Bezpieczeństwo w transporcie kolejowym jest priorytetem, a incydenty takie jak pożary pociągów czy inne sytuacje kryzysowe wymagają szybkiej i skoordynowanej reakcji służb. W ostatnich latach miały miejsce zarówno realne zdarzenia pożarowe, jak i zorganizowane ćwiczenia, które miały na celu doskonalenie procedur i współpracy.
Pożary pociągów w Polsce
Pożar składu Polregio w Nowym Sączu
Blisko cztery godziny trwała akcja służb spowodowana pożarem składu Polregio. W chwili zdarzenia w pociągu nie było pasażerów. Do pożaru doszło około godz. 18:30. Na miejsce niezwłocznie skierowano służby ratunkowe oraz przedstawicieli przewoźnika i zarządcy infrastruktury. Akcja gaśnicza oraz zadymienie ograniczyły ruch pociągów przez stację Nowy Sącz. Wiele wskazuje na to, że przyczyną pożaru było zwarcie instalacji elektrycznej, jednak dokładne okoliczności zdarzenia zostaną ustalone po zakończeniu prac komisji - przekazał przewoźnik.
Jednostka EN57-2036, w której doszło do pożaru, to pojazd wyprodukowany w 1980 roku jako EN57-1388 w zakładach Pafawag Wrocław. Przez pierwsze 20 lat swojej służby obsługiwał połączenia w Warszawie i okolicach, a później także na Warmii i Mazurach. W 2006 r. pojazd przeszedł gruntowną modernizację wraz z naprawą główną, wykonaną przez polskich producentów na zlecenie ówczesnych Przewozów Regionalnych.
Incydent z pociągiem „Mieszko” w Rawiczu
Inny incydent pożarowy dotknął pociąg „Mieszko”, który jechał z Wrocławia do Gdyni. Ogień pojawił się przed godz. 8:00, na stacji w Rawiczu. W wyniku zdarzenia ewakuowano 70 osób. Pociąg miał pojawić się na stacji Bydgoszcz Główna o godz. 10:06, lecz ostatecznie odjechał o 12:28. Pasażerowie zgłaszali wówczas brak informacji o zaistniałej sytuacji. Jak relacjonowali: „Nie było żadnej informacji. Lekkie zażenowanie. Córka poszła do kasy i się dowiedziała. Dostaliśmy picie, zadbali o nas. Przed momentem chwaliłam to. Nadal się spóźnia, już mamy tyle minut.”
Symulacja kryzysowa Arriva: Przygotowanie na zagrożenia
W celu podnoszenia gotowości na wypadek sytuacji kryzysowych, przewoźnik Arriva we współpracy z jednostkami Policji, Straży Pożarnej, Pogotowia, Straży Ochrony Kolei oraz Lasami Państwowymi, przeprowadził pokaz działań w sytuacji kryzysowej, zagrażającej życiu i zdrowiu pasażerów. Ćwiczenia te odbyły się na pokładzie pociągu specjalnego w miejscowości Olek na linii kolejowej Toruń Wschód - Olek - Zamek Bierzgłowski.
Scenariusz i przebieg ćwiczeń
Ćwiczenia opierały się na kilku głównych epizodach obejmujących:
- awarię autobusu na przejeździe kolejowo-autobusowym,
- akt agresji na pokładzie pociągu z użyciem broni,
- sterroryzowanie i zranienie maszynisty,
- zderzenie pociągu i autobusu,
- obezwładnienie napastnika przez psa policyjnego,
- pożar oraz ewakuację pasażerów i poszkodowanych.
Zgodnie z przyjętym scenariuszem po zgłoszeniu zdarzenia na numer alarmowy 112 i rozpoczęciu ewakuacji pasażerów przez obsługę pojazdów, na miejsce przybyły wszystkie służby, które rozpoczęły działania mające na celu m.in. zapewnienie bezpieczeństwa uczestnikom zdarzenia, opatrzenie rannych, ugaszenie pożaru, schwytanie napastnika, a na końcowym etapie zabezpieczenie pojazdów.
Cele i znaczenie symulacji
Celem symulacji było sprawdzenie procedur i ich zastosowania przez pracowników obsługi autobusu, pociągu i służb ratowniczych, weryfikacja sposobów alarmowania i przepływu informacji oraz udoskonalanie metod współpracy z służbami w sytuacji nagłego zagrożenia życia i zdrowia podróżnych.
Refleks maszynisty Kolei Wielkopolskich
Piotr Halupczok, Prezes Zarządu Arriva, podsumował znaczenie tych działań: „To już druga tak duża symulacja sytuacji kryzysowej z udziałem Arriva i wszystkich służb ratowniczych. To dla nas bardzo ważne, żeby być jak najlepiej przygotowanym do niebezpiecznych zdarzeń, jakie mogą mieć miejsce na pokładzie pociągu lub autobusu. Bezpieczeństwo naszych pasażerów jest dla nas najważniejsze. To również okazja do sprawdzenia współdziałania obsługi pociągu, autobusu i służb ratowniczych. Ćwiczeń w tym zakresie nigdy za dużo. Dziękujemy wszystkim służbom za profesjonalną akcję ratunkową i zaangażowanie w przygotowanie i przeprowadzenie ćwiczeń.”
Obserwatorzy i partnerzy
W roli obserwatorów w ćwiczeniach wzięli udział goście z Urzędu Marszałkowskiego Województwa Kujawsko-Pomorskiego, Urzędu Transportu Kolejowego, PKP Polskich Linii Kolejowych, Starostwa Powiatowego w Toruniu, gminy Łysomice, Lasów Państwowych oraz przedstawiciele wszystkich służb ratowniczych oraz firm współpracujących.
Kontekst bezpieczeństwa kolejowego
Tego typu ćwiczenia i analiza incydentów są kluczowe w obliczu statystyk bezpieczeństwa. Od początku roku 2017 doszło do 177 wypadków i kolizji na przejazdach drogowo-kolejowych, co podkreśla ciągłą potrzebę dbałości o bezpieczeństwo na wszystkich płaszczyznach transportu kolejowego.