W ostatnich latach Francja doświadcza znaczącego wzrostu liczby incydentów wymierzonych w obiekty sakralne, w tym celowych podpaleń i aktów wandalizmu. Zjawisko to dotyka również kościoły w stolicy kraju, Paryżu, budząc poważne obawy o bezpieczeństwo i ochronę dziedzictwa religijnego.
Rosnące Zagrożenie dla Obiektów Sakralnych we Francji
Jak ostrzega francuskie Obserwatorium Dziedzictwa Religijnego (Observatoire du Patrimoine Religieux), we Francji wzrasta liczba celowych podpaleń kościołów. Od początku 2024 roku odnotowano ich już 14. W 2023 roku na 27 pożarów w katolickich świątyniach, 8 miało podłoże kryminalne. Natomiast w 2024 roku, w ciągu niespełna 10 miesięcy, miało już miejsce 26 pożarów, z czego 14 zostało spowodowanych przez celowe podpalenie. Celowe wywoływanie pożarów w kościołach we Francji nie jest nowym zjawiskiem.
Dodatkowo, kościoły we Francji i francuskich terytoriach zamorskich coraz częściej padają ofiarą innych aktów wandalizmu - profanacji, obcinania głów figurom świętych, niszczenia ołtarza. W 2023 roku we Francji zanotowano 854 akty wandalizmu wymierzone przeciwko chrześcijanom. Zgodnie z danymi francuskiego ministerstwa spraw wewnętrznych, 90 procent przypadków stanowiły ataki na kościoły i cmentarze. Jak ocenia Obserwatorium Dziedzictwa Religijnego, liczba aktów wandalizmu w kościołach we Francji jest zaniżona, ponieważ proboszczowie nie zawsze informują o nich policję. Kapłani obawiają się, że nagłaśnianie przypadków profanacji kościołów może zachęcić innych do popełniania podobnych przestępstw.
Pożary i Akty Wandalizmu Poza Paryżem: Przykłady z Ostatnich Lat
Na początku października 2024 roku obiektem celowego podpalenia stał się średniowieczny kościół Saint-Hilaire-le-Grand w Poitiers. Był to już trzeci w tym roku akt wandalizmu wymierzony w kościoły w Poitiers - w ostatnich miesiącach dokonano zniszczeń i profanacji w kościołach Sainte-Thérèse i Notre Dame. Dzięki szybkiej reakcji straży pożarnej konstrukcja X-wiecznego kościoła Saint-Hilaire-le-Grand nie została uszkodzona, szkody widoczne są jednak we wnętrzu świątyni. Miesiąc przed pożarem kościoła w Poitiers, podłożono ogień w kościele w Saint-Omer niedaleko Calais. W kościele, w którym niedawno przeprowadzono gruntowną renowację, spłonął dach wraz z iglicą. O celowe wywołanie pożaru oskarżony jest recydywista, który niedawno wyszedł z więzienia, posiadający w swojej kartotece 26 wyroków.
Najgłośniejsze celowe podpalenie katolickiej świątyni miało miejsce w 2020 roku - mieszkający we Francji imigrant, pochodzący z Rwandy, podłożył wówczas ogień pod katedrę w Nantes. Mężczyzna oskarżony jest również o zamordowanie księdza Oliviera Maire’a w 2021 roku. W Nowej Kaledonii, od lipca 2024 roku, w wyniku celowych podpaleń zostało częściowo bądź całkowicie zniszczonych sześć kościołów.
Inne przypadki wandalizmu z początku 2023 roku obejmują: w Champagne-au-Mont-d’Or niedaleko Lyonu, profanację kościoła Saint-Louis-Roi, gdzie wandale zniszczyli krucyfiksy, stacje Drogi Krzyżowej i wizerunki świętych. Podobnie kościół Sainte Anne w Lorient padł ofiarą wandali, gdzie rozbito figury i podjęto próbę podpalenia. W Bordeaux zniszczono zabytkowe witraże w kościele pw. Świętej Trójcy, a w Fleury-d’Aude trzej 14-latkowie zniszczyli figurę Najświętszej Marii Panny w kaplicy Notre-Dame-de-Liesse.
