Historia Ochotniczej Straży Pożarnej w Baranowie Sandomierskim to opowieść o zaangażowaniu, rozwoju i służbie lokalnej społeczności. Od początków swojego istnienia jednostka aktywnie uczestniczyła w życiu miasta, zapewniając bezpieczeństwo i wsparcie w trudnych chwilach. Na przestrzeni lat zmieniało się jej kierownictwo, wyposażenie i zakres działań, jednak misja pozostawała niezmienna.
Początki i pierwsi naczelnicy (1858-1900)
Pierwszym naczelnikiem Straży Pożarnej w Baranowie Sandomierskim został Feliks Krauz, który w życiu prywatnym pełnił obowiązki pełnomocnika dóbr hrabiny Krasickiej. Obowiązki naczelnika pełnił do 1865 roku, po czym przyjął obowiązki Burmistrza Miasta. Naczelnikiem został wówczas były Burmistrz Michał Zelis.
Warto zaznaczyć, że od początku istnienia Straży Pożarnej istniała ścisła współpraca z Zarządem Miejskim i Radą Miejską, które nigdy nie szczędziły funduszy na rozwój straży, zakup mundurów, sprzętu i innych niezbędnych elementów.
W okresie, kiedy naczelnikiem był Feliks Krauz, czyli w latach 1858-1865, Straż otrzymała ręczną przenośną sikawkę. Był to hydrofor wbudowany w dębową beczkę z jedną dźwignią oraz 20 metrami węża wylotowego.
Od 1875 roku funkcję naczelnika objął Franciszek Solarski i pełnił ją do 1878 roku. Następnie krótko naczelnikiem był Edmund Solarski, a po nim funkcję tę powierzono mistrzowi kominiarskiemu Stanisławowi Barańskiemu, który pełnił ją do 1900 roku. W 1898 roku Straż brała udział w gaszeniu dużego pożaru Zamku oraz wyjeżdżała na pomoc do tak odległych miejscowości, jak Mielec czy Mokrzyszów.
Przełom wieków i okres międzywojenny (1902-1939)
Na lata 1902-1911 przypadła działalność naczelnika Stanisława Satary. W 1908 roku Straż w Baranowie Sandomierskim obchodziła 50-lecie istnienia. Ze składek obywateli miasta i pomocy gminy został ufundowany sztandar dla straży. Na jednej stronie widniał wizerunek Matki Boskiej Częstochowskiej, na drugiej święty Florian, a na drzewcu sztandaru dumnie prezentował się orzeł polski zrywający się do lotu.
W czasie I wojny światowej szeregi polskiego wojska musieli zasilić strażacy, łącznie z naczelnikiem Stanisławem Satarą. Reorganizację straży przeprowadził Franciszek Satara, angażując w jej szeregi pozostałą w miasteczku młodzież. Kolejnym naczelnikiem straży został Ludwik Krzemiński, a prezesem Walenty Kucharski - prezes Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół”.
Były to lata 1919-1929, kiedy to dla straży zakupiono nowe mundury ze środków Zarządu Miejskiego, a Burmistrzem był wówczas Jan Drzewiński. W 1925 roku rozpoczęto budowę remizy strażackiej w czynie społecznym. Od 1929 roku funkcję naczelnika pełnił Jan Klarman „Jedynak”. W tym czasie na wyposażenie straży zakupiono motopompę ze środków Państwowego Zakładu Ubezpieczeń. Staraniem Burmistrza Drzewińskiego, a zarazem prezesa straży, w 1937 roku zakupiono autopogotowie marki Ford, którego wykonawcą była firma poznańska.
Lata powojenne i modernizacja (1945-1989)
W 1939 roku, wraz z rozpoczęciem II wojny światowej, autopogotowie zostało skonfiskowane, a strażacy przeszli do pracy konspiracyjnej. Po wyzwoleniu w 1945 roku naczelnikiem został Paweł Wilczyński, a po nim kolejno: Władysław Wojnarowski, Ludwik Lipski, Wojciech Wojnas i Józef Patkowski.
Kiedy kolejny raz naczelnikiem został Jan Klarman „Jedynak”, Straż otrzymała samochód marki DODGE z beczką. W 1956 roku straż otrzymała nowy sztandar, który posiada do chwili obecnej. Przystąpiono również do rozbudowy strażnicy, dostosowując ją do istniejących potrzeb.
W 1966 roku obchodzono uroczyste 1000-lecie Państwa Polskiego. Prezesem jednostki był Tadeusz Paź, a naczelnikiem Jan Klarman „Jedynak”. Straż obchodziła wówczas 108. rocznicę powstania. Straż Pożarna w Baranowie Sandomierskim liczyła 30 członków posiadających różne stopnie wyszkolenia. Władze Miasta i Powiatu Tarnobrzeskiego, doceniając działalność i historię jednostki, przekazały strażakom nowy samochód pożarniczy Star 25.
