Specyfika pracy strażaków za oceanem różni się od tej znanej z Polski. W Stanach Zjednoczonych straż pożarna charakteryzuje się rozbudowaną strukturą, unikalnym wyposażeniem oraz specyficznym systemem szkoleń i operacji, dostosowanym do ogromnych obszarów i różnorodnych wyzwań.
Historia i Organizacja Straży Pożarnej w Houston
Houston, czwarte pod względem wielkości populacji miasto w Stanach Zjednoczonych, zamieszkuje ponad 2,1 mln ludzi, a aglomeracja liczy około 6 mln mieszkańców. Miasto zostało założone w 1836 roku przez dwóch braci z Nowego Jorku, którzy wykupili 26 km2 ziemi i nazwali je na cześć ówczesnego prezydenta Teksasu, Sama Houstona.
Ewolucja i Struktura HFD
- W 1838 roku na terenie miasta powstała pierwsza ochotnicza jednostka straży pożarnej - Protection Company No. 1.
- Do 1859 roku funkcjonowały już trzy remizy, wyposażone w wozy ciągnięte przez specjalnie przygotowane konie.
- Od 1895 roku wszystkie jednostki zostały przemianowane z ochotniczych na zawodowe.
- Pierwsza jednostka wybudowana po tym roku nosiła numer 7, a dziś mieści się w niej muzeum pożarnictwa.
- Obecnie w Houston funkcjonuje 98 jednostek, w tym jedna w porcie Houston - drugim co do wielkości w Stanach Zjednoczonych.
Miasto ma własną akademię dla strażaków, mieszczącą się na jego obrzeżach. Chroniony obszar jest podzielony na 22 dystrykty, a na jeden z nich przypada cztery lub pięć jednostek. Każdy z dystryktów ma przydzielonego dowódcę, będącego odpowiednikiem oficera operacyjnego miasta.
System Pracy i Specjalizacja Jednostek
Strażacy w Houston pracują w systemie czterozmianowym, gdzie jedna zmiana trwa 24 godziny i są one oznaczone literami A, B, C, D. Grafik pełnienia służb nie jest tak regularny, jak w Polsce. Po dniu służby strażakom przysługuje dzień wolnego, a po następnej służbie - kolejne pięć dni wolnych, po czym cały cykl zaczyna się od początku.

Podstawowy pojazd, znajdujący się w prawie każdej jednostce, to samochód gaśniczy (obecnie jest ich 87). Jego obsadę stanowi dwóch ratowników, dowódca w najniższym stopniu oficerskim (odpowiednik polskiego młodszego kapitana) i kierowca/operator sprzętu.
Drugim autem, który znajduje się w strażnicach, jest drabina mechaniczna. W wielu miastach w USA drabiny są wyposażone w zbiornik z wodą o pojemności ponad 1000 litrów, jednak w Houston ich nie mają, dlatego też nazywane są przez wielu amerykańskich strażaków prawdziwymi drabinami. Standardowo mają wysokość 25-30 m, ale ich gabaryty znacznie przekraczają wymiary drabin używanych w Polsce, przez co pole ich pracy jest znacznie większe.
W mieście znajduje się także jednostka wyposażona i przeszkolona w zakresie ratownictwa chemicznego oraz jeden samochód dowodzenia i łączności. Na stanie są również lekkie samochody typu pickup ze zbiornikiem na wodę. Linie gaśnicze mają zazwyczaj średnicę 44 mm i zakończone są prądownicami typu turbo. Przy większych pożarach używane są węże 52 mm, łączone za pomocą połączeń gwintowych i zakończone prądownicą prostą.
Zaopatrzenie Wodne i Sprzęt Ochrony Osobistej
Zaopatrzenie wodne opiera się głównie na sieci hydrantowej. Węże służące do zasilania w wodę mają średnicę 125 mm i są łączone za pomocą złącza Storz. Kolory hydrantów świadczą o ich wydajności.

Strażacy w Houston nie używają tradycyjnych niepalnych kominiarek, tylko kapturów wykonanych ze sztywnego, niepalnego materiału. Łączność podczas akcji jest prowadzona za pomocą specjalnych przekaźników przyłączonych do mikrofonu wbudowanego w maskę.
