Właściwości Przeciwpożarowe Tynków Gipsowych

Zapewnienie bezpieczeństwa pożarowego jest jednym z podstawowych wymogów stawianych przegrodom budowlanym. W ostatnich latach ognioodporność stała się jednym z ciekawszych i budzących duże zainteresowanie tematów w budownictwie. Jest to zagadnienie popularne nie tylko wśród fachowców, projektantów, ale również wykonawców i inwestorów. Gips, jako materiał mineralny, odgrywa kluczową rolę w biernej ochronie przeciwpożarowej.

Gips jako Materiał Ognioodporny

Gips jest niepalnym mineralnym materiałem budowlanym klasy A1, co oznacza, że nie zwiększa obciążenia ogniowego budynku. Gips aktywnie przyczynia się do zapobiegania rozprzestrzenianiu się ognia, co wynika z unikalnych właściwości tego tworzywa.

Charakterystyka Tynków Gipsowych

Tynki gipsowe od lat są niekwestionowanym liderem wśród materiałów wykorzystywanych do wykańczania wnętrz. Umożliwiają one wykonanie wyprawy tynkarskiej w jednej warstwie, zapewniając równe powierzchnie, podnosząc estetykę oraz komfort korzystania z pomieszczeń. Mogą być aplikowane na różnorodne podłoża, takie jak beton komórkowy, ceramika, silikaty czy beton monolityczny. Tynki gipsowe maszynowe są przystosowane do nakładania agregatem tynkarskim, co znacznie przyspiesza roboty. Dodatkowo, tynki gipsowe posiadają zdolność do regulowania wilgotności w pomieszczeniach, tzn. oddawać ją z powrotem, gdy powietrze staje się suche.

Odporność Ogniowa Stropów i Elementów Konstrukcyjnych

Jednym z najważniejszych elementów konstrukcji całego budynku są stropy, które muszą spełniać wymogi odporności ogniowej w zakresie nośności (R), szczelności (E) oraz izolacyjności (I).

• R - zdolność przenoszenia obciążeń: czas, w którym konstrukcja pod obciążeniem jest zdolna wytrzymać działanie normalnie rozwijającego się pożaru.
• E - szczelność ogniowa: czas, w którym konstrukcja zachowuje swoją jednolitość (szczelność).
• I - izolacyjność ogniowa: czas, w którym zimna strona przegrody konstrukcyjnej osiągnie na swojej powierzchni temperaturę 140°C podczas normalnie rozwijającego się pożaru.

Występują różnego rodzaju klasy konstrukcyjne, takie jak R, RE, E, EI, REI. Obok nich podaje się wymaganie czasowe w minutach: 15, 30, 45, 60, 90, 120, 180, 240 lub 360. Klasyfikacja może być zwiększana przez dodanie literki M, oznaczającej dodatkową wytrzymałość konstrukcji na działania mechaniczne lub literki C, gdy istnieją automatycznie zamykane drzwi. Na przykład, określenie klasy REI 60-M oznacza, że konstrukcja oprócz działania na nią czynników mechanicznych powinna wytrzymać działanie obciążenia, być szczelną oraz utrzymać izolacyjność cieplną przez minimum 60 minut pożaru.

Wpływ Tynków na Odporność Ogniową Elementów Żelbetowych

Badania przeprowadzone przez firmę RECTOR Polska wraz z Instytutem Techniki Budowlanej w latach 2002-2018 wykazały znacznie lepsze parametry ogniowe tynku gipsowego w porównaniu do tynku cementowo-wapiennego. Potwierdzenie tego można znaleźć w Normie PN-EN 15037-1:2011, gdzie szacuje się, że 1 cm tynku cementowo-wapiennego zastępuje 0,67 cm otuliny betonowej, a 1 cm tynku gipsowego zastępuje aż 2,5 cm otuliny betonowej.

Badania te zademonstrowały również wpływ siatki zbrojącej na przyczepność tynków, a wyniki wyrażono parametrem grubości równoważnej betonu. Zastosowanie siatki zbrojącej umożliwiło zapewnienie odporności ogniowej przez nawet 6 godzin oddziaływania standardowego. Natomiast brak siatki oznaczał bardzo szybką utratę przyczepności tynku, a tym samym niemożność zwiększenia odporności ogniowej.

