Firma MAN Truck & Bus wiosną 2020 roku wprowadziła na rynek nową generację ciężarówek, rozpoczynając od modeli MAN TGX, a następnie wprowadzając modele TGS, TGM i TGL. Do połowy 2021 roku planowane jest zaktualizowanie całej gamy produktów do nowej serii modeli. Te innowacyjne pojazdy znalazły szerokie zastosowanie w służbach straży pożarnej, oferując nowoczesne rozwiązania techniczne i wysoką funkcjonalność.
MAN TGL i TGM - Lekkie i Średnie Ciężarówki dla Straży Pożarnej
Nowy MAN TGL, mieszczący się w przedziale wagowym od 7,5 do 12 ton, dostępny jest wyłącznie w wersji napędu 4x2. Doskonale nadaje się do użytku w straży pożarnej jako lekka ciężarówka z przenośną lub wbudowaną pompą gaśniczą. Kolejną, wyższą kategorię wagową stanowi nowy MAN TGM. Dostępny jako dwuosiowy samochód ciężarowy o masie od 12 do 18 ton oraz jako podwozie trzyosiowe o masie 26 ton. Szczególnie ceniony jest dwuosiowy TGM z napędem na wszystkie koła, który jest powszechnie wykorzystywany przez jednostki straży pożarnej na całym świecie.
MAN TGS - Ciężkie Samochody Specjalistyczne
Nowy MAN TGS, o masie całkowitej mieszczącej się w przedziale od 18 do 41 ton, znajduje zastosowanie jako pojazd pod cysterny oraz specjalistyczne wozy strażackie, w tym platformy z drabinami o wysokim wysięgu. Jego unikalny wygląd, będący wynikiem pracy doświadczonych designerów, jest bardzo rozpoznawalny.
Kabiny i Ergonomia - Bezpieczeństwo i Komfort Załogi
W nowej generacji ciężarówek MAN wprowadzono nowe oznaczenia dla wariantów kabin. Kompaktowa kabina serii TGL i TGM nosi oznaczenie CC. Dłuższa wersja kabiny, zapewniająca więcej miejsca za fotelami, to FN. Czterodrzwiowa podwójna kabina, oznaczona jako DN, może pomieścić sześcioosobową załogę. Seria MAN TGS rozpoczyna się od kabin NN, przeznaczonych do transportu na krótkich dystansach (tzw. kabiny dzienne).
Poprawa widoczności przekłada się na zwiększone bezpieczeństwo. Opcjonalnie dostępne reflektory LED, zamiast standardowych H7, oferują szerszy snop światła i większy zasięg. Funkcja asystenta świateł drogowych zapobiega oślepianiu innych kierowców, automatycznie ściemniając światła w odpowiednim momencie.
Dla załóg służb ratowniczych, które często i szybko muszą wsiadać oraz wysiadać z pojazdów, kluczowe znaczenie ma bezpieczne i wygodne wejście. Drzwi otwierają się pod kątem prostym, aż do 89 stopni. Szerokie, antypoślizgowe stopnie, ułożone jak schody, wraz z długimi uchwytami, umożliwiają ergonomiczne i proste wsiadanie oraz wysiadanie.
W pozycji postojowej kierownica składa się poziomo do przodu, zwalniając miejsce przed siedzeniem kierowcy i tworząc wygodną przestrzeń. Ułatwia to wejście do pojazdu, zwłaszcza przy ciągłej zmianie kierowcy. Po naciśnięciu przycisku kierownica powraca do pozycji jazdy.
Nowo opracowana generacja siedzeń oferuje szeroki zakres regulacji: 12 cm w pionie i 23 cm w poziomie, czyli o 5 cm więcej niż dotychczas. To pozwala na indywidualne dopasowanie pozycji siedzącej dla każdego kierowcy.
Innowacyjne Rozwiązania w Kokpicie i Systemach Sterowania
MAN całkowicie zmienił koncepcję sterowania w nowej generacji ciężarówek. Obsługa przełączników, takich jak zmiana trybu skrzyni biegów czy załączanie hamulca silnikowego, odbywa się bez konieczności odrywania ręki od kierownicy. Po prawej stronie, nad kierownicą, znajduje się duży przełącznik elektronicznego hamulca postojowego.
Kokpit, lekko pochylony w kierunku kierowcy, jest wyraźnie podzielony na poziomy. Kierownica, elementy obsługi i przyciski są rozmieszczone ergonomicznie, zapewniając łatwy dostęp. Wskaźniki i wyświetlacze umieszczono dalej, co minimalizuje odrywanie wzroku od drogi.