Incydenty Celowych Podpaleń i Wandalizmu w Kościołach Paryża
Atak na Kościół Saint-Martin-des-Champs
W nocy z 17 na 18 stycznia w Paryżu, około godziny 5 rano, kilku młodych ludzi zaatakowało XIX-wieczny kościół Saint-Martin-des-Champs (X dzielnica) koktajlami Mołotowa, powodując groźny pożar. Główna brama i fasada kościoła częściowo spłonęły. Na razie nie zatrzymano sprawców. Mimo poważnego uszkodzenia kościoła, nadal odbywają się w nim nabożeństwa, a wierni wchodzą do świątyni bocznym wejściem.
Pożar katedry Notre Dame. Przejmujące zdjęcia
Pożar w Kościele Saint-Sulpice
Zbudowany w stylu klasycystycznym historyczny kościół pw. świętego Sulpicjusza znajduje się w VI dzielnicy Paryża - Saint Germain des Pres, na lewym brzegu Sekwany. Ogień pojawił się w tej świątyni wczesnym popołudniem 17 marca, gdy w środku znajdowały się cztery osoby. Strażacy szybko przeprowadzili ewakuację i opanowali ogień. Nikt nie został ranny.
Historia kościoła Saint-Sulpice jest bogata: budowano go przez 140 lat, a do użytku został oddany dopiero w 1732 roku. Ufundowane obok seminarium dało początek zgromadzeniu zakonnemu Sulpicjanów. W czasie Wielkiej Rewolucji Francuskiej kościół został sprofanowany i zniszczony. Świątynia ucierpiała też podczas oblężenia Paryża w 1870 roku. W kościele zostali ochrzczeni m.in. markiz de Sade oraz Charles Baudelaire, Victor Hugo żenił się tu z Adelą Foucher, a ślub wziął tu też rewolucjonista Camille’a Desmoulins. W świątyni znajdują się cenne freski Eugène Delacroix oraz imponujące organy z XVIII wieku.
Akty Wandalizmu w Kościele Notre-Dame-du-Travail
W lipcu ofiarą wandalizmu padł kościół Notre-Dame-du-Travail w Paryżu. W jego wnętrzu zniszczone zostały organy, znaleziono również obraźliwe napisy oraz figurę Maryi przebitą nożem. We wrześniu 2024 roku dwa kościoły w Nicei zostały natomiast zaatakowane przez bezdomnego mężczyznę.
Pożar Katedry Notre-Dame w Paryżu (2019)
Pożar, który wybuchł 15 kwietnia 2019 roku w katedrze Notre-Dame w Paryżu, był jednym z najtragiczniejszych wydarzeń w historii miasta. Płomienie objęły dach świątyni i znajdującą się na nim sygnaturkę, a następnie rozprzestrzeniły się na jedną z wież budowli. Pierwszy alarm pożarowy rozległ się o godzinie 18:20, a katedra została ewakuowana w ciągu kilku minut. Strażacy po ponownym sprawdzeniu dachu zlokalizowali ogień o 18:49. Straż pożarna została wezwana o godzinie 18:51, a jednostki skierowane do walki z pożarem przybyły na miejsce w ciągu 10 minut od zgłoszenia.
Zgodnie z komunikatem paryskiej straży pożarnej w akcji gaszenia katedry Notre-Dame brało udział blisko 400 strażaków. Pożar ugaszono 16 kwietnia około godziny 4:00. Ocalała główna konstrukcja budowli oraz dwie wieże, a także trzy rozety z XII i XIII wieku. Dach świątyni doszczętnie spłonął, zaś zbudowana w XIX wieku według projektu Eugène’a Viollet-le-Duca sygnaturka uległa zawaleniu. Zniszczone zostały również fragmenty kamiennego sklepienia w nawie głównej, na jej skrzyżowaniu z transeptem oraz w północnej części transeptu, a także XIX-wieczne górne witraże w szczytach transeptu. Generał Jean-Claude Gallet, dowódca paryskiej straży pożarnej, poinformował, że najcenniejsze zabytki zostały w porę wyniesione. Pożar katedry spowodował uwolnienie do atmosfery 460 ton ołowiu. Prezydent Emmanuel Macron już w dniu pożaru zapowiedział odbudowę katedry. W związku z tym osoby prywatne, przedsiębiorstwa oraz francuskie i zagraniczne instytucje zadeklarowały pomoc finansową. Prokuratura poinformowała, że ogień został zaprószony przypadkiem.
tags: #podpalenie #kosciola #paryz