Wóz Strażacki z Naczepą w Państwowej Straży Pożarnej

Państwowa Straż Pożarna (PSP) w Polsce wykorzystuje szeroką gamę specjalistycznych pojazdów i sprzętu, dostosowanych do różnorodnych zadań ratowniczo-gaśniczych. Wśród nich istotną rolę odgrywają ciągniki siodłowe w połączeniu z naczepami, zwłaszcza cysternami, służące do transportu dużych ilości wody oraz innego specjalistycznego wyposażenia na miejsce akcji.

Nowoczesne Ciągniki Siodłowe w PSP

Ciągnik DAF XF 480 Super Space Cab dla Centralnego Obwodu Operacyjnego

Grupa DBK dostarczyła do Państwowej Straży Pożarnej nowy ciągnik siodłowy - sprawdzony i niezawodny model DAF XF 480 Super Space Cab. Pojazd został skonfigurowany pod indywidualne zamówienie i specyfikę pracy straży pożarnej.

Jako pojazd uprzywilejowany w ruchu drogowym, DAF XF 480 SSC został wyposażony w:

  • Sygnały świetlne i akustyczne
  • Radiostacje i radiotelefony
  • Latarki i ładowarki
  • Dodatkowe zasilanie elektryczne 230V oraz wysoko prądowe
  • Integralny układ prostowniczy do ładowania akumulatorów z zewnętrznego źródła zasilania (~230 V)
  • Układ do uzupełniania sprężonego powietrza z sieci stacjonarnej
  • System kamer bocznych i tylnych
  • System czujników ultradźwiękowych z przodu pojazdu

Samochód ma przypisane dwie naczepy: niskopodwoziową rozsuwaną oraz standardową naczepę typu firana o wysokości około 4,0 m, do której idealnie pasuje taka kabina bez konieczności montażu regulowanego spoilera. Ciągnik jest w dyspozycji w Centralnym Obwodzie Operacyjnym i służy do działań transportowych i operacyjnych na terenie całego kraju, co uzasadnia wybór wygodnej kabiny. Pojazd objęto kontraktem serwisowym Full Care, zapewniającym pełną opiekę autoryzowanego serwisu Grupy DBK. Specjalistyczna konfiguracja pojazdu została opracowana przez Konrada Misia, eksperta w dziedzinie pojazdów specjalistycznych w Grupie DBK, który pilotował projekt. Na co dzień pojazd jest pod opieką Szkoły Głównej Służby Pożarniczej w Nowym Dworze Mazowieckim.

Thematic photo of a DAF XF 480 Super Space Cab tractor unit in PSP livery with attached specialized trailer, possibly a low-loader or a curtain-side trailer.

Cysterny i Inne Naczepy w Służbie PSP

W wielu komendach Państwowej Straży Pożarnej znajduje się ciągnik siodłowy, który w połączeniu z cysterną służy dowożeniu dużych ilości wody na miejsce akcji. Jeszcze dekadę temu często były to Jelcze serii 400, jednak obecnie wykorzystywane są nowoczesne ciągniki siodłowe, które pod względem konfiguracji przypominają pojazdy do transportu międzynarodowego. Część z nich to maszyny bardziej specjalistyczne, z napędem 6×4 i dzienną kabiną, lecz wiele ma konfiguracje znane z europejskich szos, z kabinami sypialnymi i napędem 4×2.

Przykład: Nowa Cysterna dla JRG PSP w Kluczborku

Jednostka Ratowniczo-Gaśnicza Państwowej Straży Pożarnej w Kluczborku na Opolszczyźnie otrzymała fabrycznie nową naczepę typu cysterna. Jest ona przystosowana do przewozu wody do celów gaśniczych oraz wody pitnej. Cysterna ma pojemność 25 000 litrów i jest wyposażona w zaawansowaną instalację do mycia zbiornika od wewnątrz oraz w system odwodnienia wykonany ze stali nierdzewnej. Nowa naczepa będzie tworzyć zestaw wraz z ciągnikiem siodłowym DAF 450 CF, który trafił do strażaków z Kluczborka w październiku 2020 roku.

Photo of a modern fire tanker trailer (cysterna) for water transport in PSP colors, possibly attached to a tractor unit.

Inne Przykłady Ciągników Siodłowych w PSP

  • W Kielcach parkuje strażacka cysterna na bazie Scanii Streamline.
  • Komenda Miejska PSP m. st. Warszawy również wykorzystuje specjalistyczne ciągniki siodłowe.
  • Ciekawym przykładem jest International 9700 z Kędzierzyna-Koźla, charakteryzujący się ogromną sypialnią, której podobno w żaden sposób nie modyfikowano, i połączony z typowo amerykańską cysterną.

