Ochotnicza Straż Pożarna w Bieruniu: Flota, Historia i Rozwój

Jednostki Ochotniczej Straży Pożarnej (OSP) odgrywają kluczową rolę w zapewnieniu bezpieczeństwa lokalnych społeczności. Przykładem bogatej historii i dynamicznego rozwoju jest działalność OSP w Bieruniu. Analiza dostępnych danych pozwala na odtworzenie kluczowych momentów z życia tej jednostki, jak również ukazanie szerszego kontekstu modernizacji straży pożarnych w regionie. Artykuł przedstawia zarówno najnowsze wydarzenia dotyczące floty OSP Bieruń Stary, jak i historyczny rozwój OSP Bieruń Nowy, traktując te informacje jako integralną część dziejów straży pożarnej w Bieruniu.

Nowoczesna Flota OSP Bieruń Stary

W ostatnich latach Ochotnicza Straż Pożarna w Bieruniu Starym znacząco unowocześnia swoją flotę pojazdów, aby sprostać współczesnym wyzwaniom ratowniczym.

Uroczyste Powitanie Nowego Renault Master

26 listopada o godzinie 12 na bieruńskim rynku odbyło się uroczyste powitanie nowego wozu bojowego dla druhów Ochotniczej Straży Pożarnej w Bieruniu Starym. Po ponad rocznym oczekiwaniu druhowie odebrali swój nowy wóz marki Renault Master, który w podziale bojowym zastąpił wysłużonego Lublina. Naczelnik OSP Bieruń Stary, Artur Ruzik, podkreślił, że jest to długo wyczekiwany zakup. Opóźnienie wynikało z problemów z dostępnością odpowiedniego podwozia na rynku z powodu pandemii. Nowy wóz to lekki samochód ratownictwa technicznego z modułem wodnym. Pojazd został wyposażony w:

  • sprzęt ratownictwa technicznego
  • armaturę wodno-pianową
  • 300-litrowy zbiornik wody
  • aparaty ochrony układu oddechowego
  • agregat wysokociśnieniowy

Koszt zakupu wyniósł 295 tys. zł i został sfinansowany ze środków Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego (KSRG) w wysokości 200 tys. zł oraz ze środków Miasta Bierunia w wysokości 95 tys. zł. Dzięki nowemu pojazdowi na akcję będzie mógł wyjechać sześcioosobowy zespół, co stanowi znaczną poprawę w porównaniu do trzyosobowego zespołu, który mógł korzystać z poprzedniego wozu.

Zdjęcie nowego wozu bojowego Renault Master dla OSP Bieruń Stary na rynku w Bieruniu podczas uroczystego powitania.

Sprzedaż Samochodu Pożarniczego Jelcz 014

W związku z modernizacją floty, gmina Bieruń ogłosiła przetarg dotyczący sprzedaży samochodu pożarniczego ciężkiego Jelcz 014, o numerze rejestracyjnym SBL A699, będącego własnością Gminy Bieruń. Wartość samochodu szacuje się na 85 000,00 PLN brutto. Przetarg odbył się 6 maja 2014 roku o godzinie 11:00 w Urzędzie Miejskim w Bieruniu w sali nr 23 (II piętro). Wadium musiało wpłynąć na konto lub do kasy Urzędu Miejskiego w Bieruniu najpóźniej na godzinę przed rozpoczęciem przetargu, tj. do godziny 10:00. Minimalna wysokość postąpienia wynosiła 1% ceny wywoławczej, czyli 850,00 PLN. Przetarg był ważny bez względu na liczbę uczestników, jeżeli jeden uczestnik zaoferował cenę wywoławczą plus minimum jedno postąpienie. Wadium wniesione przez uczestnika przetargu, który przetarg wygrał, zostało zaliczone na poczet ceny nabycia. Wadium zwraca się niezwłocznie po odwołaniu albo zamknięciu przetargu pozostałym jego uczestnikom. Zastrzeżono prawo do odstąpienia od przetargu bez podania ważnej przyczyny. Samochód znajdował się na terenie Ochotniczej Straży Pożarnej w Bieruniu Starym, przy ulicy Oświęcimskiej 453.

Historia Ochotniczej Straży Pożarnej w Bieruniu

Analiza dostępnych danych pozwala na odtworzenie kluczowych momentów z życia jednostki OSP w Bieruniu, której historia jest ściśle związana z Ochotniczą Strażą Pożarną Bieruń Nowy. Pokazuje to szerszy kontekst dynamicznego rozwoju straży pożarnych w regionie.

