Urządzenie określane jako "strażak" to kluczowy element zabezpieczający w kotłach z podajnikiem, chroniący przed zapłonem opału znajdującego się w zasobniku. Jego głównym zadaniem jest automatyczne zapobieganie cofaniu się płomienia do zbiornika paliwa stałego.
Czym Jest Strażak i Jak Działa?
Strażak to automatyczny układ zalewowy z korkiem topliwym, który reaguje na nadmierny wzrost temperatury spowodowany cofającym się w kierunku zbiornika żarem. W takiej sytuacji system zalewa rurę podajnika, zapobiegając zapłonowi paliwa w zasobniku. Urządzenie to działa samoczynnie, nie wymagając dodatkowego zasilania. Jest szczególnie przydatne w przypadku kotłów opalanych pelletem, owsem, zrębkami drzewnymi czy wiórami.
Dlaczego Strażak Jest Niezbędny w Kotłowni?
Praca urządzeń grzewczych jest kluczowa dla zapewnienia komfortu termicznego w budynku. Jednak proces spalania opału, zwłaszcza w przypadku awarii, może stać się niebezpieczny i prowadzić do groźnego w skutkach pożaru. Właśnie dlatego w kotłach centralnego ogrzewania z podajnikiem konieczne jest zastosowanie tzw. strażaka.
Automatyzacja procesów grzewczych wiąże się z dostarczaniem odpowiednich dawek paliwa bezpośrednio do palnika w komorze spalania. W kotłach z podajnikiem spalających paliwa stałe, takie jak węgiel, najczęściej używany jest podajnik ślimakowy połączony z retortą, do której opał opada grawitacyjnie z zasobnika. W przypadku kotłów na biomasę, do transportu pelletu drzewnego lub agropelletu, również stosuje się podajnik ślimakowy i rurę zrzutkową.
W obu scenariuszach, wskutek awarii, żar lub płomienie mogą przedostać się do zasobnika paliwa, co niesie ze sobą ryzyko wywołania pożaru. Systemy zabezpieczające, takie jak strażak, są projektowane, aby skutecznie minimalizować to zagrożenie.
Wygodne i szybkie rozpalanie w kotle z podajnikiem ślimakowym
Rodzaje Systemów Zabezpieczających Przed Cofaniem Płomienia
Systemy służące zapobieganiu rozprzestrzenianiu się żaru i płomienia mogą działać w oparciu o różne mechanizmy:
-
Układ Wodny (Strażak zalewowy): W przypadku instalacji wodnej za gaszenie pożaru odpowiada zbiornik z wodą lub bezpośrednie podłączenie do rury wodociągowej, które zalewa podajnik, chroniąc zawartość zasobnika. Dzieje się tak po zadziałaniu zaworu termostatycznego lub roztopieniu woskowego korka. Typowy "strażak" wodny zawiera zbiornik o pojemności około 5-6 litrów.
-
Bezpiecznik Termiczny: Jest to urządzenie, które automatycznie uruchamia podajnik przy przekroczeniu dopuszczalnej temperatury paliwa. Dzięki temu żar jest wpychany do palnika. System ten wymaga jednak stałego podtrzymywania zasilania, ponieważ od niego zależy działanie motoreduktora obsługującego ślimak.
-
Śluza Przeciwpożarowa: To specjalne mechaniczne rozwiązanie w postaci śluzy, przez którą przechodzi opał wydostający się z zasobnika. Domyślnym położeniem blokady jest pozycja „zamknięte”, co oznacza, że w razie braku prądu dopływ paliwa jest powstrzymywany w momencie unieruchomienia wentylatora nadmuchowego. Blokada mechaniczna reaguje również na dane ze sterownika i może być aktywowana po przekroczeniu niebezpiecznego poziomu temperatury.
Wiele firm, takich jak Kotły Grzewcze Dragon, montuje w swoich urządzeniach efektywne systemy przeciwpożarowe, co zwiększa bezpieczeństwo użytkowania kotłów z podajnikiem.
Cechy Typowego Strażaka do Kotła z Podajnikiem
Standardowy strażak do kotła z podajnikiem ślimakowym charakteryzuje się:
- Bardzo prostą konstrukcją.
- Wężem o długości około 1,5 metra.
- Zapasowym korkiem topliwym.
- Baniakiem o pojemności około 5 litrów, co w zupełności wystarcza do ugaszenia ewentualnego żaru w rurze podawczej ślimaka.
- Pochodzeniem od polskiego producenta.
- Prostą instrukcją użytkowania i podłączenia, często naklejoną na zbiornik.
W komplecie często znajdują się również praktyczne dodatki, takie jak dwa haczyki i dwa kołki do powieszenia zbiornika na ścianie lub na zasobniku na opał.
Montaż Strażaka
Montaż strażaka jest zazwyczaj nieskomplikowany:
- W zbiorniku na wodę należy wywiercić dwa otwory o średnicy 6 mm w sugerowanych miejscach.
- Zbiornik zawiesić na ścianie lub na zasobniku na opał.
- Głowicę z zaworem termicznym przykręcić do rury podawczej.
- Na końcu baniak zalać wodą.
Odległość zbiornika na opał należy dostosować do długości węża, która wynosi około 1,5 metra. W rurze podajnika, zwłaszcza w palnikach renomowanych firm, często znajduje się dedykowane przyłącze (3/4 cala) do zamontowania termicznego zaworu przelewowego.
Zawór Termostatyczny Danfoss BVTS
W wielu systemach strażakowych stosowany jest zawór termostatyczny Danfoss BVTS, który gwarantuje niezawodną, bezpieczną i bezobsługową pracę. Jest to rozwiązanie sprzyjające środowisku, szczególnie w kontekście kotłów na biomasę.
Ochrona Przed Cofaniem Płomienia z Danfoss BVTS
Zawór termostatyczny Danfoss BVTS służy do ochrony kotła przed cofnięciem się płomienia poprzez monitorowanie temperatury w podajniku paliwa. Jeśli temperatura przekroczy 95°C, zawór otwiera się, umożliwiając dopływ odpowiedniej ilości wody w celu wygaszenia ognia w podajniku. Po zadziałaniu zawór zamyka się automatycznie, minimalizując potrzebę dalszego czyszczenia i konserwacji.
Niezależne Działanie
Jedną z kluczowych zalet zaworu Danfoss BVTS jest jego niezawodność działania, niezależna od temperatury otoczenia. Jego funkcjonowanie nie wymaga dostarczania energii z zewnątrz, co zwiększa bezpieczeństwo systemu w przypadku awarii zasilania.
Dodatkowe Zastosowania Zaworu BVTS
Zawór termostatyczny BVTS znajduje zastosowanie również w instalacjach grzewczych jako zabezpieczenie przed przegrzaniem kotła (np. poprzez zrzut wody z podgrzewacza lub wężownicy kondensacyjnej) oraz jako ochrona dla kominów i kotłów na paliwo stałe.
Parametry Techniczne Zaworu Danfoss BVTS
- Medium: woda
- Maksymalne ciśnienie robocze: 10 bar
- Temperatura wody: od 5 do 110 stopni Celsjusza
- Temperatura otwarcia: 95 stopni Celsjusza
- Histereza: 6 stopni Celsjusza
- Temperatura otoczenia: od 0 do 125 stopni Celsjusza
- Przepływ: 2,4 m³/h przy ciśnieniu wody minimum 1 bar