Hydranty zewnętrzne stanowią krytyczny element systemu bezpieczeństwa pożarowego, będąc najważniejszym źródłem wody zasilania samochodów pożarniczych podczas działań gaśniczych. Ich prawidłowe umiejscowienie, sprawność techniczna oraz odpowiednie oznakowanie są kluczowe dla efektywności akcji ratowniczych.
Znaczenie i Rodzaje Hydrantów Zewnętrznych
Hydranty zewnętrzne są instalowane na sieciach wodociągowych i umożliwiają pobór wody bezpośrednio z nich do celów przeciwpożarowych. Przeważnie w miastach rozlokowane są w odległości co około 150 metrów, natomiast w centrach dużych miast nierzadko co kilkadziesiąt metrów. Aby zapewnić możliwość poboru wody, każdy hydrant powinien być sprawny technicznie oraz spełniać wymagania wydajności.
Na sieci wodociągowej instalowane są hydranty zewnętrzne o średnicy nominalnej DN 80. W Polsce dopuszczone jest także instalowanie hydrantów o średnicy DN 100 w pobliżu obiektów, które wymagają co najmniej 30 dm³/s wody do celów przeciwpożarowych do zewnętrznego gaszenia pożarów. Możliwe jest instalowanie hydrantów podziemnych DN 80, jeśli instalacja hydrantów nadziemnych jest szczególnie utrudniona lub niewskazana, na przykład w obiektach budowlanych produkcyjnych i magazynowych, w których wymagana ilość wody do celów ppoż. jest znaczna. Dla zapewnienia możliwości intensywnego czerpania wody na sieciach wodociągowych o średnicy nominalnej nie mniejszej niż DN 250 powinny być instalowane hydranty nadziemne DN 100 lub DN 150.
Wymagania Techniczne i Wydajnościowe
Wydajność nominalna hydrantu zewnętrznego, mierzona przy ciśnieniu hydrodynamicznym 0,2 MPa na zaworze hydrantowym podczas poboru wody, w zależności od jego średnicy nominalnej (DN), nie może być mniejsza niż:
- dla hydrantu nadziemnego/podziemnego DN 80 - 10 dm³/s;
- dla hydrantu nadziemnego/podziemnego DN 100 - 15 dm³/s.
W przypadku niektórych sieci wodociągowych, o których mowa w § 9 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ppoż. zaopatrzenia w wodę, dla hydrantu nadziemnego DN 80 wymagana wydajność wynosi 5 dm³/s. Hydranty strażackie zainstalowane na sieci wodociągowej ppoż. powinny być wyposażone w odcięcia, które umożliwiają odłączenie ich od sieci.
Przeglądy i Konserwacja Hydrantów Zewnętrznych
Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2010 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych (Dz. U. Nr 124, poz. 1030) hydranty zewnętrzne powinny być co najmniej raz w roku poddawane przeglądom i konserwacji. Obowiązek ten spoczywa na właścicielu sieci wodociągowej przeciwpożarowej. Jeśli hydrant znajduje się na terenie prywatnym, wówczas obowiązek jego przeglądu spoczywa na właścicielu lub zarządcy nieruchomości. W przypadku hydrantów poza terenem prywatnym, obowiązek wykonywania corocznych przeglądów należy do operatora sieci, którym najczęściej jest jednostka miejska lub gminna odpowiedzialna za wodociągi i kanalizację.
Przebieg przeglądu hydrantu
Przegląd hydrantu zewnętrznego zazwyczaj składa się z kilku etapów:
- Ocena oznakowania: Pierwszym etapem jest ocena prawidłowego oznaczenia hydrantu w terenie, czyli sprawdzenie, czy w pobliżu hydrantu znajduje się tabliczka znamionowa, która wyraźnie wskazuje jego lokalizację.
- Płukanie stojaka hydrantowego: Następnie przystępuje się do płukania stojaka hydrantowego w celu wyeliminowania zanieczyszczeń znajdujących się w sieci wodociągowej, które mogłyby zaburzyć proces badania wydajności hydrantu.
- Pomiar ciśnienia: Wykonuje się pomiar ciśnienia hydrostatycznego oraz ciśnienia hydrodynamicznego.
- Odwodnienie studzienki: Po wykonaniu badania studzienkę hydrantową należy odwodnić.
- Dokumentacja fotograficzna: Ważnym elementem jest wykonanie dokumentacji fotograficznej, ukazującej proces badania, oznakowanie hydrantu oraz wnętrze studzienki hydrantowej.
Ostatnim etapem jest sporządzenie protokołu z pomiaru wydajności dla każdego hydrantu. Protokół ten zawiera wszystkie istotne informacje, takie jak numer hydrantu, adres lokalizacji, rodzaj nawierzchni, pomiary ciśnienia statycznego i hydrodynamicznego, wynik wydajności, numer urządzenia pomiarowego, średnicę nominalną hydrantu oraz stwierdzone usterki. W celu usprawnienia planistyki prac i ewidencji danych, często stosuje się specjalistyczne aplikacje internetowe, które ewidencjonują każdy hydrant wraz z jego niepowtarzalnym numerem identyfikującym oraz współrzędnymi geograficznymi, ułatwiającymi szybkie odnalezienie urządzenia.
