Najwyższe Odznaczenia Ochotniczych Straży Pożarnych w Polsce

Ochotniczy ruch strażacki chlubnie zaznaczył swoje istnienie na kartach historii narodu i państwa polskiego. Przykłady poświęcenia w niesieniu ratunku i pomocy są udziałem licznej rzeszy strażaków ochotników, którzy swoją działalnością zyskują uznanie społeczne. Walka z żywiołem ognia i sił przyrody, ratowanie zdrowia, życia i mienia w obliczu wypadków, katastrof oraz zdarzeń losowych, to tylko część działalności Ochotniczych Straży Pożarnych (OSP). Członkowie OSP ponadto uczestniczą w kultywowaniu rodzimych tradycji i dorobku kulturalnego, a swoją działalnością wychowawczą docierają do młodzieży, którą organizują we wspólnym działaniu dla dobra rodziny, środowiska i kraju. Te wysoce pozytywne przykłady postaw strażaków znajdują między innymi uhonorowanie w przyznawanych im przez władze państwowe i związkowe odznaczeniach.

Tematyczne zdjęcie strażaków OSP w akcji lub na uroczystości

Złoty Znak Związku OSP RP - Najwyższe Odznaczenie

Złoty Znak Związku OSP RP jest najwyższym odznaczeniem nadawanym przez Związek Ochotniczych Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej. Stanowi on wyraz uznania dla długoletniej i aktywnej działalności na rzecz pożarnictwa i lokalnej społeczności.

Historia i Ustanowienie

Złoty Znak Związku OSP RP został ustanowiony 9 grudnia 1922 roku przez Radę Naczelną Głównego Związku Straży Pożarnych. Od 1933 roku odznaczenie to zostało przejęte przez Związek Straży Pożarnej RP. Nadawano je do września 1939 roku, a następnie wznowiono w okresie PRL w 1959 roku jako najwyższe odznaczenie ZOSP. Od 1993 roku ponownie funkcjonuje jako najwyższe odznaczenie Związku OSP RP.

Kryteria Nadawania

Odznaczenie to jest nadawane przez Prezydium Zarządu Głównego ZOSP RP z własnej inicjatywy lub na wniosek Prezydium Zarządu Wojewódzkiego ZOSP RP. Złoty Znak Związku OSP RP nadawany jest za długoletnią aktywną działalność w Ochotniczej Straży Pożarnej lub w Związku OSP RP. Odznaką tą może być uhonorowana osoba lub instytucja, która w sposób znaczący zasłużyła się dla działalności Związku OSP RP. Może być również przyznana Ochotniczej Straży Pożarnej o co najmniej 100-letniej działalności. Osoba lub instytucja przewidziana do nadania Złotego Znaku Związku OSP RP powinna posiadać Złoty Medal „Za Zasługi dla Pożarnictwa”. Osoba lub instytucja wyróżniona Złotym Znakiem Związku OSP RP otrzymuje Odznakę i legitymację (dyplom) potwierdzającą jego nadanie.

Opis Odznaki

Wizerunkiem odznaki Złoty Znak Związku OSP RP jest krzyż równoramienny, zakończony na rogach ramion kulkami. Krzyż o wymiarach 41 mm (wysokości i szerokości) na krawędziach ma 1 mm pasek. Wykonany jest z metalu koloru złotego. Ramiona krzyża pokryte są białą emalią w złoconym obramowaniu. W środku krzyża na okrągłej czerwonej emaliowanej tarczy umieszczony jest orzeł jagielloński z metalu koloru srebrnego, z otokiem koloru jasnogranatowego oraz z napisem: ZWIĄZEK OCHOTNICZYCH * STRAŻY POŻARNYCH RP *. Na tle górnego ramienia krzyża nad środkową częścią tarczy umieszczony jest płomień z metalu koloru srebrnego. Pomiędzy ramionami krzyża znajduje się złoty wieniec ze stylizowanych liści laurowych o szerokości 5 mm, również z metalu koloru złotego. Odwrotna strona odznaki jest gładka.

Infografika lub schemat przedstawiający Złoty Znak Związku OSP RP

Wybitni Laureaci

Wielu zasłużonych strażaków oraz jednostek OSP zostało uhonorowanych Złotym Znakiem Związku OSP RP, co podkreśla ich wkład w rozwój pożarnictwa.

