Polskie uczelnie techniczne, takie jak politechniki, często stają się miejscem przeprowadzania intensywnych ćwiczeń dla służb ratowniczych. Takie działania mają na celu doskonalenie umiejętności strażaków, policjantów i inspektorów transportu drogowego, a także sprawdzanie gotowości obiektów akademickich na wypadek realnych zagrożeń. Poniżej przedstawiamy szczegóły wybranych ćwiczeń i incydentów, które miały miejsce na różnych politechnikach w Polsce.
Ćwiczenia na Politechnice Białostockiej
Symulacja Pożaru w Domu Studenta „Alfa”
W dniach 4 i 5 listopada 2024 roku białostoccy strażacy doskonalili swoje umiejętności z zakresu ratownictwa technicznego. Ich obecność w obiektach Politechniki Białostockiej była związana z ćwiczeniami dowódczymi. W ćwiczeniach na terenie Osiedla Akademickiego Politechniki Białostockiej udział wzięły zastępy trzech jednostek Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej: JRG Nr 4, JRG Nr 1 i JRG Nr 2 Komendy Miejskiej PSP w Białymstoku.
W dniu 4 listopada 2024 roku, około godziny 11:30, do Stanowiska Kierowania Komendanta Miejskiego PSP w Białymstoku z systemu sygnalizacji pożarowej CSP, zainstalowanego w Domu Studenta „Alfa”, wpłynęło zgłoszenie o pożarze pomieszczenia kuchennego zlokalizowanego na VI piętrze obiektu. Do zapalenia się oleju na patelni doszło w wyniku nieudolnej próby ugaszenia palącego się oleju wodą przez jedną ze studentek. W wyniku wyrzutu substancji, doszło do poparzenia kobiety i rozprzestrzenienia się pożaru na całą kuchnię. Studentka, z powodu obrażeń i stresu, nie potrafiła ewakuować się o własnych siłach. Dźwiękowy System Ostrzegawczy zaalarmował resztę osób przebywających w budynku o pożarze.
W symulowanym zdarzeniu strażacy zapobiegli rozprzestrzenieniu się ognia, ewakuowali mieszkańców i udzielili pomocy osobie, która zasłabła. Jeden z mieszkańców potwierdził szybkość reakcji, mówiąc: „Strażacy przyjechali bardzo szybko”.
Powyższy scenariusz był jednym z kilku elementów ćwiczeń. Jego realizacja przewidywała doskonalenie współdziałania jednostek ochrony przeciwpożarowej, w tym prawidłowe stosowanie technik ratowniczych i gaśniczych. Jednocześnie dokonano sprawdzenia przygotowania pracowników Politechniki Białostockiej nadzorujących „Dom Studenta Alfa” na symulowane zdarzenie oraz doskonalono współpracę pomiędzy służbami.

Ćwiczenia na Politechnice Łódzkiej
Ewakuacja po Symulowanym Pożarze
W jednym z budynków Politechniki Łódzkiej przy ul. Żeromskiego, również przeprowadzono ćwiczenia straży pożarnej. Scenariusz zakładał wybuch pożaru na czwartym piętrze. Po rozlegnięciu się alarmu natychmiast przerwano zajęcia.
Na miejsce zdarzenia przyjechały dwa samochody pożarnicze oraz grupa ratownictwa wysokościowego, co doprowadziło do rozpoczęcia ewakuacji około 200 osób z budynku. Na szczęście, było to tylko ćwiczenie i nikomu nic się nie stało. Celem było sprawdzenie praktycznych warunków ewakuacji oraz organizacyjnego przygotowania do działań w sytuacji zagrożenia. Tego typu ćwiczenia są wymagane co najmniej raz w roku.

Incydent podczas Ćwiczeń na Politechnice Wrocławskiej
Aktywacja Systemu Gaśniczego w Serwerowni
Na Politechnice Wrocławskiej doszło do nietypowej sytuacji podczas ćwiczeń przeciwpożarowych. System gaśniczy uruchomił się w budynkach uczelni przy ul. Czerwonego Krzyża. Kuriozalna sytuacja miała miejsce w Archiwum Politechniki Wrocławskiej przy ul. Czerwonego Krzyża 2, gdzie mieści się nowa serwerownia, utworzona w 2016 roku.
Podczas ćwiczeń system gaśniczy w serwerowni, zawierającej komputery o wartości milionów złotych, nie uruchomił gaszenia wodą, lecz proszkowo. W rezultacie, całe pomieszczenie zostało zapylone i zadymione, a sprzęt automatycznie odłączony. To spowodowało, że strony internetowe Politechniki Wrocławskiej przestały działać. Jak zaznaczyła A. Niczewska, serwerownia nie została zalana, ponieważ nie posiada zraszaczy.
Informatycy na miejscu zajęli się przywracaniem sytuacji do stanu normalnego. Sprzęt został wyłączony i będzie konsekwentnie uruchamiany po wyczyszczeniu pomieszczenia i urządzeń. Uczelnia posiada drugą serwerownię na kampusie głównym (przy ul. Gdańskiej), do której przepinana jest część systemów, choć nie wszystkie ze względu na ich rozmiar i skomplikowanie. Czas potrzebny na pełne przywrócenie funkcjonalności nie był od razu znany.