Wersja z oprzyrządowaniem typu Basic charakteryzuje się klasyczną konstrukcją z dwoma dużymi analogowymi tarczami prędkościomierza i obrotomierza, z 5-calowym kolorowym wyświetlaczem pomiędzy nimi. Wersja Professional oferuje 12,3-calowy kolorowy wyświetlacz centralny, dostarczający szeroki zakres informacji o stanie pojazdu oraz umożliwiający sterowanie systemami multimedialnymi, nawigacyjnymi i wspomagającymi kierowcę.
Dodatkowy wyświetlacz kokpitu, umieszczony dalej po prawej stronie, dostarcza jeszcze więcej informacji. Jest to lokalizacja nowego systemu multimedialnego MAN. Wyświetlacz ma opcjonalnie rozmiar 7 lub 12,3 cala.
System Easy Control - Szybki Dostęp do Funkcji
Nowa generacja ciężarówek MAN oferuje załodze praktyczną i pomocną funkcję w postaci systemu Easy Control. Jest to panel zawierający cztery przyciski, umieszczony po wewnętrznej stronie drzwi, łatwo dostępny, gdy drzwi kierowcy są otwarte. Umożliwia to dostęp do sterowania z poziomu drzwi, bez konieczności wchodzenia do kabiny lub niewygodnego wyciągania się.
Dwa przyciski w dolnej części drzwi mogą być przypisane do dowolnych funkcji, takich jak włączanie przystawki odbioru mocy, świateł ostrzegawczych, oświetlenia przestrzeni ładunkowej czy reflektorów doświetlających. Trzeci przycisk jest fabrycznie ustawiony jako włącznik/wyłącznik silnika lub opcjonalnie do zamykania okien i przesuwanego dachu.
Układy Napędowe - Moc i Efektywność
Seria silników MAN D08 napędza modele TGL i TGM. W obecnej wersji Euro 6, czterocylindrowa jednostka o pojemności 4,6 litra rozwija moc 160, 190 lub 220 KM i jest montowana wyłącznie w modelu MAN TGL. Sześciocylindrowy silnik o pojemności 6,9 litra, w najsłabszej wersji o mocy 250 KM, stanowi najwyższy silnik w serii TGL, a jednocześnie podstawową jednostkę napędową dla wyższego modelu MAN TGM. Kolejne większe klasy mocy silników to 290 i 320 KM.
MAN TGS jest napędzany jednym z dwóch serii silników, w zależności od zakresu mocy. Nowo opracowany sześciocylindrowy silnik D15 o pojemności 9,0 litrów, wprowadzony na rynek w 2019 roku, obejmuje zakres mocy od 330 KM do 360 KM, a nawet 400 KM.
Drugim kluczowym elementem wydajnego układu napędowego jest skrzynia biegów. Dzięki technologii MAN TipMatic, zautomatyzowana skrzynia biegów jest dostępna dla wszystkich pojazdów. Dostępne są warianty sześciobiegowe dla czterocylindrowego TGL oraz warianty 12-biegowe dla sześciocylindrowych TGM i TGS. Obrotowy przełącznik wyboru programów nie znajduje się już na tablicy rozdzielczej, lecz jest wygodnie umieszczony na prawym ramieniu pod kierownicą. Program jazdy "Emergency" jest dostępny dla prawie wszystkich wersji.
Systemy Bezpieczeństwa i Wspomagania Kierowcy
Pojazdy strażackie często poruszają się w ruchu miejskim i na wąskich uliczkach, wymagając precyzyjnego manewrowania i cofania. System wspomagania skrętu MAN VAS zapewnia kierowcy widok na martwe punkty wokół pojazdu. Kamera szerokokątna 150°, zamontowana z prawej strony, przekazuje obraz na 7-calowy monitor na słupku A, ułatwiając obserwację otoczenia podczas skręcania.
Podczas dojazdu na akcję, gdy wóz gaśniczy musi przeciskać się w ciasnych uliczkach, kluczowa jest doskonała widoczność dookoła pojazdu. System kamer MAN BirdView 360° daje kierowcy ogląd tego, co dzieje się wokół pojazdu, wskazując położenie przeszkód i ruch pieszych. System BirdView jest aktywny podczas używania kierunkowskazów, cofania lub przy prędkościach do 40 km/h. W pakiecie MAN Individual montowane są cztery kamery szerokokątne 180° HD z przodu kabiny i wokół nadwozia, a obraz z lotu ptaka wyświetlany jest na 7-calowym monitorze na słupku B.
