Historia i misja 2. Korpusu Polskiego
W 80. rocznicę rozpoczęcia wędrówki armii gen. Władysława Andersa ewakuowanej z ZSRS, Instytut Pamięci Narodowej przygotował międzynarodowy projekt „Szlaki Nadziei. Odyseja Wolności”. Projekt ten ma na celu upowszechnianie przesłania o polskim zaangażowaniu w wyzwolenie Europy od reżimów totalitarnych. Wystawa prezentuje historię 2. Korpusu Polskiego, którego żołnierze wyzwalali liczne włoskie miasta spod niemieckiej okupacji.
Walki o Monte Cassino
Kluczowym punktem oporu niemieckiego była tzw. linia Gustawa, rozciągająca się wzdłuż rzek Garigliano, Rapido i Sangro. Strategiczne wzgórze Cassino, z klasztorem benedyktynów, stanowiło główną przeszkodę dla aliantów. Po nieudanych próbach zdobycia wzgórza przez inne jednostki, na początku maja 1944 roku rozpoczęło się czwarte natarcie. Główną siłę stanowił 2. Korpus Polski.
- 12 maja 1944 r. rozpoczął się atak sił alianckich w zaminowanym terenie.
- 17 maja Polacy przełamali północny skraj pierścienia obronnego.
- 18 maja patrol 12. Pułku Ułanów Podolskich zdobył ruiny klasztoru.
Zdobycie Ankony i walki w regionie Marche
Po bitwie pod Monte Cassino wojska sprzymierzone skierowały się na północ Włoch. Zadaniem 2. Korpusu Polskiego było zdobycie Ankony. Działania nad Adriatykiem rozpoczęto 15 czerwca 1944 r. Gen. Władysław Anders zdecydował o wykonaniu głównego uderzenia siłami 5. Kresowej Dywizji Piechoty w rejonie Monte della Crescia.
Incydent w Loreto
Podczas walk o Ankonę lotnictwo niemieckie prowadziło nocne bombardowania. 6 lipca 1944 r. jedna z bomb uszkodziła kopułę bazyliki Santa Casa di Loreto, co doprowadziło do pożaru. Bazylikę ugasili żołnierze 3. Dywizji Strzelców Karpackich, zapobiegając jej całkowitemu zniszczeniu.
Działania w Apeninie Emiliańskim
Celem działań w Apeninie Emiliańskim było wsparcie wojsk sprzymierzonych przedzierających się w kierunku Bolonii. Walki toczyły się w trudnych warunkach górskich. 9 kwietnia 1945 r. 3. Dywizja Strzelców Karpackich rozpoczęła forsowanie rzeki Senio. Sukcesy oddziałów polskich i brytyjskich wymusiły na Niemcach odwrót, co doprowadziło do ostatecznego wyzwolenia Bolonii 21 kwietnia 1945 roku.
| Jednostka | Kluczowe osiągnięcie |
|---|---|
| 3. Dywizja Strzelców Karpackich | Walki pod Monte Cassino i forsowanie rzeki Senio |
| 5. Kresowa Dywizja Piechoty | Zdobycie wzgórz w rejonie Monte della Crescia |
| 1586. Eskadra Specjalnego Przeznaczenia | Loty ze zrzutami dla walczącej Warszawy |