W służbie strażackiej nie sposób przewidzieć, do jakich interwencji będzie wzywana jednostka i z jakimi zadaniami będzie musiała się zmierzyć. Strażacy muszą być przygotowani na wszelkie, nieraz trudne do przewidzenia sytuacje.

Szkolenie podstawowe w zawodzie strażaka w PSP
Osoby, które wstąpiły do Państwowej Straży Pożarnej (PSP) po 31 października 2016 roku, podlegają obowiązkowemu „Programowi szkolenia podstawowego w zawodzie strażak”. Pełne szkolenie do zawodu strażaka trwa 7 miesięcy. Pierwsze 2 miesiące tego okresu poświęcone są na przeszkolenie z zakresu ochrony przeciwpożarowej.
Kolejnym etapem szkolenia są praktyki zawodowe, które przyszły strażak odbywa w swojej macierzystej jednostce ratowniczo-gaśniczej. Praktyki te muszą obejmować co najmniej 28 służb w wymiarze 24-godzinnym, rozłożonych na okres 90 dni (3 miesięcy). Przebieg służby należy skrupulatnie dokumentować w dzienniku praktyk.
Na tym etapie kluczowe jest unikanie absencji, ponieważ nieobecność przekraczająca 10% czasu przeznaczonego na realizację programu może skutkować niezaliczeniem praktyk. Ostatnim etapem szkolenia jest blok zasadniczy, znany jako „podoficerka”. Trwa on około 2 miesięcy i obejmuje 336 godzin dydaktycznych, zakończonych dwudniowymi egzaminami.
Pierwszy i trzeci etap szkolenia realizowane są w trybie skoszarowanym na terenie szkół oraz ośrodków szkoleniowych zlokalizowanych w całej Polsce. Miejsce szkolenia często nie jest zależne od kandydata ani nawet od miejscowej komendy PSP, a jest podyktowane dostępnością wolnych miejsc w konkretnej placówce. Aby ukończyć podstawowe szkolenie, konieczne jest zaliczenie wszystkich wymienionych przedmiotów z pierwszego i trzeciego etapu.
Szkolenia dla członków Ochotniczych Straży Pożarnych (OSP)
Komenda Powiatowa Państwowej Straży Pożarnej w Krasnymstawie planuje przeprowadzić następujące szkolenia dla członków Ochotniczych Straży Pożarnych w 2026 roku:
Szkolenie podstawowe strażaka ratownika OSP
- Data rozpoczęcia: 23.01.2026 r.
- Data zakończenia szkolenia: 15.03.2026 r.
- Termin dostarczania kart skierowań: 20.01.2026 r.
- Szkolenie obejmuje 69 godzin zajęć praktycznych oraz 37 tematów realizowanych w formie e-learningowej.
Karta skierowania na szkolenie - /kliknij aby pobrać/
Szkolenie kierowcy-konserwatora sprzętu ratowniczego OSP
- Data rozpoczęcia: 02.10.2026 r.
- Data zakończenia szkolenia: 11.10.2026 r.
- Termin dostarczania kart skierowań: 25.09.2026 r.
- Szkolenie obejmuje 10 godzin zajęć praktycznych oraz 13 godzin zajęć teoretycznych.
Karta skierowania na szkolenie - /kliknij aby pobrać/
Warunki przyjęcia na poszczególne szkolenia zostały przesłane do Urzędów Miast oraz Urzędów Gmin. Szkolenie podstawowe jest przepustką do udziału w pierwszej akcji ratowniczo-gaśniczej.

Przebieg szkolenia podstawowego dla strażaków-ratowników OSP
Artykuł ten szczegółowo omawia przebieg szkolenia podstawowego dla strażaków-ratowników OSP, uwzględniając najnowszy program szkolenia. Aby wziąć udział w szkoleniu podstawowym dla strażaków-ratowników OSP, należy być członkiem jednostki OSP, która może skierować kandydata na szkolenie. Szkolenie jest realizowane przez jednostki Państwowej Straży Pożarnej. Może ono być prowadzone stacjonarnie, bądź zakres teoretyczny może być realizowany przy wykorzystaniu metod nauczania na odległość. Zajęcia praktyczne powinny być prowadzone z zasadą 1 instruktor na 4-10 słuchaczy.
Nowy program szkolenia wprowadza kilka zmian. W szkoleniu podstawowym mogą uczestniczyć osoby, które ukończyły 16 lat i nie przekroczyły 65 lat. W przypadku osób niepełnoletnich wymagana jest zgoda rodziców lub prawnych opiekunów na udział w szkoleniu. Osoby niepełnoletnie, które zdadzą egzamin, otrzymują zaświadczenie o ukończeniu szkolenia, jednak zgodnie z obowiązującym prawem, będą mogły brać udział w działaniach ratowniczo-gaśniczych dopiero po ukończeniu 18 roku życia.
