Odznaki strażackie na pasku: Informacje i zasady noszenia

Zawód strażaka cieszy się w Polsce znakomitym zaufaniem społecznym i każdego roku znajduje się w czołówce najlepiej ocenianych profesji. Do głównych zadań osób specjalizujących się w tym zawodzie należy walka z pożarami, klęskami żywiołowymi oraz innymi lokalnymi zagrożeniami. Poza walką z zagrożeniami, do zadań straży pożarnej należy także kształcenie kadr dla PSP, nadzór nad przestrzeganiem przepisów przeciwpożarowych oraz prowadzenie badań w zakresie ochrony przeciwpożarowej.

Sumienna służba w straży pożarnej nigdy nie pozostaje niedoceniona. Obecnie istnieją trzy formy honorowania strażaków: odznaki, odznaczenia oraz specjalne wyróżnienia. Wszystkie formy mają charakter urzędowy i są przyznawane zgodnie z zasadami regulaminu odznaczeń, odznak i wyróżnień.

Rodzaje straży pożarnej w Polsce: OSP i PSP

W Polsce funkcjonują dwa rodzaje straży pożarnej: Ochotnicza Straż Pożarna (OSP) i Państwowa Straż Pożarna (PSP). Mimo że straż pożarna jest wszystkim dobrze znana, to jedynie nieliczni są w stanie wyróżnić stopnie w straży pożarnej, hierarchię służbową czy choćby podstawowe różnice między Państwową a Ochotniczą Strażą Pożarną. Te dwie jednostki mają tę samą misję, jaką jest między innymi walka z pożarami czy usuwanie skutków klęsk żywiołowych, ale pod wieloma formalnymi względami bardzo się od siebie różnią.

Państwowa Straż Pożarna (PSP)

Państwowa Straż Pożarna jest zawodową, umundurowaną i wyposażoną w specjalistyczny sprzęt formacją, przeznaczoną do walki z pożarami, klęskami żywiołowymi i innymi miejscowymi zagrożeniami. W każdym mieście na prawach powiatu lub powiecie znajduje się minimum jedna Jednostka Ratowniczo-Gaśnicza (JRG). 24 godziny na dobę, 365 dni w roku pełnią w niej służbę strażacy, którzy są gotowi do natychmiastowego wyjazdu do zdarzenia.

Zadania PSP:

• Rozpoznawanie zagrożeń pożarowych i innych miejscowych zagrożeń.
• Organizacja i przeprowadzanie akcji ratunkowych w czasie pożaru i w sytuacjach kryzysowych.
• Pomoc innym służbom ratowniczym podczas klęsk żywiołowych.
• Kształcenie kadr wewnątrz własnej struktury organizacyjnej oraz w innych jednostkach ochrony pożarowej.
• Prowadzenie prac naukowo-badawczych w zakresie ochrony przeciwpożarowej i ochrony ludności.
• Sprawowanie nadzoru nad przestrzeganiem przepisów przeciwpożarowych.
• Współdziałanie z oddziałami straży pożarnej oraz służbami ratowniczymi innych państw, z którymi RP ma podpisane umowy międzynarodowe.
• Współpraca z Szefem Krajowego Centrum Informacji Kryminalnych.

Ochotnicza Straż Pożarna (OSP)

Ochotnicza Straż Pożarna - jak sama nazwa wskazuje, składa się ze strażaków ochotników, którzy są wzywani do remizy, kiedy jest taka potrzeba. W Polsce działają setki tego typu jednostek, a służba w nich przyciąga każdego roku wielu chętnych. Często są pierwszymi służbami ratowniczymi, które pojawiają się na miejscu zdarzenia. OSP jest jednostką umundurowaną, wyposażoną w specjalistyczny sprzęt, przeznaczoną w szczególności do walki z pożarami, klęskami żywiołowymi lub innymi miejscowymi zagrożeniami, jednak funkcjonuje na zasadach stowarzyszenia i stanowi samodzielny podmiot prawny, odrębny od ZOSP RP. Przy OSP działają Jednostki Operacyjno-Techniczne będące odpowiednikami jednostek ratowniczo-gaśniczych PSP. Warunkiem dopuszczenia do działania w jednostkach OSP jest ukończone 18 lat i wiek nieprzekraczający 65 lat.

