Jak ugasić pożar samochodu gaśnicą?

W sytuacji kryzysowej, jaką jest pożar samochodu, wiedza o tym, jak prawidłowo posługiwać się gaśnicą, jest niezbędna. Choć dla wielu odbezpieczenie i samo gaszenie przy jej użyciu wydaje się być banalne, to pod wpływem emocji, nerwów i stresu wywołanych pojawieniem się płomieni, może już takie nie być. W naszym poradniku przedstawimy, jak krok po kroku należy postępować, aby skutecznie ugasić pożar pojazdu.

Schemat budowy gaśnicy samochodowej

Obowiązek posiadania gaśnicy w samochodzie

Choć w świetle polskich przepisów gaśnica samochodowa musi obowiązkowo znajdować się w każdym pojeździe (z wyjątkiem motocykli), to skorzystanie z niej w kryzysowej sytuacji często bywa kłopotliwe. Niestety, wiedza o tym, co należy robić, nie jest przekazywana już na kursach prawa jazdy. Nic więc dziwnego, że nawet doświadczeni kierowcy często nie wiedzą, jak prawidłowo użyć gaśnicy. Na naukę nigdy nie jest za późno, dlatego warto się doszkolić.

Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 roku, pojazd musi być wyposażony w „gaśnicę umieszczoną w miejscu łatwo dostępnym w razie potrzeby jej użycia”. Nie jest wprost podana konkretna lokalizacja gaśnicy samochodowej. Ważne jest, aby była ona łatwo dostępna w sytuacji awaryjnej.

Najczęstsze przyczyny pożarów samochodów

Przyczyny pożarów samochodów różnią się w zależności od typu napędu:

Samochody spalinowe

  • Wyciek paliwa (benzyny, oleju) na gorące elementy układu wydechowego.
  • Nieszczelności w układzie wydechowym prowadzące do wycieku gazów.
  • Zwarcia w instalacji elektrycznej i uszkodzenia przewodów, zwłaszcza w nowoczesnych autach z licznymi systemami elektrycznymi.
  • Przegrzanie akumulatora spowodowane uszkodzeniami lub wadami konstrukcyjnymi.
  • Zwarcia w systemie wysokiego napięcia.
  • Uszkodzone ogniwa akumulatora w wyniku kolizji, które stają się niestabilne i mogą się zapalić.

Samochody hybrydowe i elektryczne

  • Zwarcia wynikające z przeciążenia, uszkodzeń kabli lub wad produkcyjnych.
  • Przegrzewanie się akumulatorów w wyniku uszkodzeń lub wadliwego chłodzenia.
  • Wyciek oleju prowadzący do zapłonu w kontakcie z gorącymi elementami silnika.
  • Przegrzanie baterii, co grozi pożarem (szczególnie w autach elektrycznych).
Ilustracja przedstawiająca różne rodzaje płynów samochodowych, które mogą być przyczyną pożaru (olej, paliwo, płyn chłodniczy)

Objawy zbliżającego się pożaru

Należy zwracać uwagę na następujące sygnały:

  • Silny zapach spalenizny lub dym w samochodzie spalinowym może oznaczać przegrzanie silnika, wyciek oleju na gorące elementy układu wydechowego lub problemy z elektryką.
  • W pojazdach elektrycznych swąd spalonej elektroniki lub plastiku sugeruje zwarcie lub problemy z akumulatorami.
  • Wzrost temperatury w obu typach pojazdów może wynikać z problemów z chłodzeniem lub mechanicznych, a w samochodach elektrycznych może oznaczać przegrzanie baterii.
  • Kałuża pod samochodem, szczególnie z ostrym zapachem, może wskazywać na wyciek paliwa, oleju lub płynu chłodzącego, co stanowi zagrożenie.
  • Kontrolki systemów chłodzenia i akumulatorów, a także nietypowe dźwięki i sygnały ostrzegawcze powinny być natychmiast sprawdzone.
  • W samochodach elektrycznych nagrzewanie się podczas ładowania, brzęczenie lub syczenie sugeruje problemy z baterią.

