Ochotnicza Straż Pożarna w Kawnicach: Historia, Działalność i Rola w Społeczności

Ochotnicza Straż Pożarna w Kawnicach (OSP Kawnice) powstała w 1878 roku, co czyni ją jedną z najstarszych w całym powiecie konińskim i w regionie konińskim. Jej założycielem był właściciel majątku ziemskiego Michał Mielencki. Jednostka ta, pierwotnie nosząca nazwę OCHOTNICZA STRAŻ OGNIOWA, niesie nie tylko pomoc i ratunek w sytuacjach kryzysowych, ale pełni znacznie szerszą rolę i funkcje w sołectwie. Jest animatorem kultury, integruje lokalną społeczność oraz stoi na straży zwyczajów i tradycji. Jest to również przykład wzorowej gospodarności, nienagannej organizacji, przywiązania i dumy z własnego dziedzictwa historycznego.

Początki i Rozwój Jednostki

W poczet członków powstałej straży przyjmowani byli nie tylko mieszkańcy wsi Kawnice, ale także ludzie z okolicznych miejscowości, co świadczyło o estymie i szacunku, jakim darzono jednostkę. Fundusze na wyposażenie OSP w wiadra, szpadle, siekiery i drewnianą sikawkę pochodziły z ofiar społeczeństwa i przedstawień amatorskiego zespołu.

Straż kawnicka od początku swego istnienia niesie ofiarną pomoc w walce z groźnymi żywiołami nie tylko mieszkańcom Kawnic. Uczestniczy w akcjach gaśniczych nawet w oddalonych o kilkanaście kilometrów miejscowościach, takich jak Lądek, Cienin, Gosławice, Kazimierz czy Konin, co potwierdzają zachowane archiwalne zapiski.

Kultywowano również działalność kulturalną, organizując zabawy taneczne dla mieszkańców, prezentując przedstawienia teatralne oraz tworząc orkiestrę dętą. Prężnie rozwijająca się straż w 1890 roku miała na wyposażeniu ręczną sikawkę żelazną, wóz konny i beczkę wozową do wożenia wody. Cały dobytek straży znajdował się w drewnianej szopie, która była prowizorycznym rozwiązaniem trudności lokalowych. Dopiero w 1938 roku, po wcześniejszej zbiórce pieniędzy wśród mieszkańców Kawnic, postawiono piętrową murowaną remizę. Inicjatorem jej budowy był długoletni działacz straży Piotr Ratajczyk.

Nowoczesność i Modernizacja

Mimo długiej historii i ogromnego dorobku, OSP Kawnice dysponowała niegdyś ograniczonymi zasobami sprzętu, a stan techniczny remizy wskazywał na jej przedwojenne pochodzenie i długi brak gruntownego remontu. Strażacy dysponowali jedynie wysłużonym żukiem i motopompą. Jednostka zaczęła przechodzić przeobrażenia związane z jej statutową działalnością od 2006 roku, co było związane ze zmianami w zarządzie OSP i postawieniem na pielęgnację historycznego dorobku i dziedzictwa.

We wrześniu 2018 roku OSP świętowała 135-lecie powstania. Z tej okazji udało się zdobyć lekki wóz ratowniczo-gaśniczy marki Mercedes, wyprodukowany w 1979 roku, ze zbiornikiem 1,2 tys. litrów i autopompą. Pojazd ten, pozyskany za symboliczną złotówkę w ramach współpracy z gminą Kleczew, wymagał remontu, który społecznie przeprowadził druh, będący zawodowym mechanikiem. Po przeglądzie auto zostało zarejestrowane.

Strażakom jeden wóz nie wystarczył. Zdobyli część środków z urzędu gminy Golina na zakup młodszego auta. Rok temu do służby trafił Renault Midliner z 1997 roku. Brakujące środki, które samorząd nie przekazał w całości, OSP wypracowała własnymi siłami.

