Tomek i Przyjaciele: Informacje o Serialu i Filmach

Tomek i przyjaciele, dawniej znany w Polsce jako Parowóz Tomek i jego przyjaciele (ang. Thomas the Tank Engine and Friends w seriach 1-6 oraz Thomas and Friends od serii 7), to popularny animowany serial telewizyjny. Jego fabuła bazuje na serii książeczek dla dzieci The Railway Series, napisanych przez Wilberta Awdry’ego.

Historia i Produkcja Serialu

Serial Tomek i przyjaciele jest emitowany z przerwami od 1984 roku. Składa się obecnie z 586 odcinków, podzielonych na 24 serie. Charakterystyczną cechą pierwszych dwunastu serii była technika realizacji: odcinki te zostały zrealizowane na taśmie 35 mm przy użyciu specjalnej kamery, która filmowała zdalnie sterowane modele lokomotyw i wagonów, wykonane w skali 1.

Modele te wyposażono w wymienne, choć nieruchome, „twarze”, co pozwalało na ukazanie ich mimiki. Dodatkowo, lokomotywy posiadały ruchome, również zdalnie sterowane, oczy, co wzbogacało ich ekspresję.

Świat Wyspy Sodor

Akcja serialu toczy się we wszystkich latach XX wieku (z wyjątkiem lat 70) na fikcyjnej wyspie Sodor, położonej w pobliżu wybrzeża Wielkiej Brytanii. Na całej wyspie funkcjonuje kolej, którą kieruje Pan Szyneczka, nazywany przez lokomotywy Grubym Zawiadowcą.

Na kolei Sodor pracują różnorodne pojazdy: lokomotywy parowe, spalinowe i wąskotorowe. Do ekipy należą również pojazdy drogowe, statki wodne, statki powietrzne, a nawet dźwigi oraz żurawie, tworząc kompleksową sieć transportową i usługową.

Główni Bohaterowie

Wśród głównych bohaterów serialu znajdują się:

• Tomek (ang. Thomas)
• Edek (ang. Edward)
• Henio (ang. Henry)
• Gabryś (ang. Gordon)
• Kuba (ang. James)
• Piotruś (Piotrek; ang. Percy)
• Tobik (ang. Toby)
• Emilka (ang. Emily)
• Dwie bliźniacze lokomotywy: Donald i Darek (ang. Donald and Douglas)
• Wielkie Zachodnie Lokomotywy: Kaczor (Kaczorek; ang. Duck) i Olek (ang. Oliver)

Emisja Serialu w Polsce

W Polsce serial był emitowany przez różne stacje telewizyjne na przestrzeni lat:

• Dawniej: TVP3 wyemitował serie 1-5, TVP1 serię 11, a TVP ABC serie 13-16.
• Obecnie: Polsat JimJam emituje serie 18-19 (dawniej 1-11), MiniMini+ serie 17-23 (dawniej serie 8-10), a CBeebies serie 11, 12 i 14.

Polska Wersja Językowa - Obsada i Twórcy

Opracowanie polskiej wersji językowej powierzono różnym podmiotom, w zależności od serii:

• Na zlecenie MiniMini+ (odc. 309-414)
• Na zlecenie platformy nc+ (odc. 441-486, 493-538)
• Na zlecenie platformy CANAL+ (odc. 487-492, 539-586)

Kierownictwo Muzyczne

• Michał Skarżyński (odc. 309-364)
• Magdalena Krylik (piosenka czołówkowa i końcowa w odc. 365-414)
• Katarzyna Łaska (piosenka czołówkowa i końcowa w odc. 441-486)
• Beata Jankowska-Tzimas (piosenka czołówkowa i końcowa w odc. 487-538)
• Krzysztof Pietrzak (czołówka w odc. 539-586)
• Sebastian Machalski (czołówka i tyłówka w odc. 539-586)
• Lilka Wasserman (czołówka i tyłówka w odc. 539-586)
• Karol Kwiatkowski (czołówka i tyłówka w odc. 539-586)
• Milena Gąsiorek (czołówka i tyłówka w odc. 539-586)