Czym gasić pożar samochodu?

Samochody spalinowe

Do gaszenia pożaru samochodu spalinowego należy używać gaśnic pianowych lub proszkowych, które skutecznie gaszą ciecze łatwopalne. Woda nie jest najlepszym wyborem, ponieważ nie tłumi dobrze ognia spowodowanego przez płyny łatwopalne.

Samochody hybrydowe

W przypadku niewielkich pożarów najbezpieczniej jest używać gaśnic proszkowych lub pianowych, które są w stanie ugasić zarówno ciecze łatwopalne, jak i pożary związane z instalacjami elektrycznymi. Woda może być stosowana z ostrożnością, zwłaszcza w przypadku pożarów ciał stałych, np. tapicerki, dzięki zabezpieczeniom przed porażeniem prądem.

Samochody elektryczne

Woda jest bezpieczna i skuteczna w gaszeniu pożaru samochodu elektrycznego, zwłaszcza w kontekście chłodzenia akumulatorów litowo-jonowych. Instalacje elektryczne w samochodach elektrycznych są zaprojektowane tak, aby były dobrze izolowane, co minimalizuje ryzyko porażenia prądem podczas gaszenia. Ze względu na trudność schłodzenia baterii, czasami gaszenie pojazdu elektrycznego może trwać dłużej i być bardziej złożone.

Centro Zaragoza tests the Bridgehill Fire Blanket on an electric vehicle

Jak prawidłowo używać gaśnicy samochodowej - instrukcja krok po kroku

  1. Ocena sytuacji: Na samym początku warto ocenić sytuację. Zweryfikuj, jak duży jest pożar oraz upewnij się, czy są poszkodowani.
  2. Powiadomienie służb ratunkowych: Niezbędnym krokiem będzie powiadomienie służb ratunkowych o całym zdarzeniu, dzwoniąc na numer alarmowy 112.
  3. Prośba o pomoc: Jeżeli w pobliżu są jakieś osoby, warto poprosić je o pomoc, co usprawni działania.
  4. Zapewnienie bezpieczeństwa: Przed przystąpieniem do akcji gaśniczej niezwykle istotną kwestią jest zadbanie o bezpieczeństwo swoje i osób biorących udział w zdarzeniu. W pojeździe nie może nikt się znajdować, a silnik musi być wyłączony.
  5. Bezpieczna odległość: Upewnij się, że stoisz w bezpiecznym miejscu, oddalonym od ognia i dymu. Zachowanie bezpiecznej odległości od płomieni jest niezwykle ważne, a podejście zbyt blisko może skończyć się źle.
  6. Kierunek wiatru: Podejdź do miejsca pożaru z kierunkiem wiatru (wiatr powinien wiać w plecy), zachowując przy tym bezpieczną odległość, trzymając gaśnicę w pozycji pionowej.
  7. Odblokowanie gaśnicy: Wyjmij zawleczkę zabezpieczającą.
  8. Uruchomienie ciśnienia (wersje bez manometru): W gaśnicach bez manometru, aby w butli pojawiło się ciśnienie, uderz pięścią w dźwignię.
  9. Celowanie: Skieruj dyszę gaśnicy bezpośrednio na podstawę ognia. Pamiętaj, aby gasić to, co się pali, a nie same płomienie.
  10. Gaszenie: Naciśnij dźwignię zaworu, aby środek gaśniczy wydostał się na zewnątrz.
  11. Ograniczenie dopływu tlenu: Nie podnoś gwałtownie maski silnika - ogranicz dopływ powietrza, lekko ją uchylając.
  12. Dalsze kroki: Jeżeli gaśnica zostanie wykorzystana, a ogień nie będzie do końca opanowany, należy odsunąć się na bezpieczną odległość od pojazdu i poczekać na przyjazd straży pożarnej.
  13. Po zakończeniu akcji: Gaśnicę warto oddać do autoryzowanego serwisu i uzupełnić w niej środek gaśniczy.
Infografika z instrukcją krok po kroku, jak używać gaśnicy samochodowej

Gdzie powinna być gaśnica w aucie?

