Zawód strażaka cieszy się w Polsce dużym zaufaniem społecznym i od lat plasuje się w czołówce najlepiej ocenianych profesji. Do głównych zadań strażaków należy walka z pożarami, klęskami żywiołowymi oraz innymi lokalnymi zagrożeniami. Poza tym, straż pożarna zajmuje się kształceniem kadr dla Państwowej Straży Pożarnej (PSP), nadzorem nad przestrzeganiem przepisów przeciwpożarowych oraz prowadzeniem badań w zakresie ochrony przeciwpożarowej.
Struktura polskiego pożarnictwa
W Polsce funkcjonują dwa główne typy jednostek straży pożarnej: Ochotnicza Straż Pożarna (OSP) i Państwowa Straż Pożarna (PSP).
Ochotnicza Straż Pożarna (OSP)
Jak sama nazwa wskazuje, OSP składa się ze strażaków ochotników, którzy są wzywani do remizy w razie potrzeby. W Polsce działa setki tego typu jednostek, a służba w nich co roku przyciąga wielu chętnych. Często są to pierwsze służby ratownicze, które pojawiają się na miejscu zdarzenia.
Państwowa Straż Pożarna (PSP)
PSP to zawodowa jednostka strażacka. W każdym mieście na prawach powiatu lub powiecie znajduje się minimum jedna Jednostka Ratowniczo-Gaśnicza (JRG). Strażacy pełnią w niej służbę 24 godziny na dobę, 365 dni w roku, będąc gotowymi do natychmiastowego wyjazdu do zdarzenia.
Formy honorowania strażaków
Sumienna służba w straży pożarnej nigdy nie pozostaje niedoceniona. Obecnie istnieją trzy formy honorowania strażaków: odznaki, odznaczenia oraz specjalne wyróżnienia. Wszystkie formy mają charakter urzędowy i są przyznawane zgodnie z zasadami regulaminu odznaczeń, odznak i wyróżnień.
Odznaczenia
Do przyznawanych odznaczeń należy „Złoty znak związku OSP RP”, „Medal honorowy im. Bolesława Chomicza” oraz „Medal za zasługi dla pożarnictwa.” Odznaczenia i odznaki są przyznawane przez Prezydium Zarządu Głównego OSP RP.
Szczegółowe kryteria odznaczeń
- Złoty Znak Związku OSP RP: Nadawany jest za długoletnią aktywną działalność w Ochotniczej Straży Pożarnej lub w Związku Ochotniczych Straży Pożarnych RP. Osoba lub instytucja przewidziane do nadania Złotego Znaku Związku OSP RP powinny posiadać Złoty Medal "Za Zasługi dla Pożarnictwa".
- Medal Honorowy im. Bolesława Chomicza: Stanowi formę wyróżnienia osób i organizacji szczególnie zasłużonych dla rozwoju i umacniania Związku OSP RP oraz Ochotniczych Straży Pożarnych. Mogą go otrzymać OSP i ich członkowie, działacze Związku OSP RP oraz osoby, instytucje i organizacje społeczne.
- Medal za Zasługi dla Pożarnictwa: Nadawany jest za wyróżniającą się działalność na rzecz ochrony przeciwpożarowej. Medal dzieli się na trzy stopnie: brązowy, srebrny i złoty. Warunkiem nadania medalu wyższej klasy jest posiadanie medalu klasy niższej przez co najmniej 4 lata. Ochotnicze Straże Pożarne charakteryzujące się aktywną działalnością mogą być przewidziane do uhonorowania tym medalem.
Odznaki
Z kolei przyznawane odznaki to „Strażak wzorowy”, „Za wysługę lat” oraz „Młodzieżowa drużyna pożarnicza”.
Szczegółowe kryteria odznak
- Strażak Wzorowy: Może być nadawana czynnym członkom OSP za wzorową działalność, zaangażowanie i godną postawę społeczną. Przewidziana jest dla członków Ochotniczych Straży Pożarnych i Młodzieżowych Drużyn Pożarniczych oraz działaczy Związku OSP RP, wykazujących się działalnością przez co najmniej pięć lat.
- Za Wysługę Lat: Prawo do odznaki można uzyskać po 10 latach działalności, następną po 20 latach, a kolejne uzupełniane są w cyklu pięcioletnim oznaczeniem liczby lat w OSP (X,XX,XXV,XXX,XXXV,40,45,50,55,60,65,70,75).