Zadania OSP:

• Współdziałanie z Państwową Strażą Pożarną w działaniach prewencyjnych w powstawaniu pożarów.
• Czynny udział w akcjach ratowniczych podczas zdarzeń takich jak pożary, zagrożenia ekologiczne czy klęski żywiołowe.
• Informowanie i edukowanie ludności o istniejących zagrożeniach i sposobach ochrony przed nimi.

Hierarchia i system odznaczeń strażackich

W Polsce funkcjonuje rozbudowany system wyróżnień dla strażaków, zarówno w Państwowej Straży Pożarnej, jak i Ochotniczej Straży Pożarnej. Odznaczenia OSP są formalnym wyrazem wdzięczności za trud i poświęcenie w służbie, a system wyróżnień jest rozbudowany i ma swoją hierarchię.

Różnice w stopniach i odznaczeniach OSP a PSP

Państwowa Straż Pożarna jest zawodową formacją, gdzie stopnie służbowe są ściśle uregulowane prawnie i nadawane przez przełożonych. System stopni w PSP jest rozbudowany i obejmuje korpusy szeregowych, podoficerów, aspirantów i oficerów.

W przypadku Ochotniczej Straży Pożarnej, kwestia nadawania stopni nie jest tak ściśle uregulowana prawnie. OSP funkcjonuje na zasadach stowarzyszenia, a regulacje dotyczące stopni i dystynkcji leżą w gestii poszczególnych jednostek OSP, choć istnieją pewne ogólne wytyczne. System odznaczeń w OSP jest odrębny od systemu odznaczeń w PSP. Ważne jest jednak to, że łączy ich wspólna misja, jaką jest działanie ramię w ramię w kryzysowych sytuacjach oraz stanie na straży bezpieczeństwa obywateli.

Stopnie służbowe w OSP i warunki ich nadawania

Nadawanie stopni w OSP nie jest ściśle uregulowane prawnie, jednak wygląd dystynkcji jest określony przepisami i jednolity dla wszystkich jednostek. Poniżej przedstawiono przykładowe stopnie i warunki ich nadawania w OSP:

1. Strażak - otrzymuje osoba, która czynnie uczestniczy w życiu jednostki, przyczynia się do jej rozwoju, ukończyła 18 lat.
2. Starszy Strażak - otrzymuje osoba, która czynnie uczestniczy w życiu jednostki, przyczynia się do jej rozwoju, ukończyła 18 lat, ukończyła kurs strażaków ratowników OSP - jednolity lub (szeregowych + kurs ODO), bierze udział w działaniach ratowniczo-gaśniczych.
3. Dowódca Roty - otrzymuje osoba, która czynnie uczestniczy w życiu jednostki, przyczynia się do jej rozwoju, ukończyła 18 lat, ukończyła kurs strażaków ratowników OSP - jednolity lub (szeregowych + kurs ODO), ratownictwa technicznego oraz bierze udział w działaniach ratowniczo-gaśniczych.
4. Pomocnik Dowódcy Sekcji - otrzymuje osoba, która czynnie uczestniczy w życiu jednostki, przyczynia się do jej rozwoju, ukończyła 18 lat, ukończyła kurs strażaków ratowników OSP - jednolity lub (szeregowych + kurs ODO), ratownictwa technicznego, kurs KPP lub ukończyła Szkolenie podstawowe strażaka jednostki ochrony przeciwpożarowej oraz bierze udział w działaniach ratowniczo-gaśniczych.
5. Dowódca Sekcji - otrzymuje osoba, która czynnie uczestniczy w życiu jednostki, przyczynia się do jej rozwoju, ukończyła 18 lat, ukończyła kurs strażaków ratowników OSP - jednolity lub (szeregowych + kurs ODO), ratownictwa technicznego, kurs KPP, kurs dowódców OSP oraz bierze udział w działaniach ratowniczo-gaśniczych.
6. Pomocnik Dowódcy Plutonu - otrzymuje osoba, która czynnie uczestniczy w życiu jednostki, przyczynia się do jej rozwoju, ukończyła 18 lat, ukończyła kurs strażaków ratowników OSP - jednolity lub (szeregowych + kurs ODO), ratownictwa technicznego, kurs KPP, kurs dowódców OSP, kurs naczelników OSP oraz bierze udział w działaniach ratowniczo-gaśniczych.
7. Dowódca Plutonu - otrzymuje osoba, która czynnie uczestniczy w życiu jednostki, przyczynia się do jej rozwoju, ukończyła 18 lat, ukończyła kurs strażaków ratowników OSP lub (szeregowych + kurs ODO), ratownictwa technicznego, kurs KPP, kurs dowódców, kurs naczelników, kurs Komendantów Gminnych, lub ukończyła Kurs uzupełniający dla Podoficerów Państwowej Straży Pożarnej oraz bierze udział w działaniach ratowniczo-gaśniczych.
8. Stopnie Członków Zarządu oraz Członków Komisji Rewizyjnej - nadawane są według zajmowanej funkcji.

