Ochotnicza Straż Pożarna w Pietrowicach Wielkich: Historia i Współczesność

Ochotnicza Straż Pożarna w Pietrowicach Wielkich powstała w 1883 roku. Obecnie w jej szeregach znajduje się 84 strażaków, z czego 48 może wyjeżdżać do akcji. Prezesem jednostki jest Bartłomiej Waszek.

Tragiczne Pożary przed Założeniem OSP

Historia Pietrowic Wielkich naznaczona jest serią tragicznych pożarów, które poprzedziły powstanie zorganizowanej straży pożarnej.

Wczesne Pożary i Ich Skutki

• 1717 rok: Pożar folwarku w Pietrowicach Wielkich, w którym zginęło dwoje dzieci. Brak bliższych informacji na temat tego zdarzenia.
• 1768 rok: Pożar masowy, w wyniku którego w Pietrowicach spłonęła cała Mała Strona, obecnie znana jako ulica Wyzwolenia.
• 1784 rok: Kolejna wielka tragedia, tym razem spaleniu uległa Wielka Strona. Ocalały jedynie szkoła i kościół, co świadczy o skali zniszczeń. Zwarta zabudowa drewniana sprzyjała szybkiemu rozprzestrzenianiu się ognia.

Początki i Rozwój OSP Pietrowice Wielkie

Oficjalne powołanie Ochotniczej Straży Pożarnej w Pietrowicach Wielkich było odpowiedzią na powtarzające się zagrożenia pożarowe i potrzebę zorganizowanej pomocy.

Założenie i Pierwszy Sprzęt

• 1883 rok: Grupa pietrowickich mężczyzn zakłada Ochotniczą Straż Pożarną. 10 marca zostaje wybrany zarząd, a 23 marca na walnym zgromadzeniu przyjęto statut. Liczba członków wynosiła wówczas 25 osób.
• 1886 rok: Zakupiono ręczną sikawkę przenośną oraz węże tłoczne, co stanowiło pierwszy sprzęt OSP.
• 1903 rok: Jednostka wzbogaciła się o nowoczesną jak na owe czasy sikawkę ręczno-konną, zakupioną w Zakładach Sprzętu Pożarniczego w Paczkowie.

Jubileusze i Infrastruktura

• 1908 rok: Obchody 25-lecia istnienia OSP. Jednostka przenosi się z drewnianej przyszkolnej szopy do nowego budynku połączonego z biurami Gminy. Liczba członków wzrosła do 50 osób.
• 1933 rok: Uroczyście obchodzono jubileusz 50 lat OSP. Liczba członków zwiększyła się do 63.

Historia Pożarów i Działania OSP

Na przestrzeni lat OSP Pietrowice Wielkie aktywnie uczestniczyła w gaszeniu licznych pożarów, stając w obronie mienia i życia mieszkańców.

Lokalne Pożary (1913-1934)

• 1913 rok: Wielki pożar stodół Bańki, Skerhuta, Aleksandra oraz stodoły plebanii.
• 1922 rok: Spłonęły dwie stodoły: Palety i Siwonia.
• 1932 rok: Stanęło w płomieniach kilka stodół na zagumniu koło cmentarza.
• 1934 rok: Ogień strawił stodoły Newerly, Posmyka i Krzykały.
• 1934 rok, 23 grudnia: Wielki pożar roszarni lnu w Pietrowicach. Z żywiołem walczyło 26 jednostek przez całe Święta Bożego Narodzenia. Pożar ugaszono 27 grudnia przy temperaturze -25 °C.

Wojna i Powojenny Okres OSP

Okres wojny przyniósł znaczne wyzwania, jednak po jej zakończeniu jednostka szybko się odbudowała i kontynuowała swoją misję.

Wyzwania Czasów Wojny i Odbudowa

• 1941 rok: Na skutek działań wojennych stan liczbowy jednostki uległ znacznemu zmniejszeniu.
• 1943 rok: Zorganizowano pododdziały: żeński i młodzieżowy, liczące 26 kobiet, 7 mężczyzn i 21 osób młodzieży.
• 1945 rok: Po ustabilizowaniu się władzy terenowej komisarycznie powołano straż pożarną w składzie 21 mężczyzn. Przeprowadzono również akcję związaną ze sztandarami, obligując wszystkie jednostki posiadające sztandar z wizerunkiem Św. Floriana do ich zdania, co dotyczyło również OSP Pietrowice Wielkie.
• 1946 rok: Po powrocie z wojny znacznej części dawnych członków OSP zwołano walne zebranie i wybrano nowy zarząd.
• 1947 rok: Sprowadzono zdewastowaną ręczną sikawkę konną bez kół i osprzętu, która leżała przy rowie granicznym w Czechosłowacji. Operacja była bardzo niebezpieczna ze względu na granicę i zaminowane pola.

