Poszanowanie munduru oraz dbałość o jego estetykę i wygląd stanowią jeden z podstawowych obowiązków członków Ochotniczej Straży Pożarnej (OSP) oraz funkcyjnych oddziałów Związku OSP RP. Przestrzeganie przepisów ubiorczych buduje pozytywny wizerunek organizacji.
Zasady noszenia sznura galowego
Sznur galowy jest elementem ubioru galowego. Należy pamiętać o jego prawidłowym przypięciu:
- Mundur: Przypinany do guzika pod pagonem munduru (przy wszyciu rękawa po prawej stronie) oraz
Jak nosić beret strażacki zasady
Niniejszy artykuł ma na celu przedstawienie zasad dotyczących umundurowania i noszenia odznaczeń w polskich służbach pożarniczych, w szczególności w Ochotniczej Straży Pożarnej (OSP) i Państwowej Straży Pożarnej (PSP). Chociaż temat artykułu odnosi się do zasad noszenia beretu strażackiego, to dostarczony materiał koncentruje się przede wszystkim na ogólnych przepisach ubiorczych, regulaminie noszenia sznurów galowych, odznak, medali oraz ogólnej etykiecie mundurowej. W udostępnionym tekście nie ma szczegółowych instrukcji dotyczących sposobu noszenia samego beretu strażackiego.
Ogólne Zasady Umundurowania Galowego
Poszanowanie munduru i dbałość o jego estetykę oraz wygląd stanowią jeden z podstawowych obowiązków członków OSP i funkcyjnych oddziałów Związku OSP RP. Niedopuszczalne jest używanie części umundurowania związkowego w połączeniu z ubraniem cywilnym.
Sznur Galowy
Sznur galowy musi być przypięty do guzika pod pagonem munduru, przy wszyciu rękawa po prawej stronie i do pierwszego górnego guzika zapięcia munduru. Należy pamiętać, aby nie przypinać go pod pagon do guzika przy szyi, co jest nagminnym zjawiskiem. Natomiast przy koszuli letniej sznur galowy powinien być przypięty do guzika pod pagonem prawym, przy wszyciu rękawa, a warkocz z pomponem do guzika pod klapą kieszeni prawej.
Sznura galowego do munduru nie należy używać w czasie narad, odpraw, pełnienia służby porządkowej, zawodów, manewrów i podobnych okoliczności.
Ubiór na Uroczystościach
- Członkowie pocztu sztandarowego powinni występować tylko w ubiorze galowym z jedną szarfą związkową włożoną pod pagon prawy munduru, a następnie prowadzoną skośnie na lewe biodro.
- Dowódca prowadzący uroczystość, inni dowódcy pododdziałów oraz strażacy na uroczystościach z udziałem sztandarów i wręczeniem odznaczeń lub odznak, występują wyłącznie w umundurowaniu galowym, a nie w koszulach letnich.
- Aby zachować pozory jednolitości umundurowania, należy tak formować szyk, aby strażacy mający stare wzory umundurowania, a także ci, którzy posiadają buty cywilne (chociaż jest to niedopuszczalne), stali obok siebie, wewnątrz kolumny, w drugim szeregu.
- Do munduru wyjściowego nie należy nosić krawatów cywilnych lub kolorowych koszul. Skarpety powinny być czarne, jednolite, bez wzorów. Nie należy również zakładać pasa skórzanego głównego oraz koalicyjek do półbutów.
- Na uroczystościach w OSP, gdzie dowódcy ubrani są w umundurowanie związkowe, meldunki składa się przedstawicielowi władzy statutowej Związku, a nie Państwowej Straży Pożarnej (PSP).
Czapki Rogatywki
Do czapek rogatywek nie powinny być przypięte orzełki PSP, Wojska Polskiego, Służby Więziennej itp. Nie należy nosić przy czapkach rogatywkach złotych galonów, pasków białych, srebrnych, metalowych pasków ani złotych okuć. Czapki rogatywki powinny odpowiadać dystynkcjom noszonym na kołnierzach umundurowania lub przy klapie lewej kieszeni munduru bądź białej koszuli.
Zasady Noszenia Odznaczeń i Odznak
Rodzaje Odznaczeń i Medali
W służbach pożarniczych obowiązują różne odznaczenia i medale, nadawane za zasługi i długoletnią działalność:
- Złoty Znak Związku: Umieszczony powinien być na wstędze pod kołnierzem koszuli, tak aby był widoczny 1 cm poniżej węzła krawata. Nadawany jest za długoletnią aktywną działalność w Ochotniczej Straży Pożarnej lub w Związku OSP RP. Może nim być uhonorowana osoba lub instytucja, które w sposób znaczący zasłużyły się dla działalności Związku OSP RP, jak również Ochotnicza Straż Pożarna o co najmniej 100-letniej działalności.