MAN Birdview 360 Illusztráció (2)
Wyposażenie Specjalistyczne Samochodów Strażackich MAN
Pojazdy strażackie MAN są wyposażane w bogaty zestaw specjalistycznego sprzętu, dostosowanego do różnorodnych zadań ratowniczo-gaśniczych. Poniżej przedstawiono przykładowe wyposażenie:
Wyposażenie po stronie kierowcy:
- Żaluzja nr 1: Hydronetka plecakowa (2 szt.), opryskiwacz spalinowy (1 szt.), pachołki drogowe (6 szt.).
- Zestaw narzędzi hydraulicznych Weber: Agregat hydrauliczny V50Eco (1 szt.), nożyce hydrauliczne RSU 210 (1 szt.), rozpieracz ramieniowy SP 53BS (1 szt.), węże hydrauliczne 2x Coax10 (1 szt.), rozpieracz cylindryczny RZT 2-1500 (1 szt.), rozpieracz cylindryczny RZ1-850 (1 szt.), zestaw do wyważania TOH90 (1 szt.), ucinacz do pedałów z pompą ręczną C45-9 (1 szt.), piła do szyb klejonych Glass-ex (1 szt.), kliny do stabilizacji pojazdów (1 szt.).
- Żaluzja nr 2: Młot ciężki (1 szt.), narzędzie ratownicze Hooligan (1 szt.), topór ciężki (1 szt.), siekiera (1 szt.), łom (1 szt.), nożyce dielektryczne do prętów max 14 mm (1 szt.), gaśnica proszkowa (2 szt.), wentylator oddymiający SUPER VAC 716 GC (1 szt.).
- Żaluzja nr 3: Zestaw PSP R1 z deską ortopedyczną i szynami Kramera (1 kpl.), motopompa szlamowa Honda WT40X (1 szt.), taśma ostrzegawcza (1 rolka), sorbent 20 kg (2 worki).
- Żaluzja tył: Motopompa pływająca Niagara (1 szt.), klucz do łączników (2 szt.), klin pod koła (2 szt.).
Wyposażenie po stronie dowódcy:
- Żaluzja nr 1: Agregat prądotwórczy FOGO F3001 R (1 szt.), pilarka do drewna STIHL MS 231/C (1 szt.), pilarka do stali i betonu STIHL TS 420 (1 szt.), wąż pożarniczy tłoczny W-25 (4 szt.).
- Żaluzja nr 2: Wąż pożarniczy tłoczny W-75 (10 szt.), zestaw ADR podstawowy (1 kpl.), rękawy sorpcyjne (1 kpl.), zestaw do czyszczenia kominów (1 kpl.).
- Żaluzja nr 3: Wąż pożarniczy tłoczny W-52 (10 szt.), prądownica pianowa PP 4 (1 szt.), wytwornica piany M4 (WP-4) (1 szt.), siodełko wężowe (1 szt.), zwijadło szybkiego natarcia zakończone prądownicą (1 szt.), prądownica wodna typu turbo W52 (2 szt.), prądownica wodna typu turbo W75 (1 szt.), prądownica wodna typu turbo W25 (1 szt.), nakładki do wytwarzania piany (3 szt.), klucz do hydrantów naziemnych (1 szt.).
- Dach pojazdu: Wąż ssawny B110 (3 szt.), drabina pożarnicza D10W (1 szt.), drabina nasadkowa aluminiowa (1 kpl.).
- Kabina pojazdu: Radiostacja przewoźna Hytera MD785i (1 szt.), radiostacja przenośna Hytera PD755 (6 szt.), radio CB (1 szt.), rejestrator jazdy (1 szt.), latarka akumulatorowa kątowa LED w wykonaniu Ex, I 65 (2 szt.), detektor prądu przemiennego HotStick (1 szt.), detektor wielogazowy MSA Altair 4X (1 szt.), kamera termowizyjna Seek Thermal Reveal Fire Pro (1 szt.).
Przykłady Wdrożeń w Straży Pożarnej
Ciężki samochód ratowniczo-gaśniczy SLF 18000 na czteroosiowym podwoziu MAN TGS 41.480 BB, zakupiony przez Grupę Azoty do Zakładów Azotowych w Puławach w sierpniu 2015 roku, został specjalnie dostosowany do specyfiki zakładu. Pojazd napędzany jest silnikiem Euro V o pojemności 12,4 litra i mocy 353 kW (480 KM).