Formy honorowania strażaków

Głównym celem systemu odznaczeń jest wyróżnienie osób i jednostek za długoletnią, aktywną działalność na rzecz ochrony przeciwpożarowej. To formalny sposób docenienia nie tylko bohaterstwa podczas akcji, ale również pracy organizacyjnej, szkoleniowej i społecznej, która wzmacnia struktury OSP. Do przyznawanych odznaczeń należy „Złoty Znak Związku OSP RP”, „Medal Honorowy im. Bolesława Chomicza” oraz „Medal Za Zasługi dla Pożarnictwa”. Z kolei przyznawane odznaki to „Strażak Wzorowy”, „Za Wysługę Lat” oraz „Młodzieżowa Drużyna Pożarnicza”. Odznaczenia i odznaki są przyznawane przez Prezydium Zarządu Głównego OSP RP. Wyróżnienia, do których należą „Dyplom Uznania” oraz „List Pochwalny”, są przyznawane przez Związek Ochotniczych Straży Pożarnych RP.

Złoty Znak Związku OSP RP - najwyższe odznaczenie

Złoty Znak Związku OSP RP to najwyższe i najbardziej prestiżowe odznaczenie w strukturach OSP. Jest ukoronowaniem wieloletniej, ofiarnej służby i symbolem najwyższego uznania za wybitne zasługi na rzecz ochrony przeciwpożarowej. Przyznaje się je za długoletnią, aktywną działalność w OSP lub Związku OSP RP. Mogą je otrzymać również osoby i instytucje spoza struktur pożarniczych, które w wyjątkowy sposób przyczyniły się do rozwoju Związku. Złotym Znakiem Związku może zostać uhonorowana cała jednostka OSP, o ile posiada co najmniej 100-letnią tradycję. Warunkiem nadania Złotego Znaku Związku OSP RP jest posiadanie Złotego Medalu "Za Zasługi dla Pożarnictwa".

Opis Złotego Znaku Związku OSP RP: Wizerunkiem odznaki Złoty Znak Związku OSP RP jest krzyż równoramienny, zakończony na rogach ramion kulkami. Krzyż o wymiarach 41 mm (wysokość i szerokość) na krawędziach ma 1 mm pasek. Wykonany jest z metalu koloru złotego. Ramiona krzyża pokryte są białą emalią w złoconym obramowaniu. W środku krzyża na okrągłej czerwonej emaliowanej tarczy umieszczony jest orzeł jagielloński z metalu koloru srebrnego, z otokiem koloru jasno granatowego oraz z napisem: ZWIĄZEK OCHOTNICZYCH * STRAŻY POŻARNYCH RP *. Na tle górnego ramienia krzyża nad środkową częścią tarczy umieszczony jest płomień z metalu koloru srebrnego. Pomiędzy ramionami krzyża wieniec ze stylizowanych liści laurowych o szerokości 5 mm z metalu koloru złotego.