Głosy Postaci

Wśród aktorów dubbingujących postacie w różnych seriach znaleźli się:

• Maciej Wysocki (odc. 309-364)
• Agnieszka Wójcik (odc. 365-414)
• Anna Sienkiewicz (odc. 441-486)
• Michał Urzykowski (odc. 487-492, 539-586)
• Paweł Galia (odc. 493-538)
• Anna Apostolakis (odc. 309-364)
• Hanna Makowska (odc. 365-414)
• Jakub Osiński (odc. 441-486)
• Andrzej Wójcik (odc. 487-492, 539-586)
• Jerzy Wierciński (odc. 493-538)
• Hanna Makowska - Lektor (odc. 441-486)
• Mikołaj Klimek - Gruby Zawiadowca (odc. 493-538)
• Grzegorz Drojewski - Piotruś (odc. 493-538)
• Andrzej Gmitrzuk (odc. 539-586)
• Jakub Osiński (odc. 539-586)
• Stefan Knothe (tytuł w odc. 309-364)
• Paweł Galia (tyłówka w odc. 309-364)
• Janusz Wituch (tyłówka w odc. 365-414)
• Marek Ciunel (tyłówka w odc. 441-486)
• Paweł Bukrewicz (tyłówka w odc. 487-492, 539-586)
• Agata Bornus (odc. 493-538)
• Maciej Jastrzębski (odc. 493-538)
• Aneta Michalczyk (odc. 539-586)
• Karolina Kowalska (odc. 539-586)
• Bartek Fukiet (odc. 539-586)

Wybrane Odcinki Serialu

Poniżej przedstawiono przykłady tytułów odcinków, z podziałem na serie lub wydania DVD:

Przykładowe Odcinki z Kolejnych Serii

• Seria / DVD 1: Tomek i pokaz sztucznych ogni, Nowy gwizdek Piotrka, Przygoda Emilki, Tomek śpieszy na ratunek.
• Seria / DVD 2: Na tip top, Tomek, Emilka i pług śnieżny, Edek Wielki, Kuba dostaje nauczkę, Tomek dobrze się spisuje.
• Seria / DVD 3: Tomek i cyrk, Piotrek i magiczny dywan, Wielka pomyłka Piotrka, Nie mówcie Tomkowi, Nowa trasa Emilki.
• Seria / DVD 4: Tomek przybywa na ratunek, Gabryś rządzi, Tomek i tuba, Henio i drzewo życzeń, Zbyt gorąco dla Tomka.
• Seria / DVD 5: Tomek i wiatr, Nieustraszony Frycek, Tomek i odrzutowiec, Spokojna przejażdżka, Śladem mąki.
• Seria / DVD 6: Tomek i skarb, Edek i nowy dźwig, Tomek i urodzinowa przesyłka, Zielony zawiadowca, Prawie najlepszy Kuba.
• Seria / DVD 7: Nowy domek Tobika, Tomek w toffi, Wielki silny Henio, Zwiedzanie wyspy, Tomek i spadająca gwiazda.
• Seria / DVD 8: Tomek i barwy klubowe, Damian gubi dzwon, Wolne popołudnie Tobika, Kłopotliwe drzewko Tomka, Jak dobrze być Gabrysiem.
• Seria / DVD 9: Chlap, chlap, chlap!, Śliski Sodor, Sodor w śniegu, Zabawa, Nowy Gwizdek Tobika.
• Seria / DVD 10: Lew Sodoru, Skoro świt, Tomek i prosiaczki, Czytanie bajek, Przesyłka Piotrusia.
• Seria / DVD 11: Pogoń za latawcem, W warsztacie, Dobre uczynki Henia, Pszczoły, Pomocnik Hirek.
• Seria / DVD 12: Strzelające korki Tomka, Nieświeża przesyłka, Tomek dowodzi, Szalony dzień Tomka, Figle i bigle.
• Seria / DVD 13: Tobik i świszczący las, Wiktor się zgadza, Wyprawa po drewno, Tomek i Zgniotek, Och, co za zniewaga.
• Seria / DVD 14: Specjalna przesyłka Diesla, Być Piotrusiem, Henio i BHP, Karol i Edek, Kuba w ciemności, Tomek i kapelusze.
• Seria / DVD 15: Przygoda z magnesem, Wielki Szymek, Szczęśliwy Hirek, Gabryś i Ferdynard.
• Seria / DVD 16: Niech pada śnieg, Niespodzianka, Szybka Basia, Piotruś w śniegu.
• Seria / DVD 17: Edek bohater, Kuba na ratunek, Węgiel dla Henia, Zatrzymać autobus!, Ognisty Felek.
• Seria / DVD 18: Emilka i Prast, Nowi przyjaciele Piotrusia, Balonowa przygoda, Kamil parowóz.
• Seria / DVD 19: Dwa koła, Czerwoni i niebiescy, Powolny Sławek, Mały parowóz który lubił wyścigi, Kto jest najlepszy.
• Seria / DVD 20: Lokomotywa przyszłości, Hugo i statek powietrzny, Bajka o trzech koziołkach, Zagubiony pociąg naprawczy, Szyper i syrena.