- Medal Honorowy im. Bolesława Chomicza: Nadawany jest za zasługi dla rozwoju i umacniania Związku OSP RP oraz Ochotniczych Straży Pożarnych. Mogą go otrzymać OSP i ich członkowie, działacze Związku OSP RP oraz osoby, instytucje i organizacje społeczne. Medalem tym mogą być uhonorowane oddziały Związku OSP RP wyróżniające się w realizacji celów Związku. Osoby, instytucje i organizacje przewidziane do nadania tego medalu powinny posiadać Złoty Medal „Za Zasługi dla Pożarnictwa”, a instytucje i organizacje (w tym OSP) dodatkowo 75-letni staż działalności.
- Medal „Za Zasługi dla Pożarnictwa” (złoty, srebrny, brązowy): Nadawany jest za wyróżniającą się działalność na rzecz ochrony przeciwpożarowej. Mogą nim być odznaczane osoby, instytucje i organizacje (w tym OSP, ich członkowie oraz działacze Związku OSP RP). Warunkiem nadania medalu wyższej klasy jest posiadanie medalu klasy niższej przez co najmniej 5 lat. Warunkiem nadania Brązowego Medalu „Za Zasługi Dla Pożarnictwa” członkowi OSP biorącemu bezpośredni udział w działaniach ratowniczych jest posiadanie odznaki „Strażak Wzorowy” od co najmniej 3 lat. Pozostali członkowie OSP mogą otrzymać go po co najmniej 10 latach działalności od osiągnięcia pełnoletności. Ochotnicze Straże Pożarne charakteryzujące się aktywną działalnością mogą być przewidziane do uhonorowania tym Medalem.
Odznaki
- Odznaka „Strażak Wzorowy”: Może być nadawana tylko członkom OSP biorącym bezpośredni udział w działaniach ratowniczych, za wzorową działalność, zaangażowanie i godną postawę społeczną.
- Odznaka „Młodzieżowej Drużyny OSP”: Jest wyróżnieniem nadawanym członkom młodzieżowych i harcerskich drużyn pożarniczych za aktywną działalność w drużynie przy Ochotniczej Straży Pożarnej.
- Odznaka „Za wysługę lat”: Nosi się jedną aktualną odznakę na prawej górnej klapie kieszeni munduru, w jej lewym rogu.
Sposób Noszenia Orderów, Odznaczeń i Medali
Ordery, odznaczenia i medale zawiesza się na wstążkach długości 6-6,5 cm każda. Wstążki zakłada się na sznurkach koloru ubioru lub przyszywa bezpośrednio do kurtki mundurowej.
FALERYSTYKA RADZIECKA, odcinek 1
Baretki
W przypadkach, gdy nie ma obowiązku noszenia orderów, odznaczeń i medali, nosi się ich baretki. Są one wykonane ze wstążki barwy przewidzianej dla danego orderu lub odznaczenia. Szerokość baretki równa się szerokości wstążki stosowanej w najniższej klasie danego orderu lub odznaczenia, a wysokość baretki to 8 mm. Baretki nakłada się na podkładkę sukienną koloru czarnego, która powinna być o 2 mm szersza i wyższa od baretki.
- Wyższe klasy orderów oznacza się na baretce przez nałożenie pośrodku niej rozetki w kolorach wstążki orderowej.
- Wyższe stopnie odznaczeń oznacza się przez nałożenie pośrodku baretki, pionowo, wąskiego galonika złotego lub srebrnego, zależnie od stopnia odznaczenia.
Umiejscowienie Baretki
Baretki nosi się na kurtkach ubioru wyjściowego (ze sznurem galowym i bez sznura galowego) na lewej stronie piersi, z prawa na lewo, w linii poziomej. W jednym rzędzie nosi się nie więcej niż trzy baretki umieszczone obok siebie, bez przerw między nimi. Powyżej trzech baretek nosi się je w dwóch lub więcej rzędach bezpośrednio jeden pod drugim, w każdym rzędzie po trzy baretki. W rzędzie dolnym, jeśli jest mniej niż trzy baretki, nosi się je w taki sposób, aby znajdowały się pod środkiem bezpośredniego rzędu górnego.
Inne Odznaki
Członkowie OSP i funkcyjni oddziałów Związku OSP RP mogą nosić na kurtkach ubioru wyjściowego (ze sznurem i bez sznura galowego) odznaczenia i odznaki organizacji pożarniczych i pokrewnych. Ordery i odznaczenia państw obcych oraz ich baretki nosi się po orderach i odznaczeniach polskich.
Członkowie OSP i zarządów ZOSP RP mogą nosić przy ubiorach wyjściowych odznaki pożarnicze, policyjne, wojskowe i cywilne. Przypina się je bezpośrednio do kurtki munduru bez podkładek. Na kieszeniach kurtek mundurowych można nosić najwyżej dwie odznaki na prawej stronie kurtki i jedną odznakę na lewej stronie. Oprócz odznak „Za wysługę lat” przykładowo można nosić: odznakę Honorowego Dawcy Krwi, Krzyż Harcerski, Odznakę PCK i inne.