Ochrona Portu Houston
Port w Houston chroni jednostka straży pożarnej podległa miastu. Dysponuje ona trzema łodziami gaśniczymi o zbliżonych parametrach. Każda z nich wyposażona jest w pięć zdalnie sterowanych działek o łącznej wydajności około 52000 gal/min, z zasięgiem około 73 m. Maksymalna prędkość łodzi to 90 km/h, a jej obsadę stanowi pięciu strażaków.
System Alarmowania i Dysponowania
W Houston na próżno szukać odpowiednika polskich stanowisk kierowania. Wszystkie zgłoszenia wpływające na numer alarmowy 911 są odbierane w specjalnym punkcie (dispatch), poza strukturami straży. Stamtąd też następuje alarmowanie konkretnej jednostki, zapalanie sygnalizacji świetlnej w strażnicach i z tym punktem prowadzi się korespondencję podczas akcji.

- Do wypadków samochodowych jako pierwsze dysponowane są samochód gaśniczy i drabina, na której znajdują się narzędzia hydrauliczne, a w miarę potrzeb odpowiednia liczba ambulansów.
- Do pożarów domów jednorodzinnych dysponowane są trzy samochody gaśnicze, których głównym zadaniem jest dotarcie i ugaszenie pożaru. Często na miejsce zdarzenia jest dysponowany oficer bezpieczeństwa, który kontroluje odłączanie mediów.
Rola Medyczna Strażaków
Każdy strażak jest zobligowany do ukończenia podstawowego kursu pierwszej pomocy, tzw. EMT Basic. Tak jak w wielu amerykańskich miastach, także w Houston strażacy pełnią służbę w ambulansach - ten pojazd znajdziemy więc również w każdej jednostce. Można wyróżnić dwa ich rodzaje:
- W zwykłym ambulansie służbę pełni dwóch ratowników z podstawowym przeszkoleniem medycznym.
- W tzw. medic unit załogę tworzy dwóch strażaków-ratowników medycznych (paramedyków), którzy ukończyli specjalny roczny kurs.
Dwóch paramedyków zasiada także w innym dysponowanym do zdarzeń medycznych pojeździe (tzw. squad).
Każdego dnia strażacy biorą udział w około 1000 akcji, z czego większość to wezwania medyczne. W Houston poważnym problemem jest nadużywanie narkotyków, a strażacy są często wzywani, aby zbadać osoby, które są pod ich wpływem i przebywają na ulicy lub w innych miejscach publicznych. Załoga samochodu gaśniczego dokonuje wstępnego badania takiej osoby i jeżeli nie może się obyć bez transportu medycznego, dysponowany jest ambulans.
Rekrutacja i Szkolenie Strażaków w Houston
Proces Rekrutacyjny
Aby zostać strażakiem w Houston, należy złożyć swoje podanie na stronie internetowej i przejść proces rekrutacyjny, spełniając określone warunki:
- Ukończenie uczelni wyższej lub co najmniej specjalnego kursu na takiej uczelni, przeznaczonego dla osób chcących aplikować do straży, trwającego 60 godzin, albo 2 lata służby w wojsku.
- Wiek: co najmniej 18 i nie więcej niż 36 lat.
- Egzamin pisemny z wiedzy ogólnej.
- Test sprawności fizycznej, składający się z dwóch części:
- Pięć zadań (wykonywane z aparatem powietrznym na plecach - dodatkowe 9 kg, bez założonej maski, maksymalny czas 6 min 40 s):
- Rozkładanie drabiny o wysokości 8 m.
- Wejście na siódme piętro wieży treningowej z odcinkiem węża strażackiego (wymagane dotknięcie stopą każdego stopnia), a potem zejście na ziemię.
- Wciągnięcie za pomocą liny na trzecie piętro węża strażackiego zwiniętego w krąg.
- Przeniesienie skrzyni o wadze 34 kg na dystansie 33 m.
- Przeciągnięcie ważącego 68 kg manekina przez 15 m.
- Druga część testu fizycznego.
- Pięć zadań (wykonywane z aparatem powietrznym na plecach - dodatkowe 9 kg, bez założonej maski, maksymalny czas 6 min 40 s):
- Rozmowa kwalifikacyjna.
- Pobranie odcisków palców i badanie z użyciem wariografu, weryfikujące wiarygodność kandydata.
- Sprawdzenie przeszłości (historia kryminalna, wykształcenie, przeszłe zatrudnienie).