Początki i Okres Przedwojenny

Według oficjalnych zapisów, Ochotnicza Straż Pożarna Bieruń Nowy została utworzona w 1925 roku. Istnieją jednak przekazy ustne sugerujące, że pogotowie przeciwpożarowe funkcjonowało w majątku Solec-Porąbek już wcześniej. Pierwsza remiza mieściła się w szopie dobudowanej do budynku przy obecnej ulicy Wawelskiej 45, gdzie na parterze mieścił się Urząd Gminy i Urząd Okręgowy. Oprócz sprzętu pożarniczego i sikawki, przechowywano tam również karawan pogrzebowy.

W 1933 roku Rada Gminy Bierunia Nowego nieodpłatnie przydzieliła teren pod budowę nowej remizy przy obecnej ulicy Remizowej 19. Dwa lata później, 28 lutego 1935 roku, powstał przy OSP żeński oddział. W marcu tego samego roku strażacy brali udział w gaszeniu masowego pożaru w dzielnicy Bierunia Nowego - Zabrzegu, co pozwoliło mieszkańcom docenić znaczenie dobrze zorganizowanej i wyposażonej straży pożarnej.

Okres Okupacji i Reaktywacja

Okres okupacji hitlerowskiej (1939-1945) przyniósł zmiany w strukturze OSP. Jednostką kierował jednoosobowo komendant (Brandmeister), a podlegała ona policji. Ze względu na brak mężczyzn, powołanych do wojska, utworzono przymusową OSP z młodzieży powyżej 14 roku życia. W styczniu 1945 roku, podczas działań wojennych, budynek remizy uległ częściowemu zniszczeniu, a sprzęt został wywieziony i rozkradziony.

Po zakończeniu wojny, 26 kwietnia 1945 roku, OSP została reaktywowana. Budynek remizy wyremontowano, a sprzęt skompletowano. Motopompę i wózek na sprzęt naprawiono z części zakupionych z demobilu.

Rozwój i Modernizacja Remizy

W latach sześćdziesiątych XX wieku budynek remizy przeszedł kolejny remont, finansowany przez gminę. Znaczący rozwój nastąpił w latach 1984-1986, kiedy to wybudowano nowe garaże oraz wyremontowano pozostałą część budynku remizy. Wyposażono ją wówczas w instalację sanitarną i centralne ogrzewanie. Prace te, rozpoczęte jesienią 1987 roku, były finansowane przez Urząd Miasta Tychy oraz z czynów społecznych członków OSP i mieszkańców Bierunia Nowego. Po usamodzielnieniu się Gminy Bieruń, budowa została szczęśliwie zakończona przy finansowym wsparciu Urzędu Miejskiego w Bieruniu.

Oficjalne otwarcie świetlicy środowiskowej nastąpiło we wrześniu 1992 roku, a w nowej sali odbyła się uroczysta sesja Rady Miejskiej. Rok 1992 był niezwykle pracowity dla strażaków OSP Bieruń Nowy. Od wiosny do jesieni byli oni wzywani niemal codziennie do akcji gaśniczych, w tym do pożarów lasów i łąk, a także brali udział w akcjach gaśniczych w Olkuszu czy Kuźni Raciborskiej. W tym samym roku gmina doposażyła jednostkę w nowy sprzęt.

Historyczne zdjęcie remizy OSP Bieruń lub jej rozbudowa z lat 80-tych.

Kluczowe Postacie

W historii OSP Bieruń Nowy zapisało się wielu wybitnych ludzi. Warto szczególnie wspomnieć:

  • Edwarda Rupę, który pełnił funkcję członka zarządu przez wiele kadencji w latach 1964-2006.
  • Norberta Gonszcza, który był naczelnikiem jednostki w latach 1977-1991, a następnie prezesem w latach 1991-2006.

Wyzwania i Włączenie do KSRG

Powodzie i Akcje Ratownicze

W lipcu 1997 roku Bieruń nawiedziła wielka powódź, która spowodowała przerwanie wału przeciwpowodziowego na rzece Przemszy w Czarnuchowicach.

