Ochotnicza Straż Pożarna (OSP) to umundurowana jednostka, wyposażona w specjalistyczny sprzęt, która od blisko wieku świadczy pomoc na terenie Polski. W kraju działa ponad 16 tysięcy jednostek, zrzeszających ponad 700 tysięcy strażaków. OSP funkcjonuje jako stowarzyszenie, często działające w ramach Związku Ochotniczych Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej, i ściśle współpracuje z Państwową Strażą Pożarną (PSP).
Główne zadania i rola OSP
Głównym zadaniem OSP jest walka z pożarami, usuwanie miejscowych zagrożeń oraz niesienie pomocy podczas klęsk żywiołowych. Ustawa o ochronie przeciwpożarowej umożliwia włączenie jednostek do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego (KSRG), w którym obecnie funkcjonuje ponad 4500 jednostek. Przed jednostkami KSRG stawiany jest szereg wymagań sprzętowych oraz personalnych. Warto jednak zauważyć, że jednostki niebędące w systemie potrafią równie sprawnie działać, wspierając lokalną społeczność.
- Gaszenie pożarów: niezwłoczna reakcja na zgłoszenia o ogniu.
- Ratownictwo techniczne i medyczne: uwalnianie osób z rozbitych pojazdów, pomoc przy wypadkach.
- Ochrona środowiska: usuwanie skutków wycieków substancji chemicznych i olejów.
- Edukacja: prowadzenie szkoleń prewencyjnych dla dzieci i młodzieży oraz inspekcje budynków.
Przekazanie promes na samochody ratowniczo – gaśnicze dla jednostek OSP
Jak zostać członkiem Ochotniczej Straży Pożarnej?
W teorii każdy może zostać strażakiem OSP. Jednostka jest stowarzyszeniem, którego najważniejszym dokumentem jest statut. Określa on cele działania, prawa i obowiązki członków oraz zasady funkcjonowania władz. Zazwyczaj wyróżnia się członków zwyczajnych, wspierających oraz honorowych.
Kroki do wstąpienia w szeregi OSP:
- Wybór jednostki: Jeśli chcesz brać czynny udział w akcjach, kluczowa jest lokalizacja - im bliżej remizy mieszkasz, tym szybciej będziesz mógł zareagować na alarm.
- Kontakt: Znajdź jednostkę w Krajowym Rejestrze Sądowym, skontaktuj się z nią i udaj się na spotkanie organizacyjne, aby poznać strukturę i bazę techniczną.
- Formalności: Po pozytywnej ocenie zarządu składasz podanie i uzupełniasz dokumentację.
Pamiętaj, że w wielu jednostkach obowiązuje okres próbny, podczas którego oceniane jest zaangażowanie kandydata. Dopiero po jego zakończeniu i złożeniu ślubowania strażak otrzymuje prawo do noszenia munduru.
Szkolenia i wymagania dla strażaka-ratownika
Aby brać bezpośredni udział w akcjach, niezbędne są aktualne badania lekarskie (zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia). Kolejnym etapem jest szkolenie podstawowe realizowane przez PSP. Składa się ono ze 136 godzin (64h teorii i 69h praktyki) i kończy się egzaminem. Dopiero po jego zaliczeniu strażak jest uprawniony do udziału w działaniach ratowniczo-gaśniczych.
| Etap | Cel |
|---|---|
| Szkolenie podstawowe | Przepustka do pierwszej akcji (38 tematów). |
| Szkolenia specjalistyczne | Ratownictwo techniczne, wodne, przeciwpowodziowe. |
| Szkolenia wewnętrzne | Doskonalenie umiejętności w jednostce. |
OSP a prawo pracy
Pełnienie funkcji strażaka-ratownika często łączy się z pracą zawodową. Zgodnie z art. 12 ustawy o OSP, pracodawca ma obowiązek zwolnić od świadczenia pracy strażaka ratownika na czas trwania akcji ratowniczej, działań ratowniczych, szkoleń lub ćwiczeń. Ustawodawca przewidział również możliwość wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za każdą godzinę udziału w akcji, którego wysokość ustala rada gminy.
Młodzieżowe Drużyny Pożarnicze (MDP)
Dzieci i młodzież mogą dołączyć do Dziecięcych lub Młodzieżowych Drużyn Pożarniczych. To doskonały sposób na naukę ochrony przeciwpożarowej, rozwijanie sprawności fizycznej i budowanie relacji. Młodzi adepci poznają obsługę sprzętu, zasady pierwszej pomocy oraz podstawy liderowania, co stanowi przygotowanie do przyszłej służby w OSP po osiągnięciu pełnoletności.