- Młodzieżowa Drużyna Pożarnicza: Jest wyróżnieniem nadawanym członkom młodzieżowych i harcerskich drużyn pożarniczych za aktywną działalność w drużynie przy Ochotniczej Straży Pożarnej. Członkom MDP w wieku 17-18 lat można przyznać po złożeniu ślubowania srebrną odznakę MDP z pominięciem brązowej. Odznakę złotą można nadać po półrocznym okresie posiadania odznaki srebrnej i wykonywaniu funkcji instruktorskich w szkoleniu drużyny. Złota odznaka MDP może być przyznawana działaczom Związku OSP RP pracującym z młodzieżą pożarniczą.
Wyróżnienia
Wyróżnienia, do których należą „Dyplom uznania” oraz „List pochwalny”, są przyznawane przez Związek Ochotniczych Straży Pożarnych RP.
Rozwój falerystyki strażackiej
Falerystyka strażacka cieszy się coraz większym zainteresowaniem wśród kolekcjonerów. Można to zaobserwować, śledząc liczne grupy dyskusyjne w mediach społecznościowych, gdzie członkowie wymieniają się swoimi zbiorami i zasięgają opinii. Ważne jest, aby pamiętać, że nie zawsze publikowane w sieci komentarze mają charakter merytoryczny, dlatego źródła internetowe powinny być traktowane jako pomocnicze. Dla muzealników, zajmujących się identyfikacją i dokumentacją przedmiotów historycznych z kategorii pożarnictwa, grupy mediów społecznościowych stanowią okazję do monitorowania rynku kolekcjonerskiego i hobbistycznego.
Falerystyka niemiecka z okresu III Rzeszy
Śląscy kolekcjonerzy falerystyki interesują się również zbiorami pochodzenia niemieckiego, głównie z okresu 1933-1945, czyli III Rzeszy. Absolutnie nie można rozpatrywać tego w ramach propagowania nazizmu, nawet jeśli na niektórych z nich widnieją symbole uznawane za faszystowskie. Są to przykładowe i pojedyncze egzemplarze, które wiążą się - w ujęciu historycznym - z działalnością niemieckich straży pożarnych.
Oryginał czy kopia? Wyzwania identyfikacji
Identyfikacja autentyczności starych przedmiotów falerystycznych bywa wyzwaniem. Na przykład, oryginalne odznaczenie II klasy, tzw. Medal Honorowy Straży Pożarnej (niem. Reichsfeuerwehr-Ehrenzeichen 2. Stufe), przyznawany w latach 1936-1943 strażakom za 25 lat czynnej służby, występował w kształcie krzyża. Wykonany był z metalu nieżelaznego (tombaku i cynku), posrebrzany z czerwoną emalią, bez oznaczeń wytwórcy i projektanta. Za jego projektanta uznaje się artystę Herberta Knötela. Wersje z czarną lub czerwoną swastyką oraz wstążką w kolorystyce cynober - biały - cynober z ciemnoczerwonymi brzegami, produkowane były przez wielu niemieckich producentów, takich jak Ludwig Christian Lauer, Glaser & Son, Karl Wurster K.G.
W ocenie takich przedmiotów często pojawia się problem rozróżnienia między kopią a podróbką. Przykładowo, odlew z metalu z błędami w emalii (częściowo wklęsła, zamiast równo wypełnionej) i porowatym rewersem (zamiast gładkiego) wskazuje na podróbkę. Wstążka skompletowana z polskiego medalu „Siły zbrojne w służbie ojczyzny” również świadczy o braku autentyczności. Na podstawie zdjęć nie sposób ustalić, czy metal jest srebrzony, co jest kluczowe dla autentyczności. W celu identyfikacji najlepiej udać się do jubilera.
Samodzielnie można sprawdzić emalię, wbijając w nią rozgrzaną igłę. Oryginalna emalia piecowa wytrzyma próbę ognia, natomiast emalia na podrobionym przedmiocie ulegnie uszkodzeniu i pokruszy się.
Problemy na rynku kolekcjonerskim
Wysoka wartość pieniężna oryginałów falerystycznych prowadzi do wprowadzania na rynek podróbek o niższej wartości, z których często korzystają początkujący kolekcjonerzy ze względu na atrakcyjną cenę. Należy pamiętać, że nie każda rzecz z minionych epok jest cenna, a jej wartościowanie może mieć różny charakter, np. kulturowy czy artystyczny. Brak opracowanego systemu bazy danych i sposobu certyfikowania przedmiotów zgodnych z oryginałem, które nie posiadają oznaczeń menniczych, utrudnia katalogowanie naukowe i popularyzatorskie. Obecnie polega ono głównie na tworzeniu opisów awersu i rewersu, bez równoległego studium naukowego na temat różnic pod względem autentyczności.
