Historia i Charakterystyka Miejscowości
W 1565 roku pojawiła się wzmianka o strażnicy królewskich borów „za Brzozą”. Powstanie miejscowości, początkowo jako wsi leśnej, przypada na koniec XVI wieku. Na początku XVII wieku dzierżawca Marek Malicki prowadził nowe osadnictwo. Przyjmuje się, że początki osadnictwa stałego na gruntach Brzózy Królewskiej przypadły na pierwsze trzy dekady XVII stulecia.
Krąży legenda o początkach i nazwie wsi: oto król Władysław Jagiełło, zamiłowany myśliwy, zapuścił się za zwierzyną do lasów brzózańskich. Kiedy znużony usiadł pod brzozą, zetknął się z mieszkańcami boru, którzy ośmielili się poprosić króla, aby zechciał nadać ich osadzie nazwę.
Dzisiejsza Brzóza Królewska jest jedną z największych wsi w Gminie Leżajsk. Zajmuje 4996 ha i liczy około 3 500 mieszkańców. W latach 70. rozpoczęto budowę zalewu, który w początkowej fazie swego istnienia był oblegany przez turystów. Po dłuższym zastoju wraca do dawnej świetności dzięki staraniom Radnych Brzózy Królewskiej i Wójta Gminy Leżajsk Krzysztofa Sobejko.
Historia Kościoła i Parafii Świętego Jana Chrzciciela
Od 1623 roku kapłan z Giedlarowej odprawiał niedzielne msze święte w drewnianej kaplicy pod wezwaniem św. Jana Chrzciciela. W 1648 roku kaplica została przebudowana na kościół. W 1744 roku biskup Wacław Hieronim Sierakowski przy kościele ustanowił filię. Po zbudowaniu plebanii w 1831 roku kapłan (komendarz) zamieszkał w Brzózie Królewskiej. W 1861 roku kościół został powiększony.
W 1879 roku ksiądz ekspozyt Antoni Frączek chciał ufundować budowę nowego kościoła, ale parafianie nie zgodzili się i ufundował kościół w Rakszawie. W 1902 roku rozpoczęto przygotowania do budowy nowego kościoła. W latach 1908-1914 budowano obecny murowany kościół, w stylu gotycko-romańskim, według projektu architekta inżyniera Stanisława Cetnarskiego. W 1928 roku oddano do użytku nową murowaną plebanię.
25 września 1928 roku została erygowana samodzielna parafia. 11 maja 1934 roku kościół został konsekrowany. 7 listopada 1954 roku poświęcona została Grota Matki Bożej z Lourdes. 20 kwietnia 2008 roku arcybiskup Józef Michalik poświęcił ołtarz i polichromię.
Życie Społeczne i Kulturalne w Brzózie Królewskiej
Ochotnicza Straż Pożarna
Już w 1928 roku powstaje tutaj Ochotnicza Straż Pożarna, która jest nie tylko sekcją ratowniczą, ale także ważnym elementem życia społeczności lokalnej.
Oświata, Sport i Rekreacja
W Brzózie Królewskiej funkcjonuje Zespół Szkół, w skład którego wchodzi Szkoła Podstawowa i nowoczesny budynek przedszkola wraz ze żłobkiem, oddany do użytku w 2017 roku. W brzózańskim Zespole Szkół działają zorganizowane grupy artystyczne, rozbudowana jest działalność proekologiczna, placówka promuje działalność sportowo-rekreacyjną.
Od wielu lat działa w miejscowości Ludowy Klub Sportowy Azalia, który jest wiodącą drużyną w Gminie Leżajsk.
Działalność Kulturalna i Regionalna
W latach 1924-1926 powstał drewniany Dom Ludowy, a w 1957 roku założono Filię Biblioteczną, która była najstarszą filią na terenie Gminy Leżajsk. W Domu Ludowym mieściła się świetlica, w której toczyło się życie kulturalne wsi. Dom Ludowy działał do 2012 roku. Po tym czasie, 12 sierpnia 2012 roku, odbyło się uroczyste otwarcie nowego Ośrodka Kultury. Budynek Ośrodka jest miejscem, gdzie odbywa się wiele różnych imprez kulturalnych i służy jej mieszkańcom. Przy Ośrodku Kultury od 2013 roku działa dziecięca grupa teatralna „Bagatelka”. Regularnie spotyka się i działa grupa aerobikowi. Mieści się tu również Akademia Promusic.
Życie kulturalne mieszkańców toczy się również wokół kościoła, przy którym działają organizacje o charakterze religijno-społecznym, takie jak Orkiestra Dęta i chór, założone w 1948 roku przez księdza Stanisława Ergietowskiego. W 1951 roku orkiestra wraz z chórem zajęła pierwsze miejsce na Ogólnopolskim Przeglądzie Chórów i Orkiestr w Warszawie. W latach 60. XX wieku orkiestrę prowadził organista Karol Szczepanik.