Medal Honorowy im. Bolesława Chomicza

W hierarchii odznaczeń Ochotniczej Straży Pożarnej Medal Honorowy im. Bolesława Chomicza zajmuje drugie miejsce, zaraz po Złotym Znaku Związku. Jest to zaszczytne wyróżnienie przyznawane za wybitne zasługi w umacnianiu i rozwijaniu Związku OSP RP oraz samych jednostek Ochotniczych Straży Pożarnych. Mogą nim zostać uhonorowani nie tylko członkowie OSP i działacze Związku, ale również całe jednostki straży pożarnej. Odznaczenie to może trafić także w ręce osób, instytucji i organizacji społecznych spoza OSP, które swoją działalnością w znaczący sposób wsparły ochotnicze pożarnictwo. Warunkiem otrzymania medalu jest posiadanie Złotego Medalu „Za Zasługi dla Pożarnictwa” od co najmniej pięciu lat.

Opis Medalu Honorowego im. Bolesława Chomicza: Medal Honorowy im. Bolesława Chomicza ma kształt okrągłej tarczy o średnicy 70 mm, w kolorze srebrzystym, oksydowanym. Na awersie medalu znajduje się płaskorzeźba przedstawiająca popiersie pierwszego prezesa jednolitego Związku OSP RP, z napisem w trzech wierszach: BOLESŁAW * CHOMICZ * 1878-1959. Na rewersie medalu umieszczono akcesoria strażackie: dwa hełmy, dwa bosaki, drabinę, toporek, prądownicę, dzwon i sygnałówkę. W dolnej części widnieje wizerunek Znaku Związku OSP RP oraz napis: BOGU NA CHWAŁĘ LUDZIOM NA POŻYTEK. W prawej, bocznej części medalu znajdują się półkoliście stylizowane liście dębu. Medal wręczany jest w dekoracyjnym etui.

Medal „Za Zasługi dla Pożarnictwa”

Medal „Za Zasługi dla Pożarnictwa” to jedno z najczęściej nadawanych odznaczeń w strukturach OSP, doceniające wyróżniającą się działalność na rzecz ochrony przeciwpożarowej. Odznaczenie to dzieli się na trzy klasy, przyznawane w kolejności: brązową, srebrną i złotą. Warunkiem nadania medalu wyższej klasy jest posiadanie medalu klasy niższej przez co najmniej 4 lata. Warunkiem nadania Brązowego Medalu „Za Zasługi Dla Pożarnictwa” członkowi OSP biorącemu bezpośredni udział w działaniach ratowniczych jest posiadanie odznaki „Strażak Wzorowy” od co najmniej 3 lat. Pozostali członkowie OSP mogą mieć nadany medal po co najmniej 10 latach działalności od osiągnięcia pełnoletności. Ochotnicze Straże Pożarne, charakteryzujące się aktywną działalnością, mogą być przewidziane do uhonorowania Medalem „Za Zasługi dla Pożarnictwa”.

Opis Medalu „Za Zasługi dla Pożarnictwa”: Medal „Za Zasługi dla Pożarnictwa” ma kształt okrągłej tarczy o średnicy 30 mm, z krawędzią o szerokości 1 mm wykonaną z metalu odpowiedniego koloru: złotego, srebrnego i brązowego. Na awersie medalu znajduje się płaskorzeźba przedstawiająca postać niewiasty symbolizującej grecką boginię ognia Hestię, stojącą na liściach laurowych, opartej jedną ręką na tarczy z pochodnią. W drugiej ręce trzyma liść wawrzynu nad napisem ZA ZASŁUGI DLA POŻARNICTWA. Na rewersie medalu widnieje orzeł jagielloński oparty na skrzyżowanych toporkach w obramowaniu wieńca ze stylizowanych liści laurowych. W górnej części w półkolu znajduje się napis: ZW. OCHOTNICZYCH STRAŻY POŻARNYCH RP. Medal noszony jest na białej wstążce szerokości 36 mm z czerwonym paskiem o szerokości 16 mm, umieszczonym symetrycznie pośrodku.

