Ochotnicza Straż Pożarna (OSP) odgrywa kluczową rolę w systemie bezpieczeństwa lokalnych społeczności, łącząc profesjonalizm Państwowej Straży Pożarnej (PSP) z oddaniem wolontariuszy. Jednostki OSP włączone do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego (KSRG) to filary wsparcia w sytuacjach kryzysowych. Przykładem takiej jednostki jest OSP KSRG Kodeń, która aktywnie uczestniczy w różnorodnych działaniach ratowniczych, społecznych i sportowych na terenie powiatu bialskiego.

Rola i znaczenie OSP w społeczności lokalnej
Działalność Ochotniczych Straży Pożarnych wykracza daleko poza standardowe akcje gaśnicze. Strażacy ochotnicy to osoby, które, wykonując swoją pracę zawodową, "gdy zawyje syrena, biegną, by brać udział w akcjach ratowniczych", jak podkreśla Jerzy Troć, wójt gminy Kodeń. W ostatnich latach ich rola ewoluowała, obejmując również nowe wyzwania związane z pandemią czy pomocą Ukrainie, która zmaga się z wojną.
Wójt Troć zaznacza, że "strażacy to są ludzie do wszystkiego". Oprócz interwencji ratowniczych, jednostki OSP udzielają się także przy różnego rodzaju uroczystościach. "To jest służba i za to należy się strażakom duża wdzięczność" - dodaje. Na terenie gminy Kodeń funkcjonują 4 bardzo dobrze wyposażone jednostki OSP: Dobratycze, Kodeń, Okczyn i Zabłocie, posiadające samochody bojowe. Istnieje również potrzeba zadbania o samochód dla OSP Okczyn.
Fenomen strażaka-ochotnika polega na łączeniu pracy zawodowej ze służbą w jednostkach Ochotniczej Straży Pożarnej. Nadbrygadier Grzegorz Alinowski, Lubelski Komendant Wojewódzki PSP, podkreśla, że OSP "jako jednostki wolontaryjne, potrafią skanalizować te skłonności i wykorzystać w dobrym celu". Daje to również możliwość realizacji zawodowej dla tych, którzy chcą wstępować w szeregi Państwowej Straży Pożarnej.
100-lecie Ochotniczej Straży Pożarnej w Kodniu
Ważnym wydarzeniem w historii jednostki były obchody 100-lecia istnienia OSP KSRG Kodeń, które połączono z 23. Powiatową Pielgrzymką Strażaków do Sanktuarium Matki Bożej Kodeńskiej. Dnia 8 maja druhowie strażacy z całego powiatu bialskiego przyjechali do Sanktuarium Matki Bożej Kodeńskiej, aby wspólnie świętować ten jubileusz.
Uroczystości rozpoczęły się Mszą Świętą w intencji strażaków z powiatu bialskiego, której przewodniczył ojciec Michał Hadrich OMI, proboszcz parafii św. Anny w Kodniu. Homilię wygłosił ksiądz kanonik Henryk Jakubowicz, powiatowy kapelan strażaków. Wydarzenie to było wyrazem uznania dla stuletniej służby i poświęcenia strażaków ochotników z Kodnia.
Działania ratowniczo-gaśnicze z udziałem OSP KSRG Kodeń
Pożar stodoły w Jabłecznej (2019)
Dnia 6 kwietnia 2019 roku, o godzinie 15:33, jednostki ratownicze zostały zadysponowane do pożaru stodoły w miejscowości Jabłeczna. W trakcie dojazdu na miejsce zdarzenia, strażacy zostali poinformowani o dużym pożarze obejmującym kilka budynków oraz o niewystarczających siłach i środkach biorących udział w akcji.
Dzięki szybkiemu podjęciu działań przez OSP Jabłeczna, sąsiednie budynki gospodarcze nie zostały objęte pożarem. Po dotarciu na miejsce, praca strażaków polegała na zabezpieczeniu miejsca zdarzenia oraz podaniu dwóch linii gaśniczych w stronę płonącego budynku i palącej się wokół ściółki. W akcji uczestniczyły następujące siły i środki:
- 2 x JRG Małaszewicze
- 2 x OSP KSRG Sławatycze
- 2 x OSP KSRG Chotyłów
- OSP KSRG Tuczna
- OSP KSRG Matiaszówka
- OSP KSRG Kodeń
- OSP Jabłeczna

Tragiczny pożar w Sajówce (2018)
W dniu 29 czerwca 2018 roku, o godzinie 20:49, miał miejsce tragiczny pożar domu mieszkalnego w miejscowości Sajówka, gmina Sławatycze. Strażacy po dotarciu na miejsce akcji ratowniczej zastali budynek w całości objęty płomieniami. Mimo sprawnie przeprowadzonej akcji ratowniczo-gaśniczej, z uwagi na wielkość pożaru, nie udało się uratować mieszkańca płonącego domu.
Relacja KSRG OSP Sławatycze szczegółowo opisuje przebieg zdarzenia: "W chwili alarmowania większość druhów znajdowała się w okolicach strażnicy, dzięki czemu do zdarzenia udaliśmy się niemal bezzwłocznie dwoma zastępami w pełnej obsadzie: GBA Star i GBA Mercedes. Po dotarciu na miejsce zastaliśmy budynek w całości objęty płomieniami. Natychmiast podaliśmy trzy linie gaśnicze."