Rok 2010 przyniósł kolejną wielką powódź w Bieruniu. 17 maja, po obfitych opadach deszczu, strażacy zostali zadysponowani do punktu przeciwpowodziowego w celu zabezpieczania zagrożonych gospodarstw i posesji. Sytuacja szybko się pogarszała, a przyrost wody w lokalnych ciekach i rzekach zaczął zagrażać mieszkańcom. W trakcie działań w Chełmie Małym zastęp pracujący na punkcie przeciwpowodziowym otrzymał informację o przerwaniu wału na rzece Gostynce w dzielnicy Kopań. W wyniku tzw. cofki, wody z Wisły i Gostynki zaczęły zalewać dzielnice Kopań, Bijasowice i Bieruń Nowy. W godzinach popołudniowych woda zaczęła przelewać się obok restauracji Degolówka na wschodnią stronę ulicy Warszawskiej, zalewając zabudowania w tym rejonie, a także pod wiaduktem kolejowym na drugą stronę nasypu kolejowego, zalewając częściowo ul. Bohaterów Westerplatte i Skowronków. Po ustąpieniu wody strażacy byli zaangażowani w usuwanie skutków powodzi, wypompowywanie wody z piwnic i zagłębień terenu, a także pomoc w wynoszeniu mebli i sprzętu z zalanych pomieszczeń.

Na początku września 2024 roku doszło do silnych i intensywnych opadów deszczu na terenie południowej Polski. W dniach 14 i 15 września jednostka podjęła wiele interwencji związanych z usuwaniem zagrożeń wynikających z opadów.

Zdjęcie strażaków OSP Bieruń podczas akcji przeciwpowodziowej, np. wypompowywania wody.

Włączenie do KSRG i Wyróżnienia

Z dniem 4 września 2001 roku, decyzją Komendanta Głównego PSP, jednostka OSP Bieruń Nowy została włączona do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego (KSRG). We wrześniu 2005 roku, z inicjatywy stowarzyszenia „Porąbek”, Ochotnicza Straż Pożarna Bieruń Nowy została wyróżniona tytułem „Zasłużony dla miasta Bierunia”.

Dalsza Modernizacja Remizy i Floty

Rozbudowa Remizy

W 2012 roku rozpoczęła się rozbudowa remizy strażackiej, sfinansowana ze środków pozyskanych z Gminy Bieruń oraz funduszy Unii Europejskiej. 20 stycznia 2014 roku nastąpiło uroczyste oddanie budynku remizy po rozbudowie. Liczba boksów garażowych zwiększyła się z dwóch do czterech, w tym o jeden przelotowy. Wybudowano nowe szatnie z całym zapleczem socjalnym, prysznice, ubikacje i aneks kuchenny. W uchwalonym niedawno budżecie Miasta Bierunia na 2023 rok zostało ujęte zadanie dotyczące wykonania dokumentacji projektowej dalszej przebudowy remizy.

Plan lub wizualizacja przebudowanej remizy OSP w Bieruniu z nowymi boksami garażowymi.

Nowe Samochody Pożarnicze

25 października 2014 roku do jednostki OSP Bieruń Nowy dotarł nowy, ciężki samochód ratowniczo-gaśniczy na podwoziu Scania P440 XT. Pojazd posiadał zabudowę kompozytowo-aluminiową, zbiornik wody o pojemności 5000 litrów, zbiornik na środek pianotwórczy o pojemności 500 litrów, autopompę Ruberg o wydajności 3800 l/min, działko wodno-pianowe, maszt oświetleniowy i wyciągarkę. Koszt zakupu wyniósł 1,1 miliona złotych, a środki pochodziły z:

  • Gminy Bieruń (550 tys. zł)
  • Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego (KSRG) (261 tys. zł)
  • Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚ) oraz Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (WFOŚ) (189 tys. zł)
  • Środków Marszałka Województwa Śląskiego (100 tys. zł)

28 października 2019 roku przed remizą odbyło się uroczyste przekazanie i poświęcenie tego pojazdu z udziałem wielu znakomitych gości, m.in. Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej Bożeny Borys-Szopy, Marszałka Województwa Śląskiego Jakuba Chełstowskiego oraz Śląskiego Komendanta Wojewódzkiego PSP w Katowicach nadbrygadiera Jacka Kleszczewskiego.

Zdjęcie ciężkiego samochodu ratowniczo-gaśniczego Scania P440 XT przed remizą OSP Bieruń.

Zaangażowanie Społeczne i Edukacja

Pomoc w Czasie Epidemii i Konfliktu

Rok 2020 przyniósł wyzwania związane z epidemią wirusa SARS-CoV-2. Od 14 marca na terenie całego kraju obowiązywał stan zagrożenia epidemicznego, a od 6 marca - stan epidemii. W odpowiedzi na apel Komendanta Głównego PSP, 27 lutego 2022 roku, w związku z inwazją Rosji na Ukrainę, druhowie z OSP Bieruń Nowy przekazali strażakom z Ukrainy sprzęt, w tym mundury, buty, rękawice, prądownice i węże, włączając się w lawinę pomocy zarówno dla tych, którzy uciekli przed wojną, jak i dla tych, którzy tam pozostali.