Filmy Pełnometrażowe z Serii "Tomek i Przyjaciele"

Na podstawie popularnego serialu powstało również wiele filmów pełnometrażowych, w tym:

• Jak lokomotywy uratowały lotnisko
• Wielkie odkrycie
• Bohater torów
• Przygoda na Wyspie Mgieł
• Dzień diesli
• Tajemnica Niebieskiej Góry
• Tajemnica zaginionej korony
• Opowieść o odwadze
• Przygoda się zaczyna
• Legenda o zaginionym skarbie (ang. Thomas & Friends: Sodor’s Legend of the Lost Treasure)
• Wielki wyścig
• Podróż poza wyspę Sodor
• Wielki świat! Wielkie przygody! (ang. Big World! Big Adventures!)
• Wykopaliska i odkrycia

Fabuła Filmu "Tomek i Przyjaciele: Legenda o zaginionym skarbie"

Film pełnometrażowy Tomek i przyjaciele: Legenda o zaginionym skarbie został wydany w Wielkiej Brytanii jako animacja o niebieskiej lokomotywie i również w Polsce ukazał się na płycie DVD.

Pewnego słonecznego dnia Tomek wraz z wagonami Anią i Klarą pracuje na swojej linii. Nagle zauważa Bercię i postanawia się z nią ścigać. O mały włos nie zderza się z Tobikiem i Hanią. Bercia jest przekonana, że wygra, ale musi wolno jechać za powolnym Olkiem. Tomek dojeżdża na stację Ffarquhar pierwszy. Ania i Klara przypominają mu, że nie powinien się ścigać. Gdy Bercia dociera na stację, żali się Tomkowi, że przegrywa wyścigi dlatego, że często musi jechać za powolnymi maszynami budowlanymi, które pomagają w budowie nowej linii kolejowej do Harwick.

Tymczasem Marianka jedzie na plac budowy nowej linii, podziwiając po drodze piękny las przy Arlesburgh. W pewnym momencie zauważa dwie małe lokomotywy, których nigdy wcześniej nie widziała. Zagapia się i uderza w pociąg ciągnięty przez Olka i Anatola. Wagon służbowy przedstawia koparce trzy małe lokomotywy wąskotorowe, którymi okazują się Michał, Reks i Bartek. Marianka zastanawia się, czy małe lokomotywy są prawdziwe. Michał zapewnia ją, że są.