- Badanie medyczne, weryfikujące stan zdrowia kandydata.
Opis testu CPAT strażaka
Akademia Pożarnicza
Po przejściu wszystkich etapów rekrutacji kandydat jest kierowany do Akademii Pożarniczej miasta Houston, gdzie przez 38 tygodni uczy się strażackiego rzemiosła. Kadeci nie są zakwaterowani na terenie akademii.
- Każdy dzień rozpoczyna się o 5:45 od trwających około półtorej godziny ćwiczeń (bieganie, bieganie po schodach, pompki, podciągania na drążku, przysiady, brzuszki, uderzenia młotem w oponę, dźwiganie węża).
- Po ćwiczeniach kadeci mają przynajmniej godzinę na mycie, przebranie się i zjedzenie śniadania.
- Pierwsza część dnia to przeważnie zajęcia teoretyczne, a po południu prowadzone są różne ćwiczenia, także na poligonie.
- Zajęcia kończą się o 16:00, a tydzień w akademii trwa od poniedziałku do czwartku.
Szkolenie w akademii muszą odbyć także strażacy mający już kwalifikacje w zawodzie, ale chcący pracować w Houston. Jego forma i czas trwania jest jednak indywidualnie dostosowywany do konkretnej osoby, zazwyczaj taki kurs trwa 11 tygodni.
Stopnie i Kariera
W Stanach Zjednoczonych stopnie są ściśle powiązane z pełnioną funkcją.
- Każdy strażak po ukończeniu akademii i podstawowego kursu medycznego zostaje przyjęty na roczny okres próbny.
- Po tym czasie otrzymuje stopień strażaka i staje się członkiem załogi samochodu gaśniczego, drabiny bądź ambulansu.
- Po dwóch latach może ubiegać się o awans na stanowisko kierowcy/operatora, o ile zda egzamin i takie stanowisko będzie wolne.
- O awans na stanowisko oficerskie można się ubiegać dopiero po dwóch latach, zdając trzyczęściowy egzamin:
- Test wielokrotnego wyboru (50 pytań).
- Zadanie praktyczne, polegające na dowodzeniu akcją (scenariusz symulowanej akcji, prezentacja decyzji).
- Rozwiązywanie problemów związanych z zarządzaniem ludźmi.
Strażak w najniższym stopniu oficerskim (odpowiednik polskiego młodszego kapitana) pełni rolę dowódcy zastępu w samochodzie gaśniczym. Z czasem może awansować na wyższy stopień (polskiego starszego kapitana) i pełnić służbę na stanowisku dowódcy zastępu w drabinie.
Oficerowie Bezpieczeństwa i Zastępcy Komendanta
Każdego dnia służbę pełni trzech oficerów bezpieczeństwa. Jeden z nich dysponowany jest do poważniejszych zdarzeń, a do jego zadania należy ocena bezpieczeństwa podejmowanych działań, np. ocena stabilności konstrukcji domu po pożarze i wydanie decyzji, czy strażacy mogą pracować w środku. Decyduje również o rozbiórce elementów stwarzających zagrożenie oraz kontroluje odłączenie mediów (prąd, gaz itp.). Funkcje oficera dyżurnego miasta pełnią zastępcy komendanta.
Strażak może odejść na emeryturę po 20 latach czynnej służby, jednak po takim okresie nie otrzyma pełnego świadczenia.
Amerykańska Gościnność: Wrażenia z Portland i Nowego Jorku
Amerykańscy strażacy są niezwykle otwarci i gościnni. Szczególnie ciepło przyjmowano na prowincji. W Nowym Jorku początkowo panował dystans, ale potem lody stopniały.
Straż Pożarna w Portland, Maine
W Portland, kilkudziesięciotysięcznym mieście w stanie Maine, wrażenia z pobytu w strażnicach były bardzo pozytywne. Zaobserwowano tam m.in.:
- Organizacja jednostek:
- Kompanie Engine (czysto gaśnicze).
- Kompanie Ladder (drabiny i podnośniki + ratownictwo wysokościowe + ratownictwo techniczne bez hydrauliki).
- Kompanie Ladder/Quint (gaśniczo-drabinowe).
- Kompanie Rescue (ratownictwo techniczne i specjalistyczne).
- Kompanie Medcu (ambulans).
