Koc gaśniczy to podręczne urządzenie gaśnicze, służące do gaszenia pożarów w ich zarodku. Umiejętne wykorzystanie tego sprzętu pozwala opanować ogień i zapobiec jego rozprzestrzenianiu się. Jest to środek gaśniczy, który najlepiej sprawdza się w przypadku gaszenia punktowych ognisk i ognia powierzchniowego.
Czym jest koc gaśniczy i do czego służy?
Koce gaśnicze służą do mechanicznego odcinania dopływu powietrza do płonących materiałów. Można nimi gasić różnego rodzaju pożary, przy czym najlepiej, jeśli ilość materiału nie jest większa niż rozmiar koca, a gaszona powierzchnia to przestrzeń płaska. Koc gaśniczy to przenośny sprzęt ppoż, który doskonale nadaje się również do gaszenia płonącej odzieży na człowieku.
Koce mogą być również wykorzystywane jako zasłony przed wysoką temperaturą, w tym na stanowiskach spawalniczych, oraz jako osłona termiczna w czasie ewakuacji. Zabezpieczają także miejsca pracy przed iskrzeniem i kapiącymi materiałami palnymi.
Budowa i właściwości
Koce gaśnicze wykonuje się z włókna szklanego (koc gaśniczy szklany) lub z kevlaru, który jest materiałem bardzo wytrzymałym, a przy tym niepalnym i nieprzewodzącym prądu. Tkanina, z której wykonany jest koc, musi być trudnopalna i trudno zapalna, odporna na temperatury do 450°C. Koc gaśniczy jest lekki i łatwy w użyciu, a jednocześnie bardzo wytrzymały, co pozwala na skuteczne gaszenie pożaru.
Jednym z atutów koców gaśniczych jest różnorodność ich wymiarów, co pozwala dobrać koc do konkretnych potrzeb. Duży koc (np. 2m x 3m) sprawdzi się podczas gaszenia większych przedmiotów, natomiast w przypadku niewielkich pożarów, mniejszy (np. 120cm x 120cm) będzie wygodniejszy w obsłudze. Przykładem jest koc gaśniczy o wymiarach 120x180 cm, wykonany z niepalnej tkaniny z włókna szklanego, który zapewnia skuteczną izolację ognia poprzez odcięcie dopływu tlenu.
Zasady użycia koca gaśniczego
Koc gaśniczy to łatwo dostępne i skuteczne narzędzie gaśnicze, które może uratować życie w nagłej sytuacji. Jest to szybkie rozwiązanie do tłumienia pożaru, stosowane w różnych miejscach, takich jak dom, samochód czy biuro. Prawidłowe użycie koca jest kluczowe dla bezpieczeństwa i skuteczności akcji gaśniczej.
Jak prawidłowo używać koca gaśniczego?
- Chwyć koc za brzegi, upewniając się, że Twoje dłonie są chronione.
- Powoli i delikatnie nałóż koc "od siebie" na płonący obiekt, aby uniknąć rozprzestrzenienia się ognia.
- Szczelnie dociskaj brzegi koca do podłoża wokół płonącego przedmiotu, aby całkowicie odciąć dopływ powietrza.
- Pozostaw koc na obiekcie do całkowitego wygaszenia ognia i obniżenia temperatury.
Należy pamiętać, że używanie koca wymaga ostrożności, ponieważ trzeba podejść dość blisko do palącego się obiektu. Zachowanie rozwagi jest kluczowe, aby samemu się nie poparzyć.
Jak używać koca gaśniczego
Wymogi prawne i normy
Właściciele budynków, obiektów budowlanych lub terenów mają obowiązek zapewnić ich ochronę przeciwpożarową. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, właściciel jest zobowiązany do wyposażenia budynku w wymagane urządzenia przeciwpożarowe i gaśnice. Wyposażenie to powinno być oparte na analizie zagrożenia pożarem.
Koc gaśniczy powinien spełniać wymagania zawarte w normie PN-EN 1869:1999 (Koce gaśnicze) i posiadać Świadectwo Dopuszczenia Centrum Naukowo-Badawczego Ochrony Przeciwpożarowej (CNBOP), co potwierdza jego wysoką jakość i zgodność z normami przeciwpożarowymi.
Istnieją miejsca, gdzie koce gaśnicze muszą się znajdować obligatoryjnie. Na przykład, koce gaśnicze powinny być na wyposażeniu stacji paliw płynnych, o czym mówi Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych. Rozporządzenie to dokładnie określa typ i ilość sprzętu, wskazując na konieczność posiadania trzech koców gaśniczych na stacjach.