Historia polskiej ochrony przeciwpożarowej po II wojnie światowej
Po wyzwoleniu kraju spod hitlerowskiej okupacji, środowisko pożarnicze przedstawiło władzom projekt nowej organizacji ochrony przeciwpożarowej, bardziej odpowiadający realizacji zadań w tym zakresie. Szczególnie postulowano powołanie państwowego fachowego organu ochrony przeciwpożarowej. 22 listopada 1944 r. kierownik Resortu Administracji Publicznej PKWN utworzył stanowisko głównego inspektora pożarnictwa oraz wojewódzkich inspektorów i powiatowych instruktorów pożarnictwa.
Głównym zadaniem było podjęcie przez straże działalności operacyjnej na wyzwolonych terenach. Na obszarach byłej Generalnej Guberni straże pożarne kontynuowały swoją działalność. Wraz z repatriantami ze wschodnich terenów przybyło na nowe miejsca pobytu wielu strażaków ze sprzętem, umundurowaniem i sztandarami, tak że już w 1945 r. w listopadzie reaktywowano Związek Straży Pożarnych RP.
Kształcenie i rozwój struktur
W Centralnej Szkole Pożarniczej w Warszawie w czerwcu 1946 r. rozpoczęto szkolenie oficerów pożarnictwa. W sierpniu 1948 r. placówce tej przywrócono na krótko przedwojenną nazwę Centralny Ośrodek Wyszkolenia Pożarniczego, a od kwietnia 1949 r. szkolenia organizowano również w COWP nr 2 w Łodzi. Prowadzono też szkolenie członków Ochotniczych Straży Pożarnych.
4 lutego 1950 r. Sejm uchwalił ustawę o ochronie przeciwpożarowej, powołując państwowe fachowe organy ochrony przeciwpożarowej: Komendę Główną Straży Pożarnych, komendy wojewódzkie, powiatowe i miejskie. Powstał samodzielny pion organizacyjny o charakterze operacyjnym, podległy ministrowi administracji publicznej, mający uprawnienia do dysponowania wszystkimi strażami pożarnymi (zawodowymi terenowymi, zakładowymi i ochotniczymi).
Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 24 października 1949 r. postanowień organizacyjnych tej ustawy nie zdołano jednak całkowicie wprowadzić w życie, gdyż uchwalona miesiąc później ustawa o terenowych organach władzy państwowej i późniejsze przepisy podporządkowały komendy straży pożarnych prezydiom rad narodowych. Utrwalił się porządek organizacyjny, w którym Komenda Główna Straży Pożarnych sprawowała kierownictwo i fachowy nadzór nad komendami straży pożarnych i służbami ochrony przeciwpożarowej w resortach. Terenowe komendy straży pożarnych miały podwójne podporządkowanie (ogólne - prezydiom rad narodowych, a fachowe - komendom straży pożarnych). Istnieli również główni inspektorzy pożarnictwa w 19 resortach i trzech urzędach centralnych z własną służbą resortową.
Zmiany w latach 50. i 60.
W grudniu 1954 r., po rozwiązaniu Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego, powołano Ministerstwo Spraw Wewnętrznych. Ministerstwo Gospodarki Komunalnej przekazało nowemu ministerstwu ogólne kierownictwo i nadzór nad ochroną przeciwpożarową w kraju, co zaowocowało lepszym rozwiązywaniem problemów organizacyjnych. W 1956 r., na fali przemian politycznych, podjęto prace nad reorganizacją ochrony przeciwpożarowej, a w grudniu 1956 r. powołano Związek Ochotniczych Straży Pożarnych.
Kształcenie pożarnicze prowadziły pomaturalna Szkoła Oficerów Pożarnictwa (od 1955 r.), dwie szkoły podoficerskie i ośrodki szkolenia pożarniczego w województwach i niektórych resortach. Rozporządzeniem Rady Ministrów w 1971 r. utworzono Wyższą Oficerską Szkołę Pożarniczą w Warszawie, a następnie Szkoły Chorążych Pożarnictwa w Poznaniu (1971) i Krakowie (1973).
