W obiektach przemysłowych, takich jak elektrownie czy zakłady przetwórcze, przenośniki taśmowe stanowią kluczowy element infrastruktury. Ze względu na ciągły proces transportu materiałów (często palnych) w pobliżu urządzeń mechanicznych i elektrycznych, urządzenia te są szczególnie narażone na pożary. Brak stałego nadzoru personelu oraz trudne warunki pracy (zapylenie, zmienna temperatura, wilgoć) sprawiają, że projektowanie systemów ochrony przeciwpożarowej wymaga zaawansowanych rozwiązań.

Zagrożenia pożarowe przenośników taśmowych
Głównymi źródłami pożaru w systemach transportu taśmowego są:
- Zużyte lub zatarte rolki: Uszkodzone łożyska i brak smaru prowadzą do znacznego wzrostu sił tarcia, co drastycznie podnosi temperaturę krążnika.
- Tarcie mechaniczne: Kontakt taśmy z elementami konstrukcyjnymi lub silnikami elektrycznymi.
- Samozapłon materiału: W przypadku transportu węgla lub biomasy, samozagrzewanie się materiału może doprowadzić do powstania tlących się żarów, które wprowadzają ogień do systemu.
- Atmosfera wybuchowa: W zamkniętych galeriach transportowych gromadzący się pył węglowy w połączeniu z przegrzanymi rolkami może prowadzić do wybuchu.
Dlaczego standardowe czujki nie zawsze wystarczają?
W środowiskach przemysłowych klasyczne punktowe czujki ciepła i dymu często zawodzą. Wysokie zapylenie, wilgotność oraz duże przestrzenie (np. galerie o wysokości kilkunastu metrów) sprawiają, że dym ulega rozproszeniu, a zjawisko stratyfikacji (warstwowe układanie się gazów) opóźnia wykrycie zagrożenia. Dlatego w przemyśle stosuje się dedykowane systemy, takie jak liniowe czujki ciepła.
Co zrobić w przypadku wystąpienia pożaru w domu lub w szkole?
Liniowa detekcja temperatury jako rozwiązanie kluczowe
Liniowe światłowodowe czujki ciepła (np. systemy DTS) pozwalają na ciągły pomiar temperatury wzdłuż całej trasy przenośnika. Ich przewaga polega na możliwości precyzyjnej lokalizacji przegrzewającego się punktu (nawet z dokładnością do 0,5 m).
Zasady detekcji ciepła:
| Metoda | Opis działania |
|---|---|
| Przewodzenie | Ciepło z rolki przekazywane jest przez metalowe elementy konstrukcyjne do kabla sensorycznego. |
| Promieniowanie | Detekcja promieniowania podczerwonego emitowanego przez przegrzany element. |
| Konwekcja | Ciepłe powietrze unoszące się z rolki ogrzewa kabel umieszczony nad nią. |
Zalety systemów liniowych
- Wczesne wykrywanie: Możliwość identyfikacji przegrzanej rolki zanim dojdzie do pożaru, co pozwala na zaplanowaną konserwację.
- Odporność: Światłowody są całkowicie odporne na zakłócenia elektromagnetyczne, wilgoć, korozję i zapylenie.
- Automatyzacja: Oprogramowanie wizualizacyjne pozwala operatorowi na bieżąco monitorować profil temperatury wszystkich rolek na ekranie komputera.
- Redundancja: Możliwość instalacji w układzie pętli lub z podwójnymi detektorami zapewnia ciągłość pracy nawet w przypadku uszkodzenia kabla.

Wymogi normatywne i certyfikacja
W Polsce systemy sygnalizacji pożarowej w przemyśle opierają się na świadomym wyborze inwestora i rzeczoznawcy, jednak muszą spełniać rygorystyczne normy techniczne. Liniowe czujki ciepła powinny posiadać certyfikat zgodności z normą PN EN 54-22. W strefach zagrożonych wybuchem kluczowe jest posiadanie certyfikatu ATEX, który pozwala na bezpieczną instalację kabli sensorycznych w kopalniach oraz strefach zagrożonych pyłami i gazami.
tags: #czujniki #przeciwpozarowy #przenosnika #tasmowego