- Ponadkompaniowa grupa HazMat (ponad dwudziestu przeszkolonych członków z różnych jednostek).
- Obsada wozów: W centrum, gdzie jednostki są blisko siebie i mogą liczyć na błyskawiczne wsparcie, obsada wozu Engine i Ladder wynosi po 3 ludzi. W oddalonych od centrum dzielnicach stacjonują kompanie Engine lub Ladder Quint, mające po 4 ludzi na zmianie. 1 karetkę obsadza 2 paramedyków (w Portland są 3 karetki).
- Wyposażenie: Jedyny, niezwykle rozbudowany zestaw hydrauliki siłowej znajduje się na wozie Rescue. Na każdej drabinie jest kamera termowizyjna, a Enginy mają na wyposażeniu zestaw podstawowych leków.
- Ochrona lotniska: Portland Fire Department zajmuje się również obsługą lotniska Portland International Jetport, posiadając potężne crash trucks marki Oshkosh.
- Jednostki wodne: PFD posiada również statek pożarniczy z lat 50., a także łódź ratowniczą i motorówkę patrolową, co wynika z położenia Portland nad Atlantykiem, nad zatoką Casco.
- Jednostki na wyspach: W zatoce Casco znajdują się zamieszkane wyspy, gdzie działają podlegające PFD jednostki ochotnicze i zawodowo-ochotnicze, z których jedna dysponuje drabiną, a inna elektrycznym wózkiem typu Melex i motopompą Hondy. Na jednej z wysp stacjonuje klasyczny pumper American LaFrance serii 900 z 1960 roku.
FDNY - Kompania Ladder 10 i jej Wyjątkowy Wóz
Kompania Ladder 10, stacjonująca w osławionym TenHouse na 124 Liberty Street, naprzeciwko Ground Zero, jest jedną z najbardziej znanych jednostek nowojorskiej straży pożarnej (FDNY).
Autodrabina Seagrave Commander II
Opis wozu kompanii Ladder 10:
- Podwozie: Seagrave Commander II
- Typ zabudowy: 100’ Rearmount Aerial (ok. 30,48m)
- Rok produkcji: 2001
- Wprowadzony do podziału: 18/03/2002
- Numer rejestracyjny: indywidualne tablice 10-TRUCK- FDNY: SL01023
- Numer seryjny podwozia: 75776
- Hasło na kabinie: ‘Defending Liberty ... Street’ (Bronimy [Ulicy] Wolności - nawiązanie do nazwy ulicy, przy której znajduje się TenHouse).

Historia Kompanii L-10
Kompania Ladder 10 została sformowana 20 października 1865 roku jako kompania ‘Hook & Ladder 10’. W ciągu 120 lat wielokrotnie zmieniała adres, ale nigdy nie opuściła rejonu ulic Fulton Street, Versey Street, Liberty Street, Duane Street i South Street. 1 lipca 1984 roku Ladder 10 została przeniesiona do nowej strażnicy przy Liberty Street 124, którą do dziś dzieli z kompanią Engine 10. ‘TenHouse’ jest jedną z dwóch strażnic FDNY, która jest domem kompanii Engine i Ladder o tym samym numerze.
Wpływ 11 Września 2001
Vis-a-vis garaży jednostki znajdowała się Wieża Południowa kompleksu WTC. 11 września 2001 roku obie kompanie z TenHouse utraciły łącznie 6 strażaków. Zniszczeniu uległy również obydwa pojazdy, a sama strażnica została poważnie uszkodzona. Członkowie Ladder 10 brali udział w akcji poszukiwawczej w Strefie Zero, a następnie zostali przeniesieni do koszar przy 42 South Street. Dzięki szeroko zakrojonej kampanii mieszkańców rejonu operacyjnego, obawy o rozwiązanie okaleczonych kompanii ‘10’ zostały zażegnane. Zniszczony Seagrave rocznik 1994 został zastąpiony starszym modelem, a 28 marca 2002 roku zastąpił go obecny wóz jednostki. 1 listopada 2003 roku, ponad dwa lata od zniszczenia, strażnica przy 124 Liberty Street została ponownie otwarta.
