Strażacy, w walce z żywiołem i ratowaniu poszkodowanych, sami nierzadko znajdują się w sytuacjach zagrożenia, wymagających natychmiastowej pomocy. Rozwiązaniem, które stanowi odpowiedź na taką ewentualność, są roty asekuracyjne, znane również jako Rapid Intervention Teams (RIT). Ich zadaniem jest zapewnienie bezpieczeństwa ratownikom pracującym na terenie akcji.
Historia i Rozwój Rot Asekuracyjnych
Pierwsze wzmianki o tworzeniu grup asekuracyjnych RIT podczas działań ratowniczo-gaśniczych pojawiają się na początku XX wieku. Strażacy z Nowego Jorku (FDNY - Fire Department of New York), bazując na swoich doświadczeniach, stwierdzili, że ich organizowanie jest konieczne. W latach 60. i 70. XX wieku londyńska straż pożarna wprowadziła tzw. Emergency Teams - grupy strażaków wyposażonych w sprzęt potrzebny do udzielania pomocy poszkodowanym ratownikom podczas wewnętrznych działań gaśniczych.
W Polsce temat grup asekuracyjnych zaczął pojawiać się na początku XXI wieku. Pierwsza polska publikacja szczegółowo opisująca to zagadnienie, pt. „Podstawy zabezpieczenia i ratowania strażaków podczas wewnętrznych działań gaśniczych” ukazała się w 2011 roku. Niestety, tematyka ta nie została wówczas ujęta w systemie doskonalenia zawodowego PSP, a kierujący działaniem ratowniczym z różnych względów nadal nie rozumieli konieczności wyznaczania rot asekuracyjnych na miejscu działań.
Dopiero w 2021 roku, wraz z opublikowaniem znowelizowanego rozporządzenia ministra spraw wewnętrznych i administracji w sprawie szczegółowych warunków bezpieczeństwa i higieny służby strażaków Państwowej Straży Pożarnej, temat asekuracji strażaków powrócił. Jedyną sytuacją, w której kierujący działaniem ratowniczym może odstąpić od wyznaczania roty asekuracyjnej w pierwszej fazie akcji, jest stan bezpośredniego zagrożenia życia i zdrowia osób cywilnych. W tym przypadku wszystkie siły i środki jednostek ochrony przeciwpożarowej kierowane są do zapewnienia bezpieczeństwa użytkownikom danego obiektu.

Procedura Wezwania Pomocy przez Strażaka
Wspomniane rozporządzenie szczegółowo opisuje także, kiedy i w jaki sposób strażak powinien wezwać pomoc. Niestety, ratownicy nadal postrzegają wezwanie pomocy jako kompromitację w oczach kolegów i przełożonych. Jest to podejście problematyczne, ponieważ bez wezwania pomocy nie dojdzie do szybkiej reakcji kierującego działaniem ratowniczym, mającej na celu uratowanie poszkodowanego strażaka.
Wykaz sytuacji uznanych w przepisach za potencjalnie niebezpieczne, wymagające wezwania pomocy przez strażaka, jest obszerny. Należy zatem przyjąć, że kluczowa kwestia to zmiana mentalności strażaków, a nauka prawidłowego, skutecznego wezwania pomocy powinna być regularnie ćwiczona w procesie doskonalenia zawodowego.
Sekwencja Wezwania Pomocy „RATUNEK”
Procedura wezwania pomocy przez poszkodowanego strażaka została opisana w § 115 rozporządzenia. Kolejność sekwencji w tej procedurze nie jest przypadkowa i ma na celu szybkie przekazanie kluczowych informacji:
- Trzykrotne powtórzenie drogą radiową kryptonimu okólnikowego „RATUNEK” - od razu powinno zwrócić uwagę wszystkich korespondentów na miejscu zdarzenia.
- Określenie, KTO wzywa pomocy.
- Określenie miejsca, GDZIE znajdują się ratownicy potrzebujący pomocy.