Ćwiczenia z Materiałami Niebezpiecznymi na Politechnice Lubelskiej
Scenariusz Wycieku Substancji Niebezpiecznej
We wtorek 14 listopada, tereny zielone Politechniki Lubelskiej stały się miejscem ćwiczeń z udziałem lubelskich strażaków, policjantów i inspektorów transportu drogowego. Zadaniem służb było sprawdzenie przygotowania i przećwiczenie procedur w sytuacji uwolnienia niebezpiecznej substancji. Scenariusz zakładał rozszczelnienie armatury przyłączeniowej w cysternie firmy ORLEN Transport, wypełnionej benzyną, i wyciek paliwa.
Strażacy, aby ograniczyć ryzyko, przygotowali zabezpieczenie wodne na wypadek pożaru i użyli detektorów do sprawdzenia obecności mieszanin wybuchowych w atmosferze. Następnie wyznaczyli bezpieczną strefę, do której weszli wyposażeni w sprzęt ochrony chemicznej i układu oddechowego. Ich celem była dokładna lokalizacja miejsca wycieku. Aby ograniczyć ryzyko rozprzestrzeniania się mieszanin wybuchowych, strażacy skorzystali z kurtyny wodnej, podłączając się do hydrantu, gdyż pojazd strażacki dysponował jedynie 3,5 m3 wody.
Rola Służb i Wymiar Edukacyjny
Ćwiczenia te, jak zauważa jeden ze strażaków, pozwalają służbom ratowniczym usprawnić swoje działania i podejmować je w przyszłości bardziej efektywnie. Zaprezentowano również wzorcową kontrolę pojazdu przewożącego towar niebezpieczny, wykorzystując mobilną jednostkę diagnostyczną. Urządzenie to umożliwia dynamiczne sprawdzenie stanu technicznego elementów pojazdu, takich jak osie, zawieszenie czy układ hamulcowy, co jest uznawane za najlepszą z możliwych kontroli pod kątem efektywności.
Nadkomisarz policji podkreślił rolę policji w takich zdarzeniach: „Wszystko zależy od tego, kto jest pierwszy na miejscu zdarzenia. Jeżeli policja przyjeżdża pierwsza, jej głównymi zadaniami są: zabezpieczenie miejsca zdarzenia, pomoc osobom poszkodowanym oraz niedopuszczenia osób postronnych”.
Wydarzenie miało również istotny wymiar edukacyjny. Dr inż. Sławomir Tarkowski z Katedry Pojazdów Samochodowych Politechniki Lubelskiej przybył na pokaz ze swoimi studentami, wskazując, że jest to cenne doświadczenie z punktu widzenia logistyki, transportu, a szczególnie transportu materiałów niebezpiecznych. „Podczas zajęć uczę studentów zasad przygotowania takiego transportu i zabezpieczenia go we właściwy sposób zgodnie z obowiązującymi przepisami. Dzisiaj mogli zobaczyć, jak tę wiedzę teoretyczną można wykorzystać w praktyce” - wyjaśnił. Z kolei dr inż. chciał pokazać studentom, jak wygląda akcja ratunkowa i zdarzenie z niebezpiecznym transportem, wskazując elementy wrażliwej infrastruktury technicznej, która powinna być odpowiednio zaprojektowana. Studenci uznali to za „praktyczną lekcję, na której mogliśmy sprawdzić naszą wiedzę zdobytą na zajęciach”.
W wydarzeniu uczestniczyło również dwudziestu naukowców z krajów UE oraz Bałkanów Zachodnich. Prof. Paweł Droździel, prorektor ds. studenckich Politechniki Lubelskiej, poinformował, że wspólnie zajmują się identyfikacją kluczowych zagrożeń transportu drogowego towarów niebezpiecznych w krajach partnerskich Bałkanów Zachodnich, zgodnie z przepisami i zaleceniami ONZ. Wyraził także szczególne zainteresowanie wdrożeniem nowych przedmiotów na studiach dotyczących transportu towarów niebezpiecznych drogą lądową.

tags: #cwiczenia #strazackie #politechnika