Standaryzacja i Oznakowanie Pojazdów w PSP

W celu realizacji ciążących na niej zadań ustawowych, Państwowa Straż Pożarna korzysta ze specjalistycznego sprzętu i pojazdów o różnorakich funkcjach, dostosowanych do charakteru wykonywanych działań. W jednostkach organizacyjnych PSP wprowadzono system standaryzacji wyposażenia pojazdów pożarniczych i innych środków transportu.

System Standaryzacji Wyposażenia

Celem systemu standaryzacji jest ujednolicenie przede wszystkim typów samochodów pożarniczych i ich minimalnego wymaganego wyposażenia. System ten dotyczy również innych środków transportu, w tym naczep. Podstawy systemu standaryzacji określone zostały w dokumencie „Wytyczne standaryzacji pojazdów pożarniczych i innych środków transportu Państwowej Straży Pożarnej”, zatwierdzonym 14 kwietnia 2011 roku przez Komendanta Głównego PSP.

Wytyczne zawierają ogólne zasady całego systemu standaryzacji, zasady tworzenia nowych standardów wyposażenia lub nowelizacji istniejących, jak również zasady służbowego stosowania standardów przez jednostki organizacyjne PSP. Standaryzacja wyposażenia została skonstruowana jako system otwarty, co oznacza, że możliwe jest dodawanie nowych standardów wyposażenia jako kolejnych załączników do wytycznych. Nowe standardy wyposażenia są opracowywane pod nadzorem Biura Logistyki KG PSP w uzgodnieniu z KCKRiOL oraz CNBOP-PIB, zależnie od potrzeb zgłaszanych przez jednostki organizacyjne Państwowej Straży Pożarnej.

Dopuszczenie Wyrobów do Użytkowania

Wyroby służące zapewnieniu bezpieczeństwa publicznego lub ochronie zdrowia i życia oraz mienia, wprowadzane do użytkowania w jednostkach ochrony przeciwpożarowej oraz wykorzystywane przez te jednostki do alarmowania o pożarze lub innym zagrożeniu oraz do prowadzenia działań ratowniczych, a także wyroby stanowiące podręczny sprzęt gaśniczy, mogą być stosowane wyłącznie po uprzednim uzyskaniu dopuszczenia do użytkowania. Kwestie te regulują m.in. następujące rozporządzenia Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji:

  • Rozporządzenie MSWiA z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie wykazu wyrobów służących zapewnieniu bezpieczeństwa publicznego lub ochronie zdrowia i życia oraz mienia, a także zasad wydawania dopuszczenia tych wyrobów do użytkowania (Dz.U. Nr 143 poz. 1002 z późn. zm.)
  • Rozporządzenie MSWiA z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych czynności wykonywanych podczas procesu dopuszczania, zmiany i kontroli dopuszczenia wyrobów, opłat pobieranych przez jednostkę uprawnioną oraz sposobu ustalania wysokości opłat za te czynności (Dz.U. Nr 143 poz. 1003 z późn. zm.)
  • Rozporządzenie MSWiA z dnia 27 kwietnia 2010 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wykazu wyrobów służących zapewnieniu bezpieczeństwa publicznego lub ochronie zdrowia i życia oraz mienia, a także zasad wydawania dopuszczenia tych wyrobów do użytkowania (Dz.U. 2010 nr 85 poz. 556)
  • Rozporządzenie MSWiA z dnia 18 maja 2018 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wykazu wyrobów służących zapewnieniu bezpieczeństwa publicznego lub ochronie zdrowia i życia oraz mienia, a także zasad wydawania dopuszczenia tych wyrobów do użytkowania (Dz.U. 2018 poz. 1048)
  • Rozporządzenie MSWiA z dnia 31 października 2022 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wykazu wyrobów służących zapewnieniu bezpieczeństwa publicznego lub ochronie zdrowia i życia oraz mienia, a także zasad wydawania dopuszczenia tych wyrobów do użytkowania (Dz.U. 2022 poz. 2270)

Na stronie internetowej www.monit.straz.gov.pl dostępna jest aplikacja przeznaczona do zgłaszania uwag i propozycji zmian w rozporządzeniach dotyczących dopuszczenia wyrobów.

Oznaczenia Cyfrowe Pojazdów PSP

Samochody gaśnicze w PSP posiadają oznaczenie cyfrowe charakteryzujące pojemność zbiornika na wodę w metrach sześciennych oraz wydajność pompy w hektolitrach na minutę. Symbole oddzielone są znakiem /. Pierwsza liczba oznacza pojemność zbiornika w metrach sześciennych (tonach), druga - wydajność pompy w hektolitrach na minutę (hl/min) przy ciśnieniu roboczym 8 bar. Przykładowo, oznaczenie 2,7/26 oznacza zbiornik o pojemności 2,7 metra sześciennego i autopompę o wydajności 26 hektolitrów na minutę przy ciśnieniu roboczym 8 bar.