- Określenie, CO się stało. W tym momencie kierujący działaniem ratowniczym będzie miał już wystarczająco dużo informacji, aby wprowadzić rotę asekuracyjną do budynku.
- Określenie, JAKI RODZAJ POMOCY jest potrzebny - pozwoli precyzyjnie wskazać niezbędne wyposażenie pierwszej roty asekuracyjnej, która nie może być nadmiernie obciążona sprzętem, aby mogła szybko zlokalizować poszkodowanych.
Wzywanie pomocy drogą radiową powinno odbywać się do skutku, tj. do momentu potwierdzenia przyjęcia pełnej informacji przez kierującego działaniem ratowniczym lub innego strażaka. Po drugiej próbie wskazane jest włączenie alarmu sygnalizatora bezruchu, stanowiącego dodatkowy sygnał ostrzegawczy. Rozporządzenie MSWiA mówi, że w przypadku nadania drogą radiową kryptonimu „RATUNEK” użytkownicy radiotelefonów pracujących na danym kanale radiowym powinni przerwać korespondencję i prowadzić nasłuch.
Należy zaznaczyć, że sygnalizator bezruchu może pomóc w lokalizacji poszkodowanego przez rotę asekuracyjną, jednak jego uruchomienie mocno utrudnia prowadzenie korespondencji radiowej (jest ono możliwe, ale wymaga ćwiczeń). Jeśli jeden z członków poszkodowanej roty nie potrzebuje pomocy, może włączyć sygnalizator dopiero po potwierdzeniu przez kierującego działaniem ratowniczym otrzymania wiadomości „RATUNEK”.

Opracowanie Programu Szkolenia dla Rot Asekuracyjnych w Polsce
16 listopada 2021 roku śląski komendant wojewódzki PSP powołał zespół do opracowania programu szkolenia z zakresu działania grupy asekuracyjnej (RIT). W pracach zespołu, na wszystkich etapach, uczestniczyło łącznie 13 osób, z których większość na co dzień bierze bezpośredni udział w działaniach ratowniczych. Odbyło się 15 spotkań, na których analizowano zagadnienia dotyczące działania grup asekuracyjnych - od aspektów psychologicznych i medycznych po zagadnienia taktyczne.
W toku prac zespół ustalił, że docelowy program szkolenia powinien być ukierunkowany na pojedynczą rotę asekuracyjną, którą przyjęto jako najmniejszą dopuszczalną grupę strażaków zdolną do podjęcia skutecznych działań ratowniczych w danym zakresie. Biorąc pod uwagę minimalne stany osobowe jednostek ratowniczo-gaśniczych PSP w województwie śląskim (osiem osób), założono, że w pierwszej fazie akcji kierujący działaniem ratowniczym będzie w stanie wyznaczyć jedynie jedną rotę asekuracyjną. Przyjęcie takiej koncepcji miało na celu jednolite przygotowanie śląskich strażaków do prowadzenia skutecznych działań ratowniczych w ramach jednej roty asekuracyjnej.
Fazy Działania Roty Asekuracyjnej
Punktem wyjścia do przygotowania programu szkolenia było określenie, jak należy postrzegać funkcjonowanie roty asekuracyjnej na miejscu akcji. Wszystkie zadania roty asekuracyjnej na miejscu akcji uwarunkowane są przez dwa czynniki: CZAS i UMIEJĘTNOŚCI. Aby działania ratujące życie i zdrowie strażaka były skuteczne, należy je wykonać jak najszybciej.
1. Rozpoznanie
Podstawowym elementem działań roty asekuracyjnej na miejscu akcji jest ROZPOZNANIE. Nie należy jednak mylić go z rozpoznaniem realizowanym standardowo przez kierującego działaniem ratowniczym. Rota asekuracyjna musi prowadzić stały nasłuch na kanałach radiowych przydzielonych na potrzeby działań. Musi być świadoma zagrożeń występujących wewnątrz i na zewnątrz budynku przez cały czas trwania akcji. Dodatkowo w ramach rozpoznania należy:
- Określić liczbę i lokalizację dostępnych wejść do budynku.