W kabinie, między siedzeniami kierowcy i pasażera, znajduje się płaski monitor LCD panelu kontrolno-sterującego dla systemu CAN-Bus, który kontroluje wszystkie działania urządzeń w pojeździe i umożliwia sterowanie zamontowanymi systemami.
Nadwozie MAN-a zostało zaprojektowane z myślą o łatwym demontażu głównych elementów w przypadku uszkodzenia, co ułatwia również przeglądy serwisowe. Dach wykonano w formie podestu roboczego, na którym umieszczono elektrycznie sterowane działko wodno-pianowe Rosenbauer RM 60 E. Działko to, z wydajnością 6 000 l/min przy ciśnieniu 10 bar, oferuje zasięg zwartego prądu piany do 75 m i wody do 80 m.
Zbiornik na środki gaśnicze, zintegrowany z nadwoziem, podzielony jest na trzy części: dwie na środki pianotwórcze (pojemność 9000 i 5000 l) i jedną na wodę (pojemność 4000 l). Zbiornik wody wyposażony jest we właz rewizyjny, system przelewowy, elektroniczny wskaźnik poziomu napełniania oraz system redukcji ciśnienia wlotowego. Posiada również cztery nasady napełniania hydrantowego 110 mm z systemem filtracyjnym.
Jednozakresowa, odśrodkowa autopompa Rosenbauer R600, zamontowana w module pompowo-sprzętowym, ma wydajność 6 000 l/min przy ciśnieniu 10 bar i sześć nasad tłocznych.
Za kabiną kierowcy znajduje się pneumatyczny maszt oświetleniowy z sześcioma reflektorami LED, z możliwością obrotu o 360° i pochylenia o 270°. Na tylnym zderzaku umieszczono dwa mobilne zwijadła wężowe.
Nowe Samochody w Komendach Powiatowych
Z dniem 1 lutego 2022 roku, do służby w Komendzie Powiatowej PSP w Mońkach wszedł nowy średni samochód ratowniczo-gaśniczy na podwoziu MAN TGM 13.290 4×4 typu GBA 3,5/28. Zakup pojazdu był możliwy dzięki środkom z budżetu państwa, dofinansowaniu z Funduszu Przeciwdziałania Covid-19 oraz wsparciu lokalnych samorządów. Koszt pojazdu wraz z wyposażeniem wyniósł 896 670 złotych. Nowy MAN zastąpił dotychczas użytkowany samochód GBA 2,5/24 Renault Midlum 300.14 DXi.
Pojazd został zakupiony z wyposażeniem obejmującym: zestaw lanc mgłowych do szybkiego natarcia, agregat prądotwórczy o mocy 5,8 kW, dwie osobiste kamery termowizyjne, drabinę nasadkową, pięć radiotelefonów nasobnych w wykonaniu Ex, 5 latarek w wykonaniu Ex, działko wodno-pianowe oraz wciągarkę samochodową.
Średni samochód ratowniczo-gaśniczy z modułem ratownictwa technicznego, będący jednocześnie pierwszo-wyjazdowym pojazdem w wrocławskiej "siódemce", to GBA-Rt z funkcją ograniczania stref skażenia chemicznego i ekologicznego, na podwoziu MAN TGM 13.290 z zabudową firmy Moto-Truck. Uroczyste przekazanie MAN-a miało miejsce 17 stycznia 2022 roku.
Przetarg, w wyniku którego województwo dolnośląskie otrzymało 20 pojazdów ratowniczo-gaśniczych (GBA i GCBA), przeprowadziła Komenda Wojewódzka Państwowej Straży Pożarnej we Wrocławiu. Zakup pojazdów został dofinansowany ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.
MAN TGM 13.290 zastąpił w jednostce GBA 2,5/20 na podwoziu Mercedes-Benz Atego 1326 z zabudową firmy GERMAZ. Pojazdy uprzywilejowane MAN, dzięki solidnej konstrukcji, z łatwością radzą sobie podczas trudnych akcji. Wejście do kabiny kierowcy i załogi jest komfortowe i bezpieczne dzięki szerokim, antypoślizgowym stopniom. Kokpit charakteryzuje się przejrzystością, intuicyjnymi wskaźnikami i zwiększonym polem widzenia. Duży zakres regulacji kierownicy zapewnia komfort jazdy niezależnie od kierowcy.