Pomiar wydajności hydrantu zewnętrznego - nadziemnego | Stalowa Wola i Rzeszów
Oznakowanie Hydrantów Zewnętrznych: Tabliczki Informacyjne
Prawidłowe oznakowanie hydrantów zewnętrznych jest niezbędne do ich szybkiej identyfikacji i lokalizacji. Do oznakowania hydrantów stosuje się biało-czerwone tabliczki i znaki przestrzenne, które powinny być zgodne z normą "Znaki bezpieczeństwa. Techniczne środki przeciwpożarowe" oraz posiadać świadectwo dopuszczenia CNBOP (Centrum Naukowo-Badawczego Ochrony Przeciwpożarowej). Na znaku widnieje czarna litera „H” na białym tle.
Wymagania dla tabliczek informacyjnych
Oprócz tradycyjnych tabliczek z piktogramem, do oznakowania hydrantu zewnętrznego można stosować również znaki przestrzenne (znaki 3D), które są bardziej widoczne. Tablica w całości może być wykonana w technologii typowego znaku drogowego, zgodnego z normą EN 12899-1:2007. Tabliczki te powinny być odporne na działanie warunków atmosferycznych i przeznaczone do montażu na zewnątrz. Typowe parametry techniczne takich tabliczek to:
- Materiał: tworzywo PVC o grubości 3mm lub blacha ocynkowana 1,25mm lakierowana proszkowo w kolorze szarym.
- Technologia znakowania: kolorowy druk UV lub folia odblaskowa TYP 1.
- Właściwości konstrukcyjne (dla tablic drogowych): podwójnie gięte krawędzie po całym obrysie, odporność na działanie wiatru (WL2), czasowe odkształcenie zginające (TDB4), dynamiczne obciążenie spowodowane zaśnieżeniem (DSL0), obciążenie skupione (Pionowe PL2, Poziome PL0), częściowy współczynnik bezpieczeństwa (PAF 1), współczynnik odblasku (RA 1), chromatyczność w świetle dziennym oraz współczynnik luminacji (CR1), odporność na korozję (SP1, stal, powlekana ogniowo i lakierowana).
- Montaż: tabliczka podklejona taśmą piankową lub przystosowana do samodzielnego montażu.
- Wymiary: często stosowane wymiary to 400x150mm, choć istnieje możliwość wykonania tabliczek w dowolnym wymiarze.
Tabliczki orientacyjne
W celu umieszczenia informacji na temat instalacji wodociągowych i hydrantów zewnętrznych stosuje się również tabliczki orientacyjne. Na czerwonych tabliczkach umieszcza się informacje dotyczące hydrantu zewnętrznego, natomiast na białych - informacje dotyczące pozostałych elementów sieci wodociągowej. Warto zaznaczyć, że do oznakowania hydrantów wewnętrznych stosuje się inne znaki bezpieczeństwa - znaki ochrony przeciwpożarowej, zgodne z normą PN-EN ISO 7010 lub wycofaną normą PN-92/N-01256/01.
Aspekty Prawne i Umiejscowienie Hydrantów
Prawo budowlane nakłada obowiązek projektowania i budowania obiektów w sposób zgodny z przepisami i zasadami technicznej, zapewniając spełnienie podstawowych wymagań dotyczących bezpieczeństwa pożarowego. Dla niektórych obiektów konieczne jest zapewnienie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę do zewnętrznego gaszenia pożaru - szczegółowe wytyczne zawarte są we wspomnianym Rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2010 r. W rozporządzeniu znajdują się również informacje dotyczące m.in. sposobów określania wymaganej ilości wody do celów ppoż. Dla pozostałych obiektów budowlanych woda do celów ppoż. do zewnętrznego gaszenia pożaru jest zapewniana w ramach ilości wody przewidywanych dla jednostek osadniczych, nie mniejszej jednak niż 10 dm³/s.
Sieci wodociągowe będące źródłem wody do celów ppoż. powinny być zasilane z pompowni przeciwpożarowej, zbiornika wieżowego, studni lub innych urządzeń, które zapewniają wymagania wydajności i odpowiednie ciśnienie w hydrantach zewnętrznych przez co najmniej 2 godziny. Przepisy wskazują, że sieci wodociągowe ppoż. powinno wykonywać się jako sieci obwodowe. Poza obszarami miejskimi, gdzie łączna wymagana ilość wody nie przekracza 20 dm³/s, dopuszczalna jest jednak budowa sieci rozgałęzieniowej. Dopuszcza się również budowę rozgałęzień z sieci obwodowej w celu zasilania hydrantów zewnętrznych. Hydranty zewnętrzne umieszcza się wzdłuż dróg i ulic, a także przy ich skrzyżowaniach, aby zapewnić łatwy dostęp dla służb ratowniczych.
tags: #studzienka #podziemna #na #hydrant #tabliczka