Ponadto, pojazdy PSP są oznaczane kodem XXX[z]YY, gdzie:

  • XXX (prefiks) oznacza jednostkę organizacyjną, z której pochodzi pojazd.
  • [z] (infiks) to symbol charakteryzujący np. specjalistyczną grupę lub przeznaczenie pojazdu (np. T dla terenowego, E dla ewakuacyjnego, D dla technicznego, jak w przykładach 509[T]01, 304[E]25, 501[D]53).
  • YY (sufiks) określa typ pojazdu. Przykładowe oznaczenia typów pojazdów:
  • 20-34: Samochody gaśnicze (lekki, średni, ciężki, np. 20 - lekki gaśniczy, 22 - średni gaśniczy, 26 - ciężki gaśniczy)
  • 35-37: Samochody proszkowe
  • 38-39: Cysterny wodne
  • 40-45: Samochody ratownictwa (drogowego, technicznego)
  • 46-47: Samochody oświetleniowe
  • 48-49: Samochody dźwig, ciężki ratownictwa drogowego
  • 50: Przeciwgazowo-dymowy
  • 51-54: Autodrabiny, autopodnośniki
  • 55-58: Mikrobusy, autobusy
  • 59: Ambulans
  • 60-65: Ratownictwo chemiczno-ekologiczne
  • 71-79: Pojazdy specjalistycznych grup
  • 80: Samochód wężowy
  • 81-89: Pojazdy kwatermistrzowskie
  • 90-92: Samochody operacyjne
  • 98-99: Samochody dowodzenia i łączności

Dodatkowo, sprzęt specjalistyczny niezintegrowany z pojazdem lub stanowiący jego dodatkowe wyposażenie, jest oznaczany dwoma gwiazdkami po literze (np. N** dla naczep):

  • A**: Agregaty
  • B**: Butle ciśnieniowe
  • C**: Aparaty oddechowe
  • H**: Sprzęt hydrauliczny, piły
  • K**: Kontenery
  • Ł**: Łodzie i pontony
  • M**: Motopompy
  • N**: Naczepy
  • P**: Przyczepy
  • R**: Sprzęt medyczno-ratowniczy
  • W**: Działka i armatura wodna, węże pożarnicze
  • Z**: Zapory, skokochrony, namioty
Infographic explaining the PSP vehicle numbering system (XXX[z]YY) with examples of suffixes for vehicle types and equipment categories.

Inwestycje i Modernizacja Sprzętu

Nowoczesny sprzęt znacząco zwiększa skuteczność działań ratowniczych w Państwowej Straży Pożarnej. Przykładem jest projekt "Dostosowanie Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego na terenie województwa lubelskiego do zmian klimatycznych, zmian w środowisku naturalnym oraz zagrożeń cywilizacyjnych", realizowany przez Wojewódzką Komendę PSP w Lublinie. Całkowity budżet projektu wynosi ponad 130 mln zł, z czego 107,5 mln zł pochodzi z funduszy unijnych.

15 FIRE TRUCKS THAT ARE VERY ADVANCED YOU MUST SEE | BEST OF 2026

W ramach tego projektu, sześć jednostek Państwowej Straży Pożarnej w województwie lubelskim (Biała Podlaska, Łuków, Parczew, Radzyń Podlaski, Ryki i Włodawa) otrzymało nowoczesny sprzęt ratowniczo-gaśniczy. Wcześniej, 7 lutego, strażacy z Łęcznej, Opola Lubelskiego, Lubartowa, Kraśnika, Janowa Lubelskiego i Lublina otrzymali m.in. 9 pojazdów ratowniczo-gaśniczych oraz zestaw oświetleniowy o wartości 11,5 mln zł.

Marszałek Województwa Lubelskiego Jarosław Stawiarski podkreślił, że ciężkie i średnie samochody ratowniczo-gaśnicze z modułem do usuwania wiatrołomów pozwalają strażakom sprawnie reagować na skutki wichur, burz i katastrof drogowych. Rosnąca liczba interwencji straży pożarnej, wynikająca z coraz częstszych anomalii pogodowych, rozbudowy infrastruktury drogowej oraz wzrostu liczby mieszkańców regionu, wymaga ciągłego doposażania i modernizacji. Dzięki nowoczesnemu sprzętowi strażacy z PSP i OSP mogą skuteczniej reagować na pożary, wypadki drogowe, podtopienia oraz inne zagrożenia.

tags: #woz #strazacki #z #naczepa #psp