Ochotnicza Straż Pożarna w Szamotułach (OSP Szamotuły) to jednostka z bogatą historią i aktywną rolą w zapewnianiu bezpieczeństwa lokalnej społeczności. W 2018 roku OSP Szamotuły obchodziła 140-lecie swojego powstania. Z tej okazji 3 maja 2018 roku odbył się wielki festyn, na który druhowie z Szamotuł zaprosili mieszkańców gminy oraz kolegów strażaków z całego powiatu.
Początki i Rozwój Jednostki
Zaczątki i utworzenie OSP
Zaczątkiem ochrony przeciwpożarowej w Szamotułach była bardzo słabo udokumentowana Obywatelska Straż Pożarna, która powstała w 1860 roku. Kilka lat później, w 1877 roku, mieszkańcy miasta, zarówno Polacy, jak i Niemcy, powołali do życia Ochotniczą Straż Pożarną. Jej działalność rozpoczęła się w 1878 roku i ta data została uznana za początek istnienia szamotulskiej OSP. Były to bardzo trudne czasy przede wszystkim ze względów politycznych, stąd często dochodziło do reorganizacji.
Dalszy rozwój i unowocześnienie przed wojną
Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości, we wrześniu 1919 roku do straży zapisało się 47 mieszkańców Szamotuł. Jednostka otrzymała dofinansowanie na remont sprzętu i w krótkim czasie stała się chlubą miasta. Na początku do przewozu taboru i sprzętu pożarniczego używano koni. W 1927 roku pozyskano wóz motorowy i pompę, co wydatnie wpłynęło na usprawnienie akcji ratowniczych. W tym czasie strażnica znajdowała się koło Rzeźni Miejskiej na ulicy Wodnej.
W 1938 roku obchodzono bardzo uroczyście jubileusz 60-lecia jednostki, podczas którego OSP otrzymała sztandar organizacyjny ufundowany przez społeczeństwo szamotulskie. W tym też roku dzwon alarmowy, zwany „dzwonem trwogi”, który znajdował się na rynku, zastąpiła syrena elektryczna.

Okres powojenny i czasy współczesne
Po zakończeniu II wojny światowej szamotulscy strażacy ponownie rozpoczęli działalność praktycznie od zera, gdyż Niemcy zrabowali całkowicie sprzęt i wyposażenie strażackie. W 1947 roku udało się zakupić ciężarówkę, a w 1948 roku jednostka posiadała już trzy samochody i dwie pompy oraz działało 39 członków czynnych. W 1961 roku oddano w Szamotułach nowy budynek strażnicy przy ulicy Obornickiej, a w 1964 roku powołano Zawodową Straż Pożarną wyposażoną w nowoczesne samochody pożarnicze i nowoczesny sprzęt, w tym radiotelefony.
W 1968 roku z okazji jubileuszu 90-lecia OSP Szamotuły otrzymała nowy sztandar ufundowany przez społeczeństwo. W 1978 roku, na stulecie istnienia jednostki, sztandar został odznaczony najwyższym odznaczeniem strażackim - Złotym Znakiem Związku. W kolejnych latach jednostka wspomagała straż zawodową i powiększała zasób posiadanego sprzętu. Zakupiony w 2015 roku z budżetu gminy podnośnik koszowy na podwoziu STAR umożliwia ochotnikom udział w poważnych działaniach operacyjnych.
Nową siedzibą stały się pomieszczenia przy komendzie powiatowej PSP. Aktualnie jednostka liczy 45 członków, w tym 22 strażaków, którzy mogą brać udział w akcjach ratowniczo-gaśniczych.
Przykładowe Akcje Ratowniczo-Gaśnicze
Ochotnicza Straż Pożarna w Szamotułach regularnie uczestniczy w różnorodnych interwencjach, odpowiadając na potrzeby lokalnej społeczności. Poniżej przedstawiono wybrane akcje z sierpnia 2018 roku:
- Czwartek, 30 Sierpnia 2018, godz. 15:00 - 16:16 (wezwanie do - Olej): Strażacy OSP udali się jednym zastępem do usunięcia plamy oleju na ulicy Promienistej oraz Poznańskiej. Plama została usunięta za pomocą sorbentu.
- Środa, 29 Sierpnia 2018, godz. 20:00 - 21:21 (wezwanie do - Owady): Strażacy OSP udali się jednym zastępem do usunięcia gniazda os na ul. Jeziornej.
- Środa, 29 Sierpnia 2018, godz. 19:25 - 20:20 (wezwanie do - Owady): Strażacy OSP udali się jednym zastępem do usunięcia gniazda szerszeni na ul. Ledóchowskiej.
- Niedziela, 26 Sierpnia 2018, godz. 03:20 - 05:05 (wezwanie do - Wypadek): W Chełmnie strażacy OSP udali się jednym zastępem do dachowania pojazdu osobowego. Zadaniem strażaków było zabezpieczenie miejsca zdarzenia, oświetlenie terenu, obrócenie pojazdu na koła, rozłączenie akumulatora.
- Piątek, 24 Sierpnia 2018, godz. 21:15 - 22:22 (wezwanie do - Wiatr): Strażacy OSP udali się jednym zastępem do usunięcia konaru drzewa na wysokości miejscowości Podpniewki w kierunku Wronek.
- Piątek, 24 Sierpnia 2018, godz. 20:30 - 21:21 (wezwanie do - Owady): Strażacy OSP udali się jednym zastępem do usunięcia gniazda szerszeni na jednej z ulic.