Jedna rota, wyposażona w aparaty ochrony dróg oddechowych (ODO), próbowała dostać się do środka obiektu, gdyż od świadków uzyskano informację, że ktoś może się tam znajdować. Niestety, pomimo sprawnie przeprowadzonych działań, nie udało się uratować mieszkańca, ponieważ rozwinięty pożar skutecznie utrudniał to zadanie. Od momentu przekazania funkcji Kierującego Działaniem Ratowniczym (KDR) przybyłemu dowódcy zastępu PSP, działania polegały na dogaszaniu pogorzeliska i zabezpieczeniu miejsca akcji.
W akcji ratowniczej w Sajówce uczestniczyły następujące siły i środki:
- 2 x JRG Małaszewicze
- 2 x OSP KSRG Sławatycze
- OSP KSRG Kodeń
- OSP KSRG Tuczna
- OSP KSRG Matiaszówka
- OSP Liszna
- OSP Jabłeczna
- Pogotowie ratunkowe
- Policja
Czynności na miejscu pożaru były wykonywane pod nadzorem prokuratora. Ciało, najprawdopodobniej 67-letniego mieszkańca posesji, zostało zabezpieczone w celu przeprowadzenia sekcji zwłok. Policjanci z Wisznic wraz z biegłym z zakresu pożarnictwa przeprowadzili oględziny i zabezpieczyli dowody, aby ustalić przyczynę tragicznego zdarzenia.
Reportaż: Zawód z pasją
Udział w Turniejach Służb Mundurowych
Strażacy z OSP Kodeń aktywnie uczestniczą również w lokalnych wydarzeniach sportowych, integrując się z innymi służbami mundurowymi. Ich obecność na turniejach świadczy o zaangażowaniu w życie społeczne regionu.
XIX Walentynkowy Turniej Służb Mundurowych w halową piłkę nożną (2020)
W dniu 14 lutego 2020 roku odbył się XIX Walentynkowy Turniej Służb Mundurowych w halową piłkę nożną. W turnieju uczestniczyło 15 drużyn reprezentujących Straż Graniczną, Policję, Państwową Straż Pożarną oraz Służbę Więzienną. Eliminacje rozgrywano w halach sportowych w Piszczacu, Tucznej i Sławatyczach.
OSP Kodeń brała udział w grupie A, rozgrywającej mecze w Piszczacu, obok takich drużyn jak KMP Biała Podlaska, Brygada Wielonarodowa Lublin, IPA Old Boy Lublin i ZK Biała Podlaska. Do ścisłego finału w Sławatyczach zakwalifikowały się KMP w Białej Podlaskiej, PSG w Terespolu oraz Brygada Wielonarodowa z Lublina.
Finalne miejsca zajęły: I miejsce - KMP w Białej Podlaskiej, II miejsce - Brygada Wielonarodowa z Lublina, III miejsce - Placówka Straży Granicznej w Terespolu. Puchar Wójta Gminy Kodeń, Jerzego Trocia, w tym turnieju zdobyła Placówka Straży Granicznej w Dorohusku, która zajęła IV miejsce.
Honorowy patronat nad turniejem sprawował Wójt Gminy Sławatycze Arkadiusz Misztal. Wśród fundatorów pucharów, medali, nagród i statuetek byli wójtowie gmin, w tym wójt gminy Kodeń. Organizatorami imprezy były Samorządy Gmin z Wisznic, Piszczaca, Kodnia, Tucznej i Sławatycz, Organizacje Terenowe NSZZ FSG, Zespół Szkół i Gminny Ośrodek Kultury w Sławatyczach.
XVIII Turniej Służb Mundurowych w halową piłkę nożną (2019)
Dnia 8 lutego 2019 roku odbył się XVIII Turniej Służb Mundurowych w halową piłkę nożną, w którym uczestniczyło 13 drużyn reprezentujących Straż Graniczną, Policję, Państwową Straż Pożarną oraz Służbę Więzienną. Eliminacje turnieju również odbyły się w halach sportowych w Tucznej, Piszczacu i Sławatyczach.
OSP Kodeń brała udział w eliminacjach w Piszczacu. Do dalszych rozgrywek w hali sportowej w Sławatyczach awansowały następujące drużyny: KM PSP Biała Podlaska, KPP Łęczna, OSP Kodeń, PSG Lublin, KMP Biała Podlaska, OSP Sławatycze, PSG Dorohusk, KPP Łuków, KMP Lublin. To oznacza, że OSP Kodeń z sukcesem przeszła fazę eliminacyjną.
Po rozegranych meczach w trzech grupach do ścisłego finału zakwalifikowały się trzy drużyny z pierwszych miejsc: KMP w Białej Podlaskiej, PSP w Białej Podlaskiej oraz PSG w Dorohusku. I miejsce zdobyła drużyna Placówki Straży Granicznej w Dorohusku, II miejsce przypadło Komendzie Miejskiej Policji w Białej Podlaskiej, a III miejsce wywalczyła Komenda Miejska Państwowej Straży Pożarnej w Białej Podlaskiej.
Honorowy Patronat nad turniejem również sprawował Wójt Gminy Sławatycze Arkadiusz Misztal. Fundatorami pucharów, medali, nagród i statuetek byli wójtowie gmin, w tym wójt gminy Kodeń.