Przygotowanie BHP przed szkoleniem
Szkolenie podstawowe rozpoczyna się spotkaniem organizacyjnym, podczas którego realizowana jest tematyka instruktażu ogólnego w ramach szkolenia wstępnego BHP. Po przeprowadzeniu instruktażu kursant otrzymuje kartę szkolenia wstępnego z zakresu BHP. Następnie w macierzystej jednostce OSP naczelnik przeprowadza instruktaż stanowiskowy dla kursantów i potwierdza to wpisem w otrzymanej wcześniej karcie szkolenia.
Program szkolenia podstawowego strażaka ratownika OSP z 2022 roku
Obecnie szkolenia podstawowe realizowane są w oparciu o program szkolenia podstawowego strażaka ratownika OSP z dnia 4 marca 2022 roku. Program ten obejmuje zagadnienia takie jak:
- Bezpieczeństwo i higiena pracy (BHP)
- Służba wewnętrzna
- Podstawy organizacji akcji gaśniczej
Egzaminy końcowe
Egzamin składa się z części teoretycznej, praktycznej oraz z zakresu BHP. Do egzaminu praktycznego dopuszczani są tylko ci kandydaci, którzy zrealizowali zagadnienia poruszane na szkoleniu, otrzymali zaliczenie z części teoretycznej egzaminu i zaliczyli test w komorze dymowej.
Jeżeli zajęcia teoretyczne były prowadzone metodami nauczania na odległość, część teoretyczna egzaminu zostanie przeprowadzona po ukończeniu modułu teoretycznego i przed rozpoczęciem zajęć praktycznych. W przypadku gdy zajęcia teoretyczne odbywały się stacjonarnie, cały egzamin zostanie zorganizowany na zakończenie szkolenia.
Egzamin z części teoretycznej
Egzamin z części teoretycznej ma formę pisemną i zazwyczaj składa się z kilkudziesięciu pytań zamkniętych jednokrotnego wyboru. Egzamin zostaje zaliczony, jeśli zdający uzyska minimum 70% możliwych do zdobycia punktów. Materiały pomocnicze, w tym quizy, mogą być dostępne w aplikacjach.
Egzamin z części praktycznej
Na egzaminie praktycznym można spodziewać się wszystkiego, co było ćwiczone podczas zajęć praktycznych. Należy zwrócić szczególną uwagę na umiejętność posługiwania się specjalistycznym sprzętem, znajomość zasad prowadzenia korespondencji radiowej oraz przepisów BHP.
Egzamin z zakresu BHP
Egzamin z zakresu BHP przeprowadzany jest na zakończenie szkolenia, po zrealizowaniu wszystkich przewidzianych w programie zajęć. Składa się z testu zawierającego minimum 10 zadań wielokrotnego wyboru z jedną prawidłową odpowiedzią.
Symulacja egzaminu WORD Warszawa 🚦 Natalia na placu i w mieście
Zasady udziału członków OSP w działaniach ratowniczych
Komenda Powiatowa Państwowej Straży Pożarnej w Puławach przypomina, że druhowie OSP biorący bezpośredni udział w działaniach ratowniczych muszą spełniać wymagania wynikające z art. 19 ust. 1b ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej. Zgodnie z tymi przepisami, bezpośredni udział w działaniach ratowniczych mogą brać członkowie ochotniczych straży pożarnych, którzy:
- Ukończyli 18 lat i nie przekroczyli 65 lat.
- Posiadają aktualne badania lekarskie dopuszczające do udziału w działaniach ratowniczych.
- Odbyli odpowiednie szkolenie pożarnicze.
Druki szkoleniowe i programy szkoleń
Dostępne są różnorodne druki skierowań na szkolenia oraz programy szkoleń dla członków OSP, obejmujące m.in.:
- Szkolenie podstawowe strażaków ratowników OSP
- Szkolenie dowódców OSP
- Szkolenie Naczelników OSP
- Szkolenia z zakresu ratownictwa technicznego
- Szkolenia kierowców-konserwatorów sprzętu ratowniczego OSP
- Szkolenie z zakresu współpracy LPR
- Szkolenie w zakresie Kwalifikowanej Pierwszej Pomocy (KPP) - recertyfikacja i podstawowe
Programy szkoleń obejmują między innymi:
- Zasady organizacji szkoleń członków OSP biorących bezpośredni udział w działaniach ratowniczych (2022)
- Program szkolenia podstawowego strażaków ratowników OSP (2015)
- Program szkolenia kierowców-konserwatorów sprzętu ratowniczego OSP (2015)
- Program szkolenia kierujących działaniem ratowniczym dla członków OSP (2015)
- Program szkolenia naczelników OSP (2015)
- Program szkolenia komendantów gminnych ZOSP RP (2015)
- System szkolenia członków OSP (2006)
Warunki przyjęcia na poszczególne szkolenia
Warunki przyjęcia na szkolenia są zróżnicowane i zależą od rodzaju szkolenia:
Szkolenie podstawowe strażaków ratowników OSP
- Ukończone 18 lat i nieprzekroczone 65 lat.
- Skierowanie wg. wzoru określonego w „Zasadach organizacji szkoleń członków Ochotniczych Straży Pożarnych biorących bezpośredni udział w działaniach ratowniczych”.
