Kiedy projekt budowlany wymaga uzgodnienia z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych?

portalcenter.cl

W procesie uzyskiwania pozwolenia na budowę często pojawia się kluczowe pytanie o konieczność uzgodnienia projektu budowlanego z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych. Ta kwestia bywa źródłem nieporozumień, zwłaszcza w kontekście różnych etapów projektu i szczegółów dotyczących urządzeń przeciwpożarowych.

Podstawy prawne uzgodnień projektu budowlanego

Obowiązujące procedury w zakresie uzgadniania dokumentacji projektowej z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych reguluje Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 sierpnia 2023 r. w sprawie uzgadniania projektu zagospodarowania działki lub terenu, projektu architektoniczno‑budowlanego, projektu technicznego oraz projektu urządzenia przeciwpożarowego pod względem zgodności z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej (Dz.U. 2023 poz. 1563). Jest to kluczowy akt prawny, który precyzuje, kiedy i w jakim zakresie wymagane jest takie uzgodnienie.

Zgodnie z przepisami Prawa budowlanego (art. 5 ust. 1), obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy projektować zapewniając, m.in., spełnienie podstawowych wymagań dotyczących odpowiednich warunków bezpieczeństwa pożarowego. Za prawidłowe sporządzenie projektu budowlanego odpowiada oczywiście projektant. Jednym z jego podstawowych obowiązków w tym zakresie jest uzgodnienie przyjętych w projekcie budowlanym rozwiązań projektowych pod względem zgodności z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej, o ile przepisy tego wymagają.

Rola rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych

Uzgodnienia projektu budowlanego w zakresie ochrony przeciwpożarowej dokonuje rzeczoznawca do spraw ochrony przeciwpożarowej. Jest to specjalista, którego tryb powoływania, uprawnienia oraz obowiązki są ściśle określone. Rzeczoznawca to osoba posiadająca odpowiednie wykształcenie i doświadczenie w zakresie zabezpieczeń przeciwpożarowych, powoływana do pełnienia tej funkcji przez Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej.

Kiedy projekt budowlany wymaga uzgodnienia z rzeczoznawcą?

Na wstępie należy wyjaśnić, że projekt budowlany składa się z kilku elementów, w szczególności z projektu zagospodarowania działki lub terenu (PZT), projektu architektoniczno-budowlanego (PAB), projektu technicznego (PT) oraz załączników. Warunki ochrony przeciwpożarowej (WOP) powinny stanowić część opracowania PZT, PAB oraz PT. Niezależnie od rodzaju obiektu, dla którego sporządzony zostanie projekt budowlany, powinien on w swojej zawartości przedstawić informacje o warunkach ochrony przeciwpożarowej. Nie jest to tożsame z koniecznością uzgodnienia projektu budowlanego z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych.

Konieczność uzgodnienia projektu budowlanego z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych zależy od rodzaju obiektu budowlanego, dla którego został on sporządzony. Wspomniane Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 sierpnia 2023 r. przedstawia katalog obiektów budowlanych istotnych ze względu na konieczność zapewnienia ochrony życia, zdrowia, mienia lub środowiska przed pożarem, klęską żywiołową lub innym miejscowym zagrożeniem.

Infografika: Rodzaje obiektów wymagających uzgodnienia ppoż.

Projekty budowlane niżej wymienionych obiektów należy uzgodnić z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych:

  • budynki zawierające strefę pożarową zakwalifikowaną do kategorii zagrożenia ludzi ZL I, ZL II lub ZL;
  • budynki średniowysokie (SW), wysokie (W) lub wysokościowe (WW), zawierające strefę pożarową zakwalifikowaną do kategorii zagrożenia ludzi ZL III lub ZL IV;
  • budynki niskie (N) zawierające strefę pożarową o powierzchni przekraczającej 1000 m², zakwalifikowane do kategorii zagrożenia ludzi ZL III, obejmujące kondygnację nadziemną inną niż pierwsza;
  • obiekty budowlane inne niż budynki, przeznaczone do użyteczności publicznej lub zamieszkania zbiorowego, w których przewiduje się możliwość jednoczesnego przebywania w strefie pożarowej ponad 50 osób na powierzchni do 2000 m²;
  • obiekty budowlane zawierające strefę pożarową PM, wolnostojące urządzenia technologiczne lub zbiorniki poza budynkami, silosy oraz place składowe albo wiaty, jeżeli zachodzi co najmniej jeden z następujących warunków:
    • powierzchnia strefy pożarowej PM przekracza 1000 m² i gęstość obciążenia ogniowego przekracza 500 MJ/m²,
    • łączna powierzchnia stref pożarowych PM w obiekcie budowlanym przekracza 2000 m² i gęstość obciążenia ogniowego w tych strefach w przeliczeniu na ich łączną powierzchnię przekracza 500 MJ/m²,
    • powierzchnia strefy pożarowej PM przekracza 5000 m²,
    • występuje zagrożenie wybuchem;
  • garaże:
    • wielokondygnacyjne,
    • jednokondygnacyjne zamknięte, wymagające zastosowania urządzenia oddymiającego lub stałego samoczynnego urządzenia gaśniczego wodnego,
    • zawierające w strefie pożarowej stanowiska postojowe przeznaczone dla więcej niż 20 samochodów na stanowiskach wielopoziomowych;
  • obiekty budowlane objęte obowiązkiem stosowania systemu sygnalizacji pożarowej, stałych urządzeń gaśniczych lub dźwiękowego systemu ostrzegawczego, na podstawie przepisów w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów, wydanych na podstawie art. 13 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej;
  • stanowiska postojowe dla pojazdu przewożącego towary niebezpieczne oraz parkingi, na których jest usuwany pojazd przewożący towary niebezpieczne;
  • obiekty budowlane stanowiące źródło wody do celów przeciwpożarowych, w tym sieci wodociągowe przeciwpożarowe z hydrantami zewnętrznymi, przeciwpożarowe zbiorniki wodne, oraz stanowiska czerpania wody do celów przeciwpożarowych;
  • tunele o długości ponad 100 m przeznaczone do ruchu pojazdów lub pieszych;
  • obiekty jądrowe;
  • obiekty budowlane z instalacjami fotowoltaicznymi o mocy zainstalowanej elektrycznej większej niż 50 kW;
  • drogi pożarowe do obiektów, o których mowa w pkt 1-7, 11 i 12, niestanowiące dróg publicznych, wymagane przepisami rozporządzenia wydanego na podstawie art. 13 ust. 3 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej.