Przez szereg lat w Brzózie Królewskiej działała kapela ludowa „Brzozaki”, którą w latach 70. założył Józef Żuraw. Ze względu na dużą liczbę chętnych kapelę przekształcono w zespół śpiewaczo-obrzędowy o tej samej nazwie, który prowadzili Helena i Stanisław Szczęch. Zespół zaprzestał działania po przejściu państwa Szczęch na emeryturę. W 2003 roku przy obecnym KGW powstał zespół śpiewaczo-obrzędowy „Brzozoki”. Po otwarciu Ośrodka Kultury w 2012 roku zespół działa pod jego patronatem, a opiekunem zespołu jest Zofia Woś. Grupa bierze udział w przeglądach, konkursach i imprezach kulturalnych. Zespół kilkakrotnie gościł ze swoim występem we Lwowie, na Słowacji, wziął również udział w Międzynarodowym Festiwalu w Feodozji na Krymie.
W 1963 roku powstało Koło Gospodyń Wiejskich, które zajmowało się prowadzeniem poletek doświadczalnych, odchowalnią kurcząt, organizowało kursy szycia, gotowania, pieczenia, haftu. KGW rozprowadzało krzewy ozdobne i kwiaty. Obecnie Koło Gospodyń Wiejskich działa prężnie i aktywnie, a za swoją działalność otrzymuje wiele nagród, wyróżnień i dyplomów. Dzięki staraniom miejscowego KGW i przewodniczącej Zofii Woś na Listę Produktów Tradycyjnych został wpisany pieróg jaglany brzózański. KGW jest również głównym organizatorem cyklicznej imprezy „Obrzędy Jesienne - Święto Pieczonego Ziemniaka”, wpisanej na Szlak Turystyczny Województwa Podkarpackiego.
Od 2010 roku w Brzózie Królewskiej działa młodzieżowy zespół tańca ludowego, początkowo bez nazwy, a od 2013 roku już jako „Zagrodzianie”. Grupa uświetnia swoimi występami okolicznościowe uroczystości, bierze również udział w konkursach i przeglądach zespołów tanecznych.
Ponadto w Brzózie Królewskiej od 2011 roku funkcjonuje Stowarzyszenie Rozwoju Wsi Brzóza Królewska, które inicjuje przedsięwzięcia kulturalne, sportowe, prowadzi różne formy edukacji dla dzieci, tworzy lokalne programy stypendialne i wiele innych.
Zduny. Występ Dziecięcego Zespołu ludowego że Zdun.
Parafia Świętego Jana Chrzciciela Współcześnie
Lokalizacja i Przynależność Administracyjna
Parafia pod wezwaniem św. Jana Chrzciciela w Brzózie Królewskiej należy do Archidiecezji Przemyskiej, dekanat: Leżajsk II. Parafia znajduje się w województwie Podkarpackim.
Adres kościoła to Brzóza Królewska 493, 37-307 Brzóza Królewska. Kod pocztowy dla parafii to 37-307. Archidiecezja Przemyska skupia łącznie 391 parafii i kościołów w swoich granicach.
Msze Święte i Liturgia
Kościół św. Jana Chrzciciela w Brzózie Królewskiej sprawuje regularne Msze Święte w niedziele i dni powszednie. Każda Msza Święta składa się z trzech głównych części:
- Liturgia Słowa - czytania z Pisma Świętego (pierwsze czytanie, psalm responsoryjny, drugie czytanie, Ewangelia) oraz homilia wyjaśniająca Słowo Boże i odnosząca je do codziennego życia wiernych.
- Liturgia Eucharystyczna - przygotowanie darów, modlitwa eucharystyczna, przeistoczenie chleba i wina w Ciało i Krew Chrystusa, zgodnie z wiarą Kościoła Katolickiego.
- Komunia Święta - przyjęcie Eucharystii przez wiernych jako szczyt i źródło życia chrześcijańskiego; możliwa pod postacią chleba lub pod obiema postaciami.
Dokładne godziny Mszy Świętych - w tym porannych, wieczornych oraz odprawianych w uroczystości - dostępne są na tablicy ogłoszeń oraz w kancelarii parafialnej. Szczegółowe godziny nabożeństw oraz harmonogram spowiedzi dostępne są bezpośrednio w kancelarii parafialnej.
Sakramenty Święte
Parafia udziela wszystkich sakramentów Kościoła Katolickiego:
- Chrzest - po kontakcie z kancelarią i spotkaniu przygotowawczym dla rodziców i chrzestnych.
- Pierwsza Komunia Święta - poprzedzona roczną katechezą dla dzieci klas II.
- Bierzmowanie - sakrament dojrzałości chrześcijańskiej realizowany zgodnie z programem diecezjalnym.
- Sakrament Małżeństwa - wymagany kurs przedmałżeński; termin należy ustalić minimum 3 miesiące wcześniej.
- Namaszczenie Chorych - dla osób starszych, ciężko chorych i przed zabiegami operacyjnymi; możliwy dojazd do domu.
- Spowiedź Święta - dyżury przed każdą Mszą Świętą oraz w wyznaczone dni tygodnia.
Posługi Duszpasterskie
Parafia otacza opieką duszpasterską rodziny w trudnych chwilach odejścia bliskich. Organizacja pogrzebu katolickiego obejmuje zgłoszenie w kancelarii parafialnej, ustalenie terminu, Mszę Pogrzebową oraz wyprowadzenie na miejsce wiecznego spoczynku.
