Ochotnicza Straż Pożarna w Modlnicy to jednostka typu S-2, która od 1995 roku wchodzi w skład Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego (KSRG). Jest to jeden z trzech podmiotów należących do KSRG na terenie Gminy Wielka Wieś, gdzie działa łącznie dziewięć ochotniczych straży pożarnych, posiadających na wyposażeniu samochody bojowe typu „S”. W szeregach OSP zrzeszonych jest łącznie 307 członków.
Jednostka OSP w Modlnicy rocznie interweniuje około 200 razy, świadcząc szeroki zakres usług ratowniczych i pomocowych. Gotowość bojowa jednostki jest regularnie wspierana dzięki zaangażowaniu druhów w pozyskiwanie dotacji, w tym z Komendy Głównej Państwowej Straży Pożarnej, na realizację zadań publicznych związanych z jej funkcjonowaniem i wyposażeniem.
Rys Historyczny i Kluczowe Momenty
Początki i Formalne Założenie Jednostki
Początki działalności Ochotniczej Straży Pożarnej w Modlnicy sięgają roku 1888. Formalnie jednostka została założona w 1892 roku, co było bezpośrednią odpowiedzią na dramatyczny pożar w pobliskim Zabierzowie. Wtedy to 12 mieszkańców Modlnicy, wraz z proboszczem parafii ks. Antonim Konopińskim, pospieszyło na pomoc w gaszeniu ognia.
Mimo szeroko zakrojonej akcji, pożaru nie udało się opanować bez ogromnych strat. W ciągu półtorej godziny w Zabierzowie spłonęło 21 domów mieszkalnych i 11 stodół, a źródłem ognia był wadliwy piec w domu wdowy Agnieszki Janiec. Właśnie po tym zdarzeniu ksiądz Konopiński podjął inicjatywę założenia straży ogniowej, która od tego czasu nieustannie służy pomocą lokalnej społeczności.
Rozwój na Przestrzeni Lat i Wspomnienia
W latach pięćdziesiątych ubiegłego wieku jednostka OSP Modlnica była tak liczna, jak nigdy później - należeli do niej prawie wszyscy mężczyźni w wiosce. Przemawiały za tym również względy finansowe, gdyż strażackie rodziny były zwolnione z płacenia ostatniej raty podatku gruntowego do gminy.
Czasy, kiedy druhowie jeździli wozem konnym, pamięta Kazimierz Kozień, który od ponad ćwierć wieku piastuje funkcję prezesa gminnego Związku OSP, a w modlnickiej jednostce pełni rolę sekretarza. Druh Kazimierz uczestniczył w wielu trudnych akcjach, w tym w pamiętną powódź w 1997 roku, kiedy to strażacy przez cały miesiąc jeździli w różne miejsca, pomagając nie tylko w gminie wielkowiejskiej, ale także poza nią, m.in. w Krakowie. Wspomina, że dziś znacznie łatwiej pomaga się w akcjach niż pół wieku temu, kiedy sprzęt był ubogi, a ubrania łatwopalne.
Jubileusze i Uroczystości
W 2008 roku Ochotnicza Straż Pożarna w Modlnicy obchodziła uroczystość z okazji 120-lecia powstania. Wydarzenie, przygotowane przez OSP Modlnica i GOKiS w Białym Kościele, obejmowało zbiórkę pocztów sztandarowych jednostek OSP z terenu gminy, przemarsz pododdziałów do zabytkowego kościoła p.w. św. Wojciecha, uroczystą mszę św., wręczenie odznaczeń i podziękowań oraz okolicznościowe przemówienia.
Głównym punktem tego jubileuszu było przekazanie przez Wójta Gminy Wielka Wieś Tadeusza Wójtowicza kluczyków do nowo zakupionego terenowego samochodu pożarniczego marki Renault na ręce Naczelnika OSP Modlnica i jednocześnie Komendanta Gminnego dh Jacka Janusa. Zakup ten był możliwy dzięki dotacji Urzędu Gminy w Wielkiej Wsi oraz rekomendacji Zarządu Oddziału Gminnego ZOSP RP w Wielkiej Wsi. Pojazd został poświęcony przez Proboszcza parafii w Modlnicy ks. Jana Adamusa, a rodzicami chrzestnymi byli pani Barbara Chrząszczyńska i pan Józef Kruk. Nowy wóz otrzymał imię „Jaś” na cześć nieżyjącego już druha Jana Skoczka, który przez ponad 45 lat był strażakiem i kierowcą w modlnickiej jednostce.
W 2018 roku jednostka obchodziła 130-lecie powstania, podczas którego nastąpiło również oficjalne otwarcie nowej remizy.
Remiza OSP Modlnica - Nowoczesne Centrum Ratownicze
W 2018 roku jednostka OSP w Modlnicy otrzymała nową strażnicę. Obiekt ten, będący budynkiem wielofunkcyjnym, pełni funkcje remizy i świetlicy, służąc nie tylko strażakom, ale także lokalnej społeczności. Jak wspomina Kazimierz Kozień, stara remiza miała tylko jeden boks na auto, co znacznie ograniczało możliwości operacyjne. Obecnie druhowie mogą poszczycić się pięknym i funkcjonalnym obiektem.
Wyposażenie i Potencjał Operacyjny
Na przestrzeni lat zmieniał się sprzęt, jakim dysponowali strażacy z Modlnicy. W 2013 roku jednostka pozyskała używany pojazd ratowniczo-gaśniczy na podwoziu pojazdu Renault Midliner, który zastąpił dotychczasowy GBA 2/16 na podwoziu Steyera 591.