Wykazano, że temperatura charakterystyczna zbrojenia stropu żelbetowego zabezpieczonego tynkiem gipsowym na siatce zbrojącej o grubości 21,6 mm wynosi, po 240 minutach nagrzewania, zaledwie 307°C, a grubość równoważna betonu wynosi 68 mm.

Zastosowanie Tynków Gipsowych w Systemach Stropowych

Systemy stropowe, takie jak RECTOBETON, pozwalają na projektowanie stropów spełniających wysokie wymagania odporności ogniowej. W wersji z tynkiem gipsowym, system RECTOBETON pozwala uzyskać odporność ogniową do REI 240. W przypadku stropów gęstożebrowych, można również stosować okładziny poprawiające parametry ogniowe, a wśród nich najpopularniejsze dla stropów są tynki.

Kolejnym sposobem na uzyskanie odporności ogniowej przez przegrodę poziomą, jaką stanowi strop, jest wykonanie pod stropem sufitu podwieszanego w odpowiedniej klasie EI. Zgodnie ze stanowiskiem Zakładu Badań Ogniowych ITB, strop gęstożebrowy zabezpieczony od spodu samodzielnym sufitem podwieszanym w klasie EI 30-120, spełnia odpowiednio wymagania odporności ogniowej w klasach REI 30 - REI 120.

Płyty Gipsowe w Ochronie Przeciwpożarowej

Poza tynkami, płyty gipsowe również wykazują doskonałe właściwości przeciwpożarowe. W warunkach pożaru ściana działowa nie może ulegać zapłonowi ani wydzielać substancji toksycznych. Powinna ona także przez możliwie najdłuższy czas chronić pomieszczenia sąsiadujące przed rozprzestrzenianiem się ognia.

• Ochrona przed ogniem: Płyty gipsowe MultiGips zapewniają do trzech godzin (EI) ochrony przed ogniem przy prostym montażu bez specjalnych konstrukcji.
• Obudowy szachtów instalacyjnych i wentylacyjnych: Obudowy te często stanowią przegrody oddzielające strefy ogniowe budynków i muszą spełniać podwyższone wymogi w zakresie ognioodporności. Płyty gipsowe są najlepszym materiałem do ich wykonywania, charakteryzując się bardzo wysoką klasą odporności ogniowej.
• Ściany nienośne: Zgodnie z oceną opracowaną przez Instytut Techniki Budowlanej w Warszawie, ściany nienośne MultiGips o grubości 80 i 100 mm mogą pełnić funkcję oddzieleń przeciwpożarowych, spełniając kryteria odporności ogniowej EI 180.
• Elastyczność zastosowań: Obudowy pionów instalacyjnych i elementów konstrukcyjnych, charakteryzujące się często zróżnicowanym i skomplikowanym do wykonania kształtem, doskonale wykonuje się z płyt gipsowych MultiGips, dających się łatwo i szybko docinać do dowolnych rozmiarów. Do wypełniania połączeń ze stropem oraz bruzd instalacyjnych należy użyć spoiwa gipsowego MultiGips FG 70.

Normy i Wymagania Prawne

Kwestie ognioodporności regulują polskie przepisy budowlane, a także szereg norm europejskich, które określają metody badań i klasyfikację wyrobów budowlanych w zakresie reakcji na ogień i odporności ogniowej. Do kluczowych norm związanych z tynkami i płytami gipsowymi oraz ich właściwościami ogniowymi należą:

• PN-EN 1363-1: Badania odporności ogniowej - Wymagania ogólne.
• PN-EN 1364-1: Badania odporności ogniowej elementów nienośnych - Część 1: Ściany.
• PN-EN 1364-2: Badania odporności ogniowej elementów nienośnych - Część 2: Sufity.
• PN-EN 13501-2: Klasyfikacja ogniowa wyrobów budowlanych i elementów budynków na podstawie wyników badań odporności ogniowej.
• PN-EN 13279-1: Spoiwa gipsowe i tynki gipsowe - Definicje i wymagania.
• PN-EN 520: Płyty gipsowo-kartonowe - Definicje, wymagania i metody badań.
• PN-EN 15283-1: Płyty gipsowe zbrojone włóknami - Definicje, wymagania i metody badań - Część 1: Płyty gipsowe ze zbrojeniem w postaci mat.

Dokumenty potwierdzające właściwości deklarowane przez producentów są niezwykle ważne dla zapewnienia odpowiedniego bezpieczeństwa dla obiektu budowlanego.

tags: #tynk #gipsowy #czy #jest #przeciwpozarowy