- Przygotować niezbędny sprzęt w wyznaczonym do tego celu miejscu.
- Zorientować się, w jakiej fazie jest pożar.
- Określić ilu strażaków pracuje w strefie niebezpiecznej.
- Rozpoznać budynek 360°, upewnić się o prawidłowym odłączeniu prądu, gazu i wody.
- Zapoznać się z terenem akcji, uwzględniając ewentualne drogi dostępu w miejscach, gdzie pracują strażacy (uwzględniając inne drogi dostępu niż główne wejścia, którymi poruszają się pracujący strażacy).
- Cały czas nasłuchiwać ruchu radiowego, zwracać uwagę na korespondencję i wyłapywać niebezpieczne sytuacje.
- Przenieść sprzęt i zbudować pole sprzętowe w najdogodniejszym miejscu, odpalić i przepalić sprzęt spalinowy, sprawdzić stan powietrza w torbie RIT i pozostawić zawór odkręcony.
- Rozwinąć niezależną linię gaśniczą z odpowiednim zapasem odcinka.
- Dokonać ponownego obejścia budynku całym zespołem, rozważyć sprawienie szybkich drabin, usunięcie krat lub rolet antywłamaniowych i otwieranie zamkniętych drzwi.
- Zabezpieczyć napotkane wystające pręty lub odsłonięte studzienki kanalizacyjne, usunąć luźne elementy lub poinformować o swoich obserwacjach kierującego działaniami.
2. Dotarcie do Poszkodowanego
Gdy pomoc zostanie wezwana, podstawowym celem roty asekuracyjnej będzie jak najszybsze DOTARCIE DO POSZKODOWANEGO i jego kolegi z roty. W trakcie prac śląskiego zespołu przyjęto, że jedna rota asekuracyjna jest w stanie skutecznie zabezpieczyć i ewakuować jednego poszkodowanego. Z punktu widzenia roty asekuracyjnej kluczowe jest ustalenie właściwego poziomu jej zabezpieczenia w odniesieniu do wybranej drogi dotarcia do strażaków potrzebujących pomocy. Należy mieć na uwadze, że wejście roty asekuracyjnej do działań zawsze będzie się wiązało z wystąpieniem stanu bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia ludzkiego.
W sytuacji wezwania pomocy przez strażaka istotne są dwa elementy: czas wejścia roty asekuracyjnej do działań i szybkość poruszania się wewnątrz obiektu. Oczywiście wszystko warunkuje sytuacja pożarowa oraz miejsce zdarzenia (odległość od wejścia do budynku).
Sposoby Asekuracji podczas Dotarcia:
- Wejście bez linki i bez linii gaśniczej: Gdy poszkodowani znajdują się bezpośrednio przy linii gaśniczej, nie ma potrzeby zabierania kolejnej linii wężowej. Opóźniłoby to znacznie dotarcie i stanowiło dodatkowe utrudnienie. Rota asekuracyjna może traktować linię wężową jako punkt orientacyjny. W razie konieczności oddalenia się od niej, można wykorzystać sprzęt z indywidualnego wyposażenia członków roty asekuracyjnej oraz dostępny w torbie RIT (taśma, pętla, linka ratownicza itp.).
- Asekuracja linką ratowniczą: Ten rodzaj asekuracji należy zastosować, gdy do poszkodowanych strażaków nie biegnie linia gaśnicza (np. prowadzili działania poszukiwawcze poniżej lub powyżej miejsca pożaru). Wpinając linkę ratowniczą na zewnątrz obiektu, rota asekuracyjna zapewnia sobie pewną i oznaczoną drogę powrotu. W założeniu każdy członek roty asekuracyjnej powinien zabrać w takim przypadku osobną linkę ratowniczą o długości 30 m.