Odznaka „Strażak Wzorowy”

Odznaka „Strażak Wzorowy” to jedno z podstawowych wyróżnień w hierarchii OSP, przeznaczone dla najbardziej zaangażowanych członków. Jest odznaczeniem jednostopniowym. Może być nadawana czynnym członkom OSP za wzorową działalność, zaangażowanie i godną postawę społeczną.

Opis Odznaki „Strażak Wzorowy”: Odznaka „Strażak Wzorowy” składa się z równoramiennego trójkąta wykonanego z metalu, którego lewa połowa pokryta jest emalią czerwoną, a prawa granatową. U góry trójkąta znajduje się wypukła głowa strażaka w hełmie, niżej napis: STRAŻAK WZOROWY. Na tle trójkąta umieszczono dwa skrzyżowane toporki. Na trójkąt nałożony jest, z metalu koloru złotego, wieniec laurowy.

Odznaka „Za Wysługę Lat”

Odznaka „Za Wysługę Lat” jest wyrazem uznania za staż, wierność i systematyczność w służbie. Pierwszy raz odznakę można otrzymać po 10 latach aktywnej działalności. Począwszy od 25 lat służby, jest ona co 5 lat uzupełniana o metalową nakładkę z liczbą oznaczającą kolejne jubileusze (np. V, X, XV, XX, XXV, XXX, XXXV, 40, 45, 50, 55, 60, 65, 70). Odznakę nadaje się na wniosek zarządu macierzystej jednostki OSP lub z inicjatywy prezydium zarządu gminnego ZOSP RP.

Opis Odznaki „Za Wysługę Lat”: Odznakę „Za Wysługę Lat” stanowi tarcza okrągła o średnicy 24 mm, wykonana z metalu koloru złotego. Nad tarczą umieszczono hełm strażacki, u dołu tarczy wylot prądownicy i dwa skrzyżowane toporki. Na otoku znajduje się wieniec z liści laurowych. Środek tarczy to okrągła tarcza z otokiem białej emalii z napisem złoconym: ZW. OCHOTN. STRAŻY POŻ. RP * ZA WYSŁUGĘ LAT*, oraz czerwona emalia z odpowiednią cyfrą.

Odznaka Młodzieżowej Drużyny Pożarniczej (MDP)

Odznaka „Młodzieżowa Drużyna Pożarnicza” (MDP) stworzona została z myślą o najmłodszych adeptach pożarnictwa. Jest wyróżnieniem nadawanym członkom młodzieżowych i harcerskich drużyn pożarniczych za aktywną działalność w drużynie przy Ochotniczej Straży Pożarnej. System odznaki MDP jest trzystopniowy, co odzwierciedla rosnące umiejętności i wiedzę jej członków. Zdobycie złotej odznaki, będącej dowodem cech liderskich, wymaga spełnienia dodatkowych kryteriów, takich jak posiadanie srebrnej odznaki od co najmniej pół roku oraz aktywne pełnienie funkcji instruktorskich. Członkom MDP w wieku 17-18 lat można przyznać po złożeniu ślubowania srebrną odznakę MDP z pominięciem brązowej. Złota odznaka MDP może być przyznawana działaczom Związku OSP RP pracującym z młodzieżą pożarniczą.

Opis Odznaki Młodzieżowej Drużyny Pożarniczej: Odznaka Młodzieżowej Drużyny Pożarniczej ma formę toporka strażackiego. W części przeciwległej od ostrza toporka znajduje się napis "OSP", po prawej stronie wkomponowany jest czerwony trójkąt. U dołu umieszczono napis "Młodzieżowa Drużyna Pożarnicza".