W sierpniu 1972 r. zarządzeniem ministra spraw wewnętrznych utworzono Ośrodek Badawczo-Rozwojowy Ochrony Przeciwpożarowej, który rozpoczął prowadzenie prac badawczych i upowszechnianie nowoczesnych form i metod zabezpieczenia przeciwpożarowego. W styczniu 1984 r. jego nazwę zmieniono na Centrum Naukowo-Badawcze Ochrony Przeciwpożarowej, a 23 stycznia 1997 r.
Ustawa o ochronie przeciwpożarowej z 1975 r.
Przed rokiem 1950 organy ochrony przeciwpożarowej były ukierunkowane przede wszystkim na przygotowywanie straży pożarnych do prowadzenia akcji ratowniczo-gaśniczych. Po 1950 r. Przeobrażenia, które dokonały się w latach 1972-1975 w administracji państwowej, zrodziły potrzebę dostosowania do nich organizacji i działania ochrony przeciwpożarowej. 12 czerwca 1975 r. Sejm uchwalił nową ustawę o ochronie przeciwpożarowej, która wyeksponowała zasadę jej powszechności. Zwierzchni nadzór nad całokształtem ochrony przeciwpożarowej sprawował minister spraw wewnętrznych, koordynując działalność ministrów, kierowników urzędów centralnych, wojewodów itp. Funkcję centralnego organu administracji państwowej w sprawach ochrony przeciwpożarowej spełniał komendant główny straży pożarnych, podlegający ministrowi spraw wewnętrznych. Przepisy wykonawcze ustaliły szczegółowe zasady organizacyjne.
Ewolucja umundurowania i oznak strażackich
Przed powstaniem Państwowej Straży Pożarnej (PSP) funkcjonariusze pożarnictwa zobowiązani byli do korzystania z umundurowania i tzw. odzieży specjalnej. Kwestia ta podlegała regulacji przez ministra spraw wewnętrznych. Znalazło to wyraz w zarządzeniu ministra spraw wewnętrznych z dnia 7 lipca 1975 r. w sprawie określenia wzorów umundurowania, dystynkcji i oznak oraz wzorów odzieży specjalnej funkcjonariuszy pożarnictwa (MP nr 23 poz. 148).
Regulacje po powstaniu PSP
Po powstaniu PSP zagadnienie oznak znalazło się w rozporządzeniu ministra spraw wewnętrznych z dnia 24 września 1992 r. w sprawie umundurowania strażaków Państwowej Straży Pożarnej (DzU nr 93 poz. 461). Kolejnymi regulacjami uwzględniającymi tę kwestię były:
- rozporządzenie ministra spraw wewnętrznych i administracji z dnia 18 listopada 1997 r. w sprawie umundurowania strażaków Państwowej Straży Pożarnej (DzU nr 152 poz. 1001),
- rozporządzenie ministra spraw wewnętrznych i administracji z dnia 31 marca 2003 r. w sprawie umundurowania strażaków Państwowej Straży Pożarnej (DzU nr 71 poz. 650 ze zm.),
- rozporządzenie ministra spraw wewnętrznych i administracji z dnia 30 listopada 2005 r. w sprawie umundurowania strażaków Państwowej Straży Pożarnej (DzU z 2006 r. nr 4 poz. 25 ze zm.).
Orzeł pożarniczy - od 1975 do współczesności
Zagadnieniu oznak (które w dzisiejszym rozumieniu obejmuje także oznaki stopni, tu zwane dystynkcjami stopni) poświęcono część opisową i część graficzną zarządzenia z 1975 r. Przepisy te do grupy oznak sensu stricto zaliczały m.in. wizerunek złotego orła na czapce (§ 4 ust. 1 pkt 1), którego wizualizację zamieszczono w załączniku nr 5 do zarządzenia i opatrzono oznaczeniem „wzór 43”.
Motywem głównym oznaki jest orzeł ze wzniesionymi skrzydłami, z głową zwróconą w prawo. Orzeł zdaje się spoczywać na hełmie strażackim z wyraźnie zarysowanym grzebieniem. Hełm skierowany jest czołem w stronę, w którą spogląda orzeł. Kompozycji dopełniają dwa skrzyżowane topory strażackie. Pomiędzy głowicami toporów rozpięta jest lina kręcona.