Kluczowa jest również kontrola ilości zużytego powietrza zarówno w kontekście samej roty RIT, jak i strażaków roty poszkodowanej. Zarządzanie powietrzem jest bardzo istotne w działaniach ratowniczo-gaśniczych. Doświadczenia śląskiego zespołu jednoznacznie wykazały, że rota asekuracyjna powinna mieć dużą autonomię w doborze czasu przekazywania informacji o stanie powietrza do kierującego działaniem ratowniczym. Kierujący działaniem ratowniczym nie odpytuje roty RIT, a jedynie informuje ją drogą radiową o czasie przebywania wewnątrz budynku. Członkowie rot asekuracyjnych powinni sami kontrolować stan swojego powietrza i przekazywać informację do KDR w jasno określonych sytuacjach.
3. Udzielenie Pomocy
Po dotarciu do poszkodowanych, dokonaniu oceny ich stanu, kontroli ilości powietrza i przekazaniu informacji kierującemu działaniem ratowniczym kolejnym krokiem jest UDZIELENIE POMOCY poszkodowanemu strażakowi. Nie zawsze pomoc koledze będzie polegała na jak najszybszym ewakuowaniu go na zewnątrz. Rozważmy sytuację, gdy poszkodowany ratownik doznał masywnego krwotoku.
Ćwiczenia praktyczne pokazały, że niektóre akcje ratownicze prowadzone przez roty asekuracyjne mogą trwać nawet 40 minut. Przyjęto, że największe zagrożenie dla życia poszkodowanego strażaka będzie stanowił brak dostatecznej ilości powietrza oraz masywny krwotok.
W przypadku wymiany źródła powietrza u poszkodowanego należy mieć na uwadze długość zakładanej drogi ewakuacyjnej. Jeśli ranny strażak znajduje się na tej samej kondygnacji co wejście do budynku, a ciśnienie powietrza w jego sprawnym SOUO to minimum 150 bar, można założyć, że wymiana źródła powietrza nie będzie konieczna. Generalnie jednak należy trzymać się zasady, że w sytuacji rozpoczęcia ewakuacji poszkodowany powinien mieć podpięte nowe źródło powietrza - z butli znajdującej się w torbie RIT. W większości wypadków wiązać się to będzie jedynie z koniecznością przepięcia automatu oddechowego.
4. Przygotowanie do Ewakuacji
Po udzieleniu niezbędnej pomocy następuje PRZYGOTOWANIE DO EWAKUACJI. Rota asekuracyjna wybiera sposób przemieszczania poszkodowanego, mając na uwadze konieczność zapewnienia sobie wolnych rąk, co jest kluczowe dla bezpiecznego poruszania się w trakcie ewakuacji. Do tego celu wykorzystać można taśmy lub pętle. W razie konieczności ewakuacji w trudniejszych warunkach należy zabezpieczyć poszkodowanego na noszach płachtowych (po uprzednim zdjęciu jego pierwotnego SOUO) - dzięki temu nie dozna on urazów wtórnych.
Jeżeli ewakuacja będzie przebiegała w przestrzeniach, w których może dojść do urazów kręgosłupa, należy wykorzystać sztywne nosze ratownicze. Bardzo istotne jest zabezpieczenie głowy poszkodowanego przed ewentualnymi urazami, szczególnie gdy droga do pokonania nie jest krótka ani prosta.
Należy poddać dyskusji stosowanie kapturów ratunkowych w działaniach roty RIT. Zapewniają one stały przepływ powietrza (co wiąże się ze zwiększonym zużyciem) i są - z założenia - przeznaczone dla osób cywilnych (szybka ewakuacja przez strefę zadymienia). Kaptur ratunkowy po napełnieniu powietrzem może skutecznie uniemożliwić założenie hełmu poszkodowanemu ratownikowi. Warunki pomocy rannemu strażakowi będą z pewnością diametralnie różne od warunków ewakuacji osób cywilnych. Strażak, mając na sobie ubranie specjalne i aparat oddechowy, jest w stanie przeżyć w znacznie trudniejszych warunkach niż osoba cywilna.