Inne odznaczenia państwowe dla strażaków: Krzyż Zasługi

Krzyż Zasługi dzieli się na trzy stopnie: Złoty Krzyż Zasługi, Srebrny Krzyż Zasługi, Krzyż Zasługi. Jest nagrodą dla osób, które położyły zasługi dla Państwa lub obywateli, spełniając czyny przekraczające zakres ich zwykłych obowiązków, a przynoszące znaczną korzyść Państwu lub obywatelom. Krzyż Zasługi tego samego stopnia może być nadany tej samej osobie dwukrotnie. Drugie nadanie Krzyża tego samego stopnia ponownie oznacza się przez nałożenie na wstążkę Krzyża okucia w kształcie listewki. Przed nadaniem Krzyża Zasługi wyższego stopnia powinny upłynąć co najmniej 3 lata; odstępstwa są dopuszczalne wyjątkowo.

Zasady noszenia odznaczeń i symboli na mundurze

Poszanowanie munduru i dbałość o jego estetykę oraz wygląd stanowią jeden z podstawowych obowiązków członków OSP i funkcyjnych oddziałów ZOSP RP. Użytkując umundurowanie, należy przestrzegać określonych zasad dotyczących noszenia orderów, odznaczeń i medali, które są regulowane przez Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Regulamin umundurowania Związku Ochotniczych Straży Pożarnych RP.

Noszenie orderów, odznaczeń i medali

• Ordery i odznaczenia nosi się na wstążkach na lewej stronie piersi z prawa na lewo, w kolejności wynikającej z ich znaczenia i godności: orderów, odznaczeń, medali.
• Złoty Znak Związku OSP RP nosi się na wstędze, którą zakłada się pod kołnierz koszuli tak, aby znak zawieszony był poniżej węzła krawata.
• Ordery, odznaczenia i medale zawiesza się na wstążkach długości 6-6,5 cm każda, przy czym wstążki zakłada się na sznurkach koloru ubioru lub przyszywa bezpośrednio do kurtki mundurowej. Górna krawędź wstążek wszystkich orderów i odznaczeń powinna tworzyć równą linię poziomą.
• Ordery i odznaczenia nosi się na kurtkach munduru rozmieszczone symetrycznie na wysokości 5,5 cm powyżej klapy górnej kieszeni w określony sposób, w zależności od liczby noszonych odznaczeń.
• W przypadku nadania tego samego orderu, odznaczenia lub medalu po raz kolejny, nosi się najwyższą jego klasę.

Szczegółowe zasady rozmieszczania na mundurze:

• Jeden order, odznaczenie lub medal - nad środkiem kieszeni.
• 2-4 orderów, odznaczeń, medali w jednym rzędzie bez przerw między wstążkami. Przy trzech i więcej wstążkach - wstążkę pierwszego orderu, odznaczenia, medalu, podkłada się na wstążkę następnego odznaczenia, do odpowiedniej szerokości niezbędnej do zachowania symetrii względem klapy kurtki.
• 5-8 orderów, odznaczeń, medali - w jednym rzędzie tak, aby zajęły szerokość czterech wstążek umieszczonych obok siebie, przy czym wstążkę drugiego i kolejnych orderów, odznaczeń, medali podkłada się częściowo pod wstążkę poprzedniego orderu, odznaczenia, medalu.
• Większą ilość orderów, odznaczeń, medali - w dwóch lub więcej rzędach tak, aby w pierwszym rzędzie nie było mniej niż pięć i więcej niż osiem, a w ostatnim rzędzie nie mniej niż cztery ordery, odznaczenia, medale rozmieszczone na szerokości czterech wstążek.
• Rzędy orderów, odznaczeń, medali umieszcza się w ten sposób, aby górny rząd krył wstążki dolnego rzędu w całości, a odznaczenia, medale dolnego rzędu do połowy.