W 1967 roku, po rezygnacji naczelnika Jana Klarmana „Jedynaka”, naczelnikiem został Andrzej Ciejka, a prezesem Emil Madej, pełniący wcześniej funkcję gospodarza. Dokonywano prób rozbudowy remizy, lecz nie spotkało się to z poparciem władz miejskich. Od 1974 roku ponownie prezesem został Tadeusz Paź i pełnił tę funkcję do 1983 roku. Z inicjatywy naczelnika Andrzeja Ciejki powstała męska i żeńska drużyna młodzieżowa.
W latach 1983-1986 nastąpiło chwilowe załamanie działalności OSP oraz częste zmiany w Zarządzie. W 1986 roku prezesem zostaje Emil Madej, a naczelnikiem Marian Patkowski. Przy obecnym zaangażowaniu nowego Zarządu w 1988 roku Ochotnicza Straż Pożarna w Baranowie Sandomierskim obchodziła 130-lecie istnienia. W 1989 roku nastąpiło uroczyste przekazanie nowego samochodu marki Star 244, sfinansowanego w całości przez Komendę Wojewódzką Straży Pożarnej w Tarnobrzegu, który jest eksploatowany do chwili obecnej.
Nowoczesność i kluczowe zmiany (od 1991)
Od 1991 roku prezesem jednostki jest Eugeniusz Baran, a naczelnikiem Andrzej Ciejka. W 1992 roku przystąpiono do rozbudowy remizy. Dzięki olbrzymiemu zaangażowaniu druha Kazimierza Ślęzaka i Eugeniusza Barana w niedługim czasie postawiono dwa boksy garażowe, ładnie wykomponowane do istniejącego budynku. W 1998 roku jednostka obchodziła 140-lecie swojego istnienia w rozbudowanym i wykończonym obiekcie.
W 2008 roku, dzięki staraniom druhów Andrzeja Ciejki i Waldemara Grabskiego, przy pomocy Komendy Wojewódzkiej PSP w Rzeszowie, OSP pozyskała podwozie samochodu ciężarowego marki Star 266, które przekazała do karosacji na samochód pożarniczy. Został on uroczyście włączony do działań operacyjnych w dniu 1 czerwca 2008 roku z okazji jubileuszu 150-lecia OSP w Baranowie Sandomierskim. Podczas tej uroczystości jednostka otrzymała nowy sztandar, ufundowany przez mieszkańców miasta Baranów Sandomierski, który w imieniu mieszkańców wręczył Przewodniczący Rady Osiedla Piotr Chwałek.
W roku 2011, na Zebraniu sprawozdawczo-wyborczym, ze względu na stan zdrowia z funkcji Prezesa zrezygnował wieloletni Prezes OSP druh Eugeniusz Baran. Na tym samym zebraniu został wybrany nowy Zarząd jednostki, a Prezesem został wieloletni skarbnik druh Henryk Róg. Naczelnikiem wybrany został druh Waldemar Grabski. Jednostka kontynuuje swoją działalność operacyjno-ratowniczą na wysokim poziomie.
POWITANIE NOWEGO SAMOCHODU RATOWNICZO-GAŚNICZEGO OSP SARNOWA GÓRA
W 2013 roku Zarząd podejmuje inicjatywę pozyskania nowego samochodu ratowniczo-gaśniczego. Wspólnie z Prezesem miejsko-gminnym druhem Jackiem Hynowskim, będącym jednocześnie Burmistrzem Miasta i Gminy Baranów Sandomierski, podjęto działania na rzecz pozyskania nowoczesnego samochodu. W grudniu 2014 roku samochód pożarniczy GBA marki IVECO stanął w garażu jednostki. W dniu 2 stycznia 2015 roku samochód został wprowadzony do podziału bojowego. Akt wprowadzenia wręczył na ręce naczelnika jednostki, druha Waldemara Grabskiego, Komendant Miejski PSP w Tarnobrzegu. Poświęcenie samochodu odbyło się w dniu 17 maja 2015 roku w Baranowie Sandomierskim podczas miejsko-gminnych obchodów Dnia Strażaka. Poświęcenia dokonał kapelan strażaków.
Wybory 2016 i objęcie funkcji naczelnika przez Mariusza Nowaka
Wszystkie te wydarzenia były zwieńczeniem mijającej kadencji ówczesnego Zarządu. W dniu 27 lutego 2016 roku na zebraniu sprawozdawczo-wyborczym podsumowano działalność Zarządu ostatniej kadencji, a następnie wybrano nowy Zarząd i Komisję Rewizyjną. Ponownie Prezesem jednostki został wybrany druh Henryk Róg, a Naczelnikiem druh Mariusz Nowak.