Po udzieleniu niezbędnej pomocy poszkodowanemu strażakowi i odpowiednim przygotowaniu go do ewakuacji, należy przekazać kierującemu działaniem ratowniczym drogą radiową informację o stanie powietrza roty asekuracyjnej (podając jedną, niższą wartość ciśnienia) oraz członków roty poszkodowanej.
5. Ewakuacja
Następnie przystępuje się do EWAKUACJI poszkodowanych na zewnątrz. Przyjmuje się, że powinna się nią zająć kolejna rota asekuracyjna ze świeżym zapasem powietrza, która jest w stanie szybko dojść we wskazane miejsce, wykorzystując drogę oznaczoną przez pierwszą rotę RIT. Ilość powietrza w SOUO pierwszej roty asekuracyjnej powinna natomiast pozwolić na bezpieczne opuszczenie miejsca zdarzenia i wyjście z budynku.
Co istotne, w przypadku wezwania pomocy przez strażaka kierujący działaniem ratowniczym zobowiązany jest do wezwania na miejsce zdarzenia dodatkowych sił i środków, z których wyznaczyć powinien przynajmniej jedną rotę asekuracyjną na potrzeby zabezpieczenia trwających nadal działań ratowniczo-gaśniczych. Nie można dopuścić, aby czynności związane z ratowaniem strażaka całkowicie przerwały pozostałe działania na miejscu zdarzenia - mogłoby to grozić dalszym rozprzestrzenianiem się pożaru i zagrożeniem dla większej grupy strażaków, w tym członków rot asekuracyjnych.

Aspekty Operacyjne i Wyposażenie Rot Asekuracyjnych
Omawiane działania ratujące życie i zdrowie strażaka wymagają zwrócenia uwagi na wiele czynników, m.in. miejsce wystąpienia zdarzenia, warunki pożarowe oraz możliwość ewakuacji poszkodowanego przez jego partnera z roty.
Strefy Działań Rot Asekuracyjnych
Śląski zespół zajmujący się opracowaniem programu szkolenia w zakresie działania rot asekuracyjnych, dokonał umownego podziału miejsca zdarzenia na trzy strefy, określające zakres oraz możliwości podjęcia działań ratowniczych:
- Strefa czerwona: obszar, w którym nie ma możliwości udzielenia niezbędnej pomocy poszkodowanemu strażakowi (wysoka temperatura, brak widoczności). Priorytetem jest samoratowanie lub ewakuacja poszkodowanego strażaka przez kolegę z roty do strefy żółtej.
- Strefa żółta: obszar, do którego można ewakuować poszkodowanego ze strefy czerwonej i gdzie wstępnie można udzielić mu pomocy.
- Strefa zielona: bezpieczna strefa poza bezpośrednim zagrożeniem, gdzie poszkodowany jest w pełni ewakuowany i może otrzymać pełną opiekę medyczną.

Skład i Gotowość Roty Asekuracyjnej
Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 sierpnia 2021 r., rota asekuracyjna ma za zadanie zapewnienie bezpieczeństwa ratownikom pracującym na terenie akcji. W Warszawie zostały wyznaczone 2 jednostki ratowniczo-gaśnicze przewidziane do zapewnienia zastępu asekurującego złożonego z 6 ratowników do zabezpieczenia strażaków działających na miejscu zdarzenia: na lewobrzeżnej części Warszawy jest to JRG 9, a na prawobrzeżnej JRG 5. Jednostki te posiadają specjalistyczny sprzęt przewidziany do ratowania strażaków przez strażaków, a obsada zmianowa przechodzi serię wymagających szkoleń.
Każdy strażak wchodzący w skład zastępu asekurującego jest ubrany w aparat ochrony układu oddechowego, co pozwala na natychmiastowe wysłanie do działania dwóch zespołów asekurujących (jeden 3-osobowy, drugi 2-osobowy). Kierowca jest odpowiedzialny za mierzenie czasu pracy w aparatach powietrznych (monitorowanie czasu). Zadaniem zespołu jest przeprowadzenie bezpiecznej ewakuacji poszkodowanego strażaka.