Na placu budowy Kaczor spotyka Donalda i Darka, którzy przywieźli szyny i podkłady kolejowe niezbędne do budowy nowej linii. Jacek i Alf ciężko pracują. Następnego dnia Tomek ma kłopoty z paleniskiem. Inne lokomotywy przypominają mu, że musi przygotować pociąg dla Gabrysia. Tomkowi się jednak nie spieszy. Gabryś zaczyna się niecierpliwić, a Tomek się z nim kłóci. Przez swoją nieuwagę Tomek doprowadza do poważnego wypadku. W tym samym czasie Marianka próbuje bawić się z Donaldem, który jednak nie ma na to czasu. Podjeżdża do dużej koparki i przedstawia się jej. Gdy maszyna mówi, że ma na imię Olek, Marianka jest zdziwiona, bo była przekonana, że Olek jest lokomotywą. Nie zdaje sobie sprawy, że na wyspie Sodor są dwaj Olkowie: lokomotywa i koparka. Zaczyna myśleć, że Olek zamienił się w koparkę. Olek próbuje wszystko wyjaśnić, ale Marianka go nie słucha.

Na stacji Knapford Pan Szyneczka karci Tomka za spowodowanie wypadku. Tomek próbuje bezskutecznie i bezczelnie zrzucić winę na Gabrysia i Emilkę, ale Zawiadowca mu nie wierzy. Każe Tomkowi za karę pomagać w budowie nowej linii. Gdy Tomek pyta, kto w tym czasie zajmie się jego linią, pojawia się Rysio, nowa lokomotywa. Zawiadowca wysyła przybysza do pracy na linii Tomka.

Na placu budowy trwa ciężka praca. Nagle ziemia pod torami zaczyna się zapadać. Robotnicy oznaczają flagą niebezpieczne miejsce i zatrzymują Donalda. Tymczasem Tomek przyjeżdża na Węzeł w Arlesburgh. Opowiada małym lokomotywom o Rysiu i Gabrysiu. Reks, Michał i Bartek mówią mu, że duże lokomotywy zawsze uważają się za lepsze od małych. To sprawia, że Tomek zaczyna czuć się zbyt pewny siebie. Gdy wraca na plac budowy, wjeżdża na niebezpieczne miejsce, w wyniku czego wpada do starej groty.

Na stacji Knapford Rysio pracuje z Anią i Klarą, które zastanawiają się, gdzie podziewa się Tomek. Tymczasem na placu budowy Kamuś wyciąga Tomka z groty. Zawiadowca karci go za niezwrócenie uwagi na znaki ostrzegawcze. Tomek chce mu wszystko wyjaśnić, ale ten go nie słucha. Każe Emilce zabrać go do warsztatu. W warsztacie Tomek żali się Wiktorowi i Kamilowi, że został zastąpiony przez Rysia. Wiktor zapewnia go, że wkrótce wróci do pracy, a Kamil przypomina mu, że on wciąż pracuje w warsztacie, mimo że ciągle ma wypadki. Nagle do warsztatu przyjeżdża Edek z informacją, że Kamuś znalazł statek piracki. Tomek jest wściekły, że jego odkrycie zostało przypisane komuś innemu. Jacek kłóci się z Donaldem i Darkiem, jak statek znalazł się w jaskini. Bliźniacy są pewni, że kiedyś grota musiała być otwarta na morze. Marianka z kolei stwierdza, że skoro na wyspie znalazł się statek piracki, to w pobliżu musi być ukryty piracki skarb.

Na węźle, Bartek i Reks, którzy nie chcą rozmawiać z gadatliwą Marianką, od razu uciekają na jej widok. Michałowi nie udaje się uciec, gdyż koparka blokuje mu tory swoją łyżką. Michałowi udaje się w końcu uciec, a Marianka utwierdza się w przekonaniu, że małe lokomotywy są magiczne. Tymczasem Donald i Darek zawożą Statek Piracki do portu w Arlesburgh. W nocy Henio ciągnie Latającego Piklinga. Nagle zauważa na torze dziwny biały kształt. Jest przerażony. Następnego dnia mówi o wszystkim innym lokomotywom. Sylwek opowiada swoim przyjaciołom legendę o zaginionym piracie, który ukrył swój statek oraz skarb na wyspie Sodor. Mapa do skarbu zaginęła, przez co nigdy nie został on odnaleziony. Następnie straszy, że duch pirata w nocy przemierza wyspę w poszukiwaniu swojego skarbu, ale Karolek z niego drwi. Pozostałe lokomotywy kończą rozmowę, mimo że Henio jest pewny, że widział ducha.