Pojazdy uprzywilejowane MAN dla straży pożarnej mogą być fabrycznie wyposażone w innowacyjne rozwiązania, takie jak przestronna, podwójna kabina. Mogą zostać wyposażone w wydajne przystawki odbioru mocy, eliminując potrzebę kosztownych przebudów. Mechaniczne źródło napędu, niezależne od sprzęgła, zapewnia moc dla pomp, wyciągów linowych, alternatorów i drabin obrotowych.
Aby zapewnić szybkie i niezawodne dotarcie do miejsca zdarzenia, pojazdy strażackie MAN wyposażono w silniki o wysokiej mocy i lekkiej konstrukcji. W pojazdach ratowniczych stosowana jest zautomatyzowana skrzynia biegów MAN TipMatic EMERGENCY, która skraca czas zmiany biegu i zapewnia lepsze przyspieszenie. Stały lub dodatkowo uruchamiany napęd na wszystkie koła gwarantuje maksymalną trakcję i przyczepność w trudnych warunkach drogowych i terenowych.
MAN TGM 18.320 4×4 BB - Ciężki Samochód Ratowniczo-Gaśniczy
Podczas każdej akcji ratowniczej i gaśniczej strażacy polegają na niezawodnym sprzęcie, który sprawdzi się w ekstremalnych warunkach. Współczesne zagrożenia, takie jak pożary lasów czy skomplikowane interwencje w środowisku miejskim, stawiają przed służbami ratowniczymi duże wyzwania. Jednym z takich pojazdów jest MAN TGM 18.320 4×4 BB w wersji ciężkiego samochodu ratowniczo-gaśniczego z 6000-litrowym zbiornikiem na wodę.
MAN TGM 18.320 napędzany jest nowoczesnym silnikiem diesla o mocy 320 KM, spełniającym aktualne normy emisji spalin. Dzięki napędowi 4×4 z możliwością odłączenia przedniej osi oraz blokadą mechanizmów różnicowych, pojazd sprawnie porusza się zarówno po drogach, jak i w trudnym terenie. Silnik został zaprojektowany z myślą o długiej, intensywnej pracy.
Kabina pojazdu to przestronna, czterodrzwiowa konstrukcja jednomodułowa w układzie 1+1+4, zawieszona pneumatycznie, co zapewnia lepszy komfort jazdy. Dodatkowo pojazd wyposażono w liczne udogodnienia techniczne, takie jak kamera cofania, radiotelefon VHF czy elektrycznie sterowane lusterka i szyby.
Firma Moto-Truck specjalizuje się w produkcji nowoczesnych zabudów, które łączą trwałość z funkcjonalnością. MAN TGM 18.320 4×4 BB wyposażony jest w nowoczesny układ wodno-pianowy z autopompą, umożliwiającą podawanie wody i piany podczas postoju i jazdy. Pojazd dysponuje 6000-litrowym zbiornikiem na wodę oraz zbiornikiem środka pianotwórczego o pojemności co najmniej 10% zbiornika wodnego.
Autopompa pozwala na pracę z linią szybkiego natarcia, działkiem dachowym, zraszaczami oraz nasadami tłocznymi. System może jednocześnie podawać wodę pod niskim i wysokim ciśnieniem, a elektroniczne sterowanie ułatwia kontrolę parametrów pracy. Wysokociśnieniowa linia szybkiego natarcia (60 m) z prądownicą wodno-pianową umożliwia natychmiastowe działania gaśnicze.
MAN TGM 18.320 nie ogranicza się tylko do podstawowych funkcji gaśniczych. Pojazd został przebadany i otrzymał Świadectwo Dopuszczenia CNBOP nr 5602/2024, co potwierdza jego zgodność z wymaganiami prawnymi i normami PN-EN dotyczącymi samochodów pożarniczych.
Ciężki samochód ratowniczo-gaśniczy MAN TGM 18.320 4×4 BB to przykład, jak nowoczesna technologia może wspierać bezpieczeństwo publiczne. W czasach, gdy zmiany klimatyczne zwiększają ryzyko dużych pożarów, a infrastruktura miejska staje się coraz bardziej skomplikowana, strażacy potrzebują sprzętu, który da im przewagę. MAN TGM 18.320 4×4 BB to połączenie tradycji i innowacji.