Systemy przeciwpożarowe w placówkach medycznych

Obiekty służby zdrowia należą do najtrudniejszych pod względem zapewnienia bezpieczeństwa pożarowego. Wynika to przede wszystkim z obecności pacjentów o ograniczonej zdolności do samodzielnej ewakuacji. Osoby leżące, podłączone do aparatury medycznej, pod wpływem leków czy w trakcie zabiegów nie mogą szybko opuścić budynku w sytuacji zagrożenia. Dodatkowo szpitale pracują przez całą dobę, gromadzą duże ilości materiałów medycznych, wykorzystują substancje łatwopalne oraz zaawansowaną aparaturę elektroniczną.

Schemat stref pożarowych w budynku szpitalnym z zaznaczonymi drogami ewakuacyjnymi i punktami kontroli.

Klasyfikacja stref pożarowych i wymagania konstrukcyjne

Kategoria zagrożenia ludzi determinuje zakres wymaganych zabezpieczeń. Placówki medyczne są najczęściej zaliczane do kategorii ZL II (obiekty przeznaczone dla osób o ograniczonej zdolności poruszania się). W strukturze szpitala mogą występować także strefy ZL I (duże zgromadzenia osób) oraz ZL III (pomieszczenia administracyjne).

  • Odporność ogniowa: Budynki ochrony zdrowia powinny być wykonane w klasie odporności pożarowej B. Główne elementy konstrukcyjne wymagają wysokiej odporności, w tym nośności ogniowej sięgającej R 120.
  • Podział na strefy: Powierzchnia pojedynczej strefy pożarowej w oddziałach z pacjentami leżącymi nie powinna przekraczać 1000 m².
  • Materiały wykończeniowe: Wszystkie materiały w drogach ewakuacyjnych muszą być nierozprzestrzeniające ognia oraz charakteryzować się niską emisją toksycznych gazów.

Systemy wykrywania i alarmowania (SSP)

System sygnalizacji pożarowej (SSP) musi zapewniać bardzo wczesne wykrycie zagrożenia. W nowoczesnych obiektach stosuje się systemy adresowalne, które precyzyjnie wskazują miejsce wystąpienia dymu.

Kluczowym elementem jest alarmowanie dwustopniowe:

  1. Alarm I stopnia (wstępny): Sygnał trafia wyłącznie do przeszkolonego personelu, który ma czas na weryfikację zagrożenia (maksymalnie 10 minut łącznie na zgłoszenie i rozpoznanie).
  2. Alarm II stopnia (ewakuacyjny): Uruchamiany automatycznie w przypadku braku reakcji obsługi lub potwierdzenia pożaru, wzywający do natychmiastowej ewakuacji.
Infografika przedstawiająca logikę działania systemu sygnalizacji pożarowej (SSP) w szpitalu.

Dźwiękowe Systemy Ostrzegawcze (DSO)

Instalacja DSO jest wymagana w szpitalach o liczbie łóżek powyżej 200. W placówkach medycznych kluczowe jest stosowanie komunikatów kodowanych. Muszą być one skonstruowane tak, aby precyzyjnie instruować personel, jednocześnie nie wzbudzając paniki wśród pacjentów.

Drogi ewakuacyjne i strefy bezpieczeństwa

Szerokość dróg ewakuacyjnych musi uwzględniać konieczność transportu łóżek medycznych (minimum 2,2 metra w korytarzach). W budynkach wielokondygnacyjnych klatki schodowe powinny być wyposażone w systemy nadciśnieniowe, które zapobiegają przedostawaniu się dymu.

Strefy bezpieczeństwa to wydzielone obszary na oddziałach, gdzie pacjenci mogą być czasowo przetrzymywani, jeśli całkowita ewakuacja budynku jest czasochłonna. Strefy te powinny być wyposażone w przyłącza tlenu medycznego i gniazdka elektryczne.

Ewakuacja z budynku w razie pożaru.

Zabezpieczenia czynne i integracja systemów

Współczesne systemy bezpieczeństwa w placówkach medycznych integrują wiele instalacji w jeden organizm:

  • Systemy gaśnicze: W magazynach i archiwach stosuje się tryskacze, natomiast w salach operacyjnych i serwerowniach - systemy gazowe, które nie uszkadzają delikatnej elektroniki.
  • Integracja z automatyką: Wykrycie pożaru automatycznie odblokowuje drzwi ewakuacyjne, sprowadza windy na parter, wyłącza wentylację lub przełącza ją w tryb oddymiania.
  • Systemy przyzywowe: Nowoczesne systemy (np. VISOCALL IP) mogą być zintegrowane z SSP, pozwalając na wysyłanie komunikatów głosowych bezpośrednio przy łóżkach pacjentów.

tags: #system #przeciwpozarowy #placowka #medyczna