Zadania Zespołu RIT przed Interwencją:
- Zbieranie informacji: Od Kierującego Działaniem Ratowniczym (KDR) na temat sytuacji pożarowej, podjętych kroków i zamiarów taktycznych, liczby ratowników pracujących wewnątrz wraz z ich lokalizacją i przypisanymi zadaniami. Należy pozostać w kontakcie ze stanowiskiem kontroli czasu pracy strażaków. (W zespole RIT powinien znaleźć się dowódca tego zastępu, podejmujący decyzje i kierujący zespołem w budynku.)
- Kompletowanie i kontrola sprzętu: Pozostali członkowie RIT powinni skompletować sprzęt pod pojazdem oraz sprawdzić swoje wyposażenie osobiste (stan powietrza w aparatach, prawidłowe działanie masek, stan naładowania latarek, uruchomić sygnalizatory bezruchu). Należy zwrócić uwagę na ilość przygotowanego sprzętu - zespół RIT ma być szybki i powinien zabrać ze sobą tylko niezbędny sprzęt w określonej sytuacji.
- Rozpoznanie budynku 360°: Upewnić się o prawidłowym odłączeniu prądu, gazu i wody. Zapoznać się z terenem akcji, uwzględniając ewentualne drogi dostępu w miejscach, gdzie pracują strażacy (uwzględniając inne drogi dostępu niż główne wejścia).
- Ciągły nasłuch radiowy: Zwracać uwagę na korespondencję i wyłapywać niebezpieczne sytuacje, co pomoże w ocenie sytuacji i określeniu lokalizacji pracujących strażaków.
- Budowa pola sprzętowego: Na podstawie rozpoznania, zebranych informacji i zastanej sytuacji pożarowej, przenieść sprzęt i zbudować pole sprzętowe w najdogodniejszym miejscu (np. na rogu budynku). Odpalić i przepalić sprzęt spalinowy, sprawdzić stan powietrza w torbie RIT (pozostawiając zawór odkręcony) oraz rozwinąć niezależną linię gaśniczą. Ponownie dokonać obejścia budynku, rozważyć sprawienie szybkich drabin, usunięcie krat lub rolet antywłamaniowych i otwieranie zamkniętych drzwi w miejscach pracy strażaków. Zabezpieczyć napotkane zagrożenia (wystające pręty, studzienki kanalizacyjne).
Strażacy, którzy pełnią funkcję zespołu RIT, powinni być gotowi do podjęcia akcji ratunkowej w każdej chwili, dlatego czuwanie i cały proces asekuracji odbywa się w pełnym wyposażeniu.
Wyposażenie Roty Asekuracyjnej
Najpopularniejszym obrazem w tematyce rot asekuracyjnych są pola sprzętowe i maksymalnie wyposażeni strażacy. Oczywiście, dobrze jest przygotować sobie sprzęt, jednak powinno się to robić z rozwagą i odpowiednio do sytuacji. Można jednak kierować się kluczem, który zakłada, że na stworzonym polu sprzętowym powinny się znaleźć:
- Nosze
- Torba „RIT”
- Sprzęt burzący
- Sprzęt tnący
- Drabina przenośna
- Sprzęt medyczny
Wspomniana torba RIT jest jednym z podstawowych elementów wykorzystywanych przez roty asekuracyjne. Jej koncepcja zrodziła się w USA, a jej pierwotnym założeniem było przenoszenie dodatkowego źródła zasilania dla poszkodowanego strażaka. Dziś te torby nie tylko spełniają wspomnianą funkcję, ale również służą do przenoszenia innego małego sprzętu przydatnego podczas ratowania, jak chociażby mały sprzęt tnący.

Wyzwania i Przyszłość Rot Asekuracyjnych w Polsce
Poza sprzętem, należy też zwrócić uwagę na przygotowanie samych strażaków wchodzących w skład roty asekuracyjnej, których należy wyszkolić w taki sposób, aby mogli w każdej chwili podjąć niezbędne działania. Co istotne, powinni oni posiadać założony już na siebie sprzęt ochrony dróg oddechowych. Jeżeli zostali wyznaczeni do asekuracji i nie realizują innych zadań, dobrą praktyką jest, aby mieli już założone maski od aparatów powietrznych bez podpiętych automatów płucnych.