W 2005 roku kompania Ladder 10 odnotowała 1339 wyjazdów, co było znacznie mniejszą liczbą interwencji niż przed 11 września, jednak nadal rejon odpowiedzialności obejmuje wiele biurowców, apartamentowców, budynków użyteczności publicznej, zabytkowych kościołów i przystani. Dodatkowo, kompania szkoli się w zakresie ratownictwa chemicznego, z naciskiem na przygotowanie do interwencji w wypadku skażenia ABC powstałego w wyniku ataku terrorystycznego. Do transportu odpowiedniego sprzętu kompanii przydzielono dodatkowy wóz, oznaczony jako CPC L-10.
Historia Wyjątkowej L-10 Seagrave Commander II z 2001
Po 11 września 2001 roku FDNY poniosło dotkliwe straty zarówno w personelu (343 strażaków), jak i w sprzęcie. Wiele wozów zostało zniszczonych lub uszkodzonych, co stwarzało palącą potrzebę wymiany. Całą nadzwyczajną dostawę 54 pojazdów o wartości 25 milionów dolarów zakontraktowano firmie Seagrave z Clintonville w stanie Wisconsin, co pozwoliło na zachowanie unifikacji pojazdów.
Pracownicy Seagrave, poruszeni tragedią, czuli się zobowiązani wspomóc nowojorską straż pożarną. Wielu robotników pracowało po godzinach z własnej woli, a jedna grupa postanowiła ufundować coś ekstra do pierwszego wozu dla FDNY. Tym elementem stało się malowidło na bokach nowej 100’ Rearmount Aerial na podwoziu Commander II, nawiązujące do słynnego zdjęcia strażaków wciągających flagę USA na prowizoryczny maszt w ruinach bliźniaczych wież. Wóz ten, wyjątkowy w serii 25 takich pojazdów, został przekazany kompanii Ladder 10 i pozostaje w służbie do dzisiaj.
Zadania i Struktura Kompanii Ladder w FDNY
W przeciwieństwie do kompanii Engine, zajmujących się praktycznie wyłącznie działaniami gaśniczymi, kompanie Ladder są obarczone bardzo szerokim wachlarzem zadań. Należą do nich m.in.:
- Przeszukiwanie budynków.
- Wyważanie drzwi.
- Ewakuacja poszkodowanych (również z wykorzystaniem autodrabiny/podnośnika).
- Podawanie prądów wody/piany z wysokości.
- Wentylacja budynków (łącznie z wykonywaniem otworów w ścianach i dachach).
- Sprawianie drabin hakowych, przystawnych itp.
- Prace rozbiórkowe.
- Ratownictwo techniczne w podstawowym zakresie (m.in. interwencje przy wypadkach komunikacyjnych).
W razie potrzeby wsparcie dla jednostek ‘frontowych’ zapewniają elitarne jednostki Rescue (ratownictwa specjalistycznego), np. gdy zachodzi potrzeba ewakuacji poszkodowanych z wykorzystaniem technik alpinistycznych.
Załogę wozu z drabiną/podnośnikiem stanowi 6 strażaków, z których każdy ma wyznaczone z góry zadania. Trzonem kompanii jest trzyosobowy Forcible Entry Team (dosłownie ‘zespół przymusowego wejścia’), torujący drogę kompanii gaśniczej do ognisk pożaru wewnątrz budynków lub ratujący poszkodowanych.
‘Pozycje’ strażaków w kompanii i ich klasyczne, podstawowe zadania to:
- OFF (Officer) - dowódca jest również członkiem zespołu Forcible Entry, ocenia sytuację wewnątrz obiektu, koordynuje współpracę z kompanią gaśniczą.
- LCC (Chauffer) - oprócz wykonywania swej tradycyjnej roli, kierowca odpowiada za obsługę podnośnika/drabiny w czasie akcji, w razie potrzeby pomaga.
Nowoczesne Rozwiązania: Specjalistyczne Pojazdy
Zakup Wozów dla Portu Lotniczego Lublin
Port Lotniczy Lublin zakupił dwa specjalistyczne wozy strażackie, które spełniają najwyższe standardy ochrony przeciwpożarowej i są produkowane w USA.
- Pierwszy to pojazd szybkiej interwencji z napędem 4x4, który może zabrać do 6000 litrów wody.
- Drugi wóz, o napędzie 6x6, weźmie na pokład dwa razy więcej wody.
