Strażak to człowiek instytucja. W badaniach sprawdzających prestiż zawodów obdarzanych przez społeczeństwo największym zaufaniem od wielu lat znajduje się on niezmiennie na pierwszym miejscu. Dodatkowo strażacy i ich działania bardzo rzadko są przedmiotem krytycznych doniesień; mówi się o nich na ogół bardzo dobrze lub dobrze. Straż to jedna z ważniejszych profesji, która postępuje zgodnie z etosem „Bogu na chwałę, bliźniemu na ratunek” i zawołaniem „Idziemy tam, gdzie inni iść nie mogą”.
Jest ich ponad setka - to gliwiccy strażacy ochotnicy, kobiety i mężczyźni, wolontariusze w pełnym tego słowa znaczeniu. Wykonują różne zawody, a w czasie wolnym chcą pomagać innym, czekając na wezwanie w swoich domach.
Czym jest Ochotnicza Straż Pożarna (OSP)?
Ochotnicza Straż Pożarna funkcjonuje jako stowarzyszenie. Jej głównym celem jest prowadzenie działalności mającej na celu zapobieganie pożarom oraz współdziałanie w tym zakresie z państwową strażą pożarną, organami samorządowymi i innymi podmiotami. Do statutowych zadań OSP należą:
- Udział w akcjach ratowniczych przeprowadzanych w czasie pożarów, zagrożeń ekologicznych związanych z ochroną środowiska oraz innych klęsk i zdarzeń.
- Informowanie ludności o istniejących zagrożeniach pożarowych i ekologicznych oraz sposobach ochrony przed nimi.
- Upowszechnianie, w szczególności wśród członków, kultury fizycznej i sportu oraz prowadzenie działalności kulturalnej i oświatowej.
- Wykonywanie innych zadań wynikających z przepisów o ochronie przeciwpożarowej oraz niniejszego statutu.
- Działania na rzecz ochrony środowiska.
- Wspomaganie rozwoju społeczności lokalnych na terenie określonym w §2 ust.
Strażacy ochotnicy gaszą pożary, udzielają pomocy rannym w wypadkach, usuwają skutki podtopień.
OSP a Państwowa Straż Pożarna (PSP): Kluczowe Różnice
Można wyróżnić ochotnicze straże, które znajdują się w Krajowym Systemie Ratowniczo-Gaśniczym (KSRG) oraz te spoza KSRG. Istotą tego podziału jest sposób, w jaki jednostki OSP pozyskują środki na utrzymanie i zakup nowego sprzętu. Formacje będące w KSRG mogą liczyć na pomoc gminy (90%) oraz państwa, natomiast te spoza systemu są zasilane jedynie z budżetu gminy.
Wyposażenie i Finansowanie
W jednostkach Państwowej Straży Pożarnej znajduje się przeważnie zarówno sprzęt podstawowy, jak i specjalistyczny do usuwania zagrożeń. Jednostki OSP natomiast w pierwszym etapie wyposażają swoje samochody w sprzęt podstawowy do działań, a w następnej kolejności zakupują urządzenia specjalistyczne (jeśli pozwalają na to fundusze).
Rekrutacja i Szkolenia
Znaczące są również różnice w rekrutacji. W OSP najważniejsze jest przejście badań lekarskich określających zdolność do pracy. Następnie kandydat na strażaka ratownika jest kierowany przez OSP na kurs podstawowy organizowany przez Komendę Miejską PSP. Po zdaniu egzaminu z teorii przychodzą zajęcia praktyczne zakończone egzaminem i po nim można już brać udział w akcjach bojowych.
W straży zawodowej jest inaczej. Kandydata czekają najpierw testy sprawności fizycznej (m.in. bieg na 50 m i 1000 m, podciąganie na drążku etc.) oraz szczegółowe badania lekarskie w poliklinice. Po zatrudnieniu strażak zawodowy jest kierowany na kurs podstawowy (skoszarowany, np. w Bydgoszczy). Służbę pełni w systemie 24 godz. pracy, 48 godz. odpoczynku.
Film instruktażowy LPR - PSP
Historia Ochotniczych Straży Pożarnych w Gliwicach
Pierwsze ochotnicze drużyny ogniowe pojawiły się pod koniec XIX stulecia w Brzezince, Bojkowie i Ostropie - wtedy sąsiednich miejscowościach, obecnie zaś dzielnicach Gliwic, włączonych w jego granice administracyjne w 1975 roku.
OSP Gliwice-Ostropa
Spośród trzech wymienionych najdłużej (bo nieprzerwanie od 1888 roku) działa Ochotnicza Straż Pożarna w Ostropie. Ma 28 członków czynnych, 4 wspierających i jednego honorowego. - Założycielami OSP byli przed laty sami mieszkańcy oraz tutejszy nauczyciel i zarazem organista kościelny. Z ich składek został zakupiony pierwszy sprzęt gaśniczy - opowiada Janusz Jonderko, prezes OSP Gliwice-Ostropa. Do zorganizowania straży ogniowej w dzielnicy zmusiła mieszkańców gęsta zabudowa tego miejsca i częste nękanie przez pożary. Jednostka skupiała się jednak nie tylko na akcjach ratowniczo-gaśniczych. - Równie ważna była działalność kulturalna.