W zawodowych lub ochotniczych strażach pożarnych w Europie i na świecie tematyka asekuracji jest przestrzegana od dawnych lat lub od około 2000 roku, najczęściej realizowana osobną rotą, wyznaczoną do nasłuchu radiowego działań i ewentualnej natychmiastowej interwencji. Zdecydowana większość strażaków jest przygotowana do realizacji takiej funkcji ze względu na proces kształcenia i doskonalenia zawodowego, prowadzonego systematycznie co pół roku lub raz do roku.
Patrząc na poprzednie i obecne lata, tematyka asekuracji w polskiej straży pożarnej niestety jeszcze raczkuje. Wyposażenie w torbę RIT także nie jest jeszcze standardem i celem zakupów jednostek. Poza zmianami w przepisach, potrzebne jest prawidłowe przygotowanie strażaków do realizacji tego celu. Przygotowanie strażaków powinno zostać przeprowadzone przez merytoryczną, dydaktyczną i praktycznie przygotowaną kadrę. Również kształcenie kadry dowódczej każdego szczebla powinno uwzględniać asekurację strażaków. Dlatego przed nami jeszcze długa droga do prawidłowego realizowania roty, która będzie miała kolosalne znaczenie w momencie, gdy dojdzie do wypadku w strefie niebezpiecznej z udziałem strażaka.
Znaczenie Rot Asekuracyjnych i Bezpieczeństwo w Działaniach Gaśniczych
Środowisko, w którym przychodzi pracować strażakom, zawsze było niebezpieczne i nieprzewidziane do pracy przez człowieka bez odpowiedniego sprzętu ochronnego. Szczególnie działania w miejscach zadymionych są jak nurkowanie w wodzie, gdzie wymaga się odpowiedniego sprzętu umożliwiającego człowiekowi oddychanie. Mimo najbardziej zaawansowanego sprzętu, odzieży ochronnej i wyszkolenia strażaka, z różnych przyczyn może dojść do zdarzenia niebezpiecznego, podczas którego strażak zostanie ranny lub znajdzie się w niebezpiecznej sytuacji.
Wypadki oczywiście nie zdarzają się nagminnie, ale jeżeli już się zdarzą, mogą mieć katastrofalne skutki. Jedną z najbardziej zagrażających życiu stref niebezpiecznych jest strefa pożaru w budynku lub obiekcie, gdzie występuje bardzo duża ilość toksycznego, gorącego i palnego dymu, płomieni lub innych zagrożeń wynikających ze specyfiki obiektu.
Omawiana asekuracja poprzez roty asekuracyjne to tylko część tematyki asekuracji strażaków. Ważnym elementem w całej tej układance jest również nadzór nad czasem pracy strażaków w strefie niebezpiecznej. Nadzór ten powinien realizować sam Kierujący Działaniem Ratowniczym lub wyznaczony strażak za pomocą urządzeń do tego przeznaczonych, tj. karta sprzętu ochrony dróg oddechowych lub tzw. „kartka i długopis”. Czuwanie i cały proces asekuracji odbywa się w pełnym wyposażeniu. Niestety, czas działa na niekorzyść zespołu, co realnie przekłada się na jego skuteczność. Im dłużej ratownicy pełnią funkcję asekuracyjną, tym bardziej oswajają się sytuacją, ich czujność zostaje uśpiona, co prowadzi do rozkojarzenia. Przebywanie w pełnym umundurowaniu oraz wyposażeniu na słońcu, mrozie, deszczu czy śniegu wymusza konieczność wprowadzenia odpoczynku. Po wytypowaniu kolejnego zespołu należy przekazać pole sprzętowe, by ratownicy ponownie przepalili sprzęt i dokonali kontroli za pomocą listy, co umożliwi regenerację sił poprzedniej rocie.
tags: #sklad #roty #strazackie