Mocowanie gaśnicy pod siedzeniem to popularne rozwiązanie. Najoptymalniej ulokować ją pod fotelem pasażera lub kierowcy, a dokładniej w profilach podłogi. Rekomendowanym miejscem jest również ściana boczna bagażnika. W obu tych przypadkach należy zwrócić uwagę na dobre zabezpieczenie przedmiotu, by podczas jazdy nie przemieszczał się on we wnętrzu samochodu, a w momencie zahamowania o nic nie uderzył.

Szczególną ostrożność należy zachować, gdy gaśnica jest umieszczona pod fotelem kierowcy - akcesorium nie może przedostać się pod pedały, co jest bardzo niebezpieczne. Zaleca się sięgnięcie po gaśnicę samochodową z rzepem, dzięki któremu możliwe jest jej stabilne przyczepienie np. do wykładziny. Dostępne są również wersje gaśnic samochodowych z uchwytem, które przykręca się we wnętrzu auta.

Najważniejsze jest zapewnienie stałego i łatwego dostępu do gaśnicy bez względu na przewożony ładunek. Gaśnica umieszczona w bagażniku powinna być w zasięgu ręki zaraz po otwarciu klapy. Chowanie jej w schowku pod podłogą i dodatkowe przykrycie stertą bagaży to złe rozwiązanie.

Rodzaje gaśnic samochodowych

Wybierając gaśnicę samochodową, należy zwrócić uwagę na jej przeznaczenie, czyli do jakiego rodzaju pożaru się nadaje. Obecnie na rynku najczęściej można spotkać dwa typy gaśnic, które posiadają specjalne oznaczenia:

  • BC: Przeznaczone do gaszenia cieczy łatwopalnych i gazów.
  • ABC: Uniwersalne, nadają się do gaszenia ciał stałych, cieczy łatwopalnych oraz gazów. Są to najczęściej polecane gaśnice do samochodów.

Warto również zwrócić uwagę na wielkość gaśnicy. Jednokilogramowe gaśnice, standardowo montowane w wielu autach, działają krótko, bo około 5-6 sekund. Gaśnica samochodowa służy jedynie do zduszenia małego ognia, a nie do długotrwałej akcji gaśniczej całego pojazdu.

Legalizacja i przegląd gaśnic

Kupując nowe auto, gaśnica najczęściej posiada swoje stałe miejsce. Bardzo istotne jest to, aby była nieruchomo przytwierdzona do pojazdu. Należy pamiętać o terminowych przeglądach gaśnic, ponieważ na co komu gaśnica, gdy nie zadziała w krytycznej sytuacji.

Legalizacja gaśnicy to czynności serwisowe, których celem jest sprawdzenie, czy gaśnica nie uległa uszkodzeniu i jest sprawna do dalszej eksploatacji. Posiadanie nieważnej legalizacji gaśnicy samochodowej może mieć przykre konsekwencje w razie pożaru auta - gaśnica może po prostu nie zadziałać.

Podsumowanie

Gaśnica samochodowa to obowiązkowy element wyposażenia każdego pojazdu jeżdżącego po polskich drogach. Wiedza o tym, jak jej używać, jest kluczowa. Pamiętajmy, że nawet najlepsza gaśnica jest bezużyteczna, jeśli nie wiemy, jak jej użyć. W sytuacji pożaru najważniejsze jest zachowanie spokoju, szybkie działanie i przede wszystkim dbanie o własne bezpieczeństwo oraz bezpieczeństwo innych.

tags: #jak #gasic #pozar #samochodu #przy #pomocy