  • Podczas wojewódzkich obchodów Dnia Strażaka, Złotym Znakiem Związku Ochotniczych Straży Pożarnych RP został odznaczony dh Henryk Olejok z OSP Godów. Do OSP w Godowie wstąpił w 1981 roku. Pełnił funkcje członka zarządu i sekretarza jednostki, a od 2001 do 2021 roku Prezesa Zarządu OSP w Godowie. Był i jest inicjatorem wielu przedsięwzięć na rzecz społeczności lokalnej, doprowadził do pozyskania nowego samochodu dla jednostki oraz reaktywacji kroniki OSP Godów. Przyczynia się również do rozwoju zainteresowań strażackich wśród dzieci i młodzieży.
  • Podczas Powiatowych Obchodów Dnia Strażaka w Lelowie, Złotym Znakiem Związku OSP RP został odznaczony Druh Eugeniusz Cierpiałowski z OSP Mstów, również za długoletnią aktywną działalność.
  • 2 grudnia 2023 roku w zamku w Niepołomicach wyróżnieniem tym uhonorowano Jacka Kmitę z OSP w Woli Zachariaszowskiej, który służbę „Bogu na chwałę, ludziom na ratunek” pełni od 38 lat. Przez te wszystkie lata sprawował różne funkcje w strukturach OSP. Jacek Kmita wspomina wyjazd do wypadku paralotni, która rozbiła się we wrześniu 2018 roku w Owczarach, gdzie konieczne było użycie sprzętu hydraulicznego do ratowania zakleszczonych osób.
  • Ochotnicza Straż Pożarna z Cieszęcina w gminie Wieruszów również została uhonorowana najwyższym odznaczeniem ZOSP - Złotym Znakiem Związku OSP RP, wręczonym podczas wojewódzkich obchodów Dnia Św. Floriana.

Inne Ważne Odznaczenia ZOSP RP

ZOSP RP nadaje również inne odznaczenia, które wyróżniają strażaków oraz jednostki za ich zasługi i aktywność.

Medal Honorowy im. Bolesława Chomicza

Medal Honorowy im. Bolesława Chomicza stanowi formę wyróżnienia osób i organizacji szczególnie zasłużonych dla rozwoju i umacniania Związku OSP RP. Warunkiem jego nadania są właśnie szczególne zasługi dla rozwoju i umocnienia Związku OSP RP.

Medal „Za Zasługi dla Pożarnictwa”

Medal „Za Zasługi dla Pożarnictwa” nadawany jest za wyróżniającą się działalność na rzecz ochrony przeciwpożarowej.

Kryteria i Stopnie

Medal dzieli się na trzy stopnie: brązowy, srebrny i złoty. Warunkiem nadania Brązowego Medalu członkowi jednostki operacyjno-technicznej (zespołu ratowniczego) OSP, biorącemu bezpośredni udział w działaniach ratowniczych, jest posiadanie odznaki „Strażak Wzorowy” od co najmniej 3 lat. Osobom, instytucjom, organizacjom medal może być nadany po okresie co najmniej 5-letniej działalności lub współpracy z OSP lub Związkiem OSP RP. Pozostali członkowie OSP mogą mieć nadany medal po co najmniej 5 latach działalności od osiągnięcia pełnoletniości. Warunkiem nadania odznaczenia wyższego stopnia jest posiadanie odznaczenia niższego stopnia przez co najmniej 5 lat. Przy nadawaniu medalu zachowuje się kolejność w stopniach. Ochotnicze Straże Pożarne charakteryzujące się aktywną działalnością mogą być przewidziane do uhonorowania Medalem „Za Zasługi dla Pożarnictwa”. Medal nosi się na lewej stronie piersi, rozmieszczony symetrycznie 5,5 cm powyżej lewej klapy górnej kieszeni kurtki mundurowej.

Wygląd Medalu

Medal ma kształt krążka o średnicy 30 mm, z krawędzią o szerokości 1 mm, wykonanego z metalu odpowiedniego koloru: złotego, srebrnego lub brązowego. Na awersie medalu wykonana jest w płaskorzeźbie postać kobiety symbolizująca grecką boginię domowego ogniska i świętego, wiecznego ognia, Hestię (odpowiednik rzymskiej bogini Westy), stojącą na liściach laurowych, opartej jedną ręką na tarczy z pochodnią. W drugiej ręce trzyma liść wawrzynu nad napisem ZA ZASŁUGI DLA POŻARNICTWA. Na rewersie znajduje się orzeł jagielloński oparty na skrzyżowanych toporkach w obramowaniu wieńca szerokości 3 mm, ze stylizowanych liści laurowych. W górnej części w półkolu napis: ZW..

70. lat w służbie ludziom - jubileusz Ochotniczej Straży Pożarnej w Kończewicach. Wideo

Odznaka „Strażak Wzorowy”

Odznaka „Strażak Wzorowy” przewidziana jest dla członków ochotniczych straży pożarnych i może być nadawana tylko członkom OSP biorącym bezpośredni udział w działaniach ratowniczych.

Odznaka „Za Wysługę Lat”

Prawo do odznaki „Za Wysługę Lat” można uzyskać po 10 latach działalności, następną po 20 latach, a kolejne uzupełniane są w cyklu pięcioletnim oznaczeniem liczby lat w OSP (X, XX, XXV, XXX, XXXV, 40, 45, 50, 55, 60, 65, 70, 75).

Odznaka Młodzieżowej Drużyny Pożarniczej

Odznaka Młodzieżowej Drużyny Pożarniczej jest wyróżnieniem nadawanym członkom młodzieżowych drużyn pożarniczych za wzorową i aktywną działalność w drużynie przy ochotniczej straży pożarnej.

tags: #najwyzsze #odznaczenia #osp