Pod koniec 2018 roku ciężki samochód ratowniczo-gaśniczy na podwoziu Jelcza 315 został zastąpiony fabrycznie nową „Renówką” D16 zabudowaną przez firmę Szczęśniak Pojazdy Specjalne. Aktualnie druhowie szczycą się niezłym wyposażeniem, obejmującym nowoczesne pojazdy oraz sprzęt ratowniczo-gaśniczy, m.in. pływającą motopompę, zestaw do ratownictwa przedmedycznego i piły.
Lokalizacja Modlnicy przy olkuskiej drodze krajowej, gdzie często dochodzi do wypadków komunikacyjnych, uzasadnia włączenie jednostki do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego i wykorzystanie esemesowego systemu powiadamiania o zdarzeniach, co zwiększa efektywność i szybkość reakcji na zagrożenia.
Zakres Działalności i Wyróżniające Akcje
Działalność Ochotniczej Straży Pożarnej w Modlnicy obejmuje szereg zadań mających na celu zapewnienie bezpieczeństwa i wsparcia dla mieszkańców:
- Prowadzenie działalności mającej na celu zapobieganie pożarom oraz współdziałanie w tym zakresie z instytucjami i stowarzyszeniami.
- Branie udziału w akcjach ratowniczych przeprowadzanych w czasie pożarów, zagrożeń ekologicznych związanych z ochroną środowiska oraz innych klęsk i zdarzeń.
- Informowanie ludności o istniejących zagrożeniach pożarowych i ekologicznych oraz sposobach ochrony przed nimi.
- Rozwijanie wśród członków ochotniczej straży pożarnej kultury fizycznej i sportu oraz prowadzenie działalności kulturalno-oświatowej i rozrywkowej.
- Uczestniczenie i reprezentowanie OSP w organach samorządowych i przedstawicielskich.
Dziś najczęściej strażacy z Modlnicy wyjeżdżają do palących się traw i gaszenia lasów. Na przestrzeni lat uczestniczyli w wielu trudnych akcjach, takich jak gaszenie tartaku w Krzeszowicach, zabudowań gospodarczych w Batowicach, czy ratowanie chlewni w Brzeziu. Gasili również wielki stóg słomy w Ujeździe oraz stodołę w Zespole Szkół Ponadgimnazjalnych w Giebułtowie. Pomagali także w gaszeniu zabytkowego kościółka na Woli Justowskiej w Krakowie.
W pamięci druhów pozostał także udział w zabezpieczeniu wizyt papieża Jana Pawła II, m.in. na krakowskich Błoniach. W 1995 roku jednostka została włączona do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego.
OSP Modlnica aktywnie uczestniczy również w lokalnych interwencjach, czego przykładem jest pożar kotłowni z drewnem w Modlnicy, w którym uczestniczyły cztery jednostki strażackie, w tym trzy ochotnicze i jedna zawodowa.
Zaangażowanie Społeczne i Młodzieżowa Drużyna Pożarnicza
Druhowie OSP Modlnica mogą poszczycić się utworzeniem w 2006 roku Młodzieżowej Drużyny Pożarniczej (MDP). Młodzi adepci straży pożarnej aktywnie uczestniczą w życiu jednostki, a w zeszłym roku drużyna zwyciężyła w gminnych zawodach sportowo-pożarniczych. Indywidualnie, w turnieju wiedzy pożarniczej, Kamil Krzęciosz zajął pierwsze miejsce w kategorii ponadgimnazjalnej, a Piotr Janus drugie miejsce w kategorii szkół podstawowych.
Strażacy angażują się także w życie społeczne wioski, współpracując z uczniami z Zespołu Szkolno-Przedszkolnego. Delegacja jednostki i poczet sztandarowy biorą udział w uroczystościach Bożego Ciała, co podkreśla ich głębokie zakorzenienie w lokalnej wspólnocie.
W ramach Dni Otwartych OSP Modlnica organizowane są pokazy z ratownictwa technicznego, w których brała udział również OSP Tomaszowice. Jednostka organizuje także zbiórki w remizie, np. w październiku 2017 roku odbyły się one w czwartek i piątek w godzinach 17:00-20:00 oraz w sobotę 10:00-20:00.
Bieżąca Działalność i Zarządzanie
Zarząd Ochotniczej Straży Pożarnej w Modlnicy regularnie organizuje Walne Zebrania Sprawozdawcze. Przykładowo, Walne Zebranie Sprawozdawcze za rok 2022 odbyło się 11 lutego 2023 roku, a za rok 2021 - 26 lutego 2022 roku. Podczas tych spotkań odczytywane są sprawozdania z dotychczasowej działalności oraz przedstawiane plany na bieżący rok.
Komisja statutowa OSP Modlnica aktywnie pracuje, przedkładając projekty zmian w statucie jednostki do zapoznania się druhów. Jednostka konsekwentnie pozyskuje dotacje z zewnętrznych źródeł, co pozwoliło m.in. na realizację zadania pn. „Dofinansowanie zakupu sprzętu i wyposażenia Ochotniczych Straży Pożarnych”. W lutym 2021 roku (20 lutego) w budynku wielofunkcyjnym w Modlnicy odbyło się walne zebranie sprawozdawczo-wyborcze Ochotniczej Straży Pożarnej w Modlnicy za rok 2020.