Historia i działalność OSP Podzamcze

Rys historyczny miejscowości

Po lewej stronie rzeki Niesób dawno temu istniało osiedle Wieruszów. Gdy na początku XV wieku ciężkość miejscowości przeniosła się na prawy brzeg Prosny, gdzie powstał klasztor ojców Paulinów, osiedle po lewej stronie Niesobu zaczęto nazywać Starym Wieruszowem, a to po prawej stronie Prosny - Nowym Wieruszowem. Od roku 1485 Stary Wieruszów funkcjonuje jako Podzamcze.

W czasie zaborów miejscowość nosiła nazwę Wilhelmsbruck i należała do Wielkiego Księstwa Poznańskiego. Po zwycięskim Powstaniu Wielkopolskim przywrócono historyczną nazwę Podzamcze.

Mapa historyczna regionu Wieruszowa i okolic Prosny

Początki straży pożarnej w Podzamczu

Impulsem do powstania własnej jednostki były działania straży kępińskiej, która w 1878 roku śpieszyła do pożaru Wieruszowa, robiąc na mieszkańcach Podzamcza ogromne wrażenie. Już w 1885 roku, przy wsparciu gminy, powołano formację, w której skład wchodzili opłacani przez gminę strażacy, nazywani „Fajerami” (m.in. Andrzej Gajewski i Ernst Kleidinst), oraz strażacy dochodzący. Gmina wyposażyła jednostkę w sikawkę ręczną, beczkowóz dwukołowy, topory, bosaki oraz wiadra.

Pierwsza remiza znajdowała się obok plebanii przy ulicy Kuźnickiej. W 1911 roku obiekt ten zburzono, a w 1913 roku oddano do użytku nową remizę przy kościele ewangelickim, na placu podarowanym przez panią Józefę Tomalę.

Reorganizacja i rozwój w okresie międzywojennym

Działalność straży zamarła w czasie I wojny światowej, podczas której w Podzamczu stacjonowały oddziały „Grenzschutzu”. W 1920 roku podjęto próby reaktywacji, jednak to rok 1925, w którym zwołano nadzwyczajne zebranie i wybrano nowy Zarząd, uznaje się za oficjalną datę założenia OSP Podzamcze. W skład pierwszego wybranego Zarządu weszli: Stanisław Długaszewski, Jan Zaustowicz, Wincenty Całkosiński, Ludwik Kędzierski oraz Antoni Czekalski.

W 1933 roku jednostka otrzymała swój pierwszy sztandar, poświęcony przez księdza Myszkowskiego. W tym okresie strażacy odnosili liczne sukcesy na zawodach pożarniczych, m.in. w Kępnie (1927) i Ostrowie Wielkopolskim (1928).

Archiwalne zdjęcie strażaków z Podzamcza w mundurach galowych

Działalność w czasie wojny i odbudowa

1 września 1939 roku hitlerowcy wkroczyli do Podzamcza. Choć remiza i sprzęt ocalały, pożar strawił sztandar jednostki oraz liczne pamiątki. Podczas okupacji strażaków narodowości polskiej przymusowo wcielono do służby, a Niemców do Ochotniczej Straży Pożarnej.

Już w kwietniu 1945 roku zwołano zebranie w celu reaktywacji jednostki. W 1946 roku poświęcono nowy sztandar, a strażacy rozpoczęli starania o budowę sali, która stała się centrum działalności dochodowej - organizowano w niej zabawy, wesela oraz wyświetlano filmy.

Modernizacja i współczesność

W latach 60. jednostka została wyposażona w pierwsze samochody (m.in. „Dodża” oraz Star 25 GS BAM). Pomyślano także o budowie nowej, okazałej sali, której budowę zainicjowano w 1972 roku pod kierownictwem druha Mieczysława Kaczmarka. Obiekt oddano do użytku we wrześniu 1983 roku.

W historii jednostki zapisały się całe rodziny, takie jak Długaszewscy, Gajewscy, Całkosińscy, Kaczmarkowie i Tomalowie. Współczesna działalność OSP Podzamcze koncentruje się na:

  • Zapobieganiu pożarom i klęskom żywiołowym.
  • Udziale w akcjach ratowniczych i ochronie środowiska.
  • Edukacji mieszkańców w zakresie bezpieczeństwa.
  • Rozwijaniu kultury fizycznej oraz działalności oświatowo-kulturalnej.

Historia gaszenia pożarów

tags: #osp #podzamcze #wieruszow