Nasady kominowe to niepozorne, lecz niezwykle ważne urządzenia montowane na szczycie kominów. W wielu wypadkach ich montaż jest niezbędny, by utrzymać w przewodzie kominowym prawidłowy ciąg. Obecność prawidłowego ciągu kominowego jest warunkiem skutecznego odprowadzania spalin oraz zużytego powietrza z budynku na zewnątrz, które najczęściej następuje w sposób grawitacyjny - dzięki temu, że ciepłe powietrze unosi się ku górze.
W niektórych przypadkach naturalny ciąg zostaje jednak zaburzony, co dzieje się np. na skutek błędów w projekcie i wykonaniu instalacji kominowej. Prawidłowo działający ciąg kominowy usuwa spaliny i chroni przed cofaniem się dymu. Nasada kominowa pomaga utrzymać ten efekt, zapewniając bezpieczeństwo i sprawną pracę instalacji grzewczej.
Główne funkcje nasad kominowych
Zapewnienie właściwego ciągu oraz ochrona przed ciągiem wstecznym to podstawowa funkcja nasad kominowych wentylacyjnych, spalinowych czy dymowych. Urządzenia te odgrywają jednak również inną rolę:
- Skutecznie chronią komin przed ptakami, które chętnie na nich siadają, a nawet budują gniazda.
- Zabezpieczają przewód przed opadami atmosferycznymi.
Obowiązek stosowania nasad kominowych w Polsce
Potrzeba zastosowania deflektora kominowego wynika nie tylko z nieprawidłowości w budowie komina czy usytuowania budynku. W niektórych rejonach Polski stosowanie wywietrznika u wylotu komina jest obligatoryjne i regulowane Rozporządzeniem ministra infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
W Polsce wyróżnia się III takie strefy:
- Strefa I: Obejmuje całą środkową Polskę, stosowanie nasad nie jest obowiązkowe, lecz w uzasadnionych przypadkach praktykowane.
- Strefa II: Należy do niej zachodnia część pasa nadmorskiego.
- Strefa III: Leżące na południu kraju regiony górskie.
Tam, gdzie problemy z ciągiem nie występują albo jest on wspomagany mechanicznie, deflektor wentylacyjny nie jest potrzebny.
Rodzaje nasad kominowych
Klasyfikacja ze względu na przeznaczenie
W zależności od przeznaczenia, czyli rodzaju przewodów, na których montowane są nasady, wyróżnia się:
- Nasady wentylacyjne
- Nasady spalinowe
- Nasady dymowe (szczególnie w domach z klasycznym ogrzewaniem, ułatwiają odprowadzanie spalin, gdy pogoda nie sprzyja, i chronią przed niebezpiecznym zawiewaniem).
Klasyfikacja ze względu na mechanizm działania
- Nasady stałe: Bez względu na kierunek wiejącego wiatru, nasada tego typu nigdy nie zmienia położenia. Do wytworzenia podciśnienia wykorzystuje energię kinetyczną wiatru. Należy do modeli tanich, lecz o niewielkiej wydajności.
- Nasady obrotowe: Obrotowa nasada kominowa wprawiana jest przez wiatr w ruch, co powoduje wytworzenie w kominie podciśnienia. Jej wydajność jest duża, lecz znacznie spada przy braku wiatru. Dobrze sprawdza się na przewodach wentylacyjnych.
- Nasady samonastawne (strażak kominowy): Te nasady ustawiają się zawsze w kierunku wiejącego wiatru, dzięki czemu wylatujące z komina powietrze i spaliny nie mają możliwości cofnięcia się do przewodu.
Strażak kominowy - szczegółowe omówienie nasad samonastawnych
Nasady samonastawne, zwane także strażakami kominowymi, to rozwiązanie, któremu warto poświęcić nieco więcej uwagi. Zmienna pogoda, raz śnieg, raz deszcz, dodatkowo z porywistym wiatrem, sprawia, że coraz częściej na dachach pojawiają się nasady kominowe typu strażak.
Działanie strażaka kominowego powoduje powstawanie ciągu kominowego od strony zawietrznej, co zapobiega cofaniu się zużytego powietrza oraz spalin z powrotem do przewodu kominowego. Nasady samonastawne działają trochę jak żagiel, samoczynnie ustawiając się zgodnie z kierunkiem wiatru, wzmacniając tym samym ciąg. Jej ruchoma konstrukcja działa bez zasilania, co poprawia skuteczność i trwałość całego systemu.
Cechy charakterystyczne i wygląd
Samonastawne strażaki mają jeszcze jedną charakterystyczną cechę - wyróżniają się oryginalnym wyglądem, za który odpowiadają ich różnorodne zakończenia. Oryginalny kształt przypominający żagiel lub pióropusz, a także ciekawe ozdobniki, czynią je estetycznym elementem dachu.
Łatwość konserwacji
Nasada typu strażak jest bardzo wygodna podczas okresowego przeglądu, przeprowadzanego przez kominiarza. Zdejmowanie samej czapy nasady znacznie ułatwia prace konserwacyjne komina.
Nasady kominowe typu strażak
Materiały wykonania nasad kominowych
Materiały, z których wykonane są nasady kominowe, mają kluczowe znaczenie dla ich trwałości i odporności na specyficzne warunki panujące w przewodach kominowych. Modele o odmiennym przeznaczeniu często powstają z innych materiałów, więc użycie ich niezgodnie z zaleceniami może skutkować ich szybkim niszczeniem.
| Materiał | Nasady wentylacyjne | Nasady spalinowe/dymowe |
|---|---|---|
| Blacha ocynkowana | + | - |
| Stal kwasoodporna | + | + |
Jak dobrać odpowiednią nasadę kominową?
Gdy montaż wywietrznika u wylotu komina okaże się niezbędny, trzeba pamiętać, by właściwie dobrać model nasady. Przede wszystkim zwróćmy uwagę na rodzaj komina - do przewodów wentylacyjnych i spalinowych nie można stosować tych samych nasad, chyba że dopuszcza to ich producent.
Ponadto, wymiary nasady muszą odpowiadać średnicy przewodu kominowego. Ważne jest także, aby wziąć pod uwagę typ komina i używane paliwo przy zakupie. Różne modele spełniają różne potrzeby.
Montaż i konserwacja nasad kominowych
Montaż nasad kominowych nie jest trudny, jednak z uwagi na to, że wymaga pracy na dużej wysokości, najlepiej zlecieć pracę fachowcom. Niektóre modele mają specjalną podstawę, a inne jedynie rurę umieszczaną w przewodzie kominowym. W każdym wypadku trzeba pamiętać, że jeśli w jednym kominie umieszczonych jest kilka przewodów, każdy z nich należy wyposażyć w osobną nasadę.
Ponieważ nasada kominowa stanowi część systemu kominowego, powinna być regularnie kontrolowana przez kominiarza podczas przeglądu. Ocenia on stan techniczny elementu, a także oczyszcza go z nagromadzonych nalotów czy też rdzy.