Tymczasem Tomek w Arlesburgh zauważa wystawiony na widok publiczny statek. Złości się, gdyż to on go odnalazł, a nie Kamuś. Tomek wraca na plac budowy, aby uzupełnić zapas węgla. Zauważa tam Rysia. Tomek pyta zawiadowcy, czy może wrócić do pracy na swojej linii. Pan Szyneczka każe mu pojechać po kolejne materiały do budowy nowej linii. Tomek jedzie na węzeł w Arlesburgh. Z jego komina zaczyna wydobywać się czarny dym. Michał myśli, że Tomek nabrał złego węgla. Niebieska lokomotywa nabiera odpowiedniego węgla i wraca na noc na bocznicę budowlaną. Nie chce spać obok Rysia, więc decyduje się spędzić noc na pobliskiej bocznicy. W nocy budzi się i zauważa jadącą w ciemnościach po torach żaglówkę. Jedzie za nią. Dogania ją i zauważa jej właściciela. Opowiada mu o tym, jak odnalazł statek piracki, a zasługa ta została przypisana komuś innemu. Właściciel żaglówki przedstawia się jako Żeglarz Janek. Mały statek przedstawia się z kolei jako Szyper. Mówi Tomkowi, że szukają skarbu. Żeglarz proponuje lokomotywie wspólne poszukiwanie skarbu. Gdy Żeglarz szuka skarbu w jaskini, Szyper opowiada Tomkowi, że jego właściciel dorobił mu koła, aby móc szukać skarbu nie tylko na wodzie, ale także na lądzie. Żeglarz Janek znajduje w grocie mapę Zaginionego Pirata. Żeglarz i Szyper muszą pojechać po łopatę. Nie mogą jednak się ruszyć, gdyż przestał wiać wiatr.

Następnego dnia na bocznicy Tomek specjalnie pozwala, aby Rysio nabrał złego węgla. Tymczasem Marianka, która pomaga w budowie nowej linii, trafia w ziemi na coś twardego. Okazuje się, że do ukruszenia skał będzie potrzebny dynamit. W trakcie czekania na dostarczenie materiałów wybuchowych, Marianka namawia koparkę Olka, aby wypowiedział życzenie, aby znów stać się lokomotywą. Ten nie wie, o co jej chodzi. Tymczasem Rysio, który przywozi ładunek dynamitu, zaczyna mieć kłopoty. Z jego komina wydobywa się ciemny dym. Iskry z jego komina powodują zapalenie się lasek dynamitu w jego wagonie. Dynamit ten ląduje w jednym z wagonów. Tomek postanawia działać. Jedzie przed siebie i wrzuca wagon z dynamitem do groty, gdzie dochodzi do wybuchu. Przyjaciele mu gratulują, ale zawiadowca nie jest zadowolony. Myśli bowiem, że Tomek chciał za pomocą dynamitu zrobić krzywdę Rysiowi, którego nie lubi. Każe mu wrócić do hangaru.

Koparki próbują nadal kopać ziemię pod tory, ale bez dynamitu jest to bardzo trudne. Tej nocy Tomek odpoczywa na bocznicy. Zauważa Żeglarza Janka i Szypera. Jedzie za nimi i postanawia pomóc im odszukać skarb. Nigdzie jednak nie mogą go znaleźć. Żeglarz oskarża Tomka, że pierwszy odszukał skarb i go ukrył. Nagle zaczyna wschodzić słońce. Żeglarz Janek i Szyper wracają do domu, a Tomek wraca na bocznicę. Zderza się z Marianką, która upuszcza z łyżki znalezioną przez siebie skrzynię. Zawartością skrzyni okazuje się skarb. Zawiadowca jest zachwycony odkryciem Marianki i postanawia umieścić skarb w muzeum. Tomek jedzie wybrzeżem. Mija przestraszonego Henia, który twierdzi, że znów zobaczył Zaginionego Pirata. Tomek jedzie dalej i stwierdza, że duchem Henia jest Żeglarz Janek i Szyper. Żeglarz pyta Tomka, gdzie jest skarb. Ten odpowiada mu, że zawiadowca chce go umieścić w muzeum. Żeglarz zapewnia wszystkich, że skarb będzie jego. Tomek mówi mu, że skarb nie będzie jego i będzie stał w muzeum, a następnie zostawia go i Szypera.