W ostatnich latach została przeprowadzona modernizacja remizy. Dzięki temu część jej pomieszczeń jest wynajmowana miejscowym przedsiębiorcom, a w remizie działa sklep spożywczy i apteka. Obecnie na wyposażeniu znajdują się dwa pojazdy.

Rozwój Sprzętowy i Ratownictwo Wodne

Ochotnicza Straż Pożarna w Kawnicach aktywnie zabiega o wsparcie, składając wnioski do gminy, Państwowej Straży Pożarnej oraz pozyskując środki od sponsorów. W ostatnich latach jednostka zdobyła między innymi pompę szlamową i pływającą, środki łączności, pilarkę do drewna, umundurowanie bojowe oraz łódź płaskodenną z silnikiem motorowym.

Potrzeba specjalistycznego sprzętu wodnego stała się szczególnie widoczna w 2010 roku, podczas wielkiej powodzi. Wtedy to, jednostka dysponowała jedynie małą łódką ze zwykłymi wiosłami, a jej zdolności operacyjne do działań na wodzie były ograniczone. Po tym doświadczeniu podjęto decyzję, że taka sytuacja się nie powtórzy. Zdobyto odpowiedni sprzęt, dzięki czemu OSP Kawnice jest obecnie przygotowana na zagrożenia powodziowe.

Na walnym zebraniu komendant gminny Marek Pilarczyk przypomniał o zasadności zakupu łodzi płaskodennej na wyposażenie jednostki, aby skuteczniej działać podczas zagrożenia powodziowego. Wiceprezes Andrzej Bartczak przedstawił również firmę reprezentowaną przez druha Karola Kwitowskiego, która zakupiła dla OSP Kawnice pilarkę łańcuchową marki Sthil.

Dziedzictwo i Izba Pamięci

OSP Kawnice przez 140 lat swojej działalności zgromadziła ogromną ilość pamiątek i archiwalnych dokumentów. Przez wiele lat były one przechowywane w prywatnych domach członków jednostki, a także zapomniane w szafach stojących w pomieszczeniach gospodarczych remizy. Obecnie mają one ogromną wartość historyczną, a straż wkłada dużo wysiłku w ich właściwe uporządkowanie i archiwizację.

Kilka lat temu jedno z pomieszczeń remizy zostało poddane kompleksowemu remontowi i urządzona została w nim Izba Pamięci i Tradycji. W zbiorach OSP znajduje się między innymi założona w 1936 roku Złota Księga, która dokumentuje najważniejsze wydarzenia związane z jej działalnością. W swojej historii OSP aż trzykrotnie miała nadawane sztandary: pierwszy z 1929 roku, kolejny z 1977 roku, a najmłodszy z 2003 roku. W przypadku dwóch ostatnich zachowały się akty nadania. W archiwach straży zachowało się wiele dokumentów z XIX i XX wieku, a druhowie zdołali wejść do remizy w ostatniej chwili, gdy rozpoczynała się okupacja, by uchronić cenne zbiory. OSP Kawnice dysponuje ogromną ilością dokumentów, kilkoma tomami kronik, masą archiwalnych zdjęć i pamiątek, a także dyplomów, nagród i pożarniczych odznaczeń.

OSP jako Centrum Życia Społecznego

Wyremontowana remiza pełni dodatkowo funkcję wiejskiego domu kultury i świetlicy. Strażacy wynajmują salę mogącą pomieścić około 120 osób na tradycyjne imprezy okolicznościowe. Organizują także wydarzenia integrujące, skierowane do mieszkańców, takie jak karnawałowy bal strażacki, Dzień Kobiet, Dzień Dziecka czy bieg kawnicki organizowany w ramach akcji „Cała Polska Biega”.