Oznakowanie i przechowywanie
Miejsca usytuowania urządzeń przeciwpożarowych i gaśnic, w tym koców gaśniczych, powinny być właściwie oznakowane znakami zgodnymi z Polskimi Normami. Aktualnie obowiązującą normą dla znaków ochrony przeciwpożarowych jest PN-EN ISO 7010:2012 („nowa norma), która zastąpiła wycofaną normę PN-N-01256-01:1992. Nowa norma wprowadziła odrębny znak wskazujący lokalizację koca gaśniczego, co było brakiem w poprzednich przepisach.
Warto wiedzieć, że dotychczasowe znaki ze Świadectwem Dopuszczenia CNBOP zachowują ważność, więc nie ma potrzeby wymiany całego oznakowania. Stare znaki można systematycznie zastępować nowymi, np. wymieniając wyeksploatowane tabliczki. W obiektach, gdzie koc gaśniczy nie jest obowiązkowym wyposażeniem, dobrą praktyką jest umieszczanie go bezpośrednio w miejscach zagrożenia pożarem (np. na stanowiskach pracy). Koce mogą być przechowywane również tam, gdzie gaśnice - dostępne są specjalne stojaki na gaśnice z szafkami na koc. Dla dodatkowej ochrony zaleca się zastosowanie znaku lokalizacji koca gaśniczego oraz dedykowanej szafki, która zabezpieczy produkt przed czynnikami atmosferycznymi i przypadkowym przemieszczeniem.
Konserwacja i przeglądy
Koce gaśnicze, podobnie jak inny podręczny sprzęt gaśniczy, muszą regularnie przechodzić przeglądy techniczne, przeprowadzane co 12 miesięcy. Serwis taki polega na oględzinach pod względem przepalenia, przedziurawienia czy innych zniszczeń. Przeglądu może dokonać zakład serwisowy ppoż., serwis gaśnic lub osoby z niezbędnym przeszkoleniem, doświadczeniem oraz dostępem do wymaganych narzędzi, informacji, instrukcji i wiedzy o procedurach zalecanych przez producentów, zdolne do wykonywania konserwacji i napraw (zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 kwietnia 2006 r.).
Koce gaśnicze są co do zasady przeznaczone do wielokrotnego użytku, o ile w trakcie akcji gaśniczej nie ulegną zniszczeniu (np. przepaleniu, przedziurawieniu). Należy jednak pamiętać, że po każdym użyciu zaleca się dokładną inspekcję, a w razie jakichkolwiek uszkodzeń lub wątpliwości co do jego skuteczności, należy go wymienić na nowy.
Zalety i wady stosowania
Zalety:
- Łatwość dostępu i niska cena: Koce gaśnicze są stosunkowo niedrogie, łatwe w utrzymaniu i nie zajmują wiele miejsca, co czyni je dostępnymi dla szerokiego grona użytkowników.
- Szybkość i skuteczność: Oferują szybkie i skuteczne rozwiązanie do tłumienia pożaru w zarodku, minimalizując ryzyko jego rozprzestrzenienia.
- Brak zniszczeń: Podczas tłumienia ognia kocem płonące obiekty nie ulegają zniszczeniu, co jest istotną przewagą nad innymi metodami gaśniczymi.
- Wielokrotne użycie: Wiele koców gaśniczych jest przeznaczonych do wielokrotnego użytku, o ile nie ulegną zniszczeniu w trakcie akcji.
- Uniwersalność: Może być stosowany w różnych miejscach, takich jak dom, samochód, biuro, warsztaty, zakłady przemysłowe, a także do gaszenia płonącej odzieży na człowieku.
Wady:
- Ograniczone zastosowanie: Nadaje się właściwie tylko do gaszenia niewielkich pożarów i powierzchni mniejszych niż rozmiar koca.
- Ryzyko dla użytkownika: Nieumiejętne posługiwanie się kocem może stanowić zagrożenie, ponieważ aby zastosować koc, trzeba podejść dość blisko do palącego się obiektu.
Dostępność i rekomendacje
Koc gaśniczy to niezwykle poręczny element, który może służyć bezpieczeństwu w każdym gospodarstwie domowym, zakładzie pracy czy instytucji. Koc gaśniczy w rolce można kupić w sklepach ze sprzętem ppoż. Jest stosunkowo niedrogi, a może okazać się bardzo przydatny przy gaszeniu pożaru. Warto zaopatrzyć się w taki sprzęt, nawet jeśli przepisy tego nie wymagają.
Zalecane wyposażenie warsztatów, zakładów przemysłowych, biur oraz gospodarstw domowych to inwestycja w bezpieczeństwo. Wiele sklepów ze sprzętem ppoż. oferuje koce gaśnicze oraz dedykowane szafki do ich przechowywania. Czerwona, metalowa szafka jest doskonale widoczna, dzięki czemu w razie potrzeby łatwo zlokalizować koc i jest on zawsze na miejscu. Opakowanie ochronne koca jest często wyposażone w uchwyty umożliwiające montaż na ścianie w widocznym miejscu.
tags: #zlote #koce #strazackie