Młodzieżowa Drużyna Pożarnicza (MDP)

Od 11 listopada 2022 roku przy OSP Bieruń Nowy działa Młodzieżowa Drużyna Pożarnicza (MDP), zrzeszająca młodzież w wieku od 12 lat. Członkowie MDP rozwijają swoją pasję do straży pożarnej poprzez udział w zbiórkach szkoleniowych odbywających się w każdą sobotę. Zapoznają się z podstawami pożarnictwa, poznają sprzęt, uczą się zasad pierwszej pomocy oraz przygotowują się do turniejów wiedzy pożarniczej i zawodów sportowo-pożarniczych. Młodzież angażuje się również w akcje charytatywne, takie jak „Dzień Dobra” czy „Szlachetna Paczka”.

Zdjęcie grupy Młodzieżowej Drużyny Pożarniczej podczas szkolenia lub ćwiczeń.

Modernizacja Straży Pożarnych w Województwie Śląskim

Na szerszym tle regionalnym, modernizacja jednostek OSP w Bieruniu jest częścią większego programu wsparcia dla straży pożarnych w całym województwie śląskim.

Przekazanie Pojazdów w Województwie

31 marca br. (bieżącego roku) w Komendzie Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej w Katowicach odbyła się uroczystość symbolicznego przekazania samochodów ratowniczo-gaśniczych dla jednostek OSP z terenu województwa śląskiego. W 2025 roku zakupiono 43 samochody pożarnicze za kwotę ponad 45 milionów złotych, co jest częścią szerszego programu modernizacji. W wydarzeniu udział wzięli m.in. Wojewoda Śląski Marek Wójcik, Marszałek Województwa Śląskiego Wojciech Saługa oraz Śląski Komendant Wojewódzki PSP st. bryg. Damian Legierski. Podkreślano potrzebę budowania odporności społecznej i zasobów ochrony ludności poprzez zakup nowoczesnego sprzętu i pojazdów dla strażaków. Śląski Komendant Wojewódzki PSP st. bryg. Damian Legierski zaznaczył, że Państwowej Straży Pożarnej przekazano łącznie 150 pojazdów. Podkreślono znaczenie współpracy różnych instytucji w celu efektywnego wykorzystania dostępnych środków i zapewnienia bezpieczeństwa mieszkańcom województwa śląskiego.

Zdjęcie z uroczystości przekazania samochodów pożarniczych dla jednostek OSP w Komendzie Wojewódzkiej PSP w Katowicach.

Uroczystość wręczenia 32 promes na zakup nowych samochodów dla OSP z Wlkp. oraz włączenie do KSRG

Finansowanie Modernizacji

Na zakup 43 pojazdów dla śląskich jednostek OSP w 2025 roku przeznaczono ponad 45 milionów złotych, z czego znaczące środki pochodziły z:

  • Urzędu Marszałkowskiego (4 mln zł)
  • Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach oraz Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (8,7 mln zł)
  • Dotacji na KSRG (4,994 mln zł)
  • Dotacji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji (1,697 mln zł)

Lista Jednostek OSP z Województwa Śląskiego, które otrzymały nowe samochody (2025 rok)

Powiat Jednostka OSP
Będziński OSP Brudzowice, OSP Czeladź, OSP Nowa Wieś, OSP Preczów
Bielski OSP Buczkowice, OSP Bielsko-Biała Mikuszowice Śląskie, OSP Ligota
Bieruńsko-Lędziński OSP Lędziny
Cieszyński OSP Bażanowice, OSP Dębowiec, OSP Marklowice Górne, OSP Ustroń Nierodzim
Częstochowski OSP Cykarzew Północny, OSP Częstochowa-Błeszno, OSP Huta Stara “A”, OSP Rędziny, OSP Siedlec
Gliwicki OSP Gliwice-Brzezinka, OSP Rachowice
Kłobucki OSP Mokra, OSP Szyszków, OSP Zajączki Pierwsze
Lubliniecki OSP Kalina, OSP Lubsza
Mikołowski OSP Łaziska Dolne
Myszkowski OSP Lgota Górna, OSP Myszków-Smudzówka
Pszczyński OSP Goczałkowice-Zdrój
Raciborski OSP Maków, OSP Owsiszcze, OSP Rudnik
Rybnicki OSP Bogunice, OSP Dębieńsko Stare
Tarnogórski OSP Świętoszowice, OSP Tworóg
Zawierciański OSP Giebło, OSP Łany Małe, OSP Rokitno Szlacheckie, OSP Włodowice
Żywiecki OSP Krzyżowa, OSP Przyłęków, OSP Rycerka Dolna, OSP Złatna

tags: #osp #bierun #stary #wozy