Od początku utworzenia jednostki działa Orkiestra Dęta OSP Kawnice, w której grają muzycy w różnym wieku, uświetniając muzycznie uroczystości kościelne, państwowe i lokalne. Obecny Zarząd współpracuje z lokalnym kościołem katolickim, z samorządem i przedsiębiorcami z terenu. W terminarz organizacyjny corocznie wpisuje się Bal Sylwestrowy, Dzień Kobiet, święto patrona Św. Floriana, Odpust w Parafii Kawnice, Święto Zmarłych, 11 listopada, bieg kawnicki w ramach akcji „Cała Polska Biega” i wiele innych. OSP Kawnice angażuje się również w działania prewencyjne w zakresie ochrony przeciwpożarowej oraz w dziedzinie kulturalno-sportowej. Komendant miejsko-gminny Marek Pilarczyk pogratulował jednostce dobrej pracy na rzecz społeczeństwa i przypomniał o akcji poszukiwawczej zaginionego na terenie miejscowości Kolno, w którą z poświęceniem włączyli się strażacy z Kawnic.

Aktualny Skład i Kierownictwo

Po objęciu funkcji prezesa przez Jana Kaliskiego Ochotnicza Straż Pożarna w Kawnicach rozpoczęła nowy etap rozwoju. Obecny prezes Mariusz Majewski podtrzymuje kierunek rozwijania OSP. Obecny prezes Hubert Podlesiński funkcję objął w marcu 2015 roku i kontynuuje założenia swoich poprzedników, które stawiały na rozwój i służbę lokalnej społeczności.

Obecnie jednostka liczy 97 członków czynnych, 9 wspierających i 13 honorowych. Ma status Jednostki Operacyjno-Technicznej (JOT), a uprawnienia ratownicze posiada 19 ratowników. W składzie OSP jest także 65 członków czynnych, 17 członków Młodzieżowej Drużyny Pożarniczej, 13 członków wspierających, 14 członków honorowych i 3 członków w wieku szkoły podstawowej.

Ochotnicza Straż Pożarna w Kawnicach to jednostka aktywna, co potwierdziło Walne Zebranie Członków OSP, które odbyło się 7 stycznia. Uświetniła je Orkiestra Dęta OSP Kawnice, pod batutą kapelmistrza Pawła Walczaka. W zjeździe uczestniczyli goście, m.in. prezes Zarządu Oddziału Miejsko-Gminnego OSP Mirosław Durczyński i komendant miejsko-gminny Marek Pilarczyk. Druh Jan Sędziak zwrócił się do przedstawicieli zarządu gminnego, by poruszyli na spotkaniach wyższego szczebla OSP kwestię zbyt obszernych sprawozdań i powtarzających się pytań. Prezes Mariusz Majewski odpowiedział druhowi Jerzemu Kruckiemu, że sprawa stołów do tenisa stołowego znajdujących się na wyposażeniu OSP Kawnice jest badana i zostanie przekazana do sprawdzenia w Urzędzie Miejskim w Golinie, zaznaczając, że obecny Zarząd przejął majątek w istniejącym stanie. Prezes Mirosław Durczyński zapewnił, że przekaże wniosek Jana Sędziaka o zmniejszenie dokumentacji sprawozdawczej i że nie ma zaległości w przyznawaniu odznaczeń zasłużonym druhom. Podziękował jednostce za aktywną pracę w dziedzinie sportowej, kulturalnej i społecznej.

Wyzwania i Obszar Działania

Jak sama nazwa wskazuje, OSP jest powołana do niesienia pomocy potrzebującym ludziom. Obecne potrzeby są ogromne, a profesjonalny sprzęt pożarniczy jest bardzo drogi. Skromny budżet jednostki zaspokaja bieżące wydatki na utrzymanie obiektu i niezbędne wydatki organizacyjne.

Teren działania OSP Kawnice to między innymi pradolina rzeki Warty, zaliczona niedawno do programu „Natura 2000”, oraz kompleks leśny Puszczy Bieniszewskiej, z chronionym obszarem pradawnej puszczy. W 2010 roku, podczas wielkiej powodzi na tym terenie, odczuwano niedosyt działania z braku odpowiedniego sprzętu do pomocy w zalanych gospodarstwach.

tags: #kawnice #osp #przedstawienie