Ochotnicza Straż Pożarna w Zakliczynie stanowi jeden z fundamentów bezpieczeństwa i życia społecznego regionu. Jej bogata historia, sięgająca XIX wieku, oraz współczesne zaangażowanie w życie kulturalne i ratownicze czynią tę jednostkę kluczowym ogniwem społeczności lokalnej.
Historia i tradycje jednostki
Za oficjalną datę założenia Ochotniczej Straży Pożarnej w Zakliczynie przyjmuje się 4 maja 1874 roku. Inicjatorem powstania straży ogniowej był Jan Skupniewicz, urzędnik z lwowskich Domów i Lasów, a pierwszym naczelnikiem został Kajetan Baliński. Już w tamtym okresie jednostka wyróżniała się na tle innych w regionie, posiadając profesjonalne umundurowanie z ciemnobrązowego sukna z czerwonymi wyłogami oraz skórzane hełmy z mosiężnymi grzebieniami.
Kluczowe momenty w historii OSP:
- 1930 rok: Ufundowanie historycznego sztandaru, który przetrwał okres okupacji dzięki staraniom druha Stanisława Ściborowicza.
- 1950 rok: Przeniesienie remizy do obecnego budynku.
- 1997 rok: Kamień milowy w dziejach jednostki - poświęcenie nowoczesnego obiektu z dwoma garażami, zapleczem kuchennym i salą konferencyjno-balową. W tym samym roku OSP w Zakliczynie została włączona do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego.
Działania operacyjne i ratownicze
Jednostka wykazuje się wysoką aktywnością, realizując rocznie ponad 70 wyjazdów do zdarzeń. Strażacy biorą udział w gaszeniu pożarów, usuwaniu skutków wypadków drogowych oraz akcjach przeciwpowodziowych. Do najbardziej wymagających zadań w historii jednostki należało gaszenie pożaru w Rafinerii Nafty i Benzyny w Czechowicach (1969), pożaru Puszczy Niepołomickiej (1971) oraz heroiczna walka z żywiołem podczas powodzi w 1997 i 2001 roku.
Współczesne wyposażenie oraz wyszkolenie druhów pozwalają na skuteczne prowadzenie działań nie tylko na terenie gminy Zakliczyn, ale i w całym powiecie tarnowskim.
Działalność społeczna i wyróżnienia
OSP w Zakliczynie to nie tylko akcje bojowe. Jednostka aktywnie wspiera rozwój lokalnej kultury, wychowanie młodzieży oraz podtrzymywanie tradycji strażackich. Od 2004 roku straż jest członkiem Samarytańskiej Federacji Organizacji Pozarządowych. Za swoją działalność jednostka została odznaczona Złotym Znakiem ZOSP RP oraz Medalem Honorowym im. B. Chomicza.
Wśród zasłużonych komendantów i druhów wymienić należy takie postacie jak: Kajetan Baliński, Jan Jarosz, Józef Grochola czy Kazimierz Sułek, którzy przez dziesięciolecia budowali rangę i profesjonalizm zakliczyńskiej straży.
"Dąb 100-lecia ZOSP"-OSP Zakliczyn
Współpraca z instytucjami lokalnymi
Jednostka ściśle współpracuje z Zakliczyńskim Centrum Kultury oraz Stowarzyszeniem „Klucz”. Przykładowo, druh Łukasz Łach, piastujący funkcje naczelnika JOT OSP Zakliczyn oraz dyrektora zarządu wykonawczego oddziału wojewódzkiego ZOSP RP, aktywnie promuje ziemię zakliczyńską poprzez organizację zawodów w ratownictwie oraz inicjatywy pomocy międzynarodowej, m.in. dla ludności ukraińskiej.