Szkolenie kierujących działaniem ratowniczym dla członków OSP
- Skierowanie wg. wzoru określonego w „Zasadach organizacji szkoleń członków Ochotniczych Straży Pożarnych biorących bezpośredni udział w działaniach ratowniczych” z 2015 roku.
- Wiek - nieprzekroczone 65 lat.
- Minimum 3-letni okres od uzyskania wyszkolenia uprawniającego do bezpośredniego udziału w działaniach ratowniczych.
- Potwierdzenie ukończenia szkolenia podstawowego strażaków ratowników OSP wg. programu z 2015 roku lub spełnienie wymagań równorzędnych według „Systemu szkolenia członków Ochotniczych Straży Pożarnych biorących bezpośredni udział w działaniach ratowniczych” z 2006 roku.
Szkolenie kierowców-konserwatorów sprzętu ratowniczego OSP
- Skierowanie wg. wzoru określonego w „Zasadach organizacji szkoleń członków Ochotniczych Straży Pożarnych biorących bezpośredni udział w działaniach ratowniczych”.
- Wiek - nieprzekroczone 65 lat.
- Prawo jazdy co najmniej kategorii B.
- Potwierdzenie ukończenia szkolenia podstawowego strażaków ratowników OSP wg programu z 2015 roku lub spełnienie równorzędnych wymagań zgodnie z programem szkolenia z 2006 roku.
Szkolenie naczelników OSP
- Skierowanie wg. wzoru określonego w „Zasadach organizacji szkoleń członków Ochotniczych Straży Pożarnych biorących bezpośredni udział w działaniach ratowniczych”.
- Wiek - nieprzekroczone 65 lat.
- Potwierdzenie ukończenia szkolenia kierujących działaniem ratowniczym dla członków OSP wg programu z 2015 roku lub spełnienie równorzędnych wymagań zgodnie z programem szkolenia z 2006 roku.
Szkolenie komendantów gminnych ZOSP RP
- Skierowanie wg. wzoru określonego w „Zasadach organizacji szkoleń członków Ochotniczych Straży Pożarnych biorących bezpośredni udział w działaniach ratowniczych”.
- Wiek - ukończone 25 lat i nieprzekroczone 65 lat.
- Obowiązkowa przynależność do Ochotniczej Straży Pożarnej z członkostwem czynnym.
- Potwierdzenie ukończenia szkolenia Dowódców OSP lub spełnienie równorzędnych wymagań.
- Potwierdzenie ukończenia szkolenia Naczelników OSP lub spełnienie równorzędnych wymagań.
Kwalifikowana Pierwsza Pomoc (KPP)
Ustawa o Państwowym Ratownictwie Medycznym, która weszła w życie 1 stycznia 2007 roku, określa zasady prowadzenia kursów Kwalifikowanej Pierwszej Pomocy oraz warunki uzyskiwania tytułu „Ratownika”. Kurs Kwalifikowanej Pierwszej Pomocy jest prowadzony zgodnie z przepisami:
- Ustawy o Państwowym Ratownictwie Medycznym z dnia 8 września 2006 roku.
- Rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie kursu w zakresie kwalifikowanej pierwszej pomocy z dnia 19 marca 2007 roku.
- Rozporządzenia MSWiA i Obrony Narodowej w sprawie szkoleń w zakresie kwalifikowanej pierwszej pomocy z dnia 12 grudnia 2008 roku (z nowelizacją).
Kursy te są skierowane między innymi do:
- Państwowej Straży Pożarnej
- Ochotniczych Straży Pożarnych
- Zakładowych Straży Pożarnych
- Jednostek i służb ochrony przeciwpożarowej
- Jednostek systemu Państwowego Ratownictwa Medycznego i współpracujących z Systemem
- Policji
- Wojska Polskiego
- Straży Granicznej
- Innych grup oraz osób, które mają obowiązek lub dobrowolnie chcą odbyć tego typu szkolenie.
Zakres czynności ratownika w ramach KPP
Zakres czynności wykonywanych przez ratownika w ramach kwalifikowanej pierwszej pomocy obejmuje:
- Resuscytację krążeniowo-oddechową, bezprzyrządową i przyrządową, z podaniem tlenu oraz zastosowaniem defibrylatora zautomatyzowanego.
- Tamowanie krwotoków zewnętrznych i opatrywanie ran.
- Unieruchamianie złamań i podejrzeń złamań kości oraz zwichnięć.
- Ochronę przed wychłodzeniem lub przegrzaniem.
- Prowadzenie wstępnego postępowania przeciwwstrząsowego poprzez właściwe ułożenie osób w stanie nagłego zagrożenia zdrowotnego.
- Ochronę termiczną osób w stanie nagłego zagrożenia zdrowotnego.
- Stosowanie tlenoterapii biernej.
- Ewakuację z miejsca zdarzenia osób w stanie nagłego zagrożenia zdrowotnego.
- Wsparcie psychiczne osób w stanie nagłego zagrożenia zdrowotnego.
- Prowadzenie wstępnej segregacji medycznej w rozumieniu art. 43.
tags: #podstawowe #kursy #strazackie