W 2008 roku ostropscy strażacy ochotnicy zostali odznaczeni za całokształt działań złotym medalem za zasługi dla województwa śląskiego. Nie osiedli jednak na laurach. W skali roku wyjeżdżają średnio do 50 różnego rodzaju akcji o charakterze ratowniczo-gaśniczym. - W tym roku przekroczymy statystyki, bo odnotowaliśmy już niemal 70 interwencji - zauważa Janusz Jonderko. Na wyposażeniu OSP znajdują się obecnie dwa wozy bojowe (star i jelcz) oraz specjalistyczny sprzęt wykorzystywany do działań ratowniczo-gaśniczych i zdarzeń drogowych. Warto dodać, że pożarnicze nowości zakupywane są od kilku lat m.in. w ramach gliwickiego budżetu obywatelskiego.
OSP Gliwice-Brzezinka: Reaktywacja i Rozwój
Historia brzezińskiej OSP jest równie długa jak ostropskiej. OSP w Brzezince miała wzloty i upadki. - Historia naszej OSP zaczęła się w 1888 roku, kiedy utworzono pierwszą drużynę ogniową wraz z kolumną sanitarną. Około 1910 roku przekształcono ją w ochotniczą straż pożarną. Po wojnie działała ona do roku 1971, kiedy to została odgórnie zlikwidowana - wspomina prezes OSP Gliwice-Brzezinka, Tomasz Włoczyk. W pewnym jednak momencie, mimo zainteresowania pożarnictwem w tej części Gliwic, jednostkę wygaszono.
W 2013 roku brzezińską straż reaktywowano. Niedawno została zgłoszona do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego. Liczy około 70 członków, wśród których, po ukończeniu kursu przez nową grupę, znajdować się będzie 27 strażaków (w tym 6 kobiet) posiadających uprawnienia do udziału w działaniach ratowniczych. - Nasi strażacy wyjeżdżają do akcji wszelkiego rodzaju - od pożarów, przez wypadki komunikacyjne, podtopienia budynków i posesji, usuwanie skutków wichur, połamanych drzew, po usuwanie gniazd szerszeni włącznie.
Gotowość bojowa jednostki została zgłoszona w grudniu 2014 roku i już parę dni później, w Sylwestra, wyjechała ona do swojej pierwszej akcji - relacjonuje Tomasz Włoczyk. W minionym roku brzezińska straż uczestniczyła w 32 zdarzeniach na terenie miasta. W tym roku - już w ponad 50 akcjach. Formacja ma do dyspozycji dwa wozy bojowe przekazane przez gliwickie jednostki PSP (iveco i jelcza) oraz specjalistyczny sprzęt zakupiony ze środków budżetu miasta. Warto dodać, że ochotnicy wybudowali własnymi siłami garaż przy Parafialnym Domu Kultury w Gliwicach-Brzezince, a dzięki głosom mieszkańców dzielnicy w ramach gliwickiego budżetu obywatelskiego mogli zakupić m.in. nowy sprzęt.
OSP Gliwice-Bojków
- Nasza jednostka powstała w 1945 roku, niedawno świętowaliśmy jej 70-lecie. Celowo rozdzielamy powojenną historię OSP w Bojkowie od przedwojennej ze względu na znaczne przesiedlenia ludności w tej części Gliwic - rozpoczyna prezentację bojkowskiej jednostki jej prezes, Krzysztof Świątek. 15 lat temu OSP z Bojkowa przystąpiła do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego. W skład bojkowskiej straży wchodzą 23 osoby wyszkolone w działaniach ratowniczo-gaśniczych. Wśród nich są dwie kobiety. - Cały czas możemy też liczyć na wsparcie druhów, którzy z racji swojego wieku nie mogą brać udziału w akcjach, ale chętnie dzielą się swoim doświadczeniem - dodaje Krzysztof Świątek. Do dyspozycji strażaków pozostają dwa pojazdy bojowe (star i lublin). Ochotnicy nie ukrywają, jak ważne jest dla nich wsparcie finansowe ze strony miasta. - Tylko w tym roku dzięki pieniądzom z budżetu, przeznaczonym na inwestycje, mogliśmy zakupić zintegrowany system alarmowania i powiadamiania.
Działalność Społeczna i Współpraca Gliwickich OSP
Ochotnicy z Bojkowa i pozostałych gliwickich OSP chętnie angażują się w działalność społeczną. Strażacy kwestują podczas finałów Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy, zbierają pieniądze dla gliwickiego Hospicjum, przygotowują akcje krwiodawstwa w Instytucie Onkologii, uczestniczą w biegach charytatywnych, spotykają się z dziećmi i młodzieżą w przedszkolach i szkołach, organizują dla mieszkańców pokazy i strażackie festyny sportowe, wreszcie - zabezpieczają imprezy masowe.
Dzięki współpracy ochotniczych straży z Brzezinki i Bojkowa, w październiku tego roku powstał Klub Honorowych Dawców Krwi „Dar Nadziei” przy OSP w Gliwicach-Brzezince. Jego działalność nie jest zamknięta dla postronnych mieszkańców - każdy może włączyć się w pomaganie. - Pierwsza akcja krwiodawstwa zaplanowana jest na 5 grudnia.