Oznaka w postaci z 1975 r. została w 1992 r. zastąpiona emblematem z wizerunkiem orła o podobnej kompozycji, lecz w tej wersji jest ona zdecydowanie lepiej opracowana. Widoczne są też wyraźne różnice w wykorzystanych wizerunkach hełmów między orłem z 1975 r. a tym z 1992 r. W kolejnych regulacjach oznaka nie była zmieniana. Warto nadmienić, że dopiero rozporządzenie z 1997 r. rozróżnia dwie odmiany oznaki z orłem (metalową i tekstylną, wykonaną nićmi koloru złotego), przy czym nie określa wzoru wersji metalowej. Odmiana metalowa przeznaczona była do stosowania na czapkach rogatywkach. Dopiero rozporządzenie z 2005 r. wprowadza graficzny wzór oznaki orła w wersji metalowej (obok tekstylnej). W 2021 r. oznace nadano nazwę orła pożarniczego i zakwalifikowano ją do grupy oznak rozpoznawczych.
Orzeł generała - symbol statusu
Ciekawą oznaką nawiązującą koncepcyjnie do orła pożarniczego, przeznaczoną de facto jedynie dla generałów pożarnictwa, jest orzeł umieszczany na kołnierzu kurtki i płaszcza generała (oznaczony jako wzór 44). Jest to protoplasta oznaki orła generała, znanej z rozporządzenia z 2021 r. Orzeł na kołnierzach według wzoru nr 44 jest specyficzny - występują tu motywy hełmu, toporów i liny (nawiązujący do orła według wzoru 43). Nie pojawiają się one już w późniejszych wersjach tej oznaki. Gruntowna zmiana nastąpiła w 1992 r., kiedy to zrezygnowano z atrybutów w postaci hełmu, toporów i liny, dodając natomiast koronę. Rozporządzenie z 2021 r. nazywa tę oznakę orłem generała i zalicza do grupy oznak dodatkowych.
Oznaki przynależności do jednostek organizacyjnych
Interesujące jest, że zarządzenie mundurowe z 1975 r. nie znało początkowo kategorii oznak wskazujących jednostkę organizacyjną ochrony przeciwpożarowej, w której funkcjonariusz pełnił służbę. Dopiero w maju 1983 r. zarządzeniem zmieniającym wprowadzono do użytkowania oznaki określające przynależność funkcjonariusza do określonej jednostki organizacyjnej ochrony przeciwpożarowej oraz zajmowane stanowisko służbowe. Miały one ogólną postać okrągłego emblematu (przypominającego nieco pieczęć okrągłą) o średnicy ok. 78 mm. Do ich opisu można zastosować metodę pieczęci okrągłych, znaną naukom historycznym, wyróżniając pojęcia legendy (dookolny napis) oraz wyobrażenia (znak graficzny).
Graficzne wzory tych oznak określono w załączniku nr 2 do zarządzenia ministra spraw wewnętrznych z dnia 2 maja 1983 r. zmieniającego zarządzenie w sprawie określenia wzorów umundurowania, dystynkcji i oznak oraz wzorów odzieży specjalnej funkcjonariuszy pożarnictwa (MP nr 18 poz. 104). Oznakom przyporządkowano numery wzorów od nr 54 do 58. Minister nie określił materiału, z którego oznaki powinny być wykonane.
- Dla funkcjonariuszy pełniących służbę w Komendzie Głównej Straży Pożarnych przewidziano oznakę według wzoru 56.
- Dla funkcjonariuszy komend wojewódzkich - według wzoru 54.
- Dla komend rejonowych - wzór 55.
- Dla szkół pożarniczych przewidziano wzory nr 57 (dla Szkoły Głównej Służby Pożarniczej) i 58 (dla szkół chorążych pożarnictwa).
Siedzibę określano za pomocą dodatku do oznaki zasadniczej w postaci prostokąta z umieszczoną wewnątrz nazwą miejscowości (we wzorze nr 54 jest to OPOLE, we wzorze nr 55 - WARSZAWA, a we wzorze nr 58 - POZNAŃ). W polu centralnym oznaki umieszczono znak graficzny w postaci kompozycji, na którą składa się stylizowana głowa orła na tle strażackiego hełmu z wyraźnie zaakcentowanym grzebieniem. Całość spoczywała na gałązce laurowej. Symbolika jest wyraźnie strażacka, a sam znak bardzo prosty i estetyczny. Legendy są czytelne i zrozumiałe. Z wyjątkiem oznak szkolnych legenda zawsze składa się z napisu STRAƵ POƵARNA z charakterystyczną literką „Ƶ” oraz skrótów KWSP lub KGSP, oznaczających komendę wojewódzką straży pożarnych oraz Komendę Główną Straży Pożarnych, umieszczonych poziomo pod wyobrażeniem. Oznaka dla szkoły głównej posługuje się pełną nazwą jednostki, natomiast oznaka dla szkół chorążych zawiera napis „SZKOŁA CHORĄƵYCH POƵARNICTWA”.