Baretki

W przypadkach, gdy nie ma obowiązku noszenia orderów, odznaczeń, medali, nosi się ich baretki wykonane ze wstążki barwy przewidzianej dla danego orderu lub odznaczenia. Szerokość baretki równa się szerokości wstążki stosowanej w najniższej klasie danego orderu lub odznaczenia. Wysokość baretki wynosi 8 mm. Baretki nakłada się na podkładkę sukienną koloru czarnego (o 2 mm szerszą i wyższą od baretki). Dopuszcza się również baretki o jednolitej szerokości 35 mm.

Baretki nosi się na lewej stronie piersi z prawa na lewo w kolejności przewidzianej dla orderów, odznaczeń, medali. Wyższe klasy orderów oznacza się na baretce przez nałożenie pośrodku niej rozetki w kolorach wstążki orderowej (średnica 6-8 mm). Wyższe stopnie odznaczeń oznacza się przez nałożenie pośrodku baretki, pionowo, wąskiego galonika złotego lub srebrnego, zależnie od stopnia odznaczenia (szerokość 5 mm). W razie nadania tych samych orderów i odznaczeń po raz kolejny - nosi się odpowiednią ilość baretek tych orderów i odznaczeń.

Baretki nosi się na kurtkach ubioru wyjściowego na lewej stronie piersi z prawa na lewo, w linii poziomej. W jednym rzędzie nosi się nie więcej niż trzy baretki umieszczone obok siebie bez przerw między nimi. Dolny rząd baretek powinien być umieszczony bezpośrednio nad klapą górnej kieszeni kurtki. Niedozwolone jest noszenie baretek sporządzonych z innych materiałów niż wstążki orderów i odznaczeń.

Noszenie odznak

Członkowie OSP i funkcyjni oddziałów ZOSP RP mogą nosić na kurtkach ubioru wyjściowego odznaczenia i odznaki organizacji pożarniczych i pokrewnych. Przypina się je bezpośrednio do kurtki munduru bez podkładek. Nie nosi się odznak przy koszulach letnich, bluzach itp. Ordery i odznaczenia państw obcych oraz ich baretki nosi się po orderach i odznaczeniach polskich. Odznaki państw obcych nosi się w sposób ustalony dla odznak polskich.

• Odznaka „Wzorowy Strażak” noszona jest na środku między guzikiem klapy a dolną krawędzią prawej, górnej kieszeni kurtki.
• Odznaka „Za Wysługę Lat” noszona jest na klapie prawej, górnej kieszeni kurtki na wysokości guzika, na środku lewej połowy klapy.
• Na kieszeniach kurtek mundurowych można nosić najwyżej dwie odznaki na prawej stronie kurtki i jedną odznakę na lewej stronie. Oprócz odznak „Za wysługę lat” przykładowo można nosić: odznakę Honorowego Dawcy Krwi, Krzyż Harcerski, Odznakę PCK i inne.

Dodatkowe zasady umundurowania

Do ubioru wyjściowego, galowego, paradnego zakłada się koszulę białą (o gładkiej fakturze tkaniny), krawat powinien mieć jednolity czarny kolor (o gładkiej fakturze tkaniny), skarpetki i obuwie powinny być w jednolitym czarnym kolorze (bez wzorków i ozdób). Sznur galowy zawiesza się na prawym ramieniu, przypinając go do guzika przyszytego w tym celu pod pagonem przy wszyciu pagonu w rękaw, natomiast warkocz sznura przypina się do pierwszego górnego guzika kurtki mundurowej. Sznur galowy do koszuli letniej przypina się do guzika przyszytego pod jej prawym pagonem, a warkocz z pomponem przypina się do guzika prawej kieszeni. Przy koszulach letnich jedną dystynkcję dopina się do lewej kieszeni koszuli.

Członkowie OSP i funkcyjni oddziałów ZOSP RP mogą nosić przy umundurowaniu: symbole żałoby według zasad powszechnie przyjętych w praktykowanym przez nich obrządku religijnym, elementy strojów regionalnych z zachowaniem odpowiednich postanowień, oraz okulary przeciwsłoneczne.

tags: #odznaki #strazackie #na #pasku