska,
- wypadki z niebezpiecznymi środkami chemicznymi,
- niebezpieczeństwo działania substancji radioaktywnych,
- niebezpieczeństwo zakażeń biologicznych,
- wypompowanie substancji.
- Samochody dowodzenia - samochody pożarnicze wyposażone w środki łączności i sprzęt do kierowania akcją.
- Samochody do przewozu osób - samochody pożarnicze przystosowane do transportu strażaków i ich osobistego wyposażenia.
- Samochody zaopatrzeniowe - samochody pożarnicze przystosowane do przewozu sprzętu lub środków gaśniczych w celu zaopatrywania jednostek będących w akcji.
- Samochody specjalne nośniki kontenerowe
Przykładem jest oznaczenie S-3-3-O, które oznacza Specjalny Samochód Nośnik Kontenerowy klasy ciężkiej (S), kategorii terenowej (3), z trzema miejscami dla załogi w kabinie.