Modyfikacje oznak przynależności w PSP
Wzory oznak przynależności do jednostek wprowadzone w 1983 r. w związku z powstaniem PSP zostały zachowane i zmodyfikowane nieznacznie za sprawą rozporządzenia z 1992 r. Utrzymano ogólną formę i koncepcję oznaki, aczkolwiek da się zauważyć subtelne różnice w projekcie, mające na celu uproszczenie emblematu. Legenda zawsze przybiera formę napisu otokowego, a wszystkie napisy są majuskułowe. Formułę „STRAƵ POƵARNA” zastąpiono formułą „PAŃSTWOWA STRAƵ POƵARNA”. Rangę jednostki określano za pomocą zestawu liter: „KG” dla Komendy Głównej Państwowej Straży Pożarnej, „KW” dla komendy wojewódzkiej, „KR” dla komendy rejonowej i „JGR” dla jednostki gaśniczo-ratowniczej. Da się zauważyć uproszczenie centralnego znaku graficznego. Białe linie użyte do wykonania wizerunku orła są znacznie grubsze niż w pierwowzorze i znak traci na lekkości. Rozporządzenie z 1992 r. nie przewidywało dla tych oznak szczególnej nazwy, określając je mianem „emblematów” i poświęcając im część 2 załącznika nr 3. Oznaki noszone było na odzieży specjalnej.
Aktualne emblematy identyfikacyjne
Od momentu wejścia w życie rozporządzenia z 1997 r. opisywane oznaki, mające pełnić funkcję identyfikacyjną, przybrały postać stylizowanej czarnej tarczy herbowej stanowiącej tło dla umieszczonego w jej polu logo PSP projektu Zbigniewa Stasika. Określono je mianem emblematów Państwowej Straży Pożarnej. Oznaki te występowały w wersji dla komend i dla jednostek ratowniczo-gaśniczych i były to emblematy tekstylne. Na czarnym tle stylizowanej tarczy herbowej umieszczono logo - znak przedstawiający białego orła umieszczonego w polu centralnym w formie czerwonego koła, znajdującego się na tle hełmu strażackiego z wyraźnie zarysowanym grzebieniem i skrzyżowanych toporów strażackich. Hełm i topory otoczone są wieńcem z liści dębowych i laurowych. Owe emblematy przetrwały co do zasady bez większych zmian do chwili obecnej i są na stałe przyszywane do elementów ubioru służbowego strażaków PSP (bluza służbowa, bluza służbowa typu polar i kurtka służbowa przeciwdeszczowa), wprowadzonego rozporządzeniem z 2021 r. Ów akt prawny zawiera wzór aktualnej wersji tej oznaki. Warto zauważyć, że zmieniła się rola tych emblematów. Należą one do grupy tzw. oznak rozpoznawczych, informujących o przynależności do PSP w ogólności. Co znamienne, w przepisach z 1975 r. ograniczono się jedynie do ustanowienia opisanych wyżej oznak i określenia ich wzorów, bez precyzowania kwestii technicznych, takich jak materiał, wymiary itp. Nie dysponujemy też szczegółowym opisem elementów składowych poszczególnych oznak.
Oznaki szkolnictwa pożarniczego
Warto też poświęcić kilka słów oznakom związanym ze szkolnictwem pożarniczym. Umundurowanie słuchaczy szkół pożarniczych dla podkreślenia ich odrębnego statusu odznaczało się dodatkowymi oznakami naniesionymi na naramienniki. Dla słuchaczy Wyższej Oficerskiej Szkoły Pożarniczej (WOSP) zarządzenie z 1975 r. przewidziało okrągły metalowy emblemat z literami WOSP, obwiedzionymi wieńcem (według wzoru nr 46 z załącznika do tego aktu) koloru złotego oraz kręcony biało-niebieski sznurek, poprowadzony dookoła naramiennika. W 1983 r. w związku ze zmianą nazwy uczelni na Szkołę Główną Służby Pożarniczej modyfikacjom uległ wzór emblematu. W załączniku nr 3 do rozporządzenia z 1992 r. nadano tym oznakom nową formę. Oznaka (w ówczesnej terminologii określana odznaką) zyskała kształt podobny do tej przewidzianej dla Szkoły Głównej Służby Pożarniczej. Zamiast skrótu SChP zastosowano litery „SAP”, oznaczające Szkołę Aspirantów Pożarnictwa.
tags: #retro #odznaczenia #strazackie