Modernizacja i Rozwój w Drugiej Połowie XX Wieku

Druga połowa XX wieku to czas modernizacji sprzętu, rozbudowy infrastruktury i aktywnego udziału w ważnych akcjach ratowniczych.

Nowy Sprzęt i Infrastruktura

• 1932 rok: OSP otrzymała pierwszą motopompę marki Fischer o wydajności 600 l/min wraz z dwukołową przyczepą.
• 1936 rok: Jednostka została wyposażona w pierwszy samochód marki Mercedes, przystosowany do przewozu 6 osób oraz do ciągnięcia przyczepy ze sprzętem. Samochód ten służył niezawodnie do 1945 roku, kiedy to w czasie akcji ewakuacyjnej przed działaniami wojennymi został wywieziony do Czechosłowacji.
• 1959 rok: W celu otrzymania typowego samochodu bojowego sprzedano starego Opla. W jego miejsce OSP otrzymała samochód Star 20, który był na wyposażeniu do 1985 roku.
• 1977 rok: Jednostce OSP przydzielono drugi samochód marki Żuk.
• 1978 rok: Na zebraniu sprawozdawczym padła propozycja wzniesienia pomnika jubileuszowego w postaci nowej strażnicy z okazji 100-lecia OSP Pietrowice, która została przyjęta z dużym entuzjazmem. Rzeczywiste rozpoczęcie budowy nastąpiło w marcu 1979 roku.
• 1982 rok: Na placu kościelnym ustawiono pomnik poległych i zmarłych strażaków, na którym umieszczono przewodnie hasło braci strażackiej: "Bogu na Chwałę Bliźniemu na ratunek".
• 1983 rok: Po apelu została oddana do użytku nowa remiza. Przecięcia wstęgi dokonał ówczesny sołtys Pietrowic.

Kluczowe Akcje Ratownicze

• 1971 rok: OSP Pietrowice bierze udział w gaszeniu pożaru rafinerii nafty w Czechowicach-Dziedzicach.
• 1992 rok: Wybucha pożar lasów w okolicach Kuźni Raciborskiej, w którym jednostka bierze czynny udział.
• 1994 rok: OSP Pietrowice Wielkie bierze udział w gaszeniu pożaru lasu w Szczytach.
• 1997 rok: Udział w akcji ratowniczej podczas "Powodzi Tysiąclecia", która zalała Racibórz.

Jubileusze i Współczesne Wyzwania

OSP Pietrowice Wielkie dba o tradycję, jednocześnie stawiając czoła współczesnym wyzwaniom i rozwijając swoje możliwości.

Uroczystości Jubileuszowe

• 1958 rok: Uroczyste obchody 75-lecia istnienia OSP wraz z poświęceniem nowego sztandaru.
• 1973 rok: Obchody 90-lecia istnienia OSP.
• 1983 rok: Uroczyście obchodzono 100. rocznicę założenia OSP Pietrowice Wielkie. Z tej okazji ufundowano nowy sztandar, figurę Św. Floriana, którą umieszczono na budynku nowej remizy, oraz pamiątkową księgę pt. "Historia Wsi oraz Kronika OSP Pietrowice Wielkie", autorstwa druha Pawła Suchanka. Zwiastunem uroczystości było trzech jeźdźców jadących konno w mundurach strażackich ulicami Pietrowic, zapraszających mieszkańców. Po mszy św., w czasie której poświęcono nowy sztandar, rozpoczął się apel. OSP Pietrowice została odznaczona najwyższym odznaczeniem strażackim - Złotym Znakiem Związku.
• 1993 rok: Odbyły się uroczystości 110. rocznicy OSP. Zaproszono strażaków z zaprzyjaźnionej jednostki FF Metjendorf, Wifelstede z Niemiec, którzy jako prezent przywieźli używany, ale technicznie sprawny samochód gaśniczy Magirus z pełnym wyposażeniem, służący w jednostce do dziś.