[ALARMOWO]Przejazd plutonu z JRG Szamotuły do pożaru budynku 🚒🚨
Zaangażowanie w Kampanie Społeczne
Komenda Powiatowa Państwowej Straży Pożarnej w Szamotułach aktywnie wspiera inicjatywy społeczne, takie jak akcja #SzczepimySię z OSP. W siedzibie szamotulskiej komendy odbyły się spotkania organizacyjne, zachęcające druhów z terenu powiatu do przyłączenia się do tej kampanii.
Jednostki OSP, które zaangażowały się we wsparcie szczepień przeciwko COVID-19, mogły zdobyć nagrody pieniężne. Po raz kolejny jednostki Ochotniczych Straży Pożarnych włączyły się w akcję promującą szczepienia przeciwko COVID-19. Konkurs trwał do końca października 2021 roku, a program został opracowany dzięki współpracy Kancelarii Prezesa Rady Ministrów oraz Ministerstwa Zdrowia.

Statutowe Cele i Zadania OSP Szamotuły
Celem stowarzyszenia Ochotniczej Straży Pożarnej w Szamotułach jest szeroki zakres działań, obejmujący m.in.:
- Działanie na rzecz ochrony życia, zdrowia, mienia i środowiska przed pożarami, klęskami żywiołowymi i zagrożeniami ekologicznymi lub innymi miejscowymi zagrożeniami oraz współdziałanie w tym zakresie z państwową strażą pożarną, organami samorządowymi i innymi podmiotami.
- Udział w akcjach ratowniczych przeprowadzanych w czasie pożarów, miejscowych zagrożeń, zagrożeń ekologicznych związanych z ochroną środowiska oraz innych klęsk i zdarzeń.
- Uświadamianie ludności o konieczności i sposobach ochrony przed pożarami i miejscowymi zagrożeniami oraz przygotowanie jej do udziału w ochronie przeciwpożarowej.
- Informowanie ludności o istniejących zagrożeniach pożarowych i ekologicznych oraz sposobach ochrony przed nimi.
- Rozwijanie wśród członków ochotniczej straży pożarnej kultury fizycznej i sportu oraz prowadzenia działalności kulturalno-oświatowej i rozrywkowej.
- Działanie na rzecz integracji europejskiej i rozwijanie kontaktów oraz współpracy między społeczeństwami.
- Podtrzymywanie tradycji narodowej, pielęgnowanie polskości oraz rozwoju świadomości narodowej, obywatelskiej i kulturowej.
- Wykonywanie innych zadań wynikających z przepisów o ochronie przeciwpożarowej oraz niniejszego statutu.
- Działania na rzecz ochrony środowiska.
- Branie udziału w obronie cywilnej.