W przypadku odbudowy, rozbudowy, nadbudowy, przebudowy oraz zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, a także zapewniania drogi pożarowej do obiektu budowlanego, gdy ze względu na charakter lub rozmiar robót niezbędne jest sporządzenie projektu zagospodarowania działki lub terenu, projektu architektoniczno-budowlanego lub projektu technicznego, którego rozwiązania projektowe dotyczą warunków ochrony przeciwpożarowej obiektu budowlanego, wymagane jest również uzgodnienie.

Kwestia projektu wykonawczego a budowlanego w praktyce

Częstym problemem, z którym spotykają się architekci i inwestorzy, jest rozbieżność w interpretacji przepisów przez urzędy. Dylemat dotyczący lokalizacji głównego wyłącznika prądu w budynku, który sam w sobie nie wymaga uzgodnienia projektu budowlanego, jest klasycznym przykładem. Urzędnicy, powołując się na przepis (§ 3. ust. 1 Rozporządzenia), że „Urządzenia przeciwpożarowe w obiekcie powinny być wykonane zgodnie z projektem uzgodnionym przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych”, często żądają uzgodnienia projektu budowlanego.

Kluczowe jest jednak rozróżnienie między projektem budowlanym a projektem wykonawczym. Eksperci wskazują, że uzgodnienia często wymaga dopiero projekt wykonawczy instalacji pożarowej, a niekoniecznie sam projekt budowlany, jeśli obiekt nie kwalifikuje się do uzgodnienia na etapie pozwolenia na budowę zgodnie z katalogiem Rozporządzenia. Innymi słowy, obowiązek uzgodnienia dotyczy projektu urządzenia przeciwpożarowego, które jest elementem projektu wykonawczego.

Schemat etapów projektu budowlanego i wykonawczego

Jak argumentować i postępować w przypadku sporu z urzędem?

W sytuacji, gdy obiekt nie wymaga uzgodnienia projektu budowlanego (zgodnie z listą z Rozporządzenia), a urzędnik kwestionuje jego brak, można podjąć następujące kroki:

  1. Napisanie oświadczenia: Proszę napisać oświadczenie, iż zgodnie z Rozporządzeniem w sprawie uzgadniania projektu budowlanego pod względem ochrony ppoż. projekt budowlany nie podlega uzgodnieniu rzeczoznawcy - urząd nie powinien wnikać dalej.
  2. Zadanie pytania o podstawę prawną: Proszę zadać urzędnikom pytanie, na jakiej podstawie kwestionują brak uzgodnienia w odniesieniu do ww. Rozporządzenia oraz wymagań prawa budowlanego, które określają, co podlega weryfikacji na etapie wydawania pozwolenia na budowę.
  3. Przeniesienie szczegółów do projektu wykonawczego: Można rozważyć usunięcie Głównego Wyłącznika Prądu (GWP) z projektu budowlanego i ujawnienie go w projekcie wykonawczym (uszczegółowić projekt instalacji o urządzenie). W przeciwnym razie starostwo może mieć rację, jeśli GWP jest kluczowym elementem projektu budowlanego, który kwalifikuje się jako "urządzenie przeciwpożarowe". Można również dodać, że projekt wykonawczy instalacji pożarowej (PWP) będzie opracowany oddzielnie na etapie wykonawczym i to on będzie uzgodniony z rzeczoznawcą. W przeszłości zdarzały się projekty budowlane, które zawierały wpis, że budynek będzie wyposażony w wyłącznik, a szczegółowy projekt wyłącznika miał być wykonany zgodnie z projektem wykonawczym uzgodnionym z rzeczoznawcą.

tags: #kiedy #projekt #musi #uzgodnic #strazak #rzeczoznawca