Samochody będą miały trzy minuty na dotarcie do najbardziej oddalonego miejsca na lotnisku. Zakupione pojazdy z nowej rodziny wozów New Global Striker, będą pierwszymi egzemplarzami tego typu, które dotrą z USA na kontynent europejski. W ramach realizowanego zamówienia Amerykanie dostarczą pojazdy wraz z pełną dokumentacją techniczną w języku polskim i angielskim, a także przeprowadzą szkolenia operatorskie i serwisowe. Koszt inwestycji to prawie 5 mln złotych (dokładnie 4 925 555 zł).
Ford Bronco Wildland Fire Rig: Mobilne Centrum Dowodzenia
Ford stworzył spersonalizowany egzemplarz Bronco® Wildland Fire Rig, wyposażony w zaawansowane systemy łączności, który ma pełnić funkcję docierającego wszędzie centrum dowodzenia walką z żywiołami. Ma on ułatwiać koordynowanie pracy załóg straży pożarnej w dzikich ostępach parku narodowego Bandelier National Monument.

Samochód, zmodyfikowany przez firmę Darley, pomoże strażnikom w ochronie 33 000 akrów parku Bandelier, obejmujących pradawne ziemie i święte miejsca rdzennych mieszkańców. Pokładowy sprzęt do łączności satelitarnej, komórkowej i radiowej, tablet i dron do monitorowania sytuacji z góry, a także przednie i tylne mechanizmy różnicowe z blokadą, 35-calowe opony terenowe, wyciągarka i inne podzespoły pomogą docierać na miejsce i koordynować działania w sytuacjach zagrożenia.
Narodowe Dziedzictwo Bandelier National Monument
Park pomników przyrody Bandelier o powierzchni ponad 13 tys. hektarów znajduje się na północy stanu Nowy Meksyk. Składa się z surowych wąwozów i płaskowyżów, które skrywają m.in. ruiny kamiennych osad Indian, piktogramy i malowidła naskalne oraz dowody obecności człowieka sięgające ponad 11 000 lat wstecz. Położenie Bandelier w przejściowej strefie klimatycznej wysokiej pustyni amerykańskiego południowego zachodu sprawia, że jest to środowisko, gdzie zaobserwowano szybkie skutki zmian klimatycznych. Historia parku odnotowuje występowanie naturalnych pożarów, a wraz z wydłużaniem się sezonu pożarowego, w parku coraz częściej płoną te same obszary.
Patrick Suddath, kurator Bandelier National Monument, podkreślił, że ten dar pomoże lepiej radzić sobie z płomieniami i minimalizować ich wpływ na życie powiązanych z parkiem plemion.
Opis testu CPAT strażaka
Bronco w Służbie Straży Pożarnej
Dwie trzecie Bandelier to obszar dzikiej przyrody, co oznacza brak infrastruktury i utrudniony dostęp. Wóz dowodzenia Bronco wzmocni flotę pojazdów Bandelier, rozszerzając jej możliwości. Jest to pierwszy z dwóch pojazdów konstruowanych przez firmę Darley w ramach programu pilotażowego, mającego na celu opracowanie rozwiązania umożliwiającego zajmowanie bardziej wysuniętej pozycji dowodzenia, wyposażonej w niezawodną i niezależną łączność, a także ułatwiającej pozyskiwanie i udostępnianie cennych informacji walczącym z ogniem.
Samochód jest wyposażony w zestaw urządzeń, które pomagają monitorować teren i opanować aktywne pożary, identyfikować pojawienie się płomieni, dostarczać w czasie rzeczywistym aktualne informacje o ich lokalizacji i nasileniu. Najnowocześniejszy system łączności, w tym łącza satelitarne i radiowe, zapewniają nieprzerwaną komunikację w najbardziej odległych zakątkach. Pojazd dysponuje również dronem z ekranem podglądu na żywo umieszczonym w samochodzie, tabletem i specjalnym oprogramowaniem, zapewniającym zespołowi pierwszego reagowania lepsze rozpoznanie z powietrza.
Pozostałe elementy z listy specjalistycznego wyposażenia to: osłona kraty chłodnicy, fabrycznie zamontowana wyciągarka Warn, zestaw kół Beadlock oraz bagażnik dachowy wyposażony w listwę świetlną, szperacze awaryjne i syrenę.
tags: #amerykanskie #maulnki #strazackie