Hydrant nadziemny DN80 stanowi nieodzowny element nowoczesnych instalacji przeciwpożarowych oraz wodociągowych, zapewniając szybki i efektywny dostęp do wody podczas akcji ratowniczo-gaśniczych. Jest to urządzenie o średnicy 80 mm, przeznaczone do pracy z wodą pod ciśnieniem do 1,6 MPa.
Wprowadzenie i zastosowanie
Hydranty nadziemne, takie jak TYP 8003 czy serie 84, zaprojektowane są głównie do instalacji przeciwpożarowych, wykorzystujących wodę czystą, chemicznie obojętną i wolną od stałych zanieczyszczeń. Ich głównym zadaniem jest dostarczanie wody do gaszenia pożarów oraz napełnianie wozów strażackich. Maksymalna temperatura przepływającej przez nie wody wynosi 40°C.
Budowa i konstrukcja
Główne komponenty
Konstrukcja hydrantu nadziemnego DN80 jest precyzyjnie przemyślana, aby zapewnić niezawodność i bezpieczeństwo użytkowania. Głowica hydrantu jest zaopatrzona w nasady, które pozwalają na przymocowanie węży pożarniczych. Górna część hydrantu to korpus żeliwny, posiadający na zakończeniu trzpienia element napędowy (tzw. kaptur). Za pomocą rury dystansowej ruch obrotowy jest przenoszony na grzyb hydrantu, który wykonuje ruch posuwisty. W dolnej części hydrantu znajduje się żeliwna komora zaworowa zawierająca grzyb, pełniący funkcję zawieradła, oraz urządzenie odwadniające. Korpus komory dolnej jest wyposażony w kołnierz przyłączeniowy, umożliwiający montaż hydrantu na rurociągu.
Materiały i zabezpieczenia antykorozyjne
Najważniejsze części hydrantu są wykonane z żeliwa sferoidalnego - wytrzymałego stopu żelaza z węglem, używanego do wyrobu elementów poddawanych dużym obciążeniom, co gwarantuje im solidność i długowieczność. Kolumna może być wykonana ze sferoidalnej rury żeliwnej lub ze stali nierdzewnej (np. 1.4301, 1.4401). Element odcinająco-zamykający, czyli grzyb, jest całkowicie zawulkanizowany gumą EPDM. Korek uszczelniający wykonano z mosiądzu prasowanego, a jego ochronę przed wykręceniem zapewnia specjalny pierścień. Gniazdo uszczelniająco-odwadniające, często wykonane z brązu metodą napawania, stanowi monolityczną bryłę z korpusem dolnym, co zapewnia jego odporność na zarysowania i uszkodzenia powierzchni.
Aby chronić hydrant przed korozją i wpływem czynników zewnętrznych, kolumna nadziemna jest zewnętrznie pokryta powłoką z farby epoksydowej, zgodnie z DIN 3476 część 1 i PN-EN 14901. Dodatkowo, może być stosowana powłoka poliestrowa, odporna na działanie promieni UV. Wewnętrzne powierzchnie są często emaliowane zgodnie z DIN 51178. Opcjonalnie, zewnętrzne powierzchnie kolumny nadziemnej i podziemnej mogą być emaliowane na czerwono lub niebiesko, zgodnie z DIN 51178.
Mechanizm działania i bezpieczeństwa
Hydrant nadziemny DN80 jest projektowany z systemem podwójnego odcięcia przepływu, co zwiększa bezpieczeństwo. Realizowane jest to za pomocą grzyba oraz dodatkowej kuli umieszczonej poniżej grzyba w komorze zaworowej. Obrotowy trzpień osadzony jest w korku dławiącym, uszczelnionym za pomocą gumowych pierścieni uszczelniających. Podczas obracania trzpieniem następuje przesuwanie grzyba i otwieranie przepływu. Kierunek obrotu przy zamykaniu hydrantu jest zgodny z ruchem wskazówek zegara (w prawo).
W celach bezpieczeństwa i komfortu użytkowania, hydrant wyposażono w samoczynne urządzenie odwadniające, znajdujące się w komorze dolnej. W przypadku zamykania hydrantu, grzyb siada w gnieździe, a następnie następuje odprowadzenie pozostałej wody z kolumny hydrantu przez wylot odwadniacza. Urządzenie odwadniające zapewnia całkowite odwodnienie z chwilą pełnego odcięcia przepływu. Zawór napowietrzający, usytuowany w pokrywie, dodatkowo umożliwia odwodnienie hydrantu.
Kluczową cechą jest zabezpieczenie w przypadku złamania. Korpus górny hydrantu połączony jest z częścią podziemną specjalnie pocienionymi śrubami lub tytanowymi tulejami, które odpowiadają za kontrolowane złamanie. Połączenie to pozwala na złamanie hydrantu (np. przy uderzeniu samochodu) bez jego uszkodzenia i wypływu wody. Specjalne kołnierze umożliwiają obracanie nadziemnej części hydrantu o dowolny stopień (od 0° do 360°), a w obrębie łączenia nadziemnej części z podziemną znajduje się specjalny przegub wrzeciona.
Normy i certyfikaty
Hydranty nadziemne DN80 są odbierane i wykonywane zgodnie z rygorystycznymi normami, takimi jak EN 1074-6 (Armatura wodociągowa. Wymagania użytkowe i badania sprawdzające. Hydranty) oraz EN 14384. Wszystkie hydranty są poddawane 100% próbie szczelności, co gwarantuje ich niezawodność. Spełniają lub przekraczają również wymagania normy PN-EN 14384, a także normy dotyczące powłok ochronnych, jak DIN 3476 część 1, PN-EN 14901 i DIN 51178.
Funkcjonalność i konserwacja
Nowoczesne hydranty nadziemne oferują zaawansowane funkcje konserwacyjne. Możliwa jest wymiana całego wewnętrznego mechanizmu hydrantu bez odcinania zasilania, dzięki obecności zaworu zwrotnego lub konstrukcji umożliwiającej taką operację. Podobnie, istnieje możliwość wymiany korpusu górnego bez konieczności zamykania zasuwy odcinającej. Materiały użyte w konstrukcji są odporne na korozję, a także na działanie środków dezynfekcyjnych (np. sugerowany roztwór NaOCl). Wielu producentów oferuje również możliwość personalizacji hydrantu, na przykład poprzez wykonanie pola herbowego lub logo, co pozwala na odwzorowanie herbu miejskiego lub innej grafiki.