Współczesne Akcje i Struktura

• 1995 rok: Seria pożarów stodół. 5 września spłonęły doszczętnie stodoły p. Szkerut i Ciepły. 11 września uratowano stodołę p. Wróbel. 12 września również uratowano stodołę p. Kajstra. 15 września spłonęła doszczętnie stodoła p. Gotzman.
• 1995 rok: OSP Pietrowice została włączona do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego.
• Maj 1993 rok: Spłonęły dwie stodoły, pierwsza od p. Glania E.

Misja i Cele OSP Pietrowice Wielkie

Główne cele działalności OSP Pietrowice Wielkie obejmują szeroki zakres działań na rzecz bezpieczeństwa i rozwoju lokalnej społeczności.

Podstawowe Zadania Jednostki

Zarząd OSP Pietrowice Wielkie pragnie złożyć najserdeczniejsze podziękowania wszystkim tym, którzy bezinteresownie przyczynili się do tego, iż jednostka mogła przez minione 120 lat funkcjonować i rozwijać się. W szczególności podziękować należy tym, którzy dzięki wielkiej odwadze i poświęceniu ratowali życie innym, nie patrząc na swoje.

1. Prowadzenie działalności mającej na celu zapobieganie pożarom oraz współdziałanie w tym zakresie z państwową strażą pożarną, organami samorządowymi i innymi podmiotami.
2. Udział w akcjach ratowniczych przeprowadzanych w czasie pożarów, zagrożeń ekologicznych związanych z ochroną środowiska oraz innych klęsk i zdarzeń.
3. Informowanie ludności o istniejących zagrożeniach pożarowych i ekologicznych oraz sposobach ochrony przed nimi.
4. Upowszechnianie kultury fizycznej i sportu, prowadzenie działalności kulturalnej i oświatowej oraz szeroko rozumianej rekreacji i turystyki.
5. Wykonywanie innych zadań wynikających z przepisów o ochronie przeciwpożarowej oraz statutu.
6. Działania na rzecz ochrony środowiska i ochrony dziedzictwa kulturowego.
7. Wspomaganie rozwoju społeczności lokalnych.

Uroczystości 140-lecia OSP Pietrowice Wielkie

W 2023 roku OSP Pietrowice Wielkie obchodziła swój 140. jubileusz, podkreślając długą tradycję i wkład w bezpieczeństwo.

Przebieg Uroczystości

Jan Herud, naczelnik i prezes Zarządu Oddziału Gminnego Związku OSP RP w Pietrowicach Wielkich, zaznaczył, że taki jubileusz zdarza się raz na 140 lat. Wyraził również swoje zadowolenie z pozyskania samochodu, co było jego priorytetem przez 20 lat naczelnikowania.

Uroczystości jubileuszowe rozpoczęto 3 czerwca od mszy świętej sprawowanej w kościele pw. św. Apostołów Piotra i Pawła.

Brunon Stojer, pasjonat dziejów Raciborszczyzny, przypomniał w rysie historycznym, że straż w Pietrowicach Wielkich datuje swój początek na 1883 rok. Wydał również książkę z okazji jubileuszu miejscowej OSP.

Stefan Kaptur, szef powiatowych struktur związku OSP oraz wiceszef oddziału wojewódzkiego ZOSP RP w Katowicach, podkreślił, że 140 lat to piękny jubileusz, na przestrzeni którego wiele się działo. Przypomniał także, że to właśnie w Pietrowicach Wielkich zrodził się pomysł, aby strażacy w drugą niedzielę maja pielgrzymowali na Górę św. Anny.

Wójt Andrzej Wawrzynek dziękował strażakom za ich gotowość do niesienia pomocy, podkreślając wsparcie samorządu dla jednostek. Senator Ewa Gawęda przypomniała, że straż pożarna cieszy się największym zaufaniem społecznym wśród służb mundurowych.

Wiceministra sprawiedliwości i posła Michała Wosia reprezentował radny powiatowy Szymon Bolik, gratulując nagrodzonym, a szczególnie zwrócił się do Brunona Stojera, który otrzymał złoty znak związku.

Zastępca Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w Raciborzu bryg. Roland Kotula mówił, że 140 lat to hołd dla poprzedników oraz wzór do naśladowania dla przyszłych pokoleń. Na ręce prezesa pietrowickiej straży - druha Daniela Pientki przekazano wiele prezentów.

Obecnie drużynę młodzieżową tworzy niemal 30 młodych osób, dzięki czemu naczelnik jest spokojny o przyszłość miejscowej straży.

tags: #osp #pietrowice #wielkie