Tomek jedzie na stację Knapford. Podsłuchuje rozmowę zawiadowcy, z której wynika, że tej nocy skarb będzie stał w jego biurze na stacji. Lokomotywa zaczyna się martwić. Tomek jedzie na plac budowy, gdzie spotyka Rysia, który znów proponuje mu przenocowanie w jego hangarze. Tomek śpi na bocznicy. Czeka na spotkanie z Szyperem i Żeglarzem Jankiem. Nagle żeglarz i jego łódź przyjeżdżają. Janek wysadza drzwi do biura zawiadowcy przy pomocy dynamitu i kradnie skarb. Szyper nie chce mieć udziału w kradzieży, ale nie może nic zrobić. Aby złapać żeglarza, Tomek musi przejechać na czerwonym świetle, przez co o mały włos nie zderza się z Gabrysiem. Nagle okazuje się, że marynarz zdołał ukraść z portu także statek piracki i umieścił go na szczycie stromego wzgórza. Janek usuwa kotwicę, która zapobiegała stoczeniu się łodzi, i wraz z Szyperem oraz skarbem zaczyna szybko zjeżdżać w dół. Uciekinierzy zbliżają się do węzła w Arlesburgh, gdzie stoi Rysio. Tuż za nim jedzie Tomek, który zaczyna prosić Michała, Reksa i Bartka o pomoc w zatrzymaniu statku. Żeglarz Janek śmieje się z małych lokomotyw, ale te postanawiają działać. Wraz z Rysiem doprowadzają do odbicia statku z rąk podstępnego marynarza. Ten jednak ucieka z Szyperem dalej wraz ze skarbem.

Gdy zaczyna wschodzić słońce, pościg nadal trwa. Żeglarz próbuje uciec przed Tomkiem, a Szyper nie może go zatrzymać. Wkrótce okazuje się, że tory kończą się w wodzie. Tomek wpada do wody i nie może się ruszyć. Żeglarz Janek jest pewny, że uda mu się uciec ze skarbem. Szyper chce pomóc lokomotywie, ale marynarz grozi, że go zniszczy, jeśli to zrobi. Nagle łódź zaczyna tonąć, gdyż skarb jest zbyt ciężki. Szyper proponuje żeglarzowi, aby wyrzucił skrzynię do morza i ocalił swoje życie. Janek nie chce tego zrobić. Chwilę później do portu przyjeżdża oddział ratunkowy. Policja aresztuje żeglarza Janka. Tomek zostaje wyciągnięty z wody. Jest przekonany, że zawiadowca znów będzie na niego zły. Tym razem tak nie jest. Okazuje się, że Rysio o wszystkim mu powiedział. Wkrótce budowa nowej linii zostaje ukończona. Marianka ostatecznie dowiaduje się, że na wyspie Sodor są dwaj Olkowie: lokomotywa i koparka. Tomek wraz z Anią i Klarą przyjeżdżają na otwarcie nowej linii. Zawiadowca ogłasza, że pociągi towarowe na nowej linii będzie ciągnął Rysio, a pociągi osobowe ktoś, kto już jest na wyspie. Tomek nie chce opuszczać swojej linii, ale okazuje się, że kimś z wyspy, kto będzie obsługiwał ruch osobowy na nowej linii, będzie Dorotka, ich stara przyjaciółka. Zgromadzone lokomotywy udają się na pierwszą przejażdżkę po nowej linii. Szyper dostaje pracę w porcie w Arlesburgh przy wożeniu dzieci na swoim pokładzie